Summary: Máis un semanario na rúa. Os incendios que asolaron o país protagonizan este número, no que tamén falamos da coñecida como 'Lei de depredación', de Catalunya, do mapa sanitario que quer impoñer o PP ou da marcha de empresas de Galiza nestes anos. Todo isto, e máis, xa na nosa loxa.

Pouco máis de 30 km separaban o domingo Miguel Ucles e Álvaro Martínez. O primeiro, bombeiro de Vigo, loitaba contra o lume na parroquia de Chandebrito (Nigrán). O segundo, un brigadista prexubilado, facía o propio en Moscoso (Pazos de Borbén), onde preside a Comunidade de Montes. Falta de medios, falta de coordinación, caos... son palabras repetidas polos profesionais, que din estaren desbordados. Testemuños dos que dampos conta en 'Incendios: eles si mancharon a roupa'. A maioría "popular" no Parlamento conseguiu a pasada terza feira sacar adiante a proposición de lei presentada a comezos de agosto co título de Lei de Fomento da Implantación de Iniciativas Empresariais de Galiza, unha norma que vai ter importantes repercusións. 'Camiño expedito á depredación'. En 'O novo mapa sanitario, meditado e mal intencionado', achegámonos ao anteproxecto de reforma da Lei de Saúde de Galiza que impulsa o PP e que xera rexeitamento de cadros de persoal, usuarios e defensores da sanidade pública. Os incendios tamén confirmaron unha cousa: o presidente da Xunta ten alerxia á máis mínima autocrítica. Volveuno amosar estes días, tamén no Parlamento, ignorando calquera proposta da oposición. 'Censura, a vía rápida de asalto ao poder'. O PP, protagonista de 6 mocións para se facer con alcaldías e preparar con vantaxe as municipais de 2019. O Estado non cede nin un ápice na súa estratexia de impedir, como sexa, que os resultados do referendo de autodeterminación celebrado o pasado 1 de outubro se materialicen. Madrid reitera a ameaza de suspender a autonomía, vía artigo 155 da constitución, e o bloque soberanista dialoga para acordar como e cando proclamar de maneira efectiva a declaración de independencia. 'O Estado acrecenta a represión contra Catalunya'. Tamén en Internacional, 'Nova vitoria bolivariana nas eleccións rexionais'. A dereita opositora non recoñece os resultados malia lograr cinco gobernacións. Feijóo foi unha das voces que máis alto se alarmaron nestes días do cambio de domicilio social dunhas corenta empresas catalás a outros territorios do Estado, consecuencia -dixo- do procés. Mais, ten motivos o presidente galego para dar leccións? En apenas catro anos realizaron esa operación na Galiza máis de 450 sociedades.' Fuga de empresas na Galiza de Feijóo'. En Análise achegámonos ao mercado de traballo e exclusión social. A Coruña foi pioneira e referente en novidades de festas. E como case en todas as partes, concentradas arredor do bo tempo de agosto. E velaí, ao longo dese mes, na Coruña, as "Festas de María Pita" ou "Festas de Verán", aínda que a cerna da súa Cidade Vella segue a celebrar as propias festas patronais, ou mellor matronais, arredor de cada 7 de outubro, as dedicadas á advocación dominicana Virxe do Rosario. Mais, quen foi María Pita? 'Milagres, corsarios e mulleres coruñesas de armas tomar'. Entrevistamos Belén Bermejo, directora do festival Espazos Sonoros e e integrante dos grupos de música antiga 1500 e Pres de Cambrai. "Caen as programacións de música clásica e ninguén leva as mans á cabeza". O mosteiro de Santa María de Oia eríxese na beira do Atlántico. Declarado en 1931 Ben de Interese Cultural, sofre importantes deterioracións que deron pé á creación da plataforma SOS Mosteiro de Oia. Desde abril, o propietario non permite as visitas alegando ao seu estado de conservación. Proxéctanse sobre o inmoble un hotel, un centro de talasoterapia e un grupo de vivendas. Un "pelotazo urbanístico", en palabras do colectivo, nun mosteiro que tamén foi campo de concentración. 'Pelotazo' urbanístico no mosteiro?. Ademais, as achegas e colaboracións de Xoán Costa, Francisco Rodríguez, Francisco castro, Tokio, Nachortas, Marga do Val, David Otero, Mario Regueira, Andrés Castro, Navia Rivas, o Colectivo Xea.


Summary: O Espazo Ecosocialista constitúese como partido para "achegar" o seu gran de area a unha nova proposta política, á que aspiran atraer grupos e persoas á marxe de Acción Galega, Máis Galiza e o Encontro Irmandiño, "que acabará encontrándose con todos nós". "Non queda outra", din os seus coordinadores.

Coa súa asemblea constituínte do último sábado, o Espazo Ecosocialista rematou, en palabras dos seus coordinadores, "un traballo de reagrupamento da esquerda social" e de moita xente "desafectada dos proxectos que existían". Logo dun labor duns seis meses, este novo "e novidoso" partido acabou por "xuntar xente con ganas" para sustentarse "na radicalidade democrática e en novas formas de facer política". Segundo Xoán Hermida, coordinador dos Ecosocialistas, este novo partido pon " a súa achega a un proxecto común que hai que construír con outros ectores da esquerda e do galeguismo e ideas para o século XXI". Tras chegar a un acordo programático con Acción Galega (AGA) e Máis Galiza (+G), pola cabeza da nova formación non pasa outra cousa que xuntar tamén o Encontro Irmandiño (EI), "e posteriarmente máis grupos e persoas", ao que se vén denomnando Novo Proxecto Común (NPC). O primeiro obxectivo: concorrer en colectivo ás vindeiras eleccións autonómicas. "Non temos outra idea que non sexa que polo menos os catro grupos se unan ao Novo Proxecto Común" "Xa temos un principio de acordo con AGA e +G que creo que é moi bo; sabemos que o EI terá que encontrarse nalgún momento con nós, porque non queda outra", insiste Hermida, que asegura que no seu esquema "non entra outra idea que non sexa que polo menos estes catro grupos se unan no NPC". "Sería unha desgraza para o país que despois de todo o que pasou non logremos poñernos de acordo, pero desde o noso punto de vista, está descartado que iso non se produza". Tamén parece descartado desde o EI que, malia asumir ritmos distintos, xa deixou ben claro que a idea de converxencia é esencial. Na asemblea constituínte dos Ecosocialistas, a propia intervención do representante irmandiño deixou ben ás claras que o NPC terá, cando menos, catro patas. O manifesto conxunto de concelleiros achegados a EI ou +G, incide no mesmo optimismo. "Estamos obrigados a acelerar os procesos porque as datas electorais non as fixamos nós" "Estamos obrigados a acelerar os procesos porque as datas electorais non as fixamos nós, senón o presidente da Xunta; sabemos que haberá unha convocatoria pronto e que estes grupos deberán ir xuntos", insiste Hermida, que non pecha a porta a outros grupos ou persoas individuais. Tampouco Chus Boo, unha das voceiras do Espazo Ecosocialista: "Estamos ben os catro grupos que estamos en conversas; o EI mantense en paralelo, pero está participando en moitas das xuntanzas; os catro grupos representamos bastante ben as distintas vías existentes, pero gustaríanos que unha vez que haxa unha estrutura básica se incorporasen tamén todos aqueles que entren neste campo de visión da esquerda galega". "Queremos que se incorporen outros grupos, pero sobre todo queremos que se incorpore xente que non está en ningún grupo, desencantados da política que ven en nós un partido raro, diferente e ao que poden achegar ideas e traballo neste compromiso por Galicia", insiste Boo, que coincide con Hermida "no interese por incorporar a este novo proxecto a moitas persoas". Ambos os dous lembran tamén que malia as "présas" que algúns reclaman para acabar de conformar o NPC, os procesos "son lentos", algo que consideran "normal". "Os procesos son complexos, non só porque moitos veñamos de mundos culturais diferentres, senón porque hai un proceso de feridas abertas, de xente que vén do BNG... Precisamos tempo para madurar o que queremos", engade Hermida, que, no entanto, é moi optimista respecto ao resultado final e que ve moi pronto o acordo a catro mans.


Summary: No ano 2006 Feijóo responsabilizaba con dureza á Xunta da situación do sector leiteiro e aseguraba que só as medidas do PP permitirían que o país non acabase "en rexional preferente".

Galicia, decembro de 2006. O país viña de transitar pola peor vaga de incendios da súa historia recente e a coalición de PSdeG e BNG, que levaba apenas un ano no poder, valoraba no Parlamento o Plan Lácteo formulado polo Goberno de España, que non acababa de convencer en San Caetano. Neste contexto o daquela líder da oposición parlamentaria e actual presidente da Xunta, Alberto Núñez Feijóo, cargaba con dureza contra o Executivo cunha alerta clara: Galicia corría o risco de ser unha "autonomía de segunda" no sector lácteo, pero tamén no naval ou no eólico. No mesmo pleno en que o daquela conselleiro do Medio Rural, Alfredo Suárez Canal, comparecera sobre o sector leiteiro Feijóo aproveitou a sesión de control para preguntarlle ao presidente, Emilio Pérez Touriño, sobre o devandito Plan Lácteo. Como a actual oposición galega, Feijóo censuraba a actitude do Ministerio de Agricultura. O plan, censuraba, "dice moi claramente: vamos a frenar a Galicia, non vamos a deixala crecer", sobre todo pola xestión da cota láctea, agora desaparecida. Na súa resposta Touriño matizou que a Xunta non consideraba o plan como "seu", toda vez que o do ano anterior fora máis beneficioso para o país, se ben consideraba que mantiña aspectos positivos. "Estamos onde temos que estar, na defensa dos intereses dos gandeiros de Galicia e por riba de calquera militancia partidaria e de calquera cualificación a respecto do Goberno de Madrid", retrucoulle. Mentres, lamentaba, as autonomías gobernadas polo PP, no que Feijóo xa "militaba destacadamente", exerceran "presións" que acabaran por prexudicar a Galicia. En 2006 Feijóo instaba o bipartito a "deixar de xogar co país", porque senón Galicia remataría "en rexional preferente" "Lle agradezo que me diga que eu milito destacadamente no PP; vostede, evidentemente, non milita destacadamente no PSOE porque non lle fan nin caso", retomou Feijóo. "Deixen de xogar co país", esixiu a continuación. "Vostede dice qeu non se aprobaría un plan lácteo que prexudicara a Galicia e agora dice 'non é o noso", pero a culpa é do PP, censurou. O problema, consideraba o actual presidente, era que, por culpa de PSdeG e BNG, Galicia toranba nunha "autonomía de segunda", xa fose no sector leiteiro, "no plan eólico", "no sector naval" ou "nas infraestruturas". Ou o goberno bipartito se puña a falar "en serio" co PP ou "non vamos a ir a segunda, vamos a ir a rexional preferente", auguraba. Naquela sesión o actual presidente esixía tamén unha "investigación sen límites" sobre os incendios Case unha década despois, e cos sectores leiteiro, naval e eólico vivindo cadansúas crises, outro treito daquel debate contrasta tamén coa realidade actual. No medio da petición de explicacións polo leite Núñez Feijóo instaba a Touriño a permitir unha "investigación sen límites dos incendios". "O Goberno nunca investigará responsabilidades do Goberno", acusaba. Hai poucos días o actual Goberno volveu impedir que o presidente da Xunta aborde os incendios deste 2015 en sede parlamentaria e insta a agardar a que, no remate da temporada, a conselleira do Medio Rural compareza na Cámara sobre o asunto.


Summary: O combustíbel procede do depósito subterráneo dun colexio que hai no paseo marítimo da vila. Parte da mancha afecta ao mar.

Salvamento Marítimo activou o Plan territorial de Contaninación Mariña Accidental por mor dun vertido ao mar de 4.000 litros de gasóleo en Corcubión, segundo informan axencias como Europa Press. O combustíbel procedería, apontan, do depósito subterráneo dun colexio situado no paseo marítimo da vila, na rúa Maruxa Mallo. A vertedura prexudica especialmente a Praia de Quenxe. A maior parte da mancha está na area mais unha parte afecta ao mar. Procedeuse a instalar barreiras e dispositivos absorventes para frear o vertido, que se concentra nunha extensión de 2.000 metros cadrados. Na zona hai varios buques de Salvamento Marítimo.


Summary: A revista histórica é unha das máis recoñecidas a nivel galego

Para as persoas doutas na materia, o Anuario Brigantino é todo un referente. Malia corresponderse coa área de Betanzos, trátase dunha das publicacións especializadas de historia da Galiza con maior interese. De periodicidade anual, foi fundada polo historiador Francisco Vales Villamarín en 1948 e aguantou até 1951, cunha interrupción no ano 1950. Trinta anos máis tarde, en 1981 o propio Villamarín retomou o proxecto, coa vontade de "servir de espello" do acontecido na comarca, mais tamén de "plataforma para actuacións futuras". Desde aquela, xa suma máis de 40 números que a consolidaron como unha das revistas galegas máis representativas no eido. "O que presentamos é sempre o do ano anterior", conta Xesús Torres, quen leva colaborando co proxecto desde 1983. El mesmo explica que os contidos foron evolucionando: "Nos primeiros eran moi locais, pero hoxe publícase de toda Galiza, ou tamén artigos portugueses". Así, na última achega desta revista, a de 2018, podemos atopar desde notas sobre a igrexa celta na Galiza desde o século VI, nun artigo onde Martín Fernández Maceiras procura a súa pegada na toponimia e no léxico, até o arquivo fotográfico dos barrios da Magdalena e da Condomiña, no que Ángel Arcay Barral traza a memoria visual dos arrabaldes betanceiros. Compromiso co virtual A importancia desta publicación é para Suso Torres "moi grande". Pero ademais ten outra particularidade fundamental: foi das primeiras en atoparse por enteiro na rede. Así nolo explica o actual director do Anuario, Alfredo Erias, historiador e cabeza tamén do Museo das Mariñas (Betanzos). É el quen está persoalmente detrás da web na que se facilitan os contidos. Erias tiña claro desde o principio que a presenza virtual era transcendental, dada a importancia que o fenómeno de internet estaba a acadar. Considera de feito que este factor foi unha peza chave na relevancia que alcanzou a revista, que se atopa incluída na categoría C do Ministerio de Cultura, integrada na base de datos ISOC de Ciencias Sociais e Humanidades -clasificada pola Unesco, polo que os seus artigos son seguidos nas bases de datos do CSIC (Consello Superior de Investigacións Científicas). A presenza dixital "deulle un eco tremendo, porque chegaba a todo o mundo a través de internet", declara o historiador. Responsábel do deseño desta e doutras iniciativas de dixitalización de arquivos, Erias procura sempre desenvolver plataformas que sexan o máis accesíbeis para a persoa usuaria, coa máxima de "chegar ao que buscas cos mínimos clics", segundo explica. Os contidos Nas súas preto de 600 páxinas, o Anuario Brigantino recolle artigos de diferentes disciplinas das ciencias sociais e das humanidades, cun apartado específico para a historia, así como outro de arte e literatura e antropoloxía. Por último, inclúe unha sección estritamente local de acontecementos culturais, explica Torres, na que aparecen, por exemplo, as transcricións dos pregóns das festas patronais ou da feira franca medieval.


Summary: Repunta de novos contaxios rexistrasdos, 130.

Galiza chega ao ecuador da semana cunha repunta dos novos contaxios de Covid-19 a 130 após caer por baixo do cento a xornada anterior, mentres que os casos activos deste coronavirus redúcense a 2.498 e os pacientes ingresados caen a 138. Así se reflicte nos datos actualizados na mañádesta cuarta feira pola Consellaría de Sanidade con rexistros até as 18 horas desta terza feira, recollidos por Europa Press, nos que se sinala que seguen 31 pacientes Covid ingresados en UCI e descenden a 107 os hospitalizados noutras unidades -dous menos-. Por áreas sanitarias, a presión hospitalaria redúcese nas da Coruña e Cee e Vigo; mantense nas de Ourense, Pontevedra e O Salnés e Santiago e Barbanza, mentres que aumenta lixeiramente nas de Lugo e Ferrol. Os casos activos de Covid-19 seguen coa tendencia descendente por cuarta xornada consecutiva e baixan a 2.498, que implican 55 menos que o día pasado, ao haber máis altas (184) que contaxios (130), ao que se suma unha persona falecida. Por áreas sanitarias, as infeccións activas descenden nas de Santiago e Barbanza (-20), Vigo (-16), Lugo (-9), Pontevedra e O Salnés (-7) e A Coruña e Cee (-4); aumentan lixeiramente na de Ferrol (+1) e mantéñense sen cambios na de Ourense. En canto aos novos contaxios detectados por calquera tipo de proba repuntan a 130 após descender aos 89 a xornada anterior e situarse por baixo do cento, despois de iniciar esta semana con 123. Do conxunto dos positivos 111 foron confirmados por PCR nas últimas 24 horas, 36 máis que a xornada anterior, dos cales 37 corresponden á área de Vigo; 22, á de Santiago e Barbanza; 15, á de Pontevedra e O Salnés; 14, á da Coruña e Cee; nove, á de Lugo; oito, á de Ourense; e seis, á de Ferrol. En canto á taxa de positividade, mantense por baixo do 2% desde o inicio desta semana. Por tanto, segue por baixo do 5% que a Organización Mundial da Saúde (OMS) fixa para dar por controlada a pandemia. As persoas falecidas diagnosticadas de Covid-19 na Galiza desde o inicio da pandemia ascenden a 2.413, tras notificaresta terza feira a Consellaría de Sanidade a morte dunha muller de 71 anos.


Summary: Entre as 20 persoas procesadas 'in absentia' están dous antigos altos responsábeis do Goberno de Arabia Saudí.

Un tribunal de Estambul deu inicio onte ao proceso contra vinte cidadáns sauditas, entre estes dous antigos altos responsábeis do Goberno do reino árabe, imputados todos en relación ao asasinato en 2018 do xornalista Yamal Jashogi no consulado de Arabia Saudí da cidade turca. Estes dous altos cargos son Ahmed Al Asiri, ex subxefe da Intelixencia saudita, e Saud Al Qahtani, ex asesor do príncipe herdeiro, Mohamed bin Salman, e home forte da monarquía saudita. Serían, segundo os cargos, responsábeis últimos de "instigar un homicidio premeditado con intención monstruosa". Os outros 18 acusados están imputados por torturar e asasinar o xornalista, o 2 de outubro de 2018, dentro do consulado, cando arranxaba os papeis para casar coa prometida del, Hatice Cengiz, que testificará no xuízo. De acordo co relato da acusación, Jashogi foi estrangulado até morrer e o seu corpo foi posteriormente desmembrado. Os restos mortais deste reporteiro do diario estadounidense The Washington Post, no seu día próximo á Casa Real antes de se converter nunha voz crítica, non foron atopados polo momento. A Fiscalía turca pide a cadea perpetua con agravante para todos os acusados, a sentenza máis dura que impón o código penal turco desde a abolición da pena de morte en 2002. No xuízo tamén comparecerá a relatora especial das Nacións Unidas sobre asasinatos extraxudiciais, Agnes Callamard, que investigou o asasinato de Jashogi. Arabia Saudí desenvolveu unha investigación de seu, criticada internacionalmente, que acabou cunha sentenza de morte contra cinco dos implicados e pena de cárcere para outros tres acusados, nunca identificados.


Summary: Unha cadea de borrascas pasa por Galiza até o domingo.

O temporal de choiva e vento que esta cuarta feira visitou Galiza deixou máximas de vento de até 152 quilómetros por hora en Oia e choiva a cachón, nomeadamente no interior da provincia da Coruña, onde en Val do Dubra ou Santa Comba randiveron polos 100 litros por metro cadrado durante a tarde. En concreto, segundo a información de Meteogalicia, o refacho de vento máis forte rexistrouse no sur do país, en Oia, onde se rexistraron 152 quilómetros por hora. En Viveiro, na costa norte, chegouse aos 138,2 quilómetros por hora. Destacaron os fortes ventos de Vimianzo, onde se acadaron os 135 quilómetros por hora, Cedeira, con refachos de 126,7, ou Cuntis, onde a estación de Monte Xesteira mediu ventos de até 125,6 quilómetros por hora. Ademáis, chegouse case aos 120 quilómetros por hora en Bueu, tanto na estación da Illa de Ons como en Cabo Udra; mentres que na Pontenova houbo refachos de 120 quilómetros por hora. Na montaña da Veiga rexistráronse os 100 quilómetros por hora. As fortes choivas causaron numerosos anegamentos e cortes de estradas polo desbordamento dos ríos Superáronse os 98 litros por metro cadrado en Santa Comba e os 97 en Val do Dubra. Máis ao sur, en Lousame, rexistrábanse valores por riba dos 88 litros por metro cadrado e de 78,6 en Zas. En Coristanco, pola súa banda, superáronse os 64 litros por metro cadrado.


Summary: Rúas e prazas de cidades e vilas enchéronse de milleiros de persoas que se mobilizaron contra os intentos de erguer unha segunda transición con Felipe VI como trabe. VÍDEO NO INTERIOR.

Milleiros de persoas saíron á rúa esta segunda feira para dicir non a unha abdicación, a de Juan Carlos de Borbón, con arrecendo a manobra para salvar a monaquía española. En Compostela, A Coruña, Vigo, Ferrol ou Ourense. Mais tamén en vilas como Foz, Chantada ou O Porriño, entre outras. Nalgúns lugares, con mobilizacións unitarias. Noutros, houbo máis dunha concentración. Máis unha vez, en escasas horas en rexime de auto-convocatoria e a través das redes sociais, cidades e vilas de Galiza foron escenario de nutridas manifestacións. En Vigo a mobilización unitaria reuniu a máis de 2.500 persoas, segundo medios locais. Na Coruña houbo 2 concentracións, que sumarían uns 2.000 participantes Á mesma hora que nos telexornais e radios facían repasos laudatorios da traxectoria de Juan Carlos de Borbón e insistían na óptima preparación de Felipe VI para coller o relevo do pai á fronte da xefatura do Estado español, milleiros de persoas pedían na rúa o dereito a decidir. Non foi só en Galiza. Tamén houbo, e moitas, concentracións nos diferentes territorios do Estado español. Especialmente multitudinarias en Madrid e en Barcelona. República galega Mais en Galiza houbo un valor engadido, plasmado na reivindicación da República galega, que se fixo notar en gran parte das mobilizacións: que ese dereito a decidir (sobre o modelo de xefatura do Estado) se estendese ao dereito a decidir o futuro como pobo. Unha demanda que tamén se plasmou nas mobilizacións de Euskal Herria e moi especialmente en Catalunya. En Compostela a Praza do Toural ficou cativa para acoller tanta xente. Un dos lemas máis coreados: "Galiza mañá/república será" En Compostela, Vigo ou A Coruña, as concentracións derivaron en manifestacións que percorreron as rúas das cidades. Na capital de Galiza, ao berro de 'Galiza mañá/republicá será'. Tamén nestas tres cidades tiveron lugar as concentracións máis numerosas. Na Coruña houbo dúas, algo que tamén se deu en Ferrol.


Summary: Este peculiar método de predición meteorolóxica era moi habitual na Galiza dos nosos devanceiros.

Que tempo vai facer o vindeiro mes? Hoxe podemos sabelo en menos dun minuto facendo en Google unha procura rápida, mais houbo un tempo, aínda que hoxe nos pareza moi afastado, no que os satélites meteorolóxicos non estaban en órbita para facilitarnos o día a día. Nunha Galiza que dependía en gran medida do sector agrogandeiro hai apenas un século, os nosos devanceiros precisaban coñecer o clima para saber cando era máis axeitado sementar os campos ou recoller os produtos da colleita. Non podían consultar Meteogalicia, mais si dispuñan dos seus propios métodos de predición do tempo grazas á tradición popular. Un método sen rigor científico mais con certo 'contraste' As 'sortes', 'resortes' e 'contrasortes' ofrecían un prognóstico para os doce meses do ano, simplemente observando e tomando boa nota da climatoloxía das semanas iniciais do ano: as 'sortes' correspóndense cos primeiros doce días; as 'resortes', do 13 ao 24, e as 'contrasortes', do 25 de xaneiro ao 5 de febreiro. As primeiras, segundo a tradición, amosan como vai ser o tempo ao longo de cada mes, mentres as dúas seguintes serven para reforzar estas predicións ou, en caso contrario, desbotalas. Isto é, se os días 2, 14 e 26 de xaneiro predominasen a choiva e as baixas temperaturas, poderiamos prever un mes de febreiro frío e chuvioso. "É un método asociado ao ciclo solar e á división do ano en doce meses, que interpreta os primeiros días do ano como un prognóstico do que vai acontecer no futuro e repíteo en tres ocasións para confirmalo", relata a Nós Diario o escritor e experto en mitoloxía popular Antonio Reigosa. Sinala que se trata dunha fórmula "que intenta afinar o mellor posíbel a medición do tempo para predicir o futuro e anticipar o que poida acontecer para estar preparados", mais salienta que se trata dunha cuestión "máis simbólica que racional". As 'sortes', 'resortes' e 'contrasortes' teñen en conta todas as variábeis: "Non se trata só das precipitacións, hai que valorar tamén a temperatura, a humidade, a claridade...", matiza Reigosa. Outras fórmulas Porén, o das 'sortes' non era o único método empregado polos nosos devanceiros para coñecer o tempo meteorolóxico. Na Galiza eran moi habituais tamén as 'cabañuelas', un prognóstico a longo prazo que se realizaba en agosto para predicir o clima do ano vindeiro. Dun modo semellante ás 'sortes', toma como referencia os doce primeiros días para definir o tempo de cada mes, e os doce últimos para contrastar: "Trátase de dous ciclos, de ida e volta, para facer unha estimación o máis veraz posíbel", expón o mitólogo. Outro modo de prever o clima son as témporas, un método empregado pola Igrexa católica: "Hai estudos que din que xa se practicaba na Roma precristiá, mais que a Igrexa adaptou ao seu calendario dividido en catro etapas, que serían Advento, Nadal, Coresma e Pascua", sinala Reigosa. Neste caso, os tres días finais de cada ciclo predirían a meteoroloxía dos tres meses seguintes. Na Galiza salienta tamén o 'repertorio da cebola', que consistía en espir este vexetal e colocar as súas capas nunha xanela cun chisco de sal enriba, na noite do 31 de decembro. Ao día seguinte, o estado de cada capa marcaría o clima dos diferentes meses: "Se derretía o sal, sería un mes chuvioso", indica. As 'sortes' predín que 2021 será un ano de baixas temperaturas O mes de xaneiro comezou con temperaturas moi baixas e refachos de vento, acompañados de precipitacións na meirande parte do país. De confirmarse a predición do método popular das 'sortes', poderiamos dicir que 2021 será un ano marcado pola climatoloxía adversa. "Semella que teriamos un primeiro semestre moi fresco, con todo, para afinar máis habería que agardar ás 'resortes' e 'contrasortes' e ver se se confirma a tendencia ou non", apunta Reigosa.


Summary: A opción tivo 156 apoios fronte aos 36 partidarios de ir nunha alianza ou coligazón 'instrumental' con forzas como Anova, EU e as marés. A resolución non é vinculante, pois esta será a que tomen os inscritos do partido nunha votación telemática.

Tres cuestións había sobre a mesa esta sexta feira na Asemblea Xeral de Podemos Galiza, unha cita que decorreu en Compostela e na que no seu momento máis álxido superou os 500 asistentes, segundo a organización: se asistir este sábado á asemblea constituínte das marés en Vigo, a pregunta a facer na consulta telemática ás bases sobre a concorrencia aos comicios de outono, e pulsar o sentir da militancia asistente ao cónclave sobre esta cuestión. As persoas asistentes deron o apoio a Carmen Santos para ir a Vigo mais cunha liña vermella ben clariña: nada de partido instrumental ou de se diluir Podemos nun novo suxeito político, tal e como apostan outros actores políticos das marés. Unha liña que Podemos Galiza ten asumido que non se vai traspasar e ese sentir fica patente na pregunta que se acordou realizar na consulta telemática e na que non nhai ningunha referencia ao partido instrumental. "Como queres que concorra Podemos ás eleccións aglegas: a) en alianza electoral con outras forzas políticas e sociais do cambio (Esquerda Unida, Anova e as marés) b) En solitario". Está é a pregunta que se acordou na asemblea e á que poderán responder os 20.000 inscritos do partido o 31 de xullo e 1 e 2 de agosto. Pregunta que substitúe á prevista nun principio e que foi anulada pola dirección estatal de Podemos. Por certo, que mentres na asemblea se debatía sobre se Podemos Galiza ía ir ou non á cita das marés deste sábado, Pablo Iglesias e Iñigo Errejón chiaban nas súas contas de Twitter mensaxes de apoio á xuntanza que vai decorrer en Vigo. Despois de horas de debate tivo lugar unha votación entre as persoas presentes, e cando marchara un bo feixe de asistentes á asemblea, sobre como lles gostaría concorrer aos comicios galegos. Os resultados non deixaron lugar a dúbida do sentir entre os que permaneceron na reunión até o final: 156 a favor de se presentar como Podemos en solitario fron te aos 36 que apoiaron ir en coligazón.


Summary: Estados Unidos propón nomear un embaixador especial para o Ártico pola "importancia estratéxica crítica" da rexión.

Tanto a OTAN como o Goberno dos EUA sinalaron esta semana que aumentarán a súa presenza no Ártico como consecuencia do aumento da actividade militar de Rusia no norte dos seus territorios. O secretario da OTAN, Jens Stoltenberg, declarou nunha entrevista no xornal alemán Welt am Sonntag que a Alianza Atlántica "debe aumentar a súa presenza no Ártico, debido a que Rusia está a expandir a súa influencia na zona. Estas son as chaves da nova estratexia aprobada pola OTAN "Xa estamos a investir en exploradores mariños para obter unha imaxe clara do que sucede no extremo norte, pero continuaremos intensificando os nosos esforzos", afirmou Stoltenberg. Intereses estratéxicos O tamén ex primeiro ministro noruegués fixo fincapé nas preocupacións que xera que tanto Rusia como China estean a mostrar interese na rexión, rica en recursos. "Moscova está en proceso de reabrir bases da era soviética e despregar e probar alí novas armadas de última xeración, como mísiles hipersónicos", explicou o xefe da OTAN, despois de viaxar á parte canadense do Ártico xunto ao primeiro ministro de Canadá, Justin Trudeau. É a conexión crucial entre América do Norte e Europa. O Ártico é tamén a distancia máis curta entre América do Norte e Rusia Así, sinalou que China cada vez está máis interesada na rexión pola "gran importancia estratéxica", sobre todo, a medida que o xeo se derrete, porque se abren novas rutas comerciais para poder construír unha "ruta da seda polar". "É a conexión crucial entre América do Norte e Europa. O Ártico é tamén a distancia máis curta entre América do Norte e Rusia", explicou. O "desafío" de Rusia A pasada sexta feira, tras a visita de Stoltenberg aos territorios canadenses do Ártico, o secretario xeral da OTAN advertiu que o aumento da presenza rusa na rexión constitúe "un desafío estratéxico para toda a Alianza". "Rusia estabeleceu un novo Comando Ártico. Abriu centos de novos e antigos sitios militares do Ártico da era soviética, incluídos aeródromos e portos de augas profundas. Rusia tamén está a utilizar a rexión como banco de probas para moitos dos seus novos sistemas de armas", asegurou Stoltenberg. Unha nova visita a Taiwán de diplomáticos estadounidenses aviva as tensións coa China Pola súa banda, Trudeau explicou que o cambio de actitude do seu país en canto á participación da OTAN no Ártico débese á deriva da situación xeopolítica nos últimos meses. Entender que Rusia é unha preocupación cada vez maior para todos fai que sexa oportuno que compartamos co secretario xeral e coa OTAN todo o que Canadá está a facer a través de NORAD", afirmou. Un embaixador para o Ártico O Departamento de Estado dos EUA anunciou que nomearía, no caso de que o Senado aprobe a medida, un embaixador especial para a rexión do Ártico, por primeira vez. O obxectivo desta figura sería "promover os intereses estadounidenses e a cooperación cos aliados e socios no Ártico", segundo explicou o portavoz adxunto da Oficina de Asuntos Públicos Globais, Vedant Patel. Rusia abrirá doce bases militares ante a solicitude de adhesión á OTAN de Finlandia e Suecia "Relacionarase cos seus homólogos nas nacións do Ártico e fóra do Ártico, así como cos grupos indíxenas, e traballará en estreita colaboración coas partes interesadas nacionais, incluídos os gobernos estatais, locais e tribais; empresas, institucións académicas, organizacións sen fins de lucro, outras axencias do goberno federal e o Congreso", relatou Patel. Estados Unidos insistiu en que a rexión ha de ser "pacífica, estable, próspera e cooperativa", tras considerar que ten unha "importancia estratéxica crítica para o país norteamericano".


Summary: Segundo a RAG, Senín é unha unha destacada figura da tradución, tanto pola cantidade como pola calidade das súas achegas.

O pleno da Real Academia Galega nomeou este sábado a Xavier Senín como novo membro correspondente da institución. O filólogo, nacido en Pontecesures, encarna unha das figuras máis destacadas do panorama da tradución ao galego con máis de 150 volumes publicados en numerosas editoriais, desde obras de gran popularidade como Astérix até clásicos como O enxeñoso fidalgo don Quixote da Mancha. Senín exerceu un apoio decidido ao sector do libro como subdirector xeral do Libro e Promoción Cultural da Xunta da Galiza entre 1987 e 2006. Tradución Como tradutor, Xavier Senín ocupa un espazo de relevancia tanto pola cantidade como pola calidade das súas achegas. Ademais, segundo destaca a RAG, Senín foi impulsor e presidente da Asociación de Tradutores Galegos (ATG), creada en 1985 para potenciar a tradución ao galego como ferramenta de normalización lingüística; e redactor responsable da edición galega d'O Correo da Unesco dende a súa aparición en 1989 ata 2001. Moitos dos títulos que levou á lingua galega están dirixidos ao público máis novo, sempre no centro da súa atención, un interese que o levou tamén a asumir a presidencia da Organización Española do Libro Infantil e Xuvenil (1998-2001). Xavier Senín verteu ao galego a primeira e única novela en castelán da súa amiga María Victoria Moreno, Alcores de Donalvar (1969), publicada baixo o título Onde o aire non era brisa (2009). Co gallo do Día das Letras Galegas que a Academia lle dedicou á autora, o académico correspondente escribiu a canda Isabel Soto María Victoria Moreno. Sementadora de futuro. Docencia Xavier Senín comezou como docente de secundaria en 1976 e foi catedrático de instituto da materia de Francés dende 1981, aínda que sempre lle prestou atención ao galego tamén dende a didáctica. Foi docente dos primeiros cursos de lingua e cultura galegas tras a recuperación da democracia, coordinador dos libros de texto de lingua galega de EXB de Ediciones SM e autor de Lingua Galega 1º de BUP e Galego 2º de BUP de Edicións Xerais de Galicia.


Summary: O programa Zoom, que permite realizar videoconferencias, considérase non seguro e desaconséllase o seu uso para partillar información sensíbel ou comprometida, xa que se atopa "actualmente no obxectivo dos hackers", sinala o CNI.

Desde que se decretaron as medidas de isolamento social, en moitos fogares da Galiza comezouse a empregar ou incrementouse o uso da aplicación de videoconferencias Zoom, tanto para manter reunións telemáticas de traballo, sesións formativas ou para manter encontros con familia e amizades. Porén, segundo indicou o Centro Nacional de Intelixencia (CNI), desaconséllase utilizar Zoom para partillar información de carácter sensíbel ou comprometida, xa que esta aplicación está "actualmente no obxectivo dos ciberatacantes" debido á súa "recente popularidade". Con todo, remarca o CNI, a aplicación si é útil para outro tipo de cuestións como impartir aulas ou cuestións da vida cotiá. Así se considera nun documento publicado polo Centro Criptolóxico Nacional, órgano adscrito ao CNI. Nel se sinala que se "considera asumíbel o risco de usar Zoom para reunións que non sexan moi sensíbeis no seu contido, clases escolares e situacións fóra da oficina sobre asuntos rutineiros". Durante o estado de alarma até partidos políticos como o PP, Vox e Ciudadanos empregaron Zoom para realizar reunións virtuais e mesmo para realizar as roldas de prensa telemáticas. Algúns dos consellos que se indican para mellorar a seguridade é programar as videochamadas co número exacto de participantes, blindando así a posibilidade de que terceiras persoas se incorporen á conversa, e que cada usuaria e usuario acceda cun contrasinal. As aplicacións utilizadas para tal fin deben ser descargadas, segundo o CNI, sempre de tendas dixitais oficiais ou da web do provedor e deben permanecer actualizadas á última versión. A pesar de todas estas recomendacións, o CNI recoñece que as videochamadas son "unha canle de comunicación insegura" e, por tanto, debe evitarse partillar nelas datos sensíbeis como contrasinais.


Summary: Os socialistas galegos acoden ao congreso federal do PSOE cos apoios distribuídos entre Rubalcaba e Chacón e cun ollo posto na súa propia cita congresual

Catro delegacións e unha carreira. O PSdeG acode ao trixésimo oitavo congreso do PSOE tendo como apoio as súas estruturas provinciais case acabadas de estrear -foron os últimos en adoptalas- e cun horizonte que vai alén da elección entre Alfredo Pérez Rubalcaba ou Carme Chacón. Aínda que a maioría se esforza en subliñar que son "procesos independentes", poucos negan que o que aconteza en Sevilla comezará a definir, con maior ou menor intensidade, a cita congresual que o socialismo galego celebrará en marzo ou, o que é o mesmo, o seu intento por regresar á Xunta. O feito de que os 54 delegados galegos acudan só a través das súas delegacións provinciais favorece que non haxa unha posición unitaria no Congreso. Así, por exemplo, a provincia de Pontevedra decántase cara ás teses de Rubalcaba mentres que a da Coruña fai o propio coas de Chacón. Á hora de sondear a opinión maioritaria, a resposta varía radicalmente dependendo da fonte. Diversos dirixentes coruñeses salientan o seu apoio a Chacón e destacan ademais o importante número de "indecisos". Mentres, outros cargos do partido, a comezar polo secretario xeral, Pachi Vázquez, ven o PSdeG no seu conxunto máis decantado polo ex vicepresidente e ex ministro do Interior. Neste contexto, Vázquez acudirá a Sevilla encabezando a delegación de Ourense, onde a súa lista recibiu o 45% de apoios. Xunto a el estarán outros dirixentes galegos que votarán nun sentido contrario ao seu. Este é o caso, por exemplo, do deputado Xoaquín Fernández Leiceaga, partidario de Chacón e con dúbidas sobre o resultado final. "Non son quen de tirar conclusións demasiado rotundas", sinala Leiceaga, quen observa unha "proporción equivalente a favor dun e doutro", polo que "os delegados non definidos" inclinarán a balanza. Este é un diagnóstico compartido polo alcalde de Lugo, Xosé López Orozco. Malia á súa afinidade con Rubalcaba, tamén detecta unha "igualdade" que, quizais, di, podería facer recomendable "unha integración". Se hai cambio en Sevilla, haberá cambio en Galicia? Nunha panorámica xeral é posible afirmar que a aspiración dos partidarios galegos de Chacón é que, se a dirixente catalá logra o triunfo, o "cambio" se estenda a Galicia. Neste sentido, Leiceaga coida que o modelo da ex ministra pasa por unha dirección "máis horizontal e participativa", unha maior aposta polos "dereitos sociais" e unha visión "máis federal" do Estado. Rubalcaba, en cambio, di, representa á "socialdemocracia máis clásica". Esa idea é compartida polo presidente do PSdeG coruñés, Francisco Caamaño. Nunha entrevista en Praza Pública, o ex ministro de Xustiza subliña que, na súa opinión, "Carme Chacón supón valentía nun momento no que a sociedade ten medo ao futuro" e que, con ela á fronte, o PSOE pode iniciar unha "renovación" na liña da "esquerda europea". As voces críticas do PSdeG amósanse convencidas de que "unha vez remate o congreso de Sevilla", a "alternativa" en Galicia debe "expresarse con claridade" e coidan que, con Chacón na secretaría xeral, esta "alternativa" podería ter máis percorrido. Mentres, Pachi Vázquez non ve excesiva "vinculación" entre ambos procesos malia ser "complementarios". Coa práctica totalidade dos delegados galegos xa en Sevilla -unha delas, a deputada ferrolá Beatriz Sestayo, estivo a piques de ter que ficar en Galicia ao acudir ao aeroporto co documento de identidade caducado- os partidarios galegos de Chacón ou Rubalcaba si coinciden nun diagnóstico: o congreso do PSOE é o inicio dunha viaxe que ten a súa primeira estación no congreso nacional galego e que remata nos comicios autonómicos, cuxa celebración a maioria sitúan no outono.


Summary: Baia Fernández vai ser quen lea este ano o manifesto do protesto antitouradas, unha mobilización que terá lugar este sábado a partir das 20 horas e con punto de saída na Praza da Peregrina (Pontevedra) baixo o lema 'Agora abolición'. Desenvolverase coincidindo cos touros, que desde 2015 -ano en que o PP deixou de gobernar na Deputación-, carecen da axuda pública.

Comunicadora, poeta, actriz, autora de teatro, terapeuta da risa, youtubeira... Baia Fernández (Cuntis, 1980) non comprende como se pode gozar co sufrimento alleo. Por iso, non dubidou en dicir si cando lle propuxeron que lese o manifesto este sábado na manifestación antitouradas. Dubidaches moito cando che propuxeron ler o manifesto? Con estas cousas eu son moi 'facilona'. Cando me piden axuda para cuestións que eu considero xustas, digo si sen problemas. Tes claro, logo, que a loita contra as touradas é unha causa xusta. Alucino con que aínda pasen ese tipo de prácticas, máis aínda aquí, en Galiza, onde non hai tradición. Eu traballei moitos anos en Pontevedra e sigo indo moito, e falas con xente e non atopas que haxa unha especial atracción por esas cousas. Pode que nunha parte da sociedade si, pero creo que é máis como unha tradición das festas, ese "hai que ir ás peñas e entón tamén ir aos touros...". Se os que van en peñas ás touradas tivesen que ir sos, seguro que non ían. Non hai afección. Non teño outra pretensión ao facer os vídeos que dicir o que me peta en voz alta, e esa voz alta é internet Cres que a fin das touradas está perto? Creo que si. Unha cousa boa que teñen as redes sociais é que as mensaxes chegan a moita máis xente, tocas moitas persoas que normalmente non pensa nestas cousas. E ves que non hai moito aprezo polas touradas. Pontevedra é o derradeiro reduto da Galiza onde fica esta práctica... Non casa nada con ese modelo de cidade que se exporta, nin con esa realidade que hai de asociacións e organizacións animalistas na cidade. En Pontevedra hai unha sensibilidade cara ao mundo animal e logo atopas as touradas. Iso choca. Esta é unha cidade moi aberta, respectuosa, e que haxa touradas é algo que non cadra. A min dáme vergoña allea. Es terapeuta da risa. Non é algo moi común... Eu defínome como adestradora emocional e da risa (ri). Non se pode traballar o riso sen as emocións. O que eu fago é dar información e acompañar a xente para que descubra como teñen as emocións descolocadas, todas as temos, e axudar a colocalas. Traballo o riso sen humor, o risco como algo instintivo e que responde a moitos estímulos que non teñen a ver co humor. O riso é algo saudábel e que serve para estar mellor cun mesmo e cos demais. Traballar coas emocións é algo fabuloso e traballar co riso interior é algo moi potente. Na túa faceta de 'youtubeira' tamén estás a ter éxito... Desde que hai posibilidade de gravar, eu grávome. De pequena coas miñas irmáns en cintas, despois cos móbiles cos amigos... Ao que perdín a vergoña, xa o fixen por internet. Os meus vídeos nacen dun cabreo. Emprego a ironía para falar daquelas cousas que me molestar. Non teño outra pretensión ao facer os vídeos que dicir o que me peta en voz alta, e esa voz alta é internet.


Summary: O presidente da Xunta, Alberto Núñez Feijoo, asegura no Parlamento que "non imos aprobar esa lei sen ter o respaldo do sector", buscando conter o malestar crecente nos concellos do litoral e mesmo no seu do seu partido. Dende a PDRA recean da oferta e piden a retirada da norma

"Imos facer un alto no camiño da tramitación da lei e imos abrir mesas de diálogo. Non imos aprobar esa lei sen ter o respaldo do sector". O presidente da Xunta, Alberto Núñez Feijoo, amosou esta mañá no Parlamento a súa cara máis conciliadora, despois de que o voceiro do BNG, Francisco Jorquera, lle lembrase o "clamor social" existente no sector do mar e, en xeral, nos concellos do litoral, contra o anteproxecto de Lei de Acuicultura. Jorquera pediu que o Goberno retirase a súa proposta. "Pararemos esta lei ata que vexan que está feita para eles. Mentres o sector non vexa que esta lei é a lei do sector, non se aprobará a lei" Núñez Feijoo comezou a súa exposición salientando as virtudes do proxecto presentado pola Xunta, que buscaría "consolidar e mellorar a acuicultura", procurando "o aproveitamento óptimo dos recursos", "preparándoa para o mundo globalizado, porque sabemos que chilenos e escoceses teñen gran capacidade para introducir produtos nos mercados" e estabilizar e darlle seguridade xurídica ás 5.400 familias que viven do sector do mar". Con todo, a diferenza das declaracións realizadas nas semanas previas, desta volta si se amosou disposto a negociar co sector a súa tramitación: "Pararemos esta lei ata que vexan que está feita para eles. Mentres o sector non vexa que esta lei é a lei do sector, non se aprobará a lei", dixo. As palabras do presidente da Xunta contrastan coas palabras da conselleira de Mar, Rosa Quintana, que hai unha semanas cualificou as críticas recibidas como "unha inocentada e algo totalmente inxusto e carente de fundamento". Quintana ofrecera nese momento "tranquilidade" mais non dialogo. Jorquera acusara o Goberno galego de querer "privatizar o noso mar para favorecer o desembarco das grandes empresas de agricultura industrial" Na súa pregunta, Jorquera acusara o Goberno galego de querer "privatizar o noso mar para favorecer o desembarco das grandes empresas de agricultura industrial", unha denuncia á que Núñez Feijoo respondeu que "durante o noso mandato vendéronse 500 bateas e ningunha desas empresas as obtivo, porque para facelo hai que ter o permiso expedido pola consellería". "O que queremos é que as mariscadoras poidan ter fondos europeos e poidan protexerse das empresas que vostede di". "Pretendemos librar as familias dos furtivos e que vivan mellor nos próximos anos. Temos que evitar os erros do pasado para evitar que ninguén se aproveite desas familias ante unha estrutura que non está regulada", engadiu. "Coñecemos o sector e sabemos que está preocupado. Estamos traballando para o marisqueo, para o sector do mexillón", asegurou Feijoo. O voceiro da PDRA denuncia que "nos catro anos de elaboración desta lei a Consellaría nin informou nin dialogou co sector" Porén, dende o sector recean desta oferta de diálogo e da vontade negociadora que agora semella amosar o Goberno galego. Xaquín Rubido, voceiro da Plataforma en Defensa da Ría de Arousa (PDRA), sinala en conversa con Praza que a posición amosada este mércores por Núñez Feijoo "responde máis" á preocupación existente no PP ante o crecente malestar social que o proxecto está xerando que a "satisfacer as demandas que os sectores produtivos están poñendo enriba da mesa". Para Rubido, este movemento "pretende crear unhas falsas espectativas de reforma da lei e busca dividir o movemento e debilitalo". Para Rubido, as palabras do presidente da Xunta amosan que "estamos indo polo bo camiño e a que estamos conseguindo unha unanimidade na mobilización social moi importante". Para Rubido, este movemento "pretende crear unhas falsas espectativas de reforma da lei e busca dividir o movemento e debilitalo" O voceiro da PDRA lembra que "os sectores produtivos do mar non demandaron unha Lei de Acuicultura" e denuncia que "nos catro anos de elaboración desta lei a Consellaría nin informou nin dialogou co sector". "En novembro de 2014 a PDRA presentoulle ao Goberno un documento con medidas para mellorar a situación dos sectores produtivos, e a Xunta nin non respostou", subliña. "Esta lei responde aos intereses das grandes empresas acuícolas, non é reformable" -sinala- "non está pensada para os sectores produtivos galegos, nin resolve ningún dos seus problemas, nin sirve para incrementar o seu valor engadido. O único que fai é crear as condicións para que desembarquen no mar galego as grandes empresas acuícolas". "Non queremos que paralicen a súa tramitación, queremos que retiren o proxecto. Unha vez que o proxecto estea retirado, podemos dialogar. Pero esa lei non a queremos", conclúe. A Illa de Arousa, O Grove e Vilanova de Arousa aprobaron por unanimidade, tamén cos votos do PP, mocións que piden a retirada da lei O rexeitamento social ao proxecto presentado pola Xunta é evidente, sobre todo nos concellos máis directamente afectados, nas rías de Muros-Noia e Arousa. Tamén no seo do Partido Popular, onde a nivel local e mesmo no pleno da Deputación de Pontevedra moitas voces pediron a modificación ou a retirada da norma. A Illa de Arousa, O Grove e Vilanova de Arousa aprobaron por unanimidade mocións (propostas pola Plataforma en Defensa da Ría de Arousa) que piden a retirada da lei. Nestas votacións tamén os concelleiros do Partido Popular apoiaron a protesta contra o Goberno galego. Este xoves Vilagarcía de Arousa, Boiro, A Pobra do Caramiñal, Rianxo e Cambados votarán textos semellantes e o venres farao o pleno da Deputación. O sector prepara unha gran manifestación contra a Consellaría do Mar, que podería ter lugar o 27 de febreiro en Compostela. A PDRA manterá este mércores pola tarde unha nova xuntanza, na que se incorporará a Mesa do Mexillón de Galicia, para valorar novas accións.


Summary: Propómosche varias opcións.

PONTEVEDRAComezan as Festas da Peregrina do 13 ao 21 de agosto na cidade do Lérez. ALLARIZA VII Edición do Festival Internacional de Xardíns está en marcha e pódese visitar até o 30 de outubro. MUROSEsta fin de semana ten lugar o Castelo Rock. VIGOA cidade olívica acolle o Marisquiño, festival de cultura urbana e deporte de acción. Do 12 ao 14 de agosto. Tamén, o día 15 terá lugar a III edición das Galegas nas letras con homenaxe a María Xosé Queizán. PRAIAPara quen decida optar por unha fin de semana de sol e praia (o tempo acompañará) recomendamos as de Carnota e Caldebarcos que visitamos no semanario en papel.


Summary: As áreas sanitarias galegas convocan unha mobilización este sábado e folga os días 27 e 28 de novembro.

Coa chegada do outono, tempo de gripes, volven as mobilizacións contra o actual sistema sanitario. Fano seguindo unha estela de protestas orixinadas desde a Enfermaría, os condutores de ambulancias ou os Puntos de Atención Continuada (PAC). Esta cuarta feira as profesionais de Atención Primaria pararon cinco minutos ante as portas dos seus centros de saúde. E o sábado tomarán as rúas cunha manifestación ás 12.00 horas en Compostela, convocada polas Asembleas das Áreas Sanitarias. En novembro irán máis alá cunha folga o 27 e o 28. Son moitas as doenzas que sofre a Atención Primaria. Coa supresión de áreas sanitarias en 2017 o sector xa alertaba da crecente "hospitalización" levada a cabo pola Xunta, concentrando a atención nas urbes e descoidándoa no resto do territorio. Unha das principais reivindicacións na actualidade é a falta de persoal. "Continuamos coas lista de espera nos centros saturadas, retraso na atención en consulta e exceso de pacientes. A sobrecarga afecta a todas as categorías dos centros e, sen dúbida, repercute tamén nos PAC, lugar refuxio para pacientes con problemas de accesibilidade á atención ordinaria", alertan. A cura ofrecida polo Goberno da Xunta foi o Plan Galego de Atención Primaria aprobado en maio, que conta cunha dotación de 102 millóns de euros e a previsión de contratar 331 profesionais. Ademais convocouse un Consello Técnico de Atención Primaria, que se reuniu por primeira vez en xullo e do que participan máis de 200 profesionais. "Hai unha serie de puntos que aínda están a ser valorados, pero non se recollen todas as nosas reivindicacións", salienta José Manuel Caeiro, profesional da área da Coruña. "Nestes meses de conflito non houbo ningunha mellora real, a Consellaría de Sanidade ten aberto mil 'comisións' de traballo, pero non se aprecia no día a día da asistencia sanitaria. Pode verse na prensa pero nin o notan os profesionais nin o nota a poboación que vai aos centros de saúde", afirma Ramón Veras, da mesma área que Caeiro. "A Consellaría de Sanidade anunciou un cambio de estrutura no Sergas, para incorporar a figura da dirección de Atención Primaria á estrutura das xerencias de área sanitaria. É simplemente un cambio de nome, unha estrutura baleira de contido e responsabilidades", denuncian desde as áreas sanitarias. As Asembleas reivindican a limitación de trinta citas por día. "Eu hoxe atendín 44 persoas e teño compañeiros que chegaron a atender 70 nun día", afirma Caeiro. As áreas tamén demandan a oferta e convocatoria de todas as vacantes de todas as categorías mediante Ofertas Públicas de Emprego, así como a cobertura do 100% das ausencias en todas as categorías. "O contrato de continuidade é rexeitado polos profesionais máis novos", denuncian. A maiores, solicitan un orzamento específico para a Atención Primaria de 25% e a atención homoxénea en todas as Áreas Sanitarias. "Non pedimos cartos para nós, pedimos un presuposto para mellorar a calidade de todas as áreas", expón Caeiro.


Summary: O Lugo aspira a vivir un final de Liga tranquilo por primeira vez en catro anos, un obxectivo que tamén anhela un Celta que esta fin de semana visita o campo do Granada. Onde non hai lugar para a relaxación é na primeira RFEF, onde Deportivo, Rácing de Ferrol e Celta B precisan gañar para asegurar

Primeiro de xuño de 2018. Ao mesmo tempo que a moción de censura descabalgaba Mariano Raxoi e coroaba Pedro Sánchez, o Lugo asinaba un intranscendente empate ligueiro ante o Almería no derradeiro partido de campionato. Foi a última vez na que a escuadra albivermella viviu un final de tempada despreocupado, abocado desde entón ao sufrimento, a épica e as milagres. Nesta ocasión parece que todo será diferente, pero a pesar do cómodo colchón de 12 puntos sobre o descenso cando só quedan 15 en xogo, a matemática no fútbol é moi traizoeira -que llo pregunten senón ao Deportivo-, e por iso desde a cidade da Muralla insisten na importancia de superar o Tenerife (mañá, 18.45 horas) para amarrar "canto antes" a permanencia. "O obxectivo está perto, pero hai que collelo, pois hai moitos equipos que non o conseguen, xa que non é fácil", apuntou o preparador do Lugo, Rubén Albés, que engadiu que a súa vía é depender de si mesmos, algo para o que considera fundamental o feito de xogar ante a escuadra canaria, en plena loita polo play-off de ascenso, ante a súa afección. "Ela fainos máis fortes na casa", concluíu o preparador vigués. Duelo entre dous equipos en baixa forma na Primeira O equipo da súa cidade natal, o Celta de Vigo, desprázase até terras andaluzas para medir forzas co Granada (mañá, 16.15 horas). Os celestes están nunha situación moi similar á dos albivermellos, pois cando quedan 15 puntos por repartir teñen nove de vantaxe sobre o equipo que marca o límite do descenso a Segunda División, precisamente o Granada Club de Fútbol, o que confire maior relevancia se cabe ao choque do domingo. Ambos os conxuntos destacan pola súa irregularidade neste tramo final de campaña, como demostra o feito de que ambos só foron quen de gañar un dos últimos 10 partidos ligueiros. O Celta tratará de maquillar este dato, así como de enxugar a mala imaxe ofrecida a pasada semana ante o Xetafe -no que foi o peor partido da tempada dos homes do Chacho Coudet-, nun campo dos Cármenes historicamente favorábel para os seus intereses, pois leva sen perder alí desde a tempada 2012/13, aínda que tampouco coñece o triunfo desde a 2016/17, sumando desde entón tres táboas consecutivas, un resultado que nesta ocasión sería bastante favorábel aos intereses galegos. A inestabilidade interna volve ameazar o Dépor Dúas categorías máis abaixo, o Real Club Deportivo, eterno rival do Celta, continúa o seu particular vía crucis na Primeira RFEF, onde alén das complicacións futbolísticas -que o afastaron do liderado e, por tanto, do ascenso directo; e das inconcibíbeis decisións administrativas da Federación Española -que contra toda lóxica, a pesar de dar a razón á entidade branquiazul no seu pleito co Bilbao Athletic, decidiu considerar que non cometeron ilegalidade algunha por aproveitar o inexistente partido co desaparecido Estremadura para limpar tarxetas-, agora engade o despedimento dun futbolista a pouco máis dun mes do final da competición. Así, o Deportivo anunciou onte nun comunicado que o mediapunta Juan Carlos Menudo deixaba con efecto inmediato de formar parte do primeiro equipo branquiazul por vulnerar o código interno do club, aínda que non oficializou as causas exactas que o levou a tomar tan drástica decisión. Evidentemente, o sevillano non estará no vital choque de hoxe (19 horas) ante unha UD Logroñés que desde o quinto posto observa o Dépor a só nove puntos de distancia. Máis preto incluso están o Celta B, que afronta o desafío do líder, Rácing de Santander (mañá, 12 horas), e o Rácing de Ferrol, que recibe o Talavera hoxe ás 17.


Summary: Oriol Junqueras afirma que unhas eleccións plebiscitarias non serían consecuentes co clamor das rúas de Cataluya e lembra dereitos democráticos: "Vai España meter no cárcere a alguén por votar?"

O líder de Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) concedeu unha entrevista ao diario madrileño El Mundo na que deixa clara a postura da que, segundo os inquéritos, é xa a principal forza política actualmente no seu país: a desobediencia ante unha máis que probábel prohibición legal do referendo de autodeterminación convocado para o 9 de novembro. "Quero pensar en que o Estado español non vai meter a ninguén no cárcere por querer votar", afirma o dirixente independentista. "Chegou a hora de prescindir da lexitimidade española para crear a nosa propia", asegura o líder de Esquerra após a histórica Diada O previsíbel veto do Tribunal Constitucional á convocatoria ás urnas -o mesmo chamado democrático que os actores clásicos do modelo español vixente negocian para frear, mesmo con certas complicidades na dereita catalanista afeita á negociación- non semella poder parar unha reivindicación que após reunir a perto de dous millóns de persoas na Diada parece imparábel. E que ten en ERC un valedor. Junqueras renega de calquera arranxo que non sexa a celebración da consulta. "Desobedeceremos as leis españolas, pero obedeceremos o mandato que temos do Parlament", asegura, antes de engadir que "chegou a hora de saltarse as leis españolas. Chegou a hora de prescindir da lexitimidade española para crear a nosa propia. Chegou a hora de saltarse o marco legal anterior para crear o seguinte, como sucede sempre en caso de independencia". Junqueras asegura que aínda confían en Artur Mas e o Goberno autonómico no que ten relación coa convocatoria e nega calquera tentación de proclamar a independencia sen pasar antes polas urnas. "Votar é un dereito fundamental e inalienábel que prevalece por riba de calquera lei, como o dereito á vida, á liberdade ou a buscar a felicidade propia", lembrou o líder de ERC, convencido de que "unhas eleccións plebiscitarias non cadrarían coa vontade popular" e que polo tanto o escenario pasa unicamente polo referendo do 9 de novembro.


Summary: A película Jet Lag de Eloy Domínguez Serén, compite no FIDMarseille 2015 na sección de mellor ópera prima. Rodada en Guillarei, o filme rompe muros da "observación á implicación" para se achegar á vida dun traballador de noite nunha gasolineira.

De noite non todo o mundo durme ou goza , "Jet Lag" achégase á vida de Diego, un traballador na quenda de noite dunha gasolineira illada na fronteira entre Galiza e Portugal que vai recibir a visita do director de cine Eloy Domínguez e a produtora Martínez. O filme, que se presentou no Festival de Sevilla e se proxectou noutros como o Festival Internacional de Cine Documental de Navarra, compite agora na categoría de mellor ópera prima no FIDMarseille 2015. "Gústame pensar que Jet Lag é, dalgún xeito, a crónica do filme que non puido, nin quixo ser. A súa rodaxe noctámbula, trasnoitadora, presumibelmente rutineira, derivou porén cara ao azaroso e o accidentado, inducindo unha toma continua de decisións intuitivas, incertas, precipitadas polo fortuíto, condicionadas polo extrínseco, suxeitas permanentemente á anomalía", explica o director Eloy Domínguez Serén da xénese do filme que responde ao que define como unha "falta de control" que tornou imprevisíbel a súa realización. Da observación á implicación "Jet Lag expón, nos seus diversos estratos, o esbozo dun retrato, os fragmentos dun diario, o relato dunha espera. Mais, ante todo, este filme desvela unha convivencia: da observación pasiva á implicación activa; da ausencia á coexistencia; do ti ao nós. Quen filma e quen é filmado aproxímanse ata finalmente identificarse, aliarse, unirse", sinala o director que pasa tamén a formar parte do filme rodado en Guillarei en 2014. Nacido en Simes en 1985, Eloy Domínguez Serén é cofundador e codirector de A Cuarta Parede, primeira revista dixital en galego de crítica cinematográfica. "Fills de Samsó", coproducida pola Televisió de Catalunya, é a súa primeira curtametraxe documental á que seguiría "Petring", rodada xa en Estocolmo e estreada no Festival de Cine Europeo de Sevilla antes de pasar por unha ducia de festivais internacionais. En 2014, ano da produción de Jet Lag, Domínguez Serén impartiu obradoiros de cinema nos campamentos de refuxiados saharauís de Tindouf.


Summary: O vindeiro mércores 10 de xuño presentarán no Salón Teatro de Compostela o seu primeiro disco conxunto, As baladas da Galiza imaxinaria, no que interpretan temas de ambos os dous, cancións novas e tamén versións, coma 'Encontrarte' e 'Nana de Zemambiquo'.

Uxía e Narf, Narf e Uxía. Dous dos maiores talentos da música galega das últimas décadas unen o seu talento e as súas voces no seu primeiro disco conxunto, As baladas da Galiza imaxinaria, que presentarán no Salón Teatro de Compostela o vindeiro mércores 10 de xuño. O álbum incorpora clásicos destes dous autores e tamén temas novos, como Onda soante ou Cantiga do neno da tenda, e outros coñecidos pero inéditos, como Encontrarte e Nana de Zemambiquo. Na primavera de 2014 cantaron xuntos por primeira vez nunha xira por Chile, Arxentina e Uruguai. Alí descubriron que, aínda que diferentes, os seus xeitos harmonizaban na sinxeleza e no gusto pola experimentación e as espírito inquedo e viaxeiro. Así naceron estas Baladas. Este álbum móvese nun espazo emocional "que vai máis aló do puramente xeográfico", destacan. Os seus destinatarios non son só os habitantes de Galicia, senón os dunha Galicia imaxinaria, "que abrangue os galegos e as galegas e tamén os e ás que non o son, pero son amantes do noso, sen máis". De feito, Uxía e Narf percorrerán nos vindeiros meses os escenarios do país,pero tamén outros de fóra, e por exemplo a segunda parada despois de Compostela será Londres a o 17 deste mesmo mes. O músico Santiago Auserón (Juan Perro, Radio Futura) viviu a xénese do disco e descríbeo deste xeito: "Ao escoitar por primeira vez o material que estaban a reunir Uxía e Narf, souben que ían producir un evento sonoro memorable, a confirmar un salto cualitativo na evolución do noso cancioneiro. O seu anhelo de sinxeleza é patente no conxunto: dúas voces cálidas en torno ao espiñazo dunha guitarra eléctrica pulsada con técnica diversa, xeralmente melodiosa e algunhas veces ruxidora". Baladas é tamén o primeiro disco de Edicións da Madriña, unha nova discográfica creada polos propios autores que agarda acoller no futuro moitos máis proxectos musicais.


Summary: A Mesa presenta o seu informe sobre a presenza do noso idioma na educación infantil. Colexios enquisados recoñecen que as aulas se imparten en galego "por un voto de diferenza", ou que a escolla de nais e pais non se respecta "porque no centro sabemos que teñen que ser educados en español"

Só o 9% dos 282 centros infantís da Galiza "declara" impartir algunha materia en galego, e só o 3% as impartiría todas. A consellaría de Educación incumpre até o seu propio decreto, que reserva para a lingua propia entre o 33% e o 50% das materias. O dato leva a Carlos Callón, presidente da Mesa pola normalización, a concluír que "o varrido da nosa lingua no ensino acentuouse de forma acusada". Botanto a vista atrás, aínda era Manuel Fraga o presidente da Xunta de Galiza cando Anxo Lorenzo, quen despois sería secretario xeral de Política lingüística con Feijóo, publicaba un informe en que declaraba que a nosa lingua se atopada nunha situación de "desprotección clamorosa". Ano 2005, cambio de goberno. BNG e PSOE sacan adiante un decreto para regular a presencia do galego nas aulas que conta co apoio da comunidade educativa e "nun primeiro momento, incluso do propio PP", recorda Callón, que esta terza feira compareceu en conferencia de prensa para presentar o estudo sobre a situación lingüística na educación infantil no actual curso escolar. Decreto do bipartito: só o 35% dos centros respectan a mínima presencia do galegoPara facer un debuxo o máis atinado posíbel do panorama actual, Callón optou por comparar os datos tirados de distintos informes elaborados pola institución que preside. Así, no curso académico 2008-2009, coa normativa do goberno bipartito en vigor, o inquérito revelou cifras "xa preocupantes": só o 35% dos centros de educación infantil fincados nas sete cidades "declaraban que impartían" o mínimo do 50% en galego. "E declarar non é facer", recalca Callón. Seguidamente coloca os números recollidos só dous anos despois: ese mínimo impartíase unicamente no 10% das escolas. Dos 282 centros que A Mesa entrevistou, 9 --o 3%-- dixeron impartir todas as aulas en galego; 3 --o 1%-- aclararon que dispuñan de dúas liñas de ensino, unha en español e outra na lingua propia; e 14 --o 5%-- explicou que as materias se imparten en español ou en galego. "As cifras claman ao ceo", espetou Callón unha vez botada a conta cuxo resultado é que unicamente o 9% das escolas en que estudan as crianzas da Galiza imparte "algo" do seu currículo no idioma do país. "Os pais escolleron galego, mais nós sabiamos que tiñan que ser educados en español"Porén e para alén das cifras, o estudo deixou tamén anécdotas "alarmantes". Así, nun centro de Vigo quen atendeu o teléfono recoñeceu que todas as materias se imparten en español porque foi esa a lingua escollida por nais e pais "cun voto de diferenza" sobre o galego. E nunha escola de Compostela "non tiveron reparo ningún" en recoñecer que, aínda que @s proxenitor@s escolleron o galego como lingua para o ensino das súas crianzas "nós sabiamos que era o español o idioma en que debían ser educados e impartimos as aulas en español", parafraseou Callón, acrecentando que ese "algo" impartido en galego "ben podería ser unha cancionciña unha vez ao mes".


Summary: Aínda que ensombrecido de forma perpetua pola proxección mediática masculina, o fútbol feminino leva unha década labrándose o seu futuro e os espectadores que sigan este mundial poderán gozar de grandes figuras do deporte feminino. Por que as xogadoras, as estrelas do fútbol feminino, non reciben o mesmo recoñecemento social?

As xaponesas, actuais campioas, acoden a Canadá co obxectivo de defender o título conseguido hai catro anos ante as norteamericanas, vixentes campioas olímpicas e referentes na historia do torneo, con dous títulos. Alemaña -malia caer en cuartos de final ante Xapón no anterior mundial onde exercía de anfitrioa- súmase ao carro das favoritas, con dous títulos no seu haber, en 2003 e 2007. Brasil, Suecia e Francia parten tamén con fundadas esperanzas de colocarse entre as catro primeiras. O gran mito deste deporte Marta Viera dá Silva, de 29 anos, dianteira do Rosengard sueco, e gañadora cinco veces consecutivas do Balón de Ouro é o reflexo da realidade do fútbol feminino. Natural de Brasil, onde o fútbol masculino o abrangue todo, o feminino, continúa nunha situación de abandono e desinterese. O dorsal número 10 liderará a canarinha xunto a grandes xogadoras como Cristiane, Andreia e Formiga. Estados Unidos conta cun conxunto enchido de estrelas, onde a dianteira de gran poderío físico e dominadora no xogo aéreo, Abby Wambach, gañadora do Balón de Ouro do 2012, e dúas veces medalla de ouro olímpica é o seu gran referente. Son tamén xogadoras destacadas na selección das barras e estrelas, a centrocampista Carli Lloyd, sinalada como unha das mellores futbolistas do momento e a gardameta Hope Solo, considerada a mellor do mundo. Por que as xogadoras, as estrelas do fútbol feminino, non reciben o mesmo recoñecemento social? As xermanas teñen en Nadine Kessler, primeira porteira gañadora dun Balón de Ouro, a toda unha institución con 138 partidos internacionais. Lamentablemente, Nadine será a grande ausente do mundial por mor dunha lesión. Xogadoras a seguir no potente cadro alemán son a centrocampista Dzenifer Marozsan e a dianteira Celia Sasic. Louisa Necib, mediapunta do Olympique de Lyon, xogadora de moito talento e visión de xogo, defenderá as cores dunha Francia, onde destacan tamén as dianteiras Eugenie Le Sommer, Gaëtane Thiney, e a defensa central Wendie Renard. Xapón conta nas súas filas coa centrocampista Homare Sawa, que estará acompañada por grandísimas xogadoras como Aia Miyama ou Nahomi Kawasumi. Destacaría tamén ás dianteiras Christine Sinclaiurde (Canadá) e Asisat Oshoala (Nixeria), e á centrocampista Ji So Yun, (Corea). A futbolista galega Verónica Boquete Giadans (Santiago de Compostela, 9 de abril de 1987) unha das mellores futbolistas do mundo, que se acaba de proclamar campioa da Champions League feminina, lidera un grupo que tratará de dar a badalada no primeiro Mundial da súa historia. Xunto ela destacan as dianteiras Natalia Pablos e Vicky Losada (as dúas do Arsenal Ladies), e Sonia Bermúdez, recente fichaxe do Atletico Madrid. A pola sorpresa contra Brasil O conxunto español xogará este sábado contra Brasil ás 22 horas. Un encontro no que disipar as dúbidas da estrea fronte a Costa Rica, que rematou con empate a un gol. As brasileiras parten como favoritas e lideran o grupo E tras vencer a Corea do Sur. As xogadoras españolas buscarán a sorpresa para acadar o pase a oitavos de final. A propio Verónica Boquete escribía nas redes sociais após o primeiro partido: "Este equipo pode e debe facelo mellor".


Summary: As rapazas e rapaces da Galiza atópanse con críticas e acusacións de falar un 'dialecto' nesta plataforma social. Porén, están a defender a súa cultura e a súa lingua de distintos xeitos. Por exemplo, houbo quen intentou dar unha clase de historia aclarando que Galiza é unha nación e que o galego é un idioma de pleno dereito. Esta masa de usuarias está a destacar fronte a outros retos cheos de tópicos

Hai 'tags' do galego que se fan en castelán e moitos retos virais que dan as costas ao idioma do país, pero contra todo prognóstico a rede social de moda, o Tik Tok, tamén está a servir como aliado da cultura e da fala galegas. Pode que haxa cousas más nesta nova plataforma, pero do que non cabe dúbida é de que as mozas e mozos galegos están a saír na defensa do seu idioma nai. Non é a primeira vez que xorde unha polémica nun vídeo no que os comentarios acusan a protagonista galegofalante de empregar un "dialecto" para comunicarse ou xogar cos distintos retos propostos. Nese caso saíu o carácter das usuarias e usuarios da terra e poden atoparse verdadeiras clases de historia. As galegas máis mozas están a explicar o por que de que o galego é unha lingua con total dereito e non unha variedade dialectal de nada. Botan man do estudado para recordar que Galiza é unha nación e fechar a boca aos que as atacan. Tamén se atopan lamentos das 'tiktokeiras' e 'tiktokeiros' porque lles piden que "fales castelán porque o galego é feo" ou porque lles din que o acento galego "produce moita ansiedade, é como cando fala un árabe ou un alemán, sempre parecen enfadados". Lamentabelmente, esta última cuestión, a do acento, repítese unha e outra vez co mesmo número de defensas das súas orixes por parte das usuarias e usuarios. A realidade cultural da Galiza Nese caso están a criticar e explicar aos seus interlocutores a realidade cultural do país, mais diante dalgunhas situacións simplemente fan públicas as frases para amosar o descoñecemento que existe no Estado ou noutros países de fala hispana. Incluso aparecen protestas polas trabas que se lle poñen ao amor: "Cando non quere 'liarse' comigo polo acento galego". Ou presumen das súas orixes perante observacións como "por que falas galego se é de pobo?" ou que empregar o galego nas redes sociais "é de ma educación". Malia que parte da xuventude segue a escapar das súas orixes, o odio ou a incultura que lles chegan dende fóra estana animando a falar a lingua nai. E aquelas rapazas e rapaces que son criticados polo contrario, por non falar galego sendo da Galiza, teñen explicado que lles gustaría cambiar pero que están acostumados ao castelán porque se lles ensinou así. Até aluden ao decorrer cultural da nación, recordando que avós ou país foron atacados polo galego e lles inculcaron o castelán como prioritario. Entrada na campaña Non é algo que sorprenda excesivamente. Hai pouco a Comisión Europea dáballe un tirón de orellas a Xunta por por ter certas limitacións para uso do galego nas aulas, como que non se use en ciencias, e pedíalle novos avances. . Ademais, segundo un estudo do Instituto Galego de Estatística (IGE), na maioría das cidades baixou o número de persoas que saben falar moito ou bastante en galego. Dende 2008 até 2018 tamén caeu en picado o total de galegofalantes en todas as vertentes da súa vida. É certo que tanto no Tik Tok como noutras redes sociais e na realidade queda moito camiño por andar, mais que haxa unha defensa acendida do galego por parte de centos de usuarias e usuarios é unha boa noticia. E algo debe de estar a funcionar ben na rede porque partidos como o BNG ou candidatos como o de Galicia en Común a presidencia da Xunta, Antón Gómez-Reino, fixeron campaña 'tiktokeira'.


"Nin son unha toleirona, nin son unha golfa. Simplemente son unha persoa que ama e desexa a algúns homes e a algunhas mulleres. Non debería ser tan difícil de entender". Así me expresaba recentemente cuns amigos un destes días, nunha conversa na que comentábamos a necesidade, aínda hoxe, da existencia dunha xornada de Orgullo LGBTI+, do triunfo que supuxo a representación nel de todas estas siglas e de como estamos a piques de superar mesmo este etiquetado sexual e afectivo e entender a sexualidade como verdadeiramente é, fluída e diversa. Sei que, como persoa bisexual, non podo nin imaxinar os extremos que moitos compañeiros homosexuais, transexuais ou intersexuais tiveron que aturar; mais si podo falar da incomprensión e a falsa tolerancia dunha realidade que moitos descoñecen: do temor real a deixar de ser aceptada nun grupo de colegas en canto o saiban ou aos comentarios crueis da túa propia familia, do incrible fastío de ter que explicar todo de continuo e andar desfacendo mitos e trangalladas; e de ter que soportar reaccións de incredulidade machista: homes que confunden bisexualidade con disposición perpetua para o sexo (con eles, claro), ou a esgotadora teima de que os homes bis son en realidade homosexuais no armario e as mulleres bis son heterosexuais "viciosas", é dicir, a asunción social automática de que o que debes querer é sempre un pene. En definitiva, sei o que significa andar con pés de chumbo, sen poder gozar libremente da propia sexualidade en segundo que ámbitos, por medo a recibir paus figurativos de todos lados. Por todo isto, son moi consciente de que, cando escribo este artigo, o fago non só dende un partido comprometido coa diversidade sexual e afectiva, senón tamén dende dentro do Colectivo, de xeito conxunto con todos os seus membros, militando polos nosos dereitos e pelexando todos na mesma loita. Hai pouco vin unha reportaxe do programa de RTVE Informe Semanal do ano 1981, Los Homosexuales: un vídeo duns quince minutos que nos leva tres décadas ao pasado, pero que ás veces parece ir a unha época moito máis arcaica. Nel, os mozos entrevistados (catro mozos varóns homosexuais) relataban as dificultades coas que tiveron que lidar durante toda a súa vida, coa incomprensión da familia e a perda de amigos e ata do emprego, expresando gran valentía cando un deles négase a ser gravado en penumbra porque "no tengo nada que ocultar" e, mirando a cámara, di ben alto e sorrindo "soy homosexual". Psiquiatras e outros personaxes interveñen logo para explicar a bagaxe sociocultural dos roles de xénero impostos durante séculos, que desnormalizaron o espectro sexual e afectivo humano que noutras épocas históricas considerábase natural. Mais mostrábanse tamén outras entrevistas a pé de rúa, a persoas herdeiras do franquismo sociolóxico, que daban mostras dunha homofobia tremenda, dun rexeitamento radical, chegando a reivindicar xa non o cansino "día do orgullo hetero", senón o do "machote, que ése soy yo". É o cheirume dun pasado recente, pero tras os derradeiros meses non podo evitar pensar que estas actitudes, no máis profundo de certos sectores da sociedade, en realidade non están superadas. E é curioso, precisamente, que canto máis se escoita a teima de que estamos moi avanzados e que a diversidade sexual está xa aceptada na sociedade, máis exemplos de saltos cara atrás vemos nos medios e nas redes. Non hai que marchar moi lonxe: a mesma semana pasada unha manifestación neonazi en Murcia agrediu fisicamente ás xentes que se concentraban de xeito pacífico nun evento LGBTI. E tampouco hai que irse aos casos máis extremos: dende supostos intelectuais cavernarios a coñecidos foros de internet, o xerme da violencia e da fobia nace en comentarios de incomprensión e odio totalmente cotiáns, que navegan entre o fastío das reivindicacións ("qué cansera con el arcoiris") e as esixencias de non permitir ostentacións ("de mariconadas y cochinadas"), pasando por chistes estereotipados de dubidoso gusto. Ás veces, estas mostras de desprezo chegan aos círculos sociais máis inimaxinables, como o dos gamers aficionados a videoxogos. Sí que é certo que, en comparación coa situación mostrada naquel documental, o avance acadado nas dúas décadas que levamos do século XXI é moi importante. Hoxe en día é difícil facerlle entender a un adolescente occidental que, hai apenas 50 anos, non só podías sufrir discriminación, senón mesmo ser marxinado no laboral e ata metido no cárcere, como se amar máis aló do mainstream fora un acto de delincuencia. Que unha persoa homosexual era considerada unha enferma perigosa que debía ser tratada por médicos para curarse, que as familias as botaban da casa, que non podían contraer matrimonio (os derradeiros en subirse a este carro da igualdade, a Alemaña que non é de Merkel) nin adoptar a unha criatura, e ata (e disto non fai tanto tempo) doar sangue, ou que a transexualidade tratábase como unha escura anomalía. Que, asemade, era case imposible ver unha persoa do Colectivo ben retratada na ficción, sen estereotipos nin situacións irreais, ofensivas ou denigrantes; por poñer exemplos de como facer ben as cousas, series como Sense8, Orange is the New Black, certo capítulo da derradeira tempada de Black Mirror ou a menos coñecida When We Rise, fixeron unha labor tremenda na normalización do natural, dándonos a oportunidade de sentirnos identificadas con personaxes reais e non topicazos (non falemos xa da ficción pensada para o público infantil, onde cada día vense avances máis bravos). Si, hoxe vemos mostras de apoio en moitos recunchos do país e do mundo, e sen ir máis lonxe na Coruña temos a sorte de contar cun Goberno local que está a facer unha tarefa visibilizadora e reivindicativa inxente, cando hai anos o mero feito de colgar unha bandeira arcodavella no balcón dun Concello era un acto de valentía que lles podía traer graves consecuencias aos promotores deste xesto. Todo isto, nun mundo no que casos como o da Lei de Vagos e Maleantes franquista, a Iniciativa Brigss ianqui ou a represión de Stonewall parecen tan afastados, fai a moitos pensar que reivindicacións como a do 28 de Xuño xa non son tan necesarias nin tan urxentes. E sen embargo, nun intre no que nos parecía andar por fin na senda correcta, aparecen casos cada vez máis numerosos de rexeitamento e rebote, mensaxes de puro odio lanzados por xentes mesquiñas que cospen o seu veleno nas redes sociais tras a seguridade dunha pantalla ("señores enfadados de internet", definiunos un compañeiro hai pouco), axitando as madrigueiras onde se escondían os residuos da ranciedade e facéndonos ver que estaban moito máis preto do que pensábamos. De repente, volven expulsar a rapazas dun pub por bicarse, reparten panfletos medievais nas escolas, boicotean a unha empresa de videoxogos por amosar unha personaxe bisexual, autobuses expoñen mensaxes transfóbicos polas carreteiras e xeran un debate que en teoría estaba máis que superado... A LGBTIfobia está volvendo cando apenas acabara de marchar, e cunha virulencia renovada; os grupos conservadores, neonazis e neofascistas ameazan coa violencia física directa contra as mostras de liberdade sexual e afectiva, de avance social. Os éxitos acadados poderían desaparecer antes de que nos déramos conta do perigo. E temos moitos exemplos noutros lugares do mundo onde ás persoas LGBTI se lles roubou a voz (ou nunca a tiveron), e cada semana nos chegan noticias terribles de malleiras, torturas e asasinatos polo simple feito de ser diferente. Como en tantos outros ámbitos, non podemos consentir nin un salto atrás neste sentido. As agresións deben ser denunciadas, perseguidas e evitadas, e niso teñen moito que dicir as institucións. E precísase non só un regulamento legal que trate este problema, como xa se fixo en moitos lugares do país, senón tamén unha inmensa labor pedagóxica e divulgativa que explique ese verdadeiro abano sexual, na orientación e na identidade, que existe na natureza, que clarifique a falta de base biolóxica do construto social dos roles de xénero e que exprese a diversidade do ser humano no seu xeito de amar e de identificarse; unha labor que debemos xa agradecer a todas as persoas e colectivos que loitan por esta formación e por esta liberdade vital (FELGTB, ALEAS, ALAS, Marea LGBTI+, Sete Cores, Transmaribolleras en Loita, os marabillosos raparigos de Queer Avengers...). Todos estamos a aprender continuamente na nosa vida: xente próxima a min, e ata eu mesma, evolucionamos no noso pensamento ó longo dos anos, e seguimos a formarnos en moitos aspectos conforme imos gañando experiencia e coñecemento. Por iso, debemos desenvolver un traballo colectivo e movernos en redes locais, nacionais e internacionais para perseguir unha verdadeira igualdade, sabendo que esta loita é de todas e todos. O World Pride, o Orgullo internacional que cada ano recorre o planeta, é unha sinal de que imos por bo camiño. Pero non debemos esquecer que esa data sinalada do 28 de Xuño conmemora os disturbios de Stonewall e a lembranza da represión recibida polos compañeiros que esixían en Nova York o seu dereito a amar e ser amados como quixeran. Por iso, este World Pride, que encheu as rúas de Madrid de cores e alegría, foi tamén unha xornada de loita e de reivindicación, un momento para recordar ás compañeiras e compañeiros ó longo do mundo, oprimidas ou represaliadas por non conformarse cunha vida de silencio e mentiras. Pedimos por nós e por todos os demais o dereito sobre os nosos corpos, o respecto, a visibilidade e a normalización do que, queime a quen lle queime, é natural, inevitable, positivo e condenadamente fermoso. Porque, como dicía un dos mellores temas que deu a música pop recente, "estou na pista correcta, nacín desta maneira". E porque a nosa dignidade non se toca, e queremos vivir con liberdade a nosa cor. Feliz Orgullo, a todas e a todos.


Summary: Fiel ao seu compromiso coa información libre, alternativa e en galego, o semanario Sermos Galiza vai ampliar a súa paxinación a partir do número 88, o que sairá do prelo o 13 de Marzo.

Sermos Galiza será máis e polo mesmo prezo. Máis páxinas -pasará das 32 actuais a 40-, máis contidos, máis seccións, máis información e máis análise. E todo iso coa intención de facer aínda máis patente a súa vocación de prestar voz a aqueles sectores sociais que non a teñen na imprensa convencional. Nun momento infelizmente caracterizado polos recortes en todos os ámbitos, Sermos Galiza dobra, pois, a súa aposta, consciente de que hoxe é máis necesario do que nunca reforzar o espazo nacional galego de comunicación, val dicer, termos unha visión propia de todos os acontecimentos, desde a esfera nacional galega até a internacional. No Sermos Galiza a 40 páxinas haberá máis espazo para seccións como Traballo -básicas nun medio alternativo, e inexistentes na imprensa sistémica- e máis marxe tamén para tratar en profundidade os temas que non son gratos aos poderes. Aparecerán novas seccións -Cociña-, retornarán outras -Deseño- e se estabilizará a páxina de deportes, que nestes meses de andaina tivo unha existencia intermitente. No Sermos Galiza a 40 páxinas haberá máis espazo para seccións como Traballo e máis marxe tamén para tratar en profundidade os temas que non son gratos aos poderes Información e análise: a sección Pensamento será unha das máis relevantes neste Sermos Galiza a 40 páxinas. Pensamento nacional e internacional, sempre en chave alternativa. Pensamento moi virado tamén cara á lusofonía, cara ás outras latitudes en que a nosa lingua se desenvolve. Xornalismo de investigación Haberá tamén xornalismo de investigación no Sermos Galiza a 40 páxinas: o que fica oculto ha de emerxer no semanario. Esa é a vocación que deu vida a este medio xa logo vai para 2 anos e esa vocación non fixo máis que se acrecentar durante este tempo. E, por suposto, a cultura. O traballo dos nosos criadores está permanentemente no albo de Sermos Galiza. Con máis páxinas, o semanario procurará ser aínda máis trinque daquilo que se produce no noso país -literatura, música, pintura...- e na nosa lingua, aquilo que nos fai sermos o que somos, Sermos Galiza.


Summary: Pouco demorou a diplomacia española en responder a David Cameron. "España é indivisíbel", dixo hoxe o ministro de Asuntos Exteriores, García Margallo. O primeiro ministro británico defendeu onte, implicitamente, o dereito de Catalunya a decidir o seu futuro.

Treboada política entre o Reino Unido e o Estado español a conta dos dereitos nacionais de Catalunya. Inquerido por un xornalista español a respeito de Escocia, David Cameron afirmou o seguinte: "Sempre acreditei que ao final, se tentas ignorar estas cuestións de nacionalidade, independencia, identidade, o mellor é oferecer os teus argumentos, afrontar o problema e deixar que o pobo decida". Era unha calculada alusión non só a Escocia, senón tamén a Catalunya, e así foi interpretado pola diplomacia española, e loxicamente tamén polas forzas políticas catalás, soberanistas ou non. O ministro de Asuntos Exteriores enfatiza que o direito a secesión unilateral só existía na Iugoslavia socialista e na URSS Hoxe, nunha conferencia de imprensa realizada conxuntamente coa alta representante da UE, Caterine Ashton, o ministro de Asuntos Exteriores, García Margalló, contestou a Cameron cunha requintada argumentación xurídica. Lembrou o xefe da diplomacia española que o Reino Unido non ten constitución escrita -o seu direito é consuetudinario-, mentres o que o Reino de España, si. E nela fica patente que "a soberania reside no pobo español no seu conxunto e non nunha parte do pobo español". Nese mesmo sentido enfatizou que a Constitución marca o carácter "indivisíbel" da unidade española. Garcia Margallo enfatizou que o direito á secesión unilateral só existía no ordenamento xurídico da Iugoslavia socialista e da URSS.


Summary: Un cento de representantes da Cultura, da Universidade ou do ámbito laboral fan parte desta plataforma, que reivindica "a vontade de sermos unha nación en Europa". Elvira Souto, Vítor Baqueiro, Xabier P. Docampo, Ugia Pedreira ou Xurxo Souto asinaron o manifesto de apoio. No acto de presentación de Avante Galiza!, Ana Miranda enfatizou que o 25-M "a abstención é un suicidio. Se quedamos na casa, seguirannos a roubar"

Un acto en Santiago de Compostela -na Nave de Vidán- serviu esta segunda feira para presentar Avante Galiza! a plataforma social creada para manifestar o seu apoio á candidatura do BNG ás eleccións europea do 25 de maio que encabeza Ana Miranda. Está plataforma conta xa cun cento de adhesións de apoio á lista nacionalista, porque, segundo se recolle no súa carta de presentación "é a mellor maneira de afirmarmos o noso dereito ao futuro, á xustiza social, á igualdade, ao benestar e á liberdade. Porque é a mellor maneira de afirmarmos a nosa vontade de sermos unha nación en Europa, unha nación no mundo". "A abstención é un suicidio. Se quedamos na casa, seguirannos a roubar o futuro", enfatiza Ana Miranda Segundo o Bloque, "xente do mundo da cultura, laboral e sindical, da universidade, activistas sociais, profesionais de prestixio integran esta plataforma social, que na súa presentación pública aos medios contará coa presenza de Mario Díaz, Xosé Collazo, Begoña Caamaño, Xosé Alfredo Pereira, Suso de Toro, Esteban Ferrer, Concha de la Fuente, Verónica Martínez e Elvira Souto". Entre as persoas asinantes do manifesto están Mario Díaz, Xosé Collazo, Begoña Caamaño, Xosé Alfredo Pereira, Suso de Toro, Esteban Ferrer, Concha de la Fuente, Verónica Martínez, Evira Souto, Margarida Ledo, Xurxo Souto, Xavier Queipo, Anxos Sumai, Alonso Caxade, Dionisio Pereira, Óscar Rodil, Xavier P. Docampo, Vítor Vaqueiro e Ugia Pedreira. Ana Miranda chama a mobilizar o voto "contra a Europa antisocial que nos rouba o futuro" No acto de presentación da plataforma, a número 1 do BNG ao Parlamento europeo, Ana Miranda, chamou a mobilizarse "de maneira masiva" o 25 de maio. Face os resultados deitados polos inquéritos, que sinalan unha porcentaxe de abstención histórica, Miranda animou a tomar parte no proceso electoral e "encher as urnas" de votos "a favor da nosa mocidade", "da creación de emprego" e "dos dereitos das mulleres". "A abstención é un suicidio", enfatizou, "se quedamos na casa seguirannos roubando" os que gañan, dixo, "co adormecemento social e a abstención". Neste senso, arengou a cidadanía a votar nas eleccións europeas para "rebelarse contra as políticas da dereita que nos esmagan", sentenciou.