Summary: En maio.

Galiza rexistrou 109 empresas creadas en maio, o que é 68% menos que as 338 do mesmo mes de 2019, segundo datos publicados polo Instituto Galego de Estatística (IGE). A pesar da forte caída interanual, houbo un lixeiro repunte en maio de 13 empresas máis en comparación con abril, nun contexto de impacto do coronavirus. O capital achegado por estas empresas foi de 11 millóns de euros, o que supón 51% menos interanual. O capital medio subscrito por cada empresa foi de algo máis de 100.000 euros. Por sectores, 24% pertence á rama do comercio. As seguintes son actividades profesionais (13,8%), industria e enerxía (11,9%) e actividades inmobiliarias e financeiras (10%). A presenza masculina dos socios segue a ser maioritaria (71%) fronte ás mulleres (29%). Mentres tanto, o70,6% foi creado por un só socio e 26% por dous. En maio disolvéronse 27 empresas mercantís na Galiza, o que se traduce nunha forte caída fronte ás 104 do ano anterior. En comparación co mes anterior, só foi un menos.


Dende hai varias semanas, diversos departamentos da Xunta están a utilizar unha nova imaxe corporativa en actos públicos, materiais impresos e insercións publicitarias. Trátase dun redeseño que atinxe ao anagrama e á tipografía dun logotipo que o Goberno galego utiliza dende hai dezasete anos cando, en plena crise do Prestige, o Executivo que presidía Manuel Fraga desbotou o logo que identificara a Xunta dende 1985. Ao contrario do que sucedeu daquela, o actual Goberno non desbotou por completo -cando menos, de momento- o vello deseño. Non en van, nas últimas semanas mesmo chegaron a celebrarse actos nos que o novo logotipo está a convivir co anterior, o mesmo que o gabinete de PSdeG e BNG 'herdou' de Fraga e cuxos usos regulou por decreto o Executivo presidido por Alberto Núñez Feijóo no outono de 2009.No Goberno restan importancia a esta mudanza, que atribúen á intención de adaptarse aos soportes dixitais, e din non prever implantala de maneira masiva nin reformar o decreto que regula a imaxe corporativa dende hai máis dunha décadaFontes da Xunta consultadas por Praza.gal admiten a existencia desta mudanza nesta recta final da lexislatura e a escasas semanas das eleccións, pero réstanlle importancia. Aseguran que a súa intención responde unicamente á de adaptar a imaxe corporativa da Xunta á súa inserción en soportes dixitais, especialmente no que atinxe á tipografía, e especifican que o Goberno non prevé realizar investimentos en mudanzas de cartelaría, papelaría, rótulos de vehículos ou outros elementos gráficos. As fontes consultadas tampouco prevén, cando menos de momento, unha reforma do decreto que regula a imaxe da Xunta dende 2009. Non obstante, a que están a empregar tanto en soportes dixitais como en mobiliario e paneis de actos públicos ou mesmo sinais anunciadores de obras públicas afástase notablemente dos criterios marcados polo manual de imaxe corporativa aínda vixente. Mentres, noutros soportes como o sitio web oficial, permanece o antigo.As normas de 2009, para afastarse do bipartitoNa recta final da lexislatura, o Goberno do PP comeza a desbotar unha imaxe que volveu adoptar como propia tras o período do Executivo da coalición de socialistas e nacionalistas, etapa na que cobraran maior peso na imaxe corporativa os nomes das diferentes consellerías. No ano 2009, o Executivo xa presidido por Feijóo daba esa imaxe corporativa por "asumida con éxito pola cidadanía" e sinalaba que contaba cun "altísimo recoñecemento entre a poboación". Por iso a plasmara cunhas poucas variacións no devandito manual.Daquela aseguraban que a aplicación "do símbolo e do logotipo" da Xunta deran lugar a "algunhas deficiencias" por existir unha "multiplicidade de logotipos representativos da Administración" que impedían unha "visión homoxénea". O argumento político, non reflectido por escrito, vinculárano á necesidade de borrar a imaxe de "dous gobernos" que, segundo os populares, existira durante o bipartito. Case ao mesmo tempo, suprimiran emblemas daquel Executivo como a denominación Galescola para as escolas infantís.O novo deseño afástase das normas de imaxe corporativa aínda vixentes en aspectos como a tipografía e as súas coresAsí, decidiran limitar o uso dos nomes das consellerías, secretarías, direccións xerais e outros departamentos á "papelería oficial", "sinalización de edificios" e "publicacións específicas das consellerías". Para todo o demais pasou a utilizarse unicamente a imaxe e denominación Xunta de Galicia cunhas normas fixadas por decreto e que agora o Executivo está a cambiar pola vía dos feitos.Así, por exemplo, a normativa aínda vixente establece que o logotipo da Xunta utiliza a tipografía creada especificamente para o Goberno galego en 2003, de cor negra na súa versión habitual e branca, na negativa. O mesmo decreto e o propio manual especifican que "os elementos do interior do símbolo" da Xunta son "sempre, brancos". Tamén está fixada a cor branca para as liñas que arrodean o anagrama na versión negativa do logo.As variacións están a ser introducidas despois de que a Secretaría de Medios contratase un "manual de aplicación da marca institucional en campañas"Malia a estas especificacións e aínda que a Xunta di non prever unha reforma do manual nin do decreto no que se basea, o novo logotipo non respecta as súas indicacións. A tipografía utilizada é diferente e, as máis das veces, está a abandonar a cor negra para ser substituída polo azul do anagrama, que tampouco é o estipulado na paleta de cores do manual de imaxe corporativa, senón un ton diferente, máis escuro. Ademais, a cor dos elementos interiores do logotipo, lixeiramente redeseñados, deixa de de ser branca para pasar a ser transparente.Todas estas variacións na imaxe corporativa da Xunta están a ser introducidas despois de que a Secretaría Xeral de Medios, órgano con dependencia directa da Presidencia da Xunta, contratase a elaboración dun novo "Manual de aplicación da marca institucional en campañas", documento que cando menos polo momento non é público. O traballo foi encomendado á empresa coruñesa Prohibida la entrada al laboratorio por 8.000 euros.O terceiro logotipo da XuntaNo caso de asentarse a súa utilización -decisión que, en calquera caso, corresponderá ao Goberno que saia das eleccións do 5A-, este sería a terceira imaxe corporativa consolidada no Goberno galego. O primeiro, implantado en 1985 tras varias imaxes provisionais no comezo da autonomía, foi sinónimo da Xunta durante practicamente dúas décadas. En plena crise do Prestige, o Goberno de Fraga argumentou que o desbotaba porque fora "revelando problemas de lexibilidade inherentes á súa propia construción formal" que deran lugar "a unha considerable dispersión na súa aplicación".O logotipo aprobado en 2003 e as súas lixeirísimas variacións de 2009 conviven nos últimos anos, así e todo, con outras imaxes corporativas que a Xunta utiliza con asiduidade. Isto sucede moi especialmente coa marca Galicia que foi concibida en 2011 con fins de promoción turística e que, en virtude dun decreto aprobado naquel mesmo ano, foi agregada a practicamente todas as imaxes corporativas do Goberno galego. O mesmo sucede na actualidade, como en anteriores Anos Santos, coa marca do Xacobeo 2021.


Summary: Con Maternosofía (Galaxia), Inma López Silva comparte, a través da publicación do seu diario, a experiencia do embarazo e o nacemento da súa filla, Sofía. A escritora protexe no relato o seu "cuarto propio" e reflexiona arredor da creación e a maternidade.

Despois de achegarnos ao xénero memorialístico con New York, New York, a autora ofrece agora o seu libro máis "auténtico", abre as portas da súa privacidade e rebélase contra a imposición ás mulleres do rol único da condición de nai. -O seu é un dos poucos libros que abordan o tempo de embarazo, por que cre que se escribe tan pouco dunha experiencia tan intensa? A raíz de tela vivido tamén o pensei. O motivo que a min me levou a escribir podería ser moito máis estendido. Escribimos sobre as nosas emocións e parece razoábel que cando che sucede algo importante apareza na literatura. Hai varios motivos que se me ocorren para que isto non aconteza nesta ocasión. Un deles é a tardía incorporación das mulleres, ou a tardía visibilización, á literatura que inflúe en que non se recolla unha experiencia que é máis feminina. Curiosamente, temos máis exemplos de homes que escribiron sobre a paternidade. Logo está tamén a idea de privacidade ou intimidade. Moitas escritoras buscan preservar o nivel das emocións ao ámbito privado e esta razón, máis de carácter persoal, pode ser unha das causas. Existen casos na literatura para nenos e nenas que explican a chegada ao mundo mais desde o punto de vista máis reflexivo ou ensaístico como podería ser unha novela sobre a maternidade non existe. -Kristeva defendía que, lonxe de ser conceptos contrarios, a maternidade pode favorecer determinada creatividade polos grandes temas que convoca como a paixón, a vida e a morte... É dicir, a maternidade promovería a creatividade. Comparto esa idea de Kristeva. Coñecía a teoría e só agora me decato de a que respondía. Se es creadora asumes todos os procesos creativos como parte propia e a maternidade é un proceso creativo máis. Estás construíndo unha vida distinta, un proceso creativo novo que, en certa medida, pode impulsar outras creacións como a literaria. "Estás construíndo unha vida distinta e iso, en certa medida, pode impulsar outras creacións como a literaria". -O libro foi escrito durante o propio embarazo? Foi, seguindo o proceso. Algúns dos episodios foron máis elaborados despois, con notas tomadas no seu momento, mais na súa maior parte seguiu o ritmo do embarazo. A diferencia de New York, New York que foi escrito para min e os meus amigos e a decisión de publicalo foi posterior, Maternosofía naceu xa con conciencia de estar escribindo para os lectores. Quería facer un libro sobre a experiencia e comprobar tamén se as miñas opinións se ían modificar, se o son ía seguir sendo despois do nacemento. -Maternosofía chama a atención pola súa desinhibición. Vostede deixa á luz a súa intimidade, por que decidiu abrir tanto o espazo privado? Porque sabía que o posíbel interese do libro para alguén que se achegue a el estaba na súa autenticidade, en demostrar que isto non era unha crónica senón a experiencia persoal de alguén a quen lle estaba a acontecer o que se narraba. Non quere ser un ensaio aínda que ten algo de ensaístico e tampouco busca ser unha confesión aínda que comparte os aspectos máis privados da autora, nesa busca da autenticidade. -Nese sentido fala da "incontinencia artística" das escritoras que precisan "converter en literatura todo o que acontece". Non a moitas lle pasa neste caso... Igual non lle pasa a todo o mundo con esta intensidade. Eu amoseime totalmente nun libro que non é ficción. New York, New York xogaba coa idea de se o que se narraba era real ou ficción mais neste caso non foi así. Este punto exhibicionista téñeno todos os escritores e poden mostralo a través da ficción ou doutra maneira, mais o certo é que nos abrimos por natureza porque de non ser así non escribiríamos. "No embarazo todo se prepara para infantilizarnos, para tratarnos como se padecésemos unha enfermidade da que nos hai que coidar e, ao mesmo tempo, imponse tamén a idea do sacrificio". -Tamén se deu unha relación conflitiva dalgunhas escritoras coa maternidade, na mesma liña da busca do cuarto propio que, neste caso, tende a facerse máis pequeno. Doris Lessing, por exemplo, dicía que non había aburrimento maior que unha muller que pasa o día enteiro cun bebé. Entendo perfectamente o que pode ser ese sentimento. Algúns dos pensamentos de Maternosofía van nese sentido, da esixencia social que se lle impón ás mulleres nais. Neste caso, quixemos que o diario non rematase no propio libro e abrimos un blog na páxina de Galaxia no que vou escribindo sobre a maternidade despois do nacemento. Unha das últimas entradas vai nesa liña, en como a vida se presenta como un conflito continuo entre o desexo de ser independente á marxe desa dependencia absoluta, entre o amor ao bebé e a min mesma. Doris Lessing era doutra xeración e a imposición era moito maior. Eu teño opción de rebelarme contra iso mais as que optaron pola súa independencia na época de Lessign tiveron que pagar un prezo altísimo. -De todas maneiras, esa presión sobre a maternidade continúa a existir? Prevalece. Dedícolle un capítulo á idea de que no embarazo todo se prepara para infantilizarnos, para tratarnos como se padecésemos unha enfermidade da que nos hai que coidar e, ao mesmo tempo, imponse tamén a idea do sacrificio. Queren coidarte e invalidarte para outras facetas da túa vida. Vas ser escrava do embarazo e a maternidade. E mesmo hai unha liña dentro do feminismo que se está a volver perversamente contra nós porque basea a nosa identidade na posibilidade que temos de parir. As conquistas sociais quedan a un lado. - De aí o que vostede chama a "Seta da Teta Fora", con moito atrevemento, por certo. Nalgún momento confesa tamén que sabe que a súa posición vai provocar polémica. Revélome contra esa posición extrema e, de feito, unha das entradas do blog, a que máis comentarios detractores ten, chámase "Aleitar ou a tortura". Todo o argumento que empregan é que estás desinformada cando eu non me atrevería a escribir sen me informar antes. Practico a dúbida e o sentido común e considero que facernos crer que depende de nós é un erro. Parte da idea de continuar contando as reflexións no blog é precisamente porque comprobei que moita xente opina o mesmo e non se atreve a dicilo. Tiña que contar como foi e como se impón unha dependencia extrema das mulleres co que se presenta como prioridade absoluta. E non é que estea en contra do aleitamento xa que eu lle din peito a miña filla ate os oito meses. -A súa tese é que amar non é incompatíbel con ser independente entón? Conseguiu manter o seu "cuarto propio"? Desde o punto de vista intelectual creo que o estou conseguindo mais hai motivos que van máis alá de min mesma e que hai que ter en conta. Teño a sorte de que o meu entorno comprende unha situación que socialmente aínda non se asume. Se tes a sorte de estar rodeada de quen entende que unha muller non ten que ser máis nai que un home pai facilítache moito manter esa independencia. Temos que loitar contra a nosa propia educación, contra o machismo estrutural no que vivimos . Existe unha forte presión social para que ti, como muller, fagas concesións na túa vida a causa da maternidade e eu creo que hai que loitar contra iso. -Moitas mulleres comentan que o primeiro que desaparece é o tempo de lecer. Completamente e se estás no teu tempo de lecer o primeiro que che preguntan é onde deixaches á nena. Non se asume que actualmente hai moitas opcións para que podas facer a túa vida e non só no laboral. Entra dentro da cultura do sacrificio, de que tes que dedicarlle todo ao teu fillo. De todas maneira,s considero que o meu nivel de dedicación e compromiso non é menor. Ao meu ver, parte da educación dos fillos vai tamén en que comprendan que as persoas van máis alá dos seus roles. Tendo unha nena, eu tiña especialmente clara esta idea porque non quero educala na perpetuación dos roles. Nese sentido, agradézolle moito a miña nai que me demostrara que as mulleres tiñamos que ser doutra maneira. Tamén é certo que sei que para iso é preciso apoio e unhas costas anchas. "Decateime de que o libro ía gañando en tenrura a medida que avanzaba o proceso de embarazo, como deixando constancia desa aprendizaxe do amor cara ese ser que vai nacer" -Maternosofía é tamén un libro cheo de tenrura. Percibino despois, cando decidimos publicalo. Non era consciente desa dimensión e só cando o revisei, no proceso de preparación para a edición, decateime de que o libro ía gañando en tenrura a medida que avanzaba o proceso de embarazo, como deixando constancia desa aprendizaxe do amor cara ese ser que vai nacer. Nese sentido, conta a visión do mundo e un proceso emocional interno. -Nun ensaio sobre a maternidade e a creación Ursula Le Guin fala do concepto "escribir o corpo", como pedían Virginia Wolff ou Helene Cixous. Ese proceso no que se intensifica a tenrura respondería a esa idea? Perfectamente. Unha das experiencias do embarazo que máis me impactaron foi tomar maior conciencia do propio corpo. Eu, por sorte, non tivera enfermidades importantes e só nese momento puiden comprobar o que significaba que o corpo se impuxese, que fose quen controlase. Os que traballamos coas ideas e a creatividade tendemos a pensar que todo o podemos controlar e de aí tamén a sorpresa, era o corpo o que me controlaba. É moi curioso e moi suxestivo e sentes a necesidade de contalo.


Summary: A fiscalía pedía imporlle unha fianza de 1 millón de euros, cantidade que foi substancialmente reducida polo xuíz que instrúe a causa, o maxistrado da Audiencia Nacional Eloy Velasco.

O home que quer vender as centrais hidroeléctricas de Ferroatlántica na Costa da Morte -e que para iso negocia con Monte Pío- xa está na rúa após pasar a sexta feira nos calabozos. O xuíz decretou para el prisión eludíbel baixo unha fianza de 100.000 euros, sen atender o criterio da Fiscalía, que demandaba a imposición dunha suma dez veces maior. O que está a investigar o xuíz é o pretenso pagamento dunha comisión por parte de López Madrid na súa condición de conselleiro da construtora OHL ao daquela presidente da comunidade autónoma de Madrid, Ignacio González, tamén detido no marco da coñecida como Operación Lezo. O pagamento tería ascendido a 1,4 millóns de euros e tería sido realizado desde unha filial de OHL en Suíza. O obxectivo da trama corrupta tería sido conseguir un contrato público, a construción do ferrocarril entre as localidades madrileñas de Navalcarnero e Móstoles. A Unidade Central Operativa (UCO) da Garda Civil rexistou na noite da quinta feira a sede madrileña de OHL na procura de información que puidese estabelecer vínculos entre os contratos adxudicados a esta empresa de forma irregular cun presunto desvío de fondos ao Partido Popular en xeral e ás arcas privadas do ex presidente da comunidade autónoma, Ignacio González, en particular.


Summary: O concerto homenaxeará o Zeca Afonso e lembrará o 40 aniversario da estrea de Grândola, Vila Morena, que tivo lugar nun concerto no Burgo das Nacións. O festival, no que participarán trinta artistas, dende Quico Cadaval e Chévere a Joao Afonso e Uxía, pasando por Xurxo Souto ou Ses, encherá as 900 butacas do Auditorio, e emitirase en directo por streaming.

O 10 de maio de 1972, nun concerto celebrado no Burgo das Nacións de Compostela, José Zeca Afonso interpretou por vez primeira Grândola Vila Morena. Este xoves, exactamente corenta anos despois, o festival Terra da Fraternidade homenaxeará o cantautor e lembrará aquel concerto histórico. Serán máis de tres horas de música, máis de trinta artistas galegos, portugueses e doutros países da lusofonía. O cariño tantas veces expresado por Galicia a José Afonso (cariño recíproco) quedou demostrado unha vez máis na fenomenal acollida deste concerto, que esgotou as 900 entradas postas á venda no Auditorio de Galicia, que se encherá por completo. Porén, aquelas persoas que non poidan presenciar o espectáculo in situ, poderán seguilo en directo pola rede, en streaming, grazas á retransmisión que realizarán os organizadores. Tamén se transmitirá en directo a través da Radio Galega, e Radio3 realizará un programa especial posteriormente. Este venres poderedes ler unha completa crónica en Praza. Os artistas que forman parte do cartel e que donan o seu talento a este homenaxe son: Quico Cadaval, Banda Utopía, García e Leo, Joao Afonso, Xabier e Guille Fernández, Tiago Gomes, Ico e Xurxo Souto, Carlos Blanco, Xico de Cariño, Ses e Bocixa, Ze Rui, Trópico de Grelos, Aline Frazao, Fran Pérez, Uxía, Sergio Tannus, Vituco, Adrián Beiroa, Najla Shami, Brais Morán, Chévere, Banda Fura Fura e os 7 Magníficos máis 1... e moitas sorpresas máis. Todos eles arroupados polas Bandas Utopía e Fura Fura.


Summary: A mobilización social contra Ence non cesa. Este domingo, 16 de xuño, milleiros de persoas volveron camiñar entre Pontevedra e Marín para reclamar o traslado da factoría de Lourizán fóra da ría. Máis de 10.000 manifestantes, convocadas pola Asociación pola Defensa da Ría, camiñaron detrás da pancarta Pola anulación da prórroga de Ence. Polo saneamento da integral da ría.

A batalla contra a Celulosa de Marín é unha das máis antigas do ambientalismo galego. Nestes intres, a APDR esixe a "anulación definitiva da prórroga de Ence", que a empresa abandone Lourizán e que, tal e como di a lei, "devolva a zona ocupada á situación anterior á súa chegada". Que foi, en pleno franquismo, en 1958. A marcha de protesta estendeuse máis de tres quilómetros até as portas mesmas de Ence. "A ría é nosa / e non da Celulosa" ou "Ence, PP / a mesma merda é" foron algunhas das consignas máis secundadas polas asistentes. Entre elas, o alcade de Pontevedra Miguel Anxo Fernández Lores, o deputado de En Marea Antón Sánchez, a do PSOE Patricia Vilán ou a portavoz do Bloque en Europa Ana Miranda. O presidente da Asociación pola Defensa da Ría, Antón Masa, afirmou que a deste domingo será "a última marcha contra a Celulosa con actividade en Ence". Masa lembrou que en 2018 augurou que a de 2019 será a primeira sen Elnosa "e así é". "A prórroga do Goberno en funcións de Raxoi a Ence non só foi irregular senón ilegal. A Dirección Xeral de Costas do Estado recoñéceo", engadiu. O activista explicou que ningunha instalación pode permanecer en dominio público máis de 75 e que, de se admitir a prórroga mencionada, serían 130 anos os que Ence estaría na ría de Pontevedra. O alcalde da cidade, Miguel Anxo Fernández Lores, que acaba de revalidar o posto por sexta vez consecutiva, asegurou que o Concello empregará "todos os mecanismos posíbeis para conseguir o obxectivo final, trasladar Ence e recuperar a ría". Antón Sánchez, de En Marea, acusou ao PP de "estar ao servizo de Ence" e que a situación a respecto da Celulosa é exemplo "das políticas corruptas" do partido de Feixoo. Nota: imaxes da manifestación. Fotos: Adega.


Summary: A portavoz nacional, Ana Pontón, e a vicepresidenta da Deputación da Coruña, Goretti Sanmartín, manterán esta sexta feira un encontro co comité de empresa de Alcoa após o anuncio dunha posíbel prórroga de seis meses por parte da multinacional, mais sen que iso implique deixar de aplicar o ERE de extinción previsto para o 15 de xaneiro.

Nesta reunión, o BNG analizará a situación cos representantes dos traballadores, sendo que considera que o resultado da última reunión entre a dirección da empresa e as administración estatal e galega, lonxe de achegar unha solución xera máis incerteza e preocupación. A formación nacionalista critica a falta de compromiso qeur do Estado uer da Xunta e considera que a mellor opción para garantir o emprego pasa por unha intervención do Estado a través da SEPI nacionalizando Alcoa e que sexa esta entidade pública a que busque comprador con todas as garantías. Ademais, o Bloque tamén considera urxente unha tarifa específica para empresas electrointensivas que vaia vinculada ao mantemento do emprego e a plans de investimento na factoría coruñesa.


Admiramos Gram-Bretanha desde sempre; a sua coragem e autoconfiança, tingida de um ponto de soberba de povo eleito nunca esmagado por pé estrangeiro, som virtudes singulares que a evaporaçom do Império nom deu embaçado. Os europeus — e aproveito para vindicar-me como tal contra tanto batedor de campo do antieuropeísmo, saudoso de qualquer Europa impossível — temos muito que lhe agradecer. Na derrota dos fascismos, na firme resistência às ditaduras estalinistas ontem e às xenofobias patrióticas que proliferam hoje. É verdade, Gram-Bretanha cultiva ainda a fantasia particular de possuir umha relaçom privilegiada com a megapotência americana, mas, pronto, ninguém é perfeito como deixou bem dito Billy Wilder em Con faldas y a lo loco, como conhecemos o filme.Lia em El País de 9/1/2019 um agudo artigo de Garton Ash, Carta aos nosso amigos europeus, em que o agudo historiador da Europa do Leste implorava a atençom e a cumplicidade europeia para tentar superar o amargo transo em que caiu a Gram-Bretanha depois de se autoadministrar um tóxico beberagem onde se mistura nostalgia do império perdido e aversom à britanidade perdida com algum outro ingrediente tóxico de consumo massivo como o ressentimento provocado pola intolerável desigualdade social exibida sem pudor polos triunfadores da última crise do capitalismo global. Dei uma vista de olhos depois à Editorial de The Guardian para conhecer a sua opiniom sempre lúcida e informativa.O panorama que nos apresentam é o dumha Gram-Bretanha dilacerada polo medo ao futuro, a divisom social e o desconcerto democrático. Bom tema de reflexom para os cultores do narcisismo da pequena diferença e a obstinada proclamaçom de futuros imaculados. Gram-Bretanha — refletia The Guardian— tem um interesse directo, nascido do sofrimento dos nossos povos em décadas de guerra, na paz e harmonia de Europa desde a qual, todos podemos prosperar. Na era de Donald Trump e Xi Jinping, o compromisso europeu dos británicos é assunto premente. É preciso conjurar os problemas que a todos afligem neste mundo inevitavelmente único: O populismo e os coletes amarelos, os problemas da euro- zona, a imigraçom, Vladímir Putin y Donald Trump, prosseguia Garton Ash.Causa assombro que umha exígua diferença de 52% contra 48%, gestada sem informaçom clara, fosse capaz de abrir o cenário caótico que sofre o povo británico, recém-saído de umha crise mal curada que concentrou a opulência no sudeste londrino e o abandono pós-industrial no resto do país. Umha crise desapiedada que fijo crescer o nível de ingressos de Londres num terço ao tempo que contraiu os já minguados de Yorkshire e Humberside num 14%.A madurez democrática convoca a reflexom. Evocava The Gardian com inveja a soluçom achada na Irlanda para sair do dilema divisório e envenenado do direito ao aborto que tanta dor tem infligido às irlandesas. Umha assembleia representativa de cidadaos aleatoriamente eleita mantivo umha série de sesons de fim-de-semana cujas conclusons razoadas fôrom elevadas ao Parlamento para promulgar — depois de dous meses de debate e três centenares e meio de emendas — a lei de despenalizaçom do aborto. The Guardian mostrava inveja polo exemplo de coragem e democracia. E quem nom? Nom seria este um excelente procedimento para tentar cicatrizar a cansativa ferida patriótica catalá, resgatando-a da viscosa tutela de Waterloo e do entusiasta acampamento dos abandeirados da reppublica subita?O quadro de situaçom é desesperado, mas nom grave se me permitides voltar ao Billy Wilder, desta vez ao filme Um, dous, Três.O que The Gardian e Garton Gash imploram aos europeus e parar o relógio antes de se consolidar o caos. Próxima já a data do divórcio definitivo de 29/03/2019, o jornal e o analista esperam o rechaço parlamentar da proposta da senhora May, seguido dumha imediata solicitude de pausa ao procedimento de separaçom definitiva previsto no artigo 50 do Tratado de Lisboa. Seguiria a convocatória dunha assembleia cívica que examinasse as opçons e problemas abertos para solicitar depois ao Parlamento umha decisom que inclua, se assi se decidir, um referendum claro e definitivo, mais informado desta vez.O facto de o Parlamento ter decidido o bloqueio da capacidade do Governo May para implementar um processo de desconexom sem acordo, mostra às claras a aguda preocupaçom por um cenário caótico cada vez mais provável com que sonham os hooligans do populismo, encabeçados polo néscio Boris Johnson e algum displicente deputado conservador de posse tardo imperial como Jacob Rees Mogg. Um e outro, assinantes da Carta dos 62, remetida a Teresa May para urgir um brexit duro e imediato.Congratulamo-nos em assinalar que a responsabilidade da cláusula de reserva parlamentar contra um brexit duro tem nome feminino: a laborista Yvrette Cooper e a conservadora Nick Morgan, apoiadas por Sir Oliver Letwin, que finalmente conseguírom juntar 303 apoios parlamentares contra 296. Umha proeza transversal contrária às severas directrizes dos seus partidos. Honra ao feminismo operativo sem pejas, comprometido com a sociedade atemorizada. Que opinaria o petulante caudilhete Santiago Abascal, agora que se estreia nas lides parlamentares?Em todo o caso, qualquer acordo de permanência implicará tantas cláusulas de cautela e salvaguarda como um processo de separaçom de Teresa May. De onde tirar a coragem necessária para guardar a calma em quanto se multiplica a crispaçom e a vozearia dos decepcionados? A mim, a sensata proposta do The Guardian e Garton Ash para resolver a explosiva situaçom británica recorda-me o assisado procedimento que conseguiu amnistiar as valorosas irlandesas insubmissas contra a obriga de parir. Coragem e sentido comum.Sem os británicos Europa é menos, com eles dentro a construçom europeia continuará sendo desafiada por um país educado na insularidade que o trem do Canal tornou definitivamente quimérica. Contodo, eu voto sem reservas por acondicionar-lhes um quarto principal a este lado do Canal, com discreta saída à rua como eles gostam para preservarem a privacidade.É o mínimo reconhecimento que lhes devo por permitirem-me intimar com Guilherme Brown e os seus proscritos, com Robin e Lady Marian, com Robinson e Conan Doyle, com o meu amigo Montague R. James e as suas subtis histórias de fantasmas e com o Hobbit de Tolkien. E ainda polos maravilhosos livros ilustrados de plantas e animais e o constante amor polo gato e e cam, os melhores amigos dos ingleses e da humanidade.Visitar os Kew Garden de Londres ou o Royal Botanic Garden de Edinburg onde as árvores som adoradas sem feridas nem bárbaras amputaçons como aqui se estila é um motivo final deste apreço incondicional que eu quero proclamar


Summary: Iria Fafián é unha artista versátil, cuxo traballo xira arredor do muralismo e da ilustración, cun estilo que se adapta a diferentes linguaxes coas que busca constantemente novos resultados. O seu último proxecto é a colaboración con outras catro artistas no 'Cartafol de ilustracións do Reino de Galiza' de MAOS Innovación Social. 'Nós Diario' incluirá o sábado 17 de setembro unha cartilla para conseguir este cartafol de ilustracións. As lectoras e lectores poderán cubrila cos cinco cupóns que se distribuirán co xornal entre o 20 e o 24 de setembro e entregala no quiosco.

—Cales foron os seus primeiros pasos no mundo da ilustración profesional?En 2014 propuxéronme o meu primeiro encargo de álbum ilustrado. Nesa época debuxaba moito e este encargo motivoume a seguir por ese camiño. Pouco a pouco foron chegando outros encargos e propostas tanto de ilustración como de murais. —Desde hai uns anos, o traballo da ilustración ten unha maior visibilidade, como está o panorama na Galiza?Pese a estar máis visibilizado segue sendo un ámbito moi precarizado, mal pagado e inestábel economicamente. Iso leva da man que se creen colectivos para loitar polos dereitos da profesión como as asociacións de ilustradores, a AGPI no caso da Galiza, e mediante esa unión vaise conseguido formalizar unha profesión que non deixa de ser relativamente nova. Por outra parte, hai cada vez máis interese en contar con ilustracións para apoiar certas iniciativas e forma parte da asimilación da profesión, que ten que ir acompañada dunha valoración por parte deses clientes do traballo da ilustradora. Na Galiza temos un movemento de ilustración moi potente. —Á hora de comezar un novo proxecto, que é o que busca?Cada proxecto é diferente, no meu caso teño tendencia a explorar rexistros novos ou seguir por unha liña concreta que estea investigando nese momento. Gústame probar cousas novas e iso fai que ás veces quede contenta co resultado e outras que non tanto. Pero sempre acabo por aprender moito. —Vén de realizar dúas láminas para o 'Cartafol de ilustracións do Reino de Galiza', cal foi o primeiro paso para enfrontar este proxecto?Ler e documentarme sobre as historias da mulleres que tiña que ilustrar, coñecer o contexto para adaptar a vestimenta e a decoración a una época concreta, e neste caso, polo formato que quería facer, extraer certas ideas que condensen a súa historia en símbolos, figuras ou iconas sinxelas. O rostro das mulleres do Reino da Galiza, da man de 'Nós Diario' —As súas ilustracións son sobre Dona Urraca e María Castaña, respectivamente, ao redor de que ideas traballou para reproducir estas figuras?Para ambas quixen utilizar un formato como de naipe, coa súa figura como elemento central e algún elemento que fixera referencia á súa historia ou esencia no fondo. No caso de Dona Urraca imaxinei unha muller de presenza poderosa no seu trono, cunha urraca sobre o cetro como elemento referencial ao seu nome e mirada penetrante. No borde mesturei elementos que fan referencia á súa historia (espadas, coroas, elementos vexetais como metáfora do crecemento, paxaros, soles e lúas). No caso de María Castaña imaxinei una muller labrega, tamén de presenza potente, nunha leira de cereal cun facho ardendo na man e unha igrexa queimada no fondo como referencia da rebelión que liderou contra o clero. Os elementos do marco fan referencia directa ao seu nome (castañas) e á rebelión (lume, espigas). —Cal foi o maior reto para vostede neste proxecto?Imaxinar a historia e as personaxes cos detalles que non están recollidos por escrito, xa que ambas son personaxes moi antigas das cales hai relativamente pouca información e practicamente ningunha imaxe. Isto deixa moito xogo á interpretación e pareceume interesante. —Que ideas ou proxectos profesionais ten en mente?Teño varias cousas en mente, entre elas moitas ganas de facer de novo un proxecto expositivo de caixas de luz. Pero polo meu momento vital, voume tomar una pequena pausa na que aproveitarei para deixar repousar todas as ideas.


Summary: O Festival Internacional de Xardíns de Allariz abre as súas portas un ano máis. Este ano acubilla dez propostas innovadoras relacionadas coa memoria. No recinto, que ofrece ao redor de 20.000 metros cadrados de zona verde, poderanse contemplar tamén dúas propostas máis: o xardín gañador do ano pasado de Xosé Bouzas e o proxecto dos alumnos do colexio Padre Feijóo de Allariz. Os xardíns poderán visitarse até o vindeiro 29 de outubro. Falamos con Francisco García Suárez, alcalde da vila, sobre esta innovadora iniciativa.

-Cal é a singularidade deste Festival?-O Festival Internacional de Xardíns de Allariz nas marxes do río Arnoia permítenos desfrutar de máis de 20.000 metros cadrados de recuperación de zona verde que se suman ás máis de 13 hectáreas que xa Allariz ten de desfrute público nas marxes do río pero neste caso coa singularidade de que neste espazo hai acoutados doce parcelas, douscentos metros cadrados onde cada ano mediante un concurso temático recibimos propostas de todo o mundo que concursan para poder executar nesas parcelas. "Este festival permítenos desfrutar de máis de 20.000 metros cadrados de zona verde" -Cantas propostas acubilla este ano este espazo?-Este ano recibimos corenta e catro parcelas senón recordo mal e foron escollidas dez parcelas, dez propostas, dez proxectos ... Desas dez, unha das parecelas, o xardín que é máis votado, permanece. -Porén, este Festival acubilla doce propostas, non participan todas?-O ano pasado, o gañador foi Xosé Souto, autor paisaxista galego que foi o xardín máis votado. Por tanto esa parcela xa non entra en concurso. Tamén dentro dos obxectivos do festival está a sensibilización sobre o medio ambiente, a xardinería, que tanto contribúe ao benestar e polo tanto, hai unha parcela reservada para o colexio público Padre Feixóo de Allariz como cada ano e os propios nenos por niveles educativos fan os seus deseños colectivamente que despois a brigada de obras municipal como no resto dos xardíns escollidos pasa a executar. Isto permítenos estar nun espazo no que hai pois uns espazos xerais e un coidado tamén en todo o parque pero que tamén ten a virtude de que cada ano ese parque é renovado porque eses doce espazos, esas doce parcelas teñen deseños específicos cada ano. Este ano temos a posibilidade de contemplar sobre unha temática que era a memoria no xardín. "Un obxectivo do festival é a sensibilización sobre o medio ambiente" -A memoria entendida como memoria histórica ou a un nivel máis persoal?-Nós queríamos que fose a memoria histórica, queríamos facerlle unha homenaxe á festa do boi. Queríamos que as propostas reflexionaran sobre a evolución do xardín ao longo do tempo, que o puidésemos ver dende o mellor xardíns tipo francés, inglés, renacentista pero curiosamente a maioría dos participantes o enfocaron polo tema neurolóxico, dos recordos, das lembranzas... -Que temáticas ten habido noutras edicións? Sábese xa cal será a do próximo ano?-A proposta do ano que ven será o erotismo no xardín. Temos tido Galiza o país da auga, temos tido a música no xardín ou a moda no xardín polos sectores económicos que temos en Allariz. En fin, cada ano as reflexións poden ser sobre temas máis concretos ou máis abstractos. "A maioría dos participantes o enfocaron polo tema neurolóxico, dos recordos, das lembranzas" -De onde proveñen estas propostas?-Temos dúas propostas chegadas do Brasil, dúas propostas italianas, unha mexicana, unha checa, unha polaca, unha madrileña, son as propostas que temos este ano. -Cal é o obxectivo deste festival?-O festival o que pretende é, por unha parte reforzar a capacidade de atracción que ten Allariz e contribuír á dinamización económica a través deste evento que de maio a outubro está aberto, que ten tamén a especificidade de que se cobra entrada e é algo pouco habitual pagar por entrar a ver xardíns... Ao mesmo tempo que creamos esta dinamización económica tamén temos a posibilidade de facer de Allariz un referente para o mundo do paisaxismo e da xardinería. Non é casual que o presidente do xurado sexa Francisco Caldeira Cabrol, un prestixioso paisaxista portugués, o seu pai foi practicamente tamén o pai do paisaxismo e da xardinería, do paisaxismo vamos como disciplina en Portugal, que teñamos a Asociación Española de Paisaxistas no xurado, que a Asociación Galega de Empresas de Xardinería ou a Federación Española de Empresas de Xardinería teñan o espazo para realización de eventos igual que Amigos da Camelia ou a Asociación Galega de Apicultura... Trátase tamén máis que de facer un festival, un marco, un escenario dende demostracións de maquinaria, de cortacéspedes a cursos sobre poda en altura... O presidente do xurado é Francisco Caldeira Cabrol, prestixioso paisaxista portugués. -Hai un obxectivo máis alá do festival en si?-Trátase tamén de crear unha cultura ao redor do propio festival como iniciativa. E ten o valor de que é unha creación non a golpe de talonario senón cunha grande implicación que fai sostible das brigadas municipais de fundamentalmente obras e medio ambiente e tamén promoción económica. Unindo un pouco os tres aspectos que o festival ten e tamén por tanto, aquí hai unha dose importante de auto estima, de como dende a administración pública se pode facer, pois unha creación e unha intervención dun espazo que esixe pois moita profesionalidade. Nese sentido tamén é un recoñecemento á labor dos traballadores e traballadoras sociais. Este é un pouco así, o conxunto da iniciativa. -Hai que pagar unha entrada?-É un espazo acoutado que pon en valor tamén o resto dos espazos e zonas verdes que Allariz ten: a cearrica, o Arnado, o Portobello... E tamén é unha forma de presumir de turismo verde que Allariz pode ofrecer como espazo declarado pola UNESCO como reserva da biosfera pero que en definitiva o que estamos aquí convinando é xardinaria con creación, con capacidade artística, con deseño... Polo tanto tamén os visitantes que pagan eses dous euros de entrada entenden que pagan un recinto único. "Trátase tamén de crear unha cultura ao redor do propio festival como iniciativa" -Único en que sentido?-Único porque tamén xunto con Ponte de Lima é o único na Península Ibérica e en Galiza é o único. -Que se levan os visitantes destes xardíns?-Vailles permitir tamén romper un pouco o esquema clásico de entender un xardín, como un pouco máis que céspede e plantas. Verán que a xardinería ten moitas máis posibilidades e tamén é unha oportunidade para paisaxistas novos que teñen aquí a posibilidade de poñer en marcha proxectos, ten ademais a posibilidade de educar en certa medida ou plasmar ou poñer en valor diferentes alternativas dende xardinería vertical ata a ornamentación que é despois copiada. "Xunto con Ponte de Lima é o único festival deste estilo na Península Ibérica e en Galiza é o único. Nós tamén tratamos con iso de incidir para que o resto da actividade económica de Allariz, no ámbito comercial, no ámbito da ornamentación teña presente a importancia que ten este factor.


Summary: Un foguete que utiliza como combustible unha mestura de nitrato de potasio e azucre e unha estación meteorolóxica que alerta das condicións climáticas máis propicias para a propagación de incendios, segundo e terceiro premio. Pola feira científica escolar pasaron máis de dúas mil persoas nos últimos tres días.

A edición 2018 de Galiciencia, a meirande feira científica escolar de Galicia, pecháronse este venres, sumando máis de dous mil visitantes e entregando os seus premios finais. O gañador foi un proxecto de ciencia cidadá para a recuperación da biodiversidade no rural realizado por oito alumnos e alumnas do IES San Rosendo de Mondoñedo, representado por Lidia Barreira e María Bouso. O grupo obtén 1000 euros para financiar a súa participación noutra feira científica de carácter estatal, a Exporecerca 2019 (Barcelona). Durante os últimos seis meses realizaron estudos pormenorizados sobre tres especies autóctonas –a curuxa, o moucho e o morcego– para despois iniciar un completo plan de acción Lidia Barreira e María Bouso explicaron a súa iniciativa para involucrar os habitantes dos concellos lucenses de Mondoñedo, Abadín e Lourenzá na mellora da situación dos ecosistemas rurais nesta comarca. Durante os últimos seis meses realizaron estudos pormenorizados sobre tres especies autóctonas –a curuxa, o moucho e o morcego– para despois iniciar un completo plan de acción. Entre as actuacións postas en marcha, está a concienciación da poboación sobre a capacidade destas especies para controlar pragas como a velutina, a colocación a demanda de caixas-refuxio construídas por eles mesmos para facilitar a supervivencia de exemplares e a creación de ferramentas online para recopilar datos facilitados polos habitantes da contorna. A súa recollida exhaustiva de datos mediante técnicas coma o fototrampeo, a investigación sobre as condicións de vida de cada unha das especies e sobre a adecuada construción dos refuxios e a capacidade para divulgar os seus resultados con rigor foron determinantes á hora de obter a máxima puntuación. O segundo premio, dotado con 500 euros para asistir á feira científica vasca homóloga da Galiciencia, a Zientzia Azoka, correspondeulle ao deseño dun foguete de combustible sólido utilizando unha mestura de nitrato de potasio e azucre, o que provoca unha reacción de gases que impulsan o proxectil. Pablo Portela e Brais Pazó, do Colexio Eduardo Pondal de Cangas do Morrazo, inspiráronse nos principios físicos utilizados pola NASA para fabricar sucesivos prototipos capaces de alcanzar cada vez maior altura e aceleración. O terceiro premio foi para unha estación meteorolóxica electrónica bautizada como Cero lume para a prevención de incendios En terceiro lugar quedaron Esther Suárez e Lucía Suárez, das Aulas Científico-Tecnolóxicas Isidro Parga Pondal de Ponteceso, que idearon unha estación meteorolóxica electrónica bautizada como Cero lume para a prevención de incendios. A través da medición mediante sensores de temperatura, humidade e velocidade do vento e circuítos programados para cruzar os datos, o dispositivo emite alertas cando se produce a combinación de factores de risco para poder controlar a situación. O equipo recibiu 200 euros para cubrir os gastos da súa participación no programa de actividades organizados polos Museos Científicos Coruñeses na Semana da Ciencia. Houbo tamén mencións especiais para os alumnos do Colexio Alborada de Vigo polo seu proxecto de caracterización dos plásticos da praia de Vilariño (Ría de Aldán) e tamén para o proxecto de concienciación sobre a reciclaxe de papel de Luis Barba e María Rascado, do IES María Casares de Oleiros. Como proxecto máis innovador, foi premiado o sistema de axuda na reciclaxe de lixo para invidentes das Aulas Tecnópole, ideado por Mateo González e Cecilia González. Finalmente, tamén se recoñeceu "a fórmula para a barbacoa perfecta" dos alumnos do Colexio San José-Josefinas de Ourense. Recomendan combinar, primeiro, leña de piñeiro, fácil de prender e de combustión rápida; logo, castiñeiro, que eleva rapidamente a temperatura, e carballo, que asegura a formación dun bo braseiro; e, finalmente, sobreira, con gran poder calorífico e combustión completa que apenas xera residuos.


Ducias de eucaliptos ocuparon a praza do Obradoiro no mediodía deste sábado como protesta simbólica contra a "eucaliptización" de Galicia. Así o quixeron máis de 60 colectivos integrados na rede Cousa de Raíces xunto coa Asemblea contra eucaliptización de Compostela, que contaron tamén coa presenza de representantes políticos de En Marea e BNG. Os participantes denunciaron que os eucaliptos ocupan xa o 17% da superficie de Galicia. Máis de 60 colectivos integrados na rede Cousa de Raíces realizan en Santiago unha protesta simbólica contra a "eucaliptización" de Galicia Fins Eirexas, de Adega, foi o condutor dunha protesta que contou co contacontos Anxo Moure, ataviado como un "carballo con botas", como encargado de ler un manifesto no que salientou de xeito irónico que, se hai xa plantacións de eucaliptos ata nos castros, a praza do Obradoiro non podía ser menos. Na súa intervención, Moure criticou a "impunidade" coa que o eucalipto se vai estendendo por Galicia coa "colaboración" do Goberno galego, ao que algúns dos concentrados se referiron como a Xunta de Eucalipticia.


Summary: Os socialistas galegos, molestos coa actitude do Goberno. A transferencia á Galiza da titularidade da AP-9 está en risco. Á coñecida oposición a esta demanda do grupo parlamentario de Vox súmase agora o rexeitamento do PSOE, que con anterioridade tiña expresado o apoio a esta reclamación. As dificultades e as tensións volven pairar sobre este proceso.

O pasado 2 de febreiro, o Congreso dos Deputados admitía a trámite unha proposta unánime da Cámara galega onde se solicitaba a transferencia á Galiza da AP-9. Malia que a iniciativa só recibiu 52 votos desfavorábeis, procedentes do grupo parlamentario de Vox, a Mesa do Congreso prorrogou durante practicamente tres meses o prazo de presentación de emendas ao proxecto de lei orgánica, o que significou adiar a tramitación da proposta. A este respecto, fontes coñecedoras do debate sinalaron a Nós Diario "a falla de interese dos representantes socialistas na Mesa por darlle adiante a proposta e mesmo a existencia dunha táctica deliberada coa intención de atrasar o seu debate". A tramitación do proxecto de lei desbloqueouse, finalmente, o 16 de xuño, após semanas de resistencia por parte de deputados socialistas. Neste sentido, resultaron chaves as xestións discretas do BNG cos grupos parlamentarios e o chamado do seu deputado Néstor Rego a conformar unha fronte común dos congresistas galegos para axilizar o procedemento. "Non hai ningunha razón obxectiva para continuar demorando o debate e a aprobación definitiva da lei de transferencia, máxime cando o BNG solicitou no pasado 5 de febreiro a tramitación pola vía de urxencia e foi acordada pola Mesa no día 9 dese mes", sinalara Rego en xuño. O remate da fase de emendas da proposición de lei serviu para verificar a oposición do PSOE e de Vox á transferencia a Galiza da AP-9. A formación ultraespañolista xa amosara o seu rexeitamento á solicitude na sesión de 2 de febreiro, xustificando nese momento a súa negativa en que "é un itinerario de interese xeral que non debe ser transferido á rexión galega e que, ao contrario, debe seguir pertencendo á Rede de Estradas do Estado". Na mesma liña, consideraron que "esta autoestrada é tamén un itinerario internacional que conecta España con Portugal e que, ademais, une centros de transportes -portos e aeroportos- de interese xeral e de titularidade estatal". Os socialistas argumentaron a súa negativa a ceder á Galiza a AP-9 por razóns de tipo técnico. Así, motivaron a súa emenda sinalando que "a aprobación dunha lei orgánica que transfira a titularidade da infraestrutura á Administración da comunidade autónoma da Galiza podería comprometer a tramitación e aprobación por parte da Administración xeral do Estado das bonificacións da peaxe previstas na autoestrada AP-9, por canto o Estado deixaría de ser o titular da autoestrada". Ao tempo, na súa proposta, reservaron para o Goberno estatal a competencia de fixar o prezo das peaxes, a decisión sobre as condicións do contrato da concesionaria e a resolución dos expedientes contra esta. Críticas do PP O Partido Popular aproveitou o posicionamento dos socialistas para cargar contra o Executivo do Estado. Así, o secretario xeral da formación na Galiza, Miguel Tellado, denunciou que os socialistas foron "do ganchete co partido de Santiago Abascal para evitar que os galegos sexan donos da autoestrada 42 anos despois de ser inaugurada". Pola súa banda, o voceiro parlamentario, Pedro Puy, afirmou que lle "sorprendeu moito" o cambio de postura do PSOE e sinalou, "laméntoo e certamente o que se deduce desas emendas é que o que se traspasa á comunidade autónoma é a responsabilidade polo funcionamento da autoestrada pero non os medios que permiten facer efectiva esa operatividade". Unidas Podemos non rexistrou ningunha emenda á proposta lexislativa aprobada polo Congreso dos Deputados o 2 de febreiro e mantívose firme en reclamar a transferencia a Galiza da AP-9. Segundo soubo Nós Diario, a formación morada fixo chegar aos seus parceiros no Executivo o malestar polo cambio de postura, así como a esixencia de cumprir os compromisos adoptados en relación coa autoestrada do Atlántico. Pola súa banda, Ciudadanos decidiu non apoiar a cesión á Galiza da AP-9, mais non acordou aínda o sentido concreto do seu voto, malia que as fontes da organización consultadas por Nós Diario apuntan ao seu carácter negativo. O portavoz do BNG no Congreso, Néstor Rego, criticou que os socialistas "nas emendas xa non falan de transferencia da infraestrutura, senón da transferencia da xestión. O PSOE está traizoando os intereses do noso país, incumprindo o acordo de investidura e de paso emendando a plana aos seus cargos na Galiza, porque hai que lembrar que Gonzalo Caballero defendeu esta lei no Congreso. Agora tenta xustificar que o seu propio partido o desautorice". Ao tempo, o nacionalista acusou o PP de actuar "de maneira demagóxica, pois agora ármase en defensor da AP-9 unha forza política que foi a que máis encareceu as tarifas, para alén de prorrogar de forma opaca a concesión durante 25 anos". O PSOE emenda Gonzalo Caballero O cambio de posición do PSOE xera sorpresa e malestar entre os socialistas galegos. Malia que o secretario xeral do PSdeG, Gonzalo Caballero, xustificou publicamente a nova postura da súa formación, significados membros da dirección do partido recoñeceron a Nós Diario que "soubemos da negativa a transferir a titularidade da AP-9 horas antes de que rexistraran a emenda. Non consultaron connosco o cambio de postura e a nova posición dérona por feita sen posibilidade de debate". Na mesma liña, recoñeceron que se trata dunha "desautorización ao partido na Galiza, que ademais o deixa en moi mala posición ao presentalo como unha formación sen autonomía fronte a Madrid, algo que van explotar desde o PP e do BNG". Estas mesmas fontes expresaron a súa confianza en que a situación poida ser reconducida.


Summary: Foi un dos tres grandes Pedros da revolta galega contra Castela das décadas finais do século XV. Mentres Pardo de Cela ergueu o norte galego até morrer decapitado en Mondoñedo en 1483 e o conde Lemos bateu o ferro no centro até deixar o relevo o seu fillo-neto Rodrigo, Madruga pelexaba no sur contra as tropas dos Reis Católicos. Os tres a un tempo, como cabezas dun movemento nacional e popular, defenderon unha Galiza non subordinada a Castela, mais ningún como Pedro Álvarez de Soutomaior, alcumado Pedro Madruga, estivo tan perto da vitoria.

Foi a cabeza do partido portugués na Galiza de finais do século XV. A alternativa dunha Galiza arredada de Castela, achegada a Portugal e ligada ao espazo atlántico veuse formalizando de maneira reiterada na Galiza desde 1230, volvendo expresarse con grande apoio social e posibilidades de éxito no contexto das excepcionais circunstancias abertas no espazo ibérico no marco da loita sucesoria que seguiu a morte de Henrique IV. Pedro Madruga, vinculado económica e familiarmente ao espazo galego portugués, casado cunha nobre desa nacionalidade, Teresa de Távora, amigo e persoa de confianza do monarca Afonso V, non dubidará en tomar partido pola infanta Xoana, filla da raíña Xoana de Portugal e de Henrique IV, apoiada pola casa real portuguesa e que no desenvolvemento do conflito chegará a casar co seu tío Afonso V. As hostilidades entre o partido oligárquico e castelán representado por Isabel A Católica e a opción galega portuguesa de Xoana I comezaron á volta da primavera de 1475, acompañando Pedro Madruga a infanta na súa coroación e sendo nomeada a súa esposa Teresa de Távora como camareira real. Porén, mentres a súa causa non atopou apoios no espazo castelán e se sucederon os fracasos militares nesa área das tropas de Afonso V, Galiza sumouse masivamente á causa de Xoana comandada por Soutomaior, que non parou de sumar éxitos políticos e militares. Galiza, coa raíña Xoana Á volta de 1476 estaba en mans de Pedro Madruga a práctica totalidade do sur da Galiza, sinalándose localidades como Vigo, Pontevedra, Redondela, Tui, Baiona, Caldas, Padrón, as terras do Morrazo e do Salnés e amplas zonas do bispado de Ourense. Ao tempo, Pedro Álvarez de Soutomaior prestaba o seu concurso nalgunhas das accións de guerra máis importantes libradas fóra da Galiza, como o cerco de Zamora ou a batalla de Toro, onde segundo as crónicas portuguesas aparecía como o principal conselleiro de Afonso V. A derrota galega confirmaríase a comezos de 1479. A dura ofensiva lanzada polos Reis Católicos contra Pedro Madruga -cuxos capítulos máis significados foron a intervención na Galiza da armada naval de Ladrón de Guevara, actuando contra Pardo de Cela en Viveiro e contra Soutomaior en Baiona, Vigo e Pontevedra, ou o cerco terrestre da localidade polas tropas do arcebispo Fonseca-, non fundiu a resistencia, que comezou a debilitarse a partir de 1477 coa retención de Soutomaior polo conde Benavente e posteriormente cos acordos de paz entre Portugal e Castela. Se ben nestas negociacións Afonso V conseguiu garantir a liberdade de cantos apoiaron Pedro Madruga, mesmo forzando unha amnistía para o de Soutomaior, a quen o monarca portugués cedeu anos antes terras da outra beira de Miño e nomeou Conde de Camiña, os resultados políticos ficaron moi lonxe das aspiracións do partido galego portugués e das esixencias formuladas inicialmente polo monarca luso. A unión da Galiza con Portugal A revolta galega estivo perto de conseguir o éxito. No marco das diversas conversas estabelecidas entre Afonso V e os Reis Católicos para pór fin ao conflito, o rei portugués solicitou a separación de Galiza de Castela e a súa incorporación a Portugal. Segundo recolle a crónica de Afonso V, nas negociacións abertas tras a batalla de Toro, nas que participou Pedro Madruga, o monarca luso, polos dereitos que como esposo de Xoana "tinha nos Regnos de Castella" solicitou que "lhe soltssen liuremente algua parte do senhorio della, e que esta seria bo regno de Galiza como todos os seus termos". O rei portugués Afonso V solicitou a separación da Galiza de Castela e a súa incorporación a Portugal Os apoios do partido portugués na Galiza foron maiores dos que tradicionalmente sinala a historiografía, manténdose a lealdade á causa de dona Xoana até practicamente os comezos do século XVI. A este respecto, resultou esclarecedora unha parte da correspondencia mantida entre a raíña Isabel e Rodrigo de Castro, onde a monarca castelá solicitou do conde Lemos información sobre os diversos núcleos xoanistas que seguiron operando na Galiza á volta de 1499. A rebeldía de Pedro Madruga non deu acougo. A súa oposición á proposta centralizadora dos Reis Católicos ao longo da década de 1480, situouno en diversas iniciativas políticas e militares. Así, en 1483, apareceu asinando unha instancia con outros nobres galegos como Sueiro Gómez de Soutomaior ou Lopo Sánchez de Moscoso, protestando contra a acción dos gobernadores reais na Galiza e nomeadamente contra Fernando de Acuña. As últimas loitas de Madruga Pedro Madruga mantivo abertas diversas frontes na penúltima década do século XV. For no castelo de Fornelos, asediado polos exércitos casteláns e apoiado polas forzas do conde Lemos, for no Morrazo e Vigo, combatido polas tropas colaboracionistas de Diego de Muros. Porén as novas circunstancias políticas ou a traizón dalgúns dos seus máis próximos, como a súa muller Tareixa de Tavora, quen en tempos se bateu tan bravamente contra os casteláns en Pontevedra, ou do seu fillo e herdeiro Álvaro Paes de Soutomaior, colocárono nunha situación insostíbel. Pedro Álvarez de Soutomaior, Pedro Madruga, o conde Camiña da corte portuguesa, mantense vivo na memoria popular. Asasinado en 1486 no castelo de Alba de Tormes, hai quen pensa que viviu outra vida de navegante co nome de Cristovo Colón. A marquesa de Ayerbe, María Vinyals, propietaria do castelo de Soutomaior, escribiu arredor de 1904 un libro sobre a fortaleza, onde significou que a lembranza de Pedro Madruga se mantiña entre os descendentes dos seus antigos vasalos, até o punto de "seguir, como hai 200 anos, de pais a netos, referíndose a Madruga como se fose o rei da Galiza". Aínda a día de hoxe as lendas e contos sobre o conde rebelde están presentes no recordo das xentes dos seus antigos Estados, urxindo a súa recuperación á par dunha restauración da figura de Pedro Madruga. O quebracabezas do século XV galego O proceso de incorporación subordinado do reino da Galiza ao espazo político castelán mereceu a contestación xeneralizada do pobo galego. Tomando como punto de partida do mesmo o ano 1230, momento onde Galiza foi anexionada á Coroa de Castela polo rei Fernando III, en sucesivas revoltas, até os anos finais do século XV, a sociedade galega ergueuse contra o proceso, o sometemento e a asimilación en curso. Á volta do século XIII, defendendo os dereitos de dona Dulce e dona Sancha, as raíñas lexítimas, ao longo da seguinte centuria, apoiando a causa liderada polos Castro dunha Galiza de costas a Castela, virada cara a Portugal e unida aos reinos da Europa atlántica. Galiza chegou rebentada ao século XV. As sucesivas derrotas das rebelións galegas das centurias anteriores, a conseguinte represión das revoltas que rematou coa morte e co exilio dos seus dirixentes, o proceso de substitución das clases dirixentes autóctonas por outras alleas, non impediu que o reino seguise a existir como unha realidade diferente, mais minguou o peso político e o desenvolvemento económico de décadas anteriores. A necesidade de virar esta situación e a reacción fronte á alternativa centralizadora dos Reis Católicos explicaron a revolta que viviu o reino da Galiza nas décadas finais da Idade Media, onde destacaron as figuras de Pedro Pardo de Cela, Pedro Álvarez de Soutomaior e os condes de Lemos, Pedro Álvarez Osorio e Rodrigo de Castro. A personalidade e significación de Pedro Álvarez de Soutomaior, Pedro Madruga, enténdese neste contexto e no marco dunha vaga de fondo na sociedade galega do século XV, dirixida a mudar a sorte do país na historia e devolvelo á orde dos pobos libres naquel mundo en cambio.


Summary: Nin sequera no ámbito do consumo, e da beira do cliente, están garantidos os dereitos dos e das galegofalantes. Comprobouno en carne propia un cliente dos grandes almacéns El Corte Inglés cando o pasado 27 de decembro chamou á grande superficie de Santiago de Compostela para preguntar polo seu horario comercial. "Hábleme español!" foi a resposta do servizo de atención ao público do centro.

"No servizo de atención ao cliente aseguráronlle non entendelo, polo que se non lles falaba en castelán non o atenderían", denuncia A Mesa pola Normalización Lingüística, que recibiu esta queixa a través da Liña do Galego, coa que recolle consultas, queixas ou parabéns relacionados cos dereitos lingüísticos. Despois de recibir o aviso do usuario, A Mesa púxose en contacto con ese servizo de El Corte Inglés para "recriminarlle a súa actitude". Mais a superficie comercial reafirmouse nela. "Este é un exemplo máis da febleza da cativa lexislación que ampara o uso do galego", sinala o presidente da Mesa Marcos Maceira, "e da necesidade de se ter admitido a trámite no Parlamento de Galiza a ILP de garantía dos dereitos lingüísticos no ámbito socioeconómico avalada por 28.000 sinaturas e impulsada pola Mesa". "Ningunha empresa, por privada que sexa, pode tratar a clientela galega como unha clientela de segunda nin negarlle un servizo polo feito de falar na súa lingua, que é a propia e oficial do territorio no que vive", conclúe Maceira, quen anuncia que desde A Mesa instarán á Secretaría Xeral de Política Lingüística a que actúe "ante a vulneración flagrante dos dereitos básicos dun cliente".


Summary: O soberanismo escocés segue crecendo e o Scottish National Party (SNP) prepárase para convocar un segundo referendo, con independencia de se Londres acepta ou non, tal e como vén de recoñecer a deputada escocesa Christina MacKelvie.

Malia gañar o "non" no referendo de setembro de 2014, o soberanismo escocés experimentou desde entón un gran crecemento. A deputada escocesa Christina MacKelvie informa de que a militancia do Scottish National Party (SNP) multiplicouse por cinco desde entón. O aumento do soberanismo tamén ficou patente nas eleccións ao Parlamento de Westminister, onde arrasaron con 56 dos 59 escanos dispoñíbeis. Neste contexto, a parlamentar escocesa vén de recoñecer na Universitat Catalana d'Estiú (UCE) que o SNP se prepara para convocar un segundo referendo, "con independencia de se Londres di si ou non". A escocesa sinalou que "hai un ano moita xente votou non a cambio de máis autogoberno, mais agora votarían si, porque as promesas esfumáronse". As eleccións de maio do próximo ano poderían ser o ensaio dun novo referendo. Polo de agora, MacKelvie salienta que as enquisas favorecen o SNP, pois obtería 79 deputados e deputadas dos 129 escanos da Cámara. Isto suporía que o partido nacionalista incrementaría en 14 os parlamentares cos que conta a día de hoxe. Na UCE, a deputada nacionalista descartou unha Declaración Unilateral de Independencia, xa que incumpriría os compromisos e os principios das Nacións Unidas e mais os tratados internacionais. Sobre a posíbel data da nova consulta, MacKelvie dixo que hai que ser prudentes, pois esta vez ten que gañar o "si".


Summary: Os murais, que datan do século XV, foron detectados polo Centro de Conservación e Restauración San Martín na igrexa do mosteiro, que hoxe funciona como aloxamento turístico pero fornece a posibilidade de visitar algunhas estancias. As pinturas atopadas incrementan aínda máis o valor patrimonial e turístico do complexo.

O mosteiro de Santo Estevo de Ribas de Sil, no concello de Nogueira de Ramuín, volve dar unha sorpresa cos achados que seguen aparecendo e aumentando o seu atractivo turístico despois de moitos anos funcionando como un aloxamento turístico. Hoxe transcendeu que o Centro de Conservación e Restauración San Martín vén de descubrir uns murais dos séculos XV e XVI na igrexa do antigo completo relixioso. A investigación, que culminou coa aparición de até catro pinturas que representan momentos da vida relixiosa, comezou por casualidade. Segundo conta o delegado episcopal de patrimonio do Bispado ourensán, Luís Manuel Cuña, a obra comezou porque ao retirar uns armarios relicarios quedou á vista parte dun debuxo de autoría descoñecida. Após dar con esa pista tramitouse coa Xunta un permiso para seguir buscando coa teoría de que "detrás das sillerías tamén habería algo". E foi así. O Centro San Martín fixo catro catas nos muros -tapados con cal- e atopou as catro pezas artísticas. Certa dificultade No muro dereito, onde foron tres das análises, apareceu policromía escondida detrás de sete capas de cal. Esas pinturas datáronse entre mediados do século XV e principios do XVI pero as expertas consideran que tamén "poderían ser precedentes". No muro contrario tamén se traballou pero a obra "foi de maior complexidade, debido a que entre as sete capas de cal até o orixinal, nesta zona a pintura descuberta atópase totalmente picada con maior ou menor incisión e profundidade", aclara Vania López, directora do Centro de Conservación e Restauración San Martín. Así, Cuña confirmou que xa comezaron a tramitar a futura restauración das obras de arte coa solicitude a Patrimonio da Xunta. Na súa opinión, trátase dun conxunto moi importante e de "gran riqueza" porque "hai moi poucos casos de pinturas murais na diocese de Ourense". Por iso, tamén fai un chamamento ao mecenado público ou privado para arranxar este descubrimento na Ribeira Sacra.


Summary: A serie de culto Borgen volveu pór a relación entre Dinamarca e a que se fora a súa colonia, Grenlandia, de actualidade. Precisamente, a independencia da illa a respecto de Dinamarca é un dos asuntos de fondo desta ficción coproducida por Netflix. Con motivo da estrea de Borgen. Reino, poder e gloria, recuperamos a política de anticoncepción aplicada por Dinamarca en Grenlandia entre os anos sesenta e setenta.

Considerado un dos mellores dramas políticos dos últimos anos, e venerada pola crítica e polo público, Borgen volve ás pantallas, con novos conflitos, dez anos despois do seu final. Faino cunha especie de 'revival' coproducido por Netflix, que vén de estrear Borgen. Reino, poder e gloria. A relación de dominación de Dinamarca sobre Grenlandia subxace na trama desta segunda parte da serie, que ten como fío condutor a descuberta de petróleo na illa máis grande do planeta -Australia considérase un continente- que ficou baixo control danés en 1814, após a separación dos reinos de Noruega e Dinamarca. Considerado territorio autónomo, Grenlandia forma parte de Dinamarca, de maneira oficial, desde 1953, momento en que a ONU deixou de considerala colonia. O traspaso de competencias dotou de máis capacidade de decisión a illa en 1979. O referendo de 2008 -cun si do 75,5% á ampliación do estatuto de autonomía- supuxo a concesión do dereito de autodeterminación de Dinamarca. Tras o referendo, a partir de xuño de 2009, Grenlandia obtivo unha maior participación dos ingresos procedentes da explotación dos seus recursos naturais, o control das Cortes e a oficialidade do idioma grenlandés. Dinamarca, pola súa parte, mantén a xestión de Defensa e das Relacións Exteriores, ámbito este do que é ministra Birgitte Nyborg, a protagonista da serie. O DIU implantouse á metade das mulleres en idade fértil Copenhague tratou de controlar a natalidade na súa colonia entre a década dos sesenta e dos setenta cun feroz programa anticonceptivo que consistiu na implantación forzada de DIU entre as mulleres grenlandesas. A radio pública danesa DR fixo pública unha investigación que demostra que a partir de 1966, Dinamarca promoveu o dispositivo intrauterino entre 4.500 mozas a partir de 13 anos. Unha cifra que representaba a metade das mulleres en idade fértil que había na illa. Segundo a radio pública danesa, que emitiu un podcast ao respecto, a meirande parte das afectadas non recibiron ningún tipo de información e non concederon nin elas nin as súas familias a autorización, de maneira que tiveron coñecemento do DIU anos despois, debido ás infeccións e aos problemas para concibir. Un xinecólogo xubilado ofrece o seu testemuño na gravación difundida pola DR, na que asegura que os DIU eran demasiado grandes para mulleres que nunca quedaran embarazadas e que provocaban esterilidade de forma permanente. A emisora pública danesa explica que os dispositivos de anticoncepción foron colocados durante abortos ou despois de parir co fin de atallar a preocupación polo aumento da poboación da illa. En tan só unha década, a campaña, con acusacións de xenocidio, provocou unha caída á metade no número de nacementos: de 1.674 en 1964 a 638 en 1974. Asimilación dos inuit A implantación forzada de DIU, que acabou debido ás presións da ONU, non foi a única medida polémica de Dinamarca en Grenlandia. Nos anos cincuenta, nenos inuit foron separados dos seus pais, nalgúns casos sen a súa autorización, e enviados a Copenhague para se criaren con familias danesas. O Goberno danés anunciou recentemente a redacción dun informe sobre a relación entre Grenlandia e Dinamarca para contribuír, en palabras da primeira ministra danesa, Mette Frederiksen, á "reconciliación" entre os dous territorios. No estudo incluirase, a petición do Parlamento grenlandés, a anticoncepción forzada. O Executivo da illa ofrece na actualidade axuda psicolóxica as mulleres vítimas da campaña. Suicidios e alcolismo Os problemas sociais que arrastra Grenlandia, cuberto de xeo en gran parte do territorio, recaen, sobre todo, na mocidade, sector da poboación no que se rexistra un suicidio cada mes. A taxa chegou a situarse nos 83 suicidios por cada 100.000 persoas. O alcolismo, o desemprego e os abusos sexuais son outras das preocupacións do país, que consta de ao redor de 50.000 habitantes. Son outras das consecuencias, segundo voces expertas, dun proceso de "dinamarquización" que causou grande impacto na esfera social.


Summary: A RFGF ten que esperar á creación do protocolo por parte da Secretaría Xeral para o Deporte para anunciar o comezo de competición, que deixará 5-6 semanas de pretemporada. A proposta competicional da RFGF de Preferente para a tempada 20-21

Continuaba onte a serie de xuntanzas da RFGF cos clubs de toda Galicia cun encontro virtual cos clubs de Preferente. Do noso fútbol, participaban os presidentes de Sofán (Ricardo Tasende) e Xallas (Beatriz Velo), pero non houbo representantes do Soneira SD, unha a día de hoxe o CD Boiro é equipo de Preferente. O club da Barbanza contaba co seu ascenso á 3ª División, o que provocaría o ascenso do cadro soneirán, pero dende a Federación Española non confirmaron o seu ascenso. Na reunión houbo moitas preguntas e poucas respostas, pero é que a día de hoxe a realidade é que non pode habelas. O CDS sorprendía onte coa aprobación unicamente do protocolo para categorías nacionais, deixando as competicións autonómicas na man da Xunta. A Federación trasladaba a súa idea de arrincar o antes posible, "en canto se poida, dando 5-6 semanas de marxe para a pretemporada", pero toca esperar a que a Secretaría Xeral para o Deporte faga o protocolo para a volta as competicións, porque a día de hoxe en Galicia non está permitido practicar deportes de contacto. Iso si, os clubs teñen que valorar a proposta competicional da RFGF de Preferente para a tempada 20-21 Necesidades O presidente da SD Sofán recoñece que "a día de hoxe estamos practicamente igual que no mes de abril, e non sabemos se imos empezar en outubro, en xaneiro ou mesmo se imos empezar ou non". "Non nos atrevemos a comezar a cobrar carnets, publicidades, patrocinicios… se despois non podemos comezar a liga. Por iso necesitamos que se poña data de inicio, pero garantizando que vai haber público e que se poidan abrir as cantinas". Ademais, o club forma parte dun grupo de traballo formado por 14 clubs (Atlético Arteixo, Boimorto CF, Betanzos CF, SDC Galicia Mugardos, Laracha CF, SD Sofán, Puebla CF, San Tirso SD, SD Dubra, Sigüeiro CF, Noia CF, SD O Pino, Victoria CF, CD Boiro.) que solicitan outras cousas como o fraccionamento da mutualidade; o reparto equitativo coas axudas da Federación Española de Fútbol.


Summary: O lume está controlado desde as 23.30 horas do domingo

[Noticia actualizada ás 13.11 horas] O incendio que se produciu este domingo na antiga fábrica de cerámica de Pontesa, en Pontevedra, deixou un saldo de tres persoas feridas. Unha delas, un traballador da fábrica anexa na que comezou o lume, permanece ingresado en estado moi grave despois de sufrir queimaduras de consideración en 85% do seu corpo. Arde en Pontevedra unha nave anexa á histórica fábrica de cerámica Pontesa En concreto, o ferido é Benito González Dopazo, concelleiro polo PSdeG en Marín. O home, de 59 anos, tivo que ser trasladado até o Complexo Hospitalario Universitario dá Coruña (Chuac) debido á gravidade das súas feridas. Os outros dous afectados son un bombeiro, que sufriu feridas de carácter leve, e un home de 44 anos que foi socorrido no propio lugar dos feitos. O incendio permanece controlado desde as 23.30 horas do domingo, mais os servizos de emerxencias levan traballando toda a noite para arrefriar a zona e evitar que as lapas poidan volver a propagarse, segundo informa na mañá desta segunda feira o 112. @Incendiosgalic1 Fábrica de Pontesa en Pontesampaio. pic.twitter.com/eZAHvChE7D— Froitas (@Froitas1) November 6, 2022 Tal e como indican fontes do operativo, hoxe xa só quedan no lugar do sinistro membros do parque de bombeiros de Pontevedra, que vixían a zona con cámaras térmicas, e unha cisterna da Axencia de Emerxencias da Galiza (Axega), preparada para ser empregada en caso de ser necesario. Investigación do ocorrido Polo de agora, e mentres non se poida levar a cabo unha investigación máis extensa do ocorrido, os equipos de emerxencias apuntan a que unha faísca semella a principal causante do incendio. Esta puido caer nun moreo de pipas de xirasol que se atopaba almacenada na nave onde comezou o incendio. Aliás, no recinto externo do complexo de Pontesa acumúlanse desde hai semanas toneladas de madeira pertencentes a Ence, nomeadamente eucalipto, que poderían ter agravado as lapas e dificultado os labores de extinción. A Pontesa. pic.twitter.com/DrzJ3zP0lJ— Oskar 🏳🌈❤💛💜 (@OskarHermelo) November 6, 2022 O incendio provocou que a Xunta da Galiza declarase o Plan Territorial de Emerxencias (Platerga), co obxectivo de "garantir a coordinación entre os organismos mobilizados para facer fronte á situación de risco". Veciños e veciñas de Pontevedra e Soutomaior -o concello lindeiro coa nave- compartiron durante toda a tarde do domingo imaxes da columna de fume negro provinte da fábrica. A Pontesa é recoñecida por ser unha das fábricas onde as traballadoras reclamaron a equiparación de dereitos cos seus compañeiros homes. Nesta zona de Pontevedra vivíronse algunhas das manifestacións da loita obreira máis importantes das décadas dos 80 e 90. "Indignación" entre as ex traballadoras Varias das mulleres que traballaron durante anos na Pontesa mostraron a súa tristeza e "indignación" polo incendio, xa que critican que un espazo cunha carga simbólica tan grande para a comarca non contase cunha maior protección e coidado. "Sobordar a cerca fainos nación": a loita das mulleres da Pontesa "Non se preocuparon nin en facer un museo. Indignación é o que sinto. E se algún día se fixo algo para recordar a Pontesa, que deu tanta vida [a Soutomaior], nunca partiu deles", afirmou Dolores Parra, unha das antigas traballadoras da fábrica, en referencia ao Goberno local de Soutomaior e o seu alcalde, Agustín Regueira (PP).


Summary: Os clubs da EHCA frean o cisma na elite do hóckey.

O ruído de sabres na elite do hóckey continental cesa... por agora. Na xornada desta cuarta feira, a Asociación Europea de Clubs de Hóckey (EHCA, nas súas siglas en inglés), anunciou que os 12 equipos que a integran, entre os que se atopa o Deportivo Liceo da Coruña, serán da partida na Liga Europea 2021/22. Isto chega despois de que o pasado día 26 de xullo comunicasen que non realizarían dita inscrición, abrindo a porta a organizar un torneo paralelo e autónomo á Liga Europea, que até o de agora viña sendo a máxima competición a nivel continental. A pesar da tensa situación, que ameazaba con por patas arriba o hóckey en Europa, desde a EHCA reafirmaron a súa "vontade de diálogo". Tamén a "vocación de chegar a un acordo", alcanzado logo dunha reunión a varias bandas entre Francesco Zangarini -Director de Sport Departments de World Skate (WS); Carmelo Paniagua, director de WS-RHTC; Luis Sénica, Presidente da Federación Portuguesa de Patinaxe; e João Nuno Araujo, presidente da EHCA. Na devandita reunión certificouse o acordo a través do cal a Liga Europea 2021/22 estruturarase nun máximo de 16 equipos, divididos en dous grupos de oito e xogando todos contra todos en partidos de ida e volta que desembocarán nunha 'Final-8' entre os catro mellores clasificados de cada grupo. Ademais, e debido a que o número de escuadras inscritas supera as 16, programarase unha fase previa. Desde a EHCA agardan que este "novo escenario froito do diálogo" permita que a partir de agora a Liga Europea conte "cun modelo de xestión máis profesionalizando", no que se combinen "os intereses de World Skate e dos clubs" co obxectivo de "ofrecer o mellor espectáculo do mundo".


Summary: Membro da xunta directiva do Colexio de educadores sociais de Galiza e integrante do colectivo 'Os Ninguéns', Bouzas atesoura anos de experiencia a traballar con colectivos como as persoas sen teito ou o que se denomina "poboación oculta".

Antón Bouzas vai participar esta semana nas primeiras xornadas sobre a situación das persoas sen fogar, que van decorrer en Compostela. - Cal é a situación das persoas sen teito na Galiza, que debemos ter en conta para achegarnos a esta problemática? O primeiro que debemos ter en conta é a que nos referimos. Por persoas sen teito referímonos a aquelas persoas que non habitan nunha vivenda como nós a entendemos. Persoas que teñen unha pobreza crónica ou sobrevenida e que viven na rúa, que as vemos polo día mais que de noite van a pisos abandonados, chabolos, edificios en ruínas... co perigo que iso implica. Este sería un perfil. Aquí atopamos a persoas maiores soas, a persoas con patoloxías aditivas, con enfermidades asociadas a esas patoloxías... Esta é a poboación que está en peor situación, condenadas a un proceso de morte prematura máis rápida que o resto de persoas. Son os que coñecemos como 'sen teito'. Os sen teito están condenados a sofrer un proceso de morte prematura, máis rápido ca nós Mais tamén hai outra poboación, non tan visíbel, que si que vive nunha vivenda mais que están en risco moi alto de perdela, por despexo, por non poder pagar o aluguer... Van camiño de ser persoas sen teito. Xente que non é quen de cubrir as súas necesidades básicas, de non facer fronte a hipotecas ou alugueres... Aquí atopamos parados de longa duración, traballadores eventuais e precarios... Imaxina, eu coñezo mulleres que en Vigo traballan limpando edificios por tres euros a hora. Iso, para que da? - Mais este segundo grupo non é tan 'visíbel' embora ser moito máis numeroso - Non son visíbeis á sociedade, é o que chamamos poboación oculta ou ocultada a ollos da cidadanía e da administración. Poden perder o seu fogar cun mínimo contratempo. Con eses salarios de non chegar a final de mes, ao mínimo que quedes sen cobrar ou cobres menos, xa está. Moitas veces eles propios síntense culpábeis do que lles está a pasar. Para eles o gran problema é ficar sen vivenda. E aquí atopamos un colectivo que quero destacar: o das mulleres con fillos menores ao cargo. Son unha parte moi importante desta poboación que ten moitas dificultades para pagar o aluguer. Moitas veces, antes de que as boten, optan por marchar e teñen que disgregar a familia, que as crianzas fiquen con familiares ou que se faga cargo a administración... É moi duro. Eu coñezo mulleres que limpan edificios en Vigo por 3 euros a hora. Iso para que dá? Hai mulleres con menores ao cargo en risco de ficar na rúa - Como abordar unha situación así que, como acaba de afirmar, é "invisibel" para gran parte da sociedade? Non debemos renunciar a unha conciencia solidaria e de xustiza social. As competencias das administracións públicas van máis alá de urbanismo, ou de parques, van máis alá de todo o que é moi visíbel para a cidadanía. Nas cidades atopamos esa poboación da que falabamos e as administracións teñen responsabilidades, nin sequer teñen un censo da xente que pode estar nesa problemática. Un rexistro desas persoas empobrecidas, que sería un paso importante para poder intervir sobre a mesma. As administración nin sequer teñen un censo ou un rexistro da xente que está nese risco Non sería tan difícil facer políticas para axudalas, hai que ter vontade, iso si. Por exemplo, vivendas sociais para que estas persoas, cunha cantidade testemuñal ou de pagamento cero, poidan habitar. Estamos falando non só de persoas sen teito, senón tamén de persoas que traballan, mais con salarios que non dan para cubrir as necesidades básicas. Outra idea sería a de crear un rexistro de xente que ten vivendas que quer alugar mais que se bota atrás ante a posibilidade de alugarllas a esta poboación empobrecida. A administración podería facer a tarefa de tutela e garantir un seguro multirisco que cubrise posíbeis prexuízos para o caseiro. Esta opción ten a favor que non faría falla construír novas vivendas e que ese censo acollería vivendas que están distribuidas, non se crean 'guettos'. - Enumera accións que poden facer os poderes públicos. É posíbel, logo, facer políticas aquí e agora favorábeis a eses colectivos e sen que representasen inxentes cantidades de diñeiro? Claro! Mira aquí, en Vigo, cun concello que está saneado, ten pouca débeda, e nestes anos puxo en marcha toda unha serie de proxectos urbanísticos, algúns necesarios mais outros máis cuestionados. Eses recursos poderían adicarse a atender as urxencias da poboación. Os medios de comunicación deberían de ter un papel máis activo fronte a esta problemática - Para alén das administración, tamén ten a xogar un papel a sociedade á hora de abordar esta situación? Pode facer moito. A poboación ten que tomar conciencia de que capas moi importantes non dan chegado a final de mes e que esa cuestión non lles afecta só a esas capas, aféctanos a todos. Vouche contar unha historia: Verónica é nunha muller, enferma, que ten 3 fillos. Ao ter que deixar o piso tivo que pactar a tutela deles, dous acolleunos a Xunta e o terceiro cun familiar. Verónica ten uns ingresos de 366 euros ao mes, vive nunha habitación, nun `piso-patera' no que viven tres varóns. Ela sabe que non pode levar alí os seus fillos, lóxico. Pediu axuda á Xunta para un piso social e respondéronlle que non tiñan, o concello de Vigo nin se molestou en responder. Ben, con Verónica facemos diversas actividades para denunciar a súa situación e procurar solucións: concentracións, actos... mais non logramos que haxa unha vaga solidaria, nin de partidos, nin sindicatos, nin ONGs...É como se non quixesen velo. Por iso creo que os medios de comunicación deberían ter un papel máis activo, dando espazo a testemuños directos e denunciando os incumprimentos e responsabilidades das administracións. - Para actuar nestas problemáticas das que estamos a falar hai proxectos, dos que ti fixeches ou fas parte, como 'Sereos' ou 'Os Ninguéns'.. Sereos do Casco Vello de Vigo durou 16 anos. Foi un proxecto que, canda outros, axudou estruturar o tecido dese barrio. Eramos 14 organizacións de barrio a participar no que daquela era un problemático 'barrio quente', con droga, prostitución, pobreza... Comezamos indo polas noites aos 'chutaderos', polas choupanas a falar con esas persoas, a que nos contasen o que precisaban... Levabamos unha bolsa con termo, 'chutas' (xeringas)... Pouco a pouco este programa asistencial foi a máis, lembremos que nel participaba tamén o Concello e a Xunta. Había asembleas semanais de persoas sen fogar, obradoiros con prostitutas sobre saúde... foi algo moi importante, creo, que amosa que a colaboración das administracións públicas e o tecido social poden dar froitos moi importantes. Chegaron a pasar máis de 300 persoas ao día por alí. Hoxe o casco Vello de Vigo é moi diferente ao daquela, e nese cambio este proxecto puxo o seu grao de area. 'Os Ninguéns' naceu en 2013, como herdanza de dúas iniciativas que acababan, o programa Sereos e o de grupo de autoapoio de VIH. E centrámonos en traballar contra a pobreza e a exclusión social.


Summary: O 13 de outubro arrancará na Galiza a campaña de vacinación contra a gripe deste ano, que contará con 200.830 doses máis que o pasado exercicio, até chegar ás 865.830, o que supón un aumento de máis de 30%.

A Consellaría de Sanidade sinala que esta é unha campaña de "especial relevancia, ao producirse nun contexto de pandemia" e require este reforzo. Desta maneira, a Administración sanitaria subliña a importancia de que os grupos de risco acudan a vacinarse, para enfrontarse ao actual escenario, no que conviven Covid-19 e virus da gripe. A campaña oferta gratuitamente o tratamento a toda a poboación para a que está indicado: maiores de 60 anos, residentes en institucións fechadas, embarazadas e persoas con factores de risco que predispoñen a padecer complicacións desta doenza. Tal e como xa avanzara a Xunta en semanas previas, estenderase até final de ano, cunha duración de 12 semanas, e contará –como é habitual– con 900 puntos de vacinación entre os que se atopan centros de Atención Primaria, residencias ou centros de menores e persoas con discapacidade. Grupos de risco As primeiras persoas que poderán recibir a vacina serán as que forman partes de colectivos profesionais sanitarios, para os que se activará o 5 de outubro unha primeira quenda para recibila. Entre os obxectivos figuran, segundo estabelece a Organización Mundial da Saúde, alcanzar a cobertura de 75% da poboación maior de 65 anos e dos sectores sanitarios e 60% de embarazadas e demais poboación de risco. Unha das novidades da campaña 2020 está na inclusión na poboación 'diana', como grupo de risco, das mulleres no puerperio (até seis meses despois do parto) no caso de que non fosen vacinadas durante a xestación. Ademais, este ano empregarase por primeira vez unha vacina tetravalente de alta carga, con 60 microgramos, que irá dirixida ás persoas máis vulneráveis, maiores de 65 anos que estean en residencias. Tamén se empregarán antigripais tetravalentes para toda a poboación en risco entre os seis meses e os 64 anos, así como unha vacina trivalente de maior poder inmunoxénico para maiores de 65 anos.


Summary: Ediciones Nobel vén de premiar desde Asturies o poma 'Lista da compra da viúva' de Emma Pedreira como "o mellor poema do mundo".

O xurado do Premio Jovellanos considerou que "o poema premiado representa unha poesía da cotidianeidade onde o misterio da vida e os seus milagres agóchanse nunha listaxe da compra, na voz recordada dunha avoa, nunha lingua pequena onde alenta o ánimo do mundo". 'Lista da compra da viúva' editarase nun libro xunto aos outros 30 finalistas seleccionados polo xurado, que Nobel dará a coñecer nos vindeiros días. O premio está dotado con 2.000 euros. Nesta edición participaron 1.093 composicións de 41 países escritos en 16 linguas diferentes, desde o galego até o quechua. Emma Pedreira Lombardía (A Coruña, 1978) ten unha extensa obra poética e, en menor medida, narrativa. E ten colleitado innúmeros galardóns, como o Johán Carballeira, o Lorenzo Baleirón, o Modesto Figueiredo, o Vergara Vilariño ou o Premio Narrativas Quentes, entre outros. A súa última obra é o libro de relatos 'Bibliópatas e fobólogos' (2017, Galaxia).


Summary: Non sería unha boa noticia para os dereitos do pobo saharauí o eventual nomeamento de Josep Borrell como ministro de Asuntos Exteriores da UE. Así o considera Ana Miranda. A nacionalista mantivo esta quinta feira un encontro con representantes dun pobo que sofre a dura represión do Estado marroquino.

A portavoz do BNG en Europa e coordenadora da Área Internacional da formación nacionalista, Ana Miranda, viuse en Vigo co delegado saharauí na Galiza, Mohamed Zerga, ben como con integrantes da asociación Solidariedade Galega co Pobo Saharauí (SOGAPS), encabezados pola súa presidenta, Maite Isla. O encontro, que tivo lugar na sede de SOGAPS, prodúcese nun contexto marcado polo recruamento da represión marroquina nos territorios saharauís ocupados por Rabat, unha ofensiva saldada coa recente morte dun activista polos dereitos do pobo autóctono do Sáhara occidental. Miranda trasladou aos seus interlocutores a solidariedade do BNG coa causa saharauí e as xestións realizadas polo grupo Os Verdes-ALE, en que se acha encadrado o Bloque na Eurocámara, en relación a esta cuestión. En concreto, o envío dunha carta á Alta Comisionada de Asuntos Exteriores da UE, Federica Mogherini, en que se lle pide "que tome cartas no asunto" perante a escalada da represión nos territorios ilegalmente ocupados por Marrocos. A portavoz nacionalista en Bruxelas manifestou na reunión a súa inquietude por que o relevo de Mogherini poda ser o actual ministro de Asuntos Exteriores español en funcións, Josep Borrell. "Sería unha moi mala nova para a causa deste pobo, tendo en conta a actitude de deixar facer que o Estado español ten con Marrocos, tamén baixo o actual goberno de Pedro Sánchez", considerou Miranda.


Summary: 37 cidades do Brasil permanecen debaixo da auga após as chuvias torrenciais que se intensificaron a pasada quinta feira.

As chuvias torrenciais que caeron desde a pasada cuarta feira no nordés do Brasil causaron até o de agora 18 mortes, con 72 cidades declaradas en situación de emerxencia e arredor de 480.000 persoas afectadas, sobre todo, no sur do Estado de Bahia, onde 37 cidades están asolagadas. A Defensa Civil do Estado reportou que amais das persoas falecidas, 286 están feridas, e aproximadamente 20.000 foron evacuadas."É unha traxedia xigantesca, non lembro algo desta dimensión na historia recente de Bahia. A cantidade de casas, rúas e localidades completamente baixo a auga é realmente aterrador", declarou o gobernador estatal, Rui Costa, despois de sobrevoar as zonas afectadas o pasado domingo. Aínda que a situación non é nova -a vaga de chuvia leva en marcha varias semanas-, a ruptura de dous encoros na fin de semana, en Vitória da Conquista e Jussiape, provocou que varios ríos aumentaran até 10 metros a altura do seu caudal. Ao tempo, os desprazamentos de terra por mor das chuvias xeraron interrupcións da circulación en 25 estradas, indicou a Secretaría de Infraestrutura de Bahia. A situación espertou as críticas da poboación, que denuncia a falta de recursos de salvamento, "o mundo está acabando aquí no sur de Bahia e ninguén ve pola xente", sinala Lorena Vicente, veciña da zona, a Globo. Todo isto a pesar da visita hai dúas semanas do presidente, Jair Bolsonaro, que prometera axuda para os concellos máis afectados. Amais, forzas de seguridade federais e estatais, coa participación das autoridades de Estados como Minas Gerais, Sergipe, Espírito Santo ou São Paulo, impulsaron o sábado unha operación conxunta para tratar de brindar auxilio ás persoas afectadas polas inundacións. Con todo, os medios do Brasil salientan que grupos de voluntarios conformados pola poboación da zona foron os encargados de rescatar a boa parte das persoas que quedaron illadas nas súas casas coa suba da auga, utilizando desde barcos a motos de auga. Unha semana máis de chuvia O asistente do Comando Xeral do Corpo de Bombeiros de Bahia, Jadson Almeida, subliñou que fai 32 anos que o Estado non vive unha situación semellante, "nunca vin un volume de auga tan grande de chuvia atinxindo tantas cidades ao mesmo tempo". As previsións meteorolóxicas apuntan que as chuvias continuarán unha semana máis.


Summary: O subcomité clínico que asesora a Xunta da Galiza na xestión da pandemia provocada pola Covid-19 acordou na mañá da sexta feira estender o nivel máximo de restricións ao concello de Vilanova de Arousa. Ademais, seguirán fechados Carballeda de Valdeorras, Cualedro, A Pobra do Caramiñal e O Grove.

Mudanzas no mapa das restricións por concellos. O subcomité clínico que asesora a Xunta da Galiza en materia Covid e que se reúne nas mañás das sextas feiras decidiu incluír Vilanova de Arousa nos termos municipais en nivel máximo de restricións. Desta maneira, Vilanova súmase ao Grove, á Pobra do Caramiñal, a Carballeda de Valdeorras e a Cualedro, que continúan fechados perimetralmente e coa hostalaría aberta só para recollida ou servizos a domicilio. Nivel alto Así mesmo, o subcomité tamén determinou o nivel alto de restricións nos concellos de Lobeira, Muiños, Petín, O Barco de Valdeorras, Meira, Ribeira, Cambre, Marín, Meis, Meaño, Ribadumia e Ponteareas. Este nivel implica que a hostalaría só pode abrir nas terrazas, con capacidade de 50%, até as 21 horas. Permítense reunións de até seis non conviventes no exterior e catro en interiores. As instalacións deportivas, culturais e de culto non poden superar o 30% de capacidade. Hai liberdade de mobilidade por todo o territorio, agás con concellos do nivel máximo. Nivel medio Ademais, as medidas do nivel medio rexerán nos concellos de Cartelle, Lobios, Cortegada, Padrenda, Verín, Chantada, Boiro, Rianxo, Carnota, Carral, Catoira, A Illa de Arousa, Cambados, Vilagarcía de Arousa, Poio, Sanxenxo, Cangas, Gondomar, Trabada, Barreiros, e Vigo. Este nivel implica que na hostalaría as terrazas non superen a capacidade de 50% e no interior 30%, até as 21 horas. Permítense reunións de até seis non conviventes no exterior e de catro en interiores. Nivel medio baixo No resto dos concellos galegos, estarán vixentes as restricións fixadas no nivel medio baixo. Nestes municipios permítese que as terrazas da hostalaría ofrezan servizo até un máximo do 75% da súa capacidade e no interior até un 50%, até as 21 horas, permítense reunións até seis non conviventes no exterior e de catro en interiores. Hai libre mobilidade, agás concellos do nivel máximo. Toque de recoller O toque de recoller está estabelecido nas 23 horas en toda a Galiza, que continúa fechada perimetralmente. Os locais con licenza de restaurante poden servir ceas, previa reserva e coa instalación de medidores de CO2, até as 23 horas. Estas medidas entrarán en vigor ás 00 horas da segunda feira, día 26 de abril. Na terza feira, día 27, está convocada unha nova xuntanza do Comité Clínico, que actualizará o mapa de restricións por niveis.


Summary: Presentado un manifesto en defensa "da vida, da liberdade e da democracia", inspirado na histórica campaña da década de 1980 Diretas Já, e asinado por figuras como o ex presidente de centro-dereita Fernando Henrique Cardoso.

Un grupo persoas da arte, da ciencia, da política e de diversas organizacións e empresas do Brasil uníronse en defensa "da vida, da liberdade e da democracia" baixo o paraugas do Movemento Estamos Juntos, que acaba de lanzar un manifesto. Con milleiros de sinaturas xa, o texto exixe que "Somos a maioria e exigimos que nossos representantes e lideranças políticas exerçam com afinco e dignidade seu papel diante da devastadora crise sanitária, política e econômica que atravessa o país". Segundo explicou no xornal O Globo o escritor e columnista Antonio Prata, un dos organizadores do movemento, a intención do movemento e do manifesto é reunir personalidades, e membros da política e da cidadanía de diferentes sectores da sociedade e ideoloxías "em defesa das instituições e fronte a "um golpe contra a democracia". "Temos ideias e opiniões diferentes, mas comungamos dos mesmos princípios éticos e democráticos. Queremos combater o ódio e a apatia com afeto, informação, união e esperança", sinala o manifesto. Asegura que "somos mais de dois terços da população do Brasil" e exixen que "partidos, seus líderes e candidatos agora deixem de lado projetos individuais de poder em favor de um projeto comum de país". O manifesto do Movemento Estamos Juntos fai referencia e inspírase en Diretas Já, a histórica campaña pro democracia que axudou na década de 1980 a acabar con dúas décadas de ditadura militar no Brasil. Arredor de 200.000 persoas asinaron xa o manifesto, entre as que están senlleiras figuras como o ex presidente Fernando Henrique Cardoso (1995-2002), do centro-dereita. Intervención militar América Latina, actual epicentro da pandemia da COVID-19, superou nas últimas horas o millón de casos. A metade, rexistráronse no Brasil, cuxo presidente Jair Bolsonaro participou no domingo en Brasilia nunha manifestación convocada en apoio del e en contra do Tribunal Supremo e do Congreso. Ducias de manifestantes reuníronse ás portas de ambas as dúas institucións, con berros de "censura", despois de as autoridades ordenaren a detención de varios blogueiros partidarios do mandatario, acusados de difundir numerosas noticias falsas e ataques contra maxistrados e institucións xudiciais. O Globo tamén informou de que nas pancartas dalgúns manifestantes se podían ler peticións de intervención militar das institucións. Ao mesmo tempo, en São Paulo a Policía Militar dispersaba con gases lacrimóxenos unha concentración en contra do Goberno. Varios sectores das afeccións dalgúns clubs de fútbol da cidade, como o Corinthians ou o Palmeiras, facían parte da marcha, autodenominada "prodemocracia e antifascista" polos convocantes. Ademais, informou a Folha, o decano do Supremo brasileiro, Celso de Mello, comparou o país coa Alemaña de Hitler: "Guardadas as devidas proporções, o ovo da serpente, à semelhança do que ocorreu na República de Weimar (1919-1933), parece estar prestes a eclodir no Brasil", dixo nunha mensaxe enviada aos demais maxistrados do tribunal onde alerta dunha "intervenção militar". Desaprobación De acordo cunha recente enquisa da firma Datafolha, só 27% das persoas entrevistadas aproba a xestión de Bolsonaro ante a pandemia. 50% cualifícaa como mala ou pésima e 22%, regular.