Summary: O sindicato critica que a AEAT sexa "implcábel" cos e coas cidadás nos seus pagos e se den "facilidades de branqueo" ao que califica de defraudadores profesionais

A sección sindical da CIG na Axencia de Tributaria vén de facer unha valoración negativa das medidas de "aministía fiscal" aprobadas polo goberno español para facer aflorar o dineiro negro. A central sinala que "as medidas que está a tomar o Goberno para efectuar o que eles denominan regularización fiscal, non son máis que a constatación do fracaso dun modelo de xestión dos tributos que leva anos obsoleto". A CIG afirma que "viamos como a fraude fiscal e a economía somerxida non paraban de crecer mentres que a Axencia Tributaria se limitaba a perseguir a pequena fraude ou a requirir os cidadáns que, sen ánimo de defraudar, cometían algún erro ou se esquecían de facer algún pago no prazo previsto". Mentres, prosegue o sindicato, as e os defraudadores profesionais "vivían pracidamente e as facilidades de branqueo facían do Estado Español o paraíso das distintas mafias que fixaban aquí a súa residencia". Como dato adicional, a AEAT é incapaz, afirma a CIG, de recadar a maior parte das débedas tributarias que liquida, "chegando a un pírrico 47% para as débedas inferiores a 1.000 euros, e non chega ao 13% para as débedas superiores a 50.000 euros". Lembra a central que a AEAT ten encomendada por lei aplicar o sistema tributario de tal forma "que se cumpra o principio constitucional en función do cal todos deben contribuír ao sostemento dos gastos públicos de acordo coa súa capacidade económica. Coa nova Lei de amnistía fiscal, que xa entrou en vigor, consideramos que o goberno pode estar vulnerando a Constitución". Para a CIG, o feito de que se poidan regularizar os cartos en efectivo mediante a simple apertura dunha conta corrente sen facilitar datos sobre a procedencia deses cartos, "sexa esta de actividades delituosas ou non, parécenos, cando menos, escandaloso e moi desmotivador para os cidadáns que sempre cumpriron coas súas obrigas tributarias. Ademais, na CIG-AEAT dubidamos de que esta medida levante grandes cantidades de aforro somerxido e quizais supoña un efecto chamada para o incremento da fraude".


Summary: A Rede Ágora da Deputación de Pontevedra vén de clausurar a primeira edición dunha das apostas máis ambiciosas en materia de coñecemento para a transformación do espazo público, a facultade Ágora. 'Nós Diario' conversa co deputado, Uxío Benítez sobre a experiencia inicial desta iniciativa na que participan 54 concellos.

-Que é e como xorde o espazo de coñecemento Ágora que botou a andar no mes de abril? A Facultade Ágora é unha das iniciativas da Rede Ágora de concellos polo espazo público e foi concibido especificamente como un curso de formación dirixido aos técnicos e aos políticos dos concellos adheridos á rede. Nós entendemos que hai un déficit de formación sobre o espazo público, o que queda entre a fachada e o canto da beirarrúa, que nunca foi froito de investigación, formación e debate. Neste sentido, a Facultade Ágora é unha ollada multidisciplinar sobre o espazo público, un curso onde non só falasen arquitectos e enxeñeiros, tamén xeógrafos, sociólogos, ambientalistas, paisaxistas, policías locais, políticos, fotógrafos, deportistas, médicos. Desa visión plural sacaremos unhas conclusións moito máis frutíferas. -Cómpre máis espazo e un espazo público alternativo? Evidentemente. De aí a orixe da Rede Ágora, unha rede de acción institucional a prol do espazo público entre a Deputación de Pontevedra e os concellos que decidiron adherise, neste momento, 54 dos 61 da provincia. De aquí a final de mandato ten un obxectivo estratéxico, que é conseguir maior espazo público para as persoas da provincia de Pontevedra. A nosa idea, chegado o mes de xuño de 2023, é cuantificar os metros cadrados que gañou a cidadanía grazas ás políticas de recuperación de espazo público que poñan en marcha os concellos, espazo público entendido un elemento crucial para a sociedade. -De que ferramentas e principios básicos dispoñen os municipios para incrementar o seu espazo público? Cada concello avanza á súa propia velocidade pero todos, no momento de integrarse na rede, asumiron os dez principios Ágora, que recollen a filosofía e cuestións concretas que deben cumprir. O primeiro é entender que o espazo público é un dereito, ao mesmo nivel que a sanidade e a educación. É o hábitat onde a especie humana desenvolve a súa vida, onde os nenos poden xogar, onde as persoas maiores poden xuntarse e falar, onde se pode facer deporte, onde se poden facer actividades culturais ou promover accións comerciais de rúa. Ese é o único espazo que é de todos, o máis esquecido e temos que protexelo. Todos os principios desenvolven esta filosofía e exixen actuacións acordes con eles. Así, os concellos están comprometidos a promover os hábitos saudábeis da veciñanza, a autonomía infantil, unha mobilidade inclusiva e a que todos os proxectos que emprendan garantan uns mínimos de calidade para dispoñer de espazos públicos dignos, de polo menos 2,5 metros libres de obstáculos para que as persoas poidan camiñar. -Que balance fai dos primeiros meses de formación Ágora? A verdade é que nos vimos un pouco desbordados pola demanda. O obxectivo inicial era dirixirnos aos técnicos e políticos municipais que están tomando decisións no día a día e ao final tivemos que ampliar o número de prazas de 100 até as 210 que se acabaron ocupando con persoal de consultoras, estudios de arquitectura e de enxeñaría que traballan para os concellos. Mesmo recibimos xente de fóra, como é o caso de Logroño que pagou a matrícula de oito técnicos municipais ao entender que se trata dunha iniciativa moi interesante. Ademais desta aceptación, o nivel de participación foi moi alto en cada unha das sesión na que ademais de atender as explicacións dos especialistas tamén se analizaron casos prácticos, exemplos de actuacións que se desenvolveron na provincia, coas que se pretendía mostrar como aplicar a filosofía a solucións prácticas. Primeiras mudanzas inspiradas por Ágora A Rede Ágora xa está a inspirar as primeiras mudanzas nos concellos da provincia de Pontevedra comprometidos co crecemento dun espazo público alternativo e sostíbel, confirma o deputado de Mobilidade, Espazos Públicos e Cooperación Transfronteriza, Uxío Benítez. "Hai uns meses sacamos unha convocatoria de axudas ben para subvencionar a redacción de proxectos cun 90% ben para a execución de proxectos máis avanzados cun 20%", nun intento de consolidar as iniciativas daqueles concellos que xa tiñan dentro da súa estratexia política municipal actuar no espazo público. Os primeiros resultados serán públicos nos vindeiros días, pero xa avanza a participación de 42 concellos, "oito no capítulo de obras e o resto no de proxectos, todos pensados en gañar metros para as persoas". Mentres se fan efectivos, a Rede Ágora prepara novas propostas ademais do regreso da Facultade Ágora en setembro.


Summary: O xurado dos Gran de Area do Colexio Oficial de Arquitectos da Galiza (COAG) elixiu 13 achegas, 9 delas casas unifamiliares, pisos e mesmo un edificio de vivendas sociais. Tamén levou un premio un elemento pensado como solución dunha infraestrutura hoteleira fronte á Covid-19.

A arquitectura como arte vai máis aló dos edificios emblemáticos e achégase cada vez máis ao mercado inmobiliario, como vén de demostrar o fallo do xurado dos Premios Gran de Area de Achega á Arquitectura 2021 do Colexio Oficial de Arquitectos da Galiza (COAG). Malia que entre as propostas gañadoras hai proxectos de diversa índole, as vivendas tiveron un papel moi destacado nesta edición, pois foron nove das iniciativas galardoadas. Após analizar 70 candidaturas durante seis longas horas, as persoas integrantes do xurado deste premio decantáronse por 13 inmóbeis repartidos por todo o país. Levan galardón unha vivenda unifamiliar edificada en Coles -e proxectada por Carlos Mosquera del Palacio, Alberte Pérez Rodríguez, Enrique Iglesias Lima e o estudo Tres pensando, escoitando e solucionando SLP- e outra de Pereiro de Aguiar que asinan Berta Peleteiro Varela e Juan Seara Oro. Tamén se consideraron traballos de especial relevancia a rehabilitación dunha vivenda familiar e un xardín silvestre na Lama, obra do arquitecto Manuel Ángel Bugallo Otero, e unha vivenda entre medianeiras de Ourense pensada por Pablo Falcón Novoa. Mais a listaxe non remata aí porque o xurado tamén escolleu un piso en Vigo que deseñou Pablo Menéndez Paz; unha casa en Marín proposta por Francisco Javier Vázquez Fernández, Perfecto Cendón Domínguez e o estudo Cendón-Vázquez Arquitectos SCP e a rehabilitación doutro fogar entre medianeiras en Vigo mérito de Cristina Margarita Ansede Viz e Alberto Quintáns Arrondo. Non só os fogares individuais en espazos abertos obtiveron o seu recoñecemento. O Gran de Area tamén se detectou nun apartamento no centro de Vigo que foi chamado "Un estoxo nunha caixa" de Rubén Rodríguez Iglesias, e un edificio de 36 vivendas de promoción pública, na mesma cidade, pero nesta ocasión ideado por Patricia Muñiz e Luciano G. Alfaya. O resto dos galardóns foron parar a escenarios máis urbanos e solucións inesperadas adaptadas aos cambios sociais. Así, Féliz Iribarne Blanco foi distinguido por un skatepark no lugar de Baltar, en Sanxenxo; Jorge Enríquez Méndez pola creación dunhas oficinas efémeras en Tui; Cecilia López Muíños e Juanjo Otero Vázquez por unha "pop up pandémica" no Hotel San Cibrao, no municipio de San Cibrao das Viñas; e Rodríguez+Pintos Arquitectos SLP por un espazo expositivo para debuxos de presos represaliados do franquismo en Oia.


Summary: A Coruña acolleu en distintos espazos da cidade unha orixinal e intensa homenaxe a Bernardino Graña, organizada pola AELG e Arteu, e na que participaron Manuel Rivas, Xosé Luís Méndez Ferrín, Xosé María Álvarez Cáccamo, Xabier Docampo, Anxo Angueira, Xurxo Souto ou Dores Tembras, entre ducias de poetas e músicos.

"Hoxe o noso grande poeta do mar é, ó meu xuicio, Bernardino Graña. Pra atopar entre nós outro poeta do mar da súa categoría habería que remontarse a Manuel Antonio. Pra Bernardino Graña o mar case é o mundo, povoado, non somentes polos peixes, carrumeiros, toda unha fauna e vexetación marina, senón que tamén polos mariñeiros e afogados… Bernardino Grana canta a un mar poderoso, creador, vivo…". Así o escribiu Manuel María A homenaxe pensouse como un acto de amor e recoñecemento á obra e á persoas de Bernardino Graña, realizado ademais dende todas as facetas artísticas. É por iso que comezou cun encontro de artistas plásticos no que Carlos Botana, Alfonso Costa, Inma Cubeiro e Begoña Tojo amosaron as súas creacións ao redor da obra de Graña. A seguir, no mesmo entorno da Torre de Hércules, houbo lecturas dramatizadas e un grupo de poetas novos e novas recitaron os textos do homenaxeado, intervindo Natalia Concheiro, Berta Dávila, François Davo, Alfredo Ferreiro, Nolim González, Denís Graña Fernández, Tati Mancebo, Mou de Lugh, Alexandre Nerium, Begoña Paz, Henrique Rabuñal, Alexandre Ripoll, Dores Tembrás e Ramiro Torres. Pero esta era unha homenaxe esencialmente mariñeira e marítima, "un abrazo do Atlántico ao poeta do mar", como tamén se salientou no acto. A travesía en barco pola bahía da Coruña, pasando a marola, serviu ademais para recuperar e reivindicar a toponimia e microtoponimia tradicional, un patrimonio que como lembrou Xurxo Souto, se está perdendo. Foi Luis Dopico o encargado de ir recitando os nomes dos lugares polos que o barco pasaba. A seguir, os asistentes, baixo unha abafante calor, camiñaron dende a Dársena até o Paraninfo da Uniniversidade, nunha marcha gaiteira que atravesou a Cidade Vella da Coruña. Alí, na Universidade, mentres o solpor ía gañando protagonismo, celebrouse a derradeira parte da homenaxe, unha sucesión de vídeos con gravacións de palabras de amigos e admiradores da obra e da persoa de Bernardino, que se foron alternando cos poemas que un detrás de outro varios autores (entre eles, Xosé María Álvarez Cáccamo, Marica Campo, Marta Dacosta, Lois Diéguez, Miguel Anxo Fernán-Vello, Xosé Luís Méndez Ferrín, Xosé Manuel Millán Otero, Pilar Pallarés, Manuel Rivas, Cesáreo Sánchez Iglesias, Xavier Seoane ou Xulio L. Valcárcel) subiron a recitar ao escenario, nun acto conducido por Xurxo Souto. Medrou o mar.


Summary: As cebras son nativas da África. O seu nome deriva do nome zevro ou zebro, un equídeo selvaxe, actualmente extinto, que viviu na Galiza até o século XVI e do que deriva o nome Cebreiro. Cando os portugueses chegaron ao Cabo da Boa Esperanza encontraron uns equídeos riscados parecidos ao zebro e déronlles por nome cebra.

O texto que segue veume suxerido da lectura dun artigo de Alfredo López publicado no Terra e Tempo e titulado A bordo da sexta extinción. Alí dise: "Hai centos de anos estabamos rodeados de animais que hoxe en día xa non habitan o planeta, é o caso do zebro (Equus hydruntinus), un équido salvaxe que habitaba os montes galegos, de aí o topónimo do Cebreiro" "Todo o noso sistema lingüístico acabou por se estender por África e máis alá". A presenza deste animal debía ser tan frecuente que cando os portugueses chegaron ao Cabo da Boa Esperanza e encontraron uns equídeos riscados parecidos ao zebro non dubidaron en lles dar o nome de cebra, nome que se estendeu ao resto dos idiomas. Claro que non foi esta a única palabra. Na realidade todo o noso sistema lingüístico acabou por se estender por África e máis alá. Como curiosidade, esta historia reprodúcea, hoxe, unha casa de viños do Alentejo na etiqueta da marca Zebro. Sobre el, o zebro, é moita a literatura que existe, desde a Idade Media á Moderna. E tamén no século XX.Fálase dunha misteriosa especie cinexética de carne moi recoñecida para o consumo e pel especialmente idónea para calzado, ao lado da pel de cervo e da pel de vaca. A palabra "zebro" é a usual nos séculos XIII e XIV na prosa mentres que nas cantigas a forma máis habitual é a de "zevron" co significado de "home groseiro" segundo recolle O Glosario da poesía medieval galego-portuguesa (GLOSSA). Era pois un animal habitual, como o cervo ou o corzo e mereceu un tratado completo de Fr. Martín Sarmiento: Disertación sobre el animal zebra. Nel inclúe Sarmiento unha cita de Bruneto Latino, o florentino mestre de Dante, en toscano, e faino, di, porque na altura a Academia de la Crusca aínda non introducira a palabra "zèvere" no dicionario. E o texto que Bruneto publica e Sarmiento reproduce, resumindo, di: a zebra é un animal maior do que o cervo, con orellas moi longas e que por enriba do lombo ten unhas listas; é un animal de pata fendida e carne de moito alimento. É tan veloz que é moi difícil de cazar. Só ten un problema: gusta tanto do lume que os homes utilizan esta característica para o cazar, pois fica embobado contemplando a chama. Sarmiento non acredita que isto sexa verdade, mais Bruneto Latino insiste nesa idea. Animal polémico deixou na toponimia galega máis de 40 referencias e hai quen considera que os équidos representados en petróglifos e pinturas rupestre son este animal. As referencias toponímicas na península sitúanse ao oeste dunha liña que, aproximadamente, vai desde a desembocadura do Eo á do Turia. Desafortunadamente non é este o único animal que hoxe non ten presenza entre nós máis que a través da lembranza toponímica. "Animal polémico deixou na toponimia galega máis de 40 referencias e hai quen considera que os équidos representados en petróglifos e pinturas rupestres son este animal". O cervo, ese animal que Bruneto compara coa zebra, se ben non desaparecido, tivo en tempos pasados moita maior presenza no noso territorio como proban as máis de 50 referencias que van desde A Laracha ou Porto do Son a Oímbra ou A Gudiña, algunhas, como a Fonte Cerval, en Arzúa, en presente referencia ás cantigas de Pero Meogo: Tardei, mia madre, na fria fontana,cervos do monte volvian a augua:os amores ei. Supoño que en alusión a outro animal que abundaba moito, e hoxe escasea máis, o gato montés, serán as ducias de topónimos teñen a forma "gato", desde A Cova do Gato á Fonte do Gato. Mais non son só os animais os que deron nome aos lugares. Tamén os vexetais que no pasado existiron e hoxe xa non existen, ou foron desprazados por outros, deixaron pegada na toponimia. É o caso de Painzal, Paínza, Painzás ou Painzais. O paínzo, tamén chamado millo miúdo, foi moi común en Galiza, sobre todo na rexión litoral, medrando tamén nas leiras das montañas interiores das provincias de Lugo, Ourense e Pontevedra. Recibía o nome de millo, que despois tomou o actual millo que comezou a substituír o paínzo dende o século XVII. Tamén Orxeiro, Orxal, Orxás ou Orxais son topónimos que fan referencia ao cultivo do orxo ou cebada. Comezaba citando o artigo de Alfredo López e finalizo coa mesma idea que el finaliza: a acción do ser humano, conquistando para si novos espazos, leva á desaparición de flora e de fauna. Mais tamén de outras culturas e linguas xa que a lingua vai indisolubelmente unida ao ambiente. E hoxe o ambiente, para o galego, comeza a estar deteriorado. Por iso, debemos poñer a lingua no "centro dos debates SEMPRE". SEMPRE


Summary: Este sábado Carnota e Sarria pasan a nivel alto de restricións. As medidas do nivel medio serán de obrigado cumprimento nos concellos de Cambre, Castroverde, Oia, Barro, Cambados, Poio, Pontevedra, Vilaboa e Vilanova de Arousa. Os restantes concellos galegos permanecerán no nivel medio baixo.

O Comité Clínico que asesora a Xunta da Galiza na xestión da pandemia acordou esta terza feira, 29 de xuño, pór en nivel alto de restricións os concellos de Carnota e Sarria. Ademais, as medidas do nivel medio serán de obrigado cumprimento nos concellos de Cambre, Castroverde, Oia, Barro, Cambados, Poio, Pontevedra, Vilaboa e Vilanova de Arousa. Os restantes concellos galegos permanecerán no nivel medio baixo.Todas estas medidas entrarán en vigor ás 00 horas do próximo sábado, 3 de xullo. A Xunta non descarta endurecer as restricións O presidente do Goberno galego, Alberto Núñez Feixoo, advertiu de que, se o requiren os datos -por exemplo nas zonas máis afectadas por casos asociados ao "megasurto" de Mallorca-, endureceranse as restricións. O protocolo da pandemia, dixo, está "vixente" e non quedou "derrogado" porque sexa "verán", á vez que incidiu en que a Galiza empeorou o seu cociente de incidencia, que estaba entre os mellores do Estado español. Así pois, concluíu que se algunha zona, municipio ou cidade alcanza os valores que así o determinan seguirase o protocolo e endureceranse as restricións. Aumentan a 1.579 os casos activos de coronavirus Os datos publicados este 29 de xuño por Sanidade amosan que os casos activos de Covid-19 seguen en ascenso na Galiza por sexta xornada consecutiva, situándose en 1.579, é dicir, 72 máis que na xornada anterior, ao haber de novo máis contaxios (121) que altas (48). Os novos contaxios mantéñense así por encima dos 120. Ademais Sanidade notificou un novo falecemento acontecido no domingo, após tres xornadas sen decesos. Este novo falecemento corresponde a un home de 47 anos que se atopaba hospitalizado na Coruña. As persoas falecidas diagnosticadas con Covid-19 desde o inicio da pandemia na Galiza ascenden en total a 2.436, e os contaxios a 129.476. Deles, 31.144 contabilizáronse na área da Coruña, 25.498 na de Vigo, 20.247 na de Santiago, 16.004 na de Ourense, 14.610 na de Pontevedra, 13.224 na de Lugo, e 8.749 na de Ferrol. En canto á taxa de positividade das PCR a Galiza mantense en 3,28%. O pasado 25 de xuño excedeu a barreira de 5% que marca a Organización Mundial da Saúde (OMS) para dar por controlada a pandemia, limiar que non se superaba desde 15 de febreiro.


Summary: Medio cento de representantes socialistas asinaron este sábado o manifesto 'AVE a Galicia 2019, AVE a Lugo 2019' nun acto no que reivindican a alta velocidade para a provincia logo de que nos Orzamentos do Estado "desaparecese a conexión do mapa a nivel estatal"

Fomento certifica o abandono sen prazo da nova liña de tren a Lugo que prometeu Feijóo Medio cento de cargos socialistas da provincia de Lugo asinaron este sábado na capital o manifesto AVE a Galicia 2019, AVE a Lugo 2019, no que apostan pola alta velocidade no territorio e o "firme compromiso" por parte do PSOE para "defender a chegada do AVE a Lugo, ao igual que ao resto da comunidade galega". Fano logo de que Fomento certificase o abandono sen prazo da nova liña de tren a Lugo que prometeu Feijóo no proxecto de Orzamentos Xerais do Estado. Os cargos socialistas reivindican o "firme compromiso" do PSOE para "defender a chegada do AVE a Lugo, ao igual que ao resto de Galicia" Representantes socialistas a nivel local, provincial, autonómico, estatal e europeo lembraron que "dende os gobernos do PP, prometeuse que a alta velocidade era positiva para a provincia, e que o farían". "Pero a realidade é que nada de nada", dixo Darío Campos, presidente da Deputación provincial, que cre que todos deben "traballar, involucrando a xente para que o AVE a Lugo sexa unha realidade". "Temos que conseguilo porque é de xustiza", engadiu. Na lectura conxunta do documento, a alcaldesa socialista de Lugo, Lara Méndez, destacou que "a alta velocidade é unha reivindicación, máis que xusta, imprescindible para conseguir un desenvolvemento social e económico en condicións para Lugo". "Os socialistas non só reivindicamos senón que, cando podemos, nos comprometemos dende as institucións, a través do BOE e do DOG, que é onde realmente se materializan os compromisos", advertiu. "Cos Orzamentos do Estado compróbase, unha vez mais, como a conexión de AVE a Lugo desaparece do mapa a nivel estatal" Pola súa banda, o presidente da xestora provincial, Luís Ángel Lago Lage, lembrou que cos Orzamentos do Estado deste ano compróbase, "unha vez máis, como a conexión de AVE a Lugo desaparece por completo do mapa a nivel estatal". "De feito, somos a única capital de provincia que non conta con alta velocidade", engadiu. Ademais, o voceiro do grupo provincial socialista, Álvaro Santos, insistiu en que o AVE é "absolutamente necesario para poder medrar como provincia". "Non podemos consentir que nos sigan enganando e relegando despois de todo o esforzo feito durante os últimos anos". Os cargos socialistas denunciaron tamén as que consideran "mentiras" de Feijóo logo de que en 2009, durante un mitin de precampaña en Lugo e xunto a Rajoy, asegurase que sería a Xunta que realizase as obras do AVE Lugo-Ourense. Oito anos despois, recordan no PSOE, Feijóo e Rajoy gobernan Galicia e España "e Lugo desapareceu do mapa da alta velocidade, converténdose na única capital de España e na única provincia galega sen AVE". "Feijóo e Rajoy non só mentiron e enganaron reiterada e descaradamente a todos os lucenses, senón que lapidaron o futuro da provincia. E fixérono con toda a absoluta complicidade do conxunto dos seus compañeiros do PP de Lugo, que, esta semana, tras a presentación dos Presupostos Xerais do Estado, ata se amosaron gratamente satisfeitos, tras certificar o enterro do AVE na nosa provincia", conclúen, antes de lembrar os beneficios e o impacto social e económico que supuxo a chegada deste tren a outras provincias. "Sen AVE, a provincia de Lugo non existirá no mapa do Estado e os cidadáns quedarán totalmente descolgados, pois o PP, a maiores, tamén deixa a provincia sen autovías a Ourense, a Santiago e á Mariña", rematan. O documento, elaborado coa colaboración dos representantes lucenses socialistas das principais institucións, e coordinado por Santos Ramos, será remitido a toda a provincia para "recadar o apoio xa expresado de todos os compañeiros do PSOE na provincia de Lugo, así como de militantes e simpatizantes".


Summary: Deixa ao dispor de Repsol, empresa obxecto da reclamación, uns servizos de asesoramento lingüístico que ela propia non parece ter consultado

A Xunta de Galiza respostou unha pregunta formulada polo grupo parlamentar do BNG cun escrito que contén varias grallas e palabras en español. Bieito Lobeira quixo coñecer as causas da exclusión da lingua galega na facturación ás persoas usuarias e o emprego de toponimia deturpada nas estacións de servizo que a petroleira Repsol ten na Galiza. O Goberno galego informou de que contactou coa empresa para comprobar os feitos denunciados pol@s nacionalistas, e de que puxo á disposición da multinacional os servizos de asesoramento lingüístico. Servizos que non parecen ter consultado el@s propias, á vista das grallas que aparecen no documento que informa das xestións realizadas, desde formas pronominais mal colocadas, á acentuación do complemento directo e termos en español. Así mesmo, a Xunta sinalou tamén que instou a empresa a, alén de asegurar o respecto polas formas toponímicas da Galiza, adoptaren "a posibilidade" de usar a lingua oficial que empreguen os e as cidadás nas comunicacións con Repsol, lembrando "a oportuna expresión de cortesía co cliente".


Summary: O centrocampista debutou co Arsenal, e marcando, con só 18 anos.

Non é a inglesa unha liga onde, historicamente, brillase o talento galego, pois alí fracasaron futbolistas do nivel de Iago Aspas, Lucas Pérez ou Borja Oubiña. Esa tónica podería rachar definitivamente da man de Charlie Patiño, que aos seus 18 anos vén de protagonizar un resplandecente debut nin máis nin menos que co Arsenal, contribuíndo cun soberbio tanto á clasificación dos Gunners para as semifinais da EFL Cup. Fillo de galegos, aínda que nado en Inglaterra, Patiño desenvólvese como centrocampista ofensivo. O seu técnico, Mikel Arteta, decidiu que Charlie ingresase no terreo de xogo no minuto 80, e abofé que aproveitou a oportunidade, definindo con tranquilidade de veterano un bo pase de Nicolas Pépé. Internacional nas categorías inferiores dos 'Pross' Fillo de galegos, aínda que nado en Inglaterra, Patiño desenvólvese como centrocampista ofensivo. Tanto pola súa técnica como por ser zurdo resultan inevitábeis as comparacións con Fran, aínda que a prensa británica usa como espello un nome máis contemporáneo, o do talentoso futbolista do City Phil Foden. No país inglés xa militou en todas as categorías inferiores dos pross, mais iso non o obriga a defender as cores da selección inglesa absoluta.


Summary: A Gala do Libro non só debuxan o panorama literario do ano. Tamén recoñece traxectorias e entrega dous premios honoríficos e a distinción Escritora Galega Universal. Nesta edición, as sinaladas son a escritora María Xosé Queizán, o libreiro Antonio Fernández Maira e a autora portuguesa Maria Teresa Horta.

María Xosé Queizán, novelista, poeta e ensaísta, recibirá o galardón honorífico da Asociación Galega de Editoras. O premio recoñece tamén a feminista e a editora, como directora da colección As Literatas en Edicións Xerais. A Federación de Librarías de Galiza, pola súa banda, outorgan o seu premio de honra a Antonio Fernández Maira, da Libraría Lucus e histórico presidente da Agrupación de Libreiros de Lugo. Foi ademais promotor dos premios Irmandade do Libro, que dirixu 24 anos. A Escritora Galega Universal será este ano Maria Teresa Horta (Lisboa, 1937). Poeta e narradora, a Asociación de Escritoras en Lingua Galega (AELG) tamén valora "a súa incontestábel defensa feminista dos dereitos civís, sociais e culturais". Horta sucede no palamrés á catalá Isabel-Clara Simó- O palestino Mahmud Darwix, o angolano Pepetela ou o arxentino Juan Gelman. O Teatro Principal de Santiago de Compostela acollerá este sábado 11 de maio a Gala do Libro, en que se coñecerán as obras gañadoras nas diferentes categorías. Os premios organízaos a AELG, a Asociación Galega de Editoras e a Federación de Libreiros. Contan co apoio da Xunta, o concello e a Deputación da Coruña.


Summary: Este luns inaugurouse no Museo Provincial a exposición O pobo xitano en Lugo. Falamos con Manuel Vila López, presidente da Asociación de Promoción e Integración Xitana (APIX) da cidade

A gran maioría dos máis de mil xitanos e xitanas que na actualidade viven na cidade de Lugo proceden dunha única familia que se asentou nos arrabaldes da urbe nos anos sesenta. A exposición O pobo xitano en Lugo, que este luns se inaugurou no Museo Provincial, fai un percorrido pola evolución desta comunidade nas últimas décadas, nun proceso de integración e normalización que, con todo, aínda non é completo, como destaca Manuel Vila López, presidente da Asociación de Promoción e Integración Xitana (APIX) da cidade. A mostra, que se poderá ver ata este domingo 19 de outubro, foi inaugurada este luns polo responsable de Cultura da Deputación de Lugo, Mario Outeiro. Componse dunha serie de fotografías, recortes de xornais e datos estatísticos e históricos que serven para facerse coñecer todo proceso de implantación que viviron os xitanos en Lugo durante as últimas tres décadas. Anteriormente os xitanos vivían nas zonas rurais, e percorrían a provincia comerciando co gando, sobre todo cabalos para o traballo no campo. Tamén facían cestos e vendíanllos aos paisanos para almacenaxe Anteriormente os xitanos vivían máis ben nas zonas rurais, e percorrían a provincia comerciando co gando, sobre todo cabalos para o traballo no campo. Tamén facían cestos e vendíanllos aos paisanos para almacenaxe. "A partir dos anos 60, cando moitas persoas marchan vivir ás cidades: a Lugo e tamén a Madrid, Barcelona ou ao estranxeiro, e ademais comeza a mecanizarse o campo, deixa de usarse o gando cabalar para traballar a terra, e tamén deixan de usarse os cestos", explica Manuel Vila. "Os xitanos quedan sen medio de vida, e daquela tamén comezan a instalarse nas cidades, sobre todo nas aforas, facéndose sedentarios e dedicándose á venda ambulante ou a recoller chatarra", di. "Nun comezo intentan integrarse como proletariado, pero moi poucos o fan. O traballo para terceiros non ía moi ben co seu carácter, e ademais poucos empresarios os contrataban. Tampouco teñen acceso ás vivendas normalizadas, e viven en chabolas", explica. "Instálanse primeiro pola zona de Fingoi, polas actuais rúa Armórica e rúa Marina Española, que naquel momento eran os arrabaldes da cidade. Era unha zona de hortas, camiños e de casas baixas, sen urbanizar. A finais dos sesenta o Ministerio de Vivenda realiza un plan de urbanización nesa zona. O Concello chega a un acordo con eles e ofrécenlles a zona de Carqueixo, onde estaba o vertedoiro municipal". "As primeiras vivendas en Carqueixo eran chabolas de plástico e de madeira. E nin o bus chegaba alí. Xa nos anos oitenta algunhas familias acceden ás vivendas sociais de Fingoi" "A cousa foi cambiando moito", destaca Vila, "as primeiras vivendas en Carqueixo eran chabolas de plástico e de madeira. E nin o bus chegaba alí. Xa nos anos oitenta algunhas familias acceden ás vivendas sociais de Fingoi. Pouco a pouco tamén comezan os nenos a ir ao colexio". O presidente da Asociación de Promoción e Integración Xitana salienta que "a cousa foi evolucionando para ben. Das 300 familias xitanas que viven en Lugo máis de 270 habitan en vivendas normalizadas, ben de alugueiro, ben en vivendas sociais. Máis de cen rúas de Lugo teñen unha familia xitana vivindo nelas". "Máis de cen rúas de Lugo teñen unha familia xitana vivindo nelas" Porén, recoñece que "falta moito para a normalización" e que "os xitanos seguen sendo uns descoñecidos para a inmensa maioría da poboación lucense". Ademais, sinala que esta normalización "é moi necesaria", pois "os xitanos teñen un crecemento vexetativo moi diferente ao resto, polo que a poboación de xitanos nas próximas décadas vai ser moito máis importante do que é hoxe". "Dos máis de mil xitanos que hai en Lugo, só 16 teñen máis de 65 anos. A media de idade é de 20 anos", engade. A muller xitana Na presentación, Mario Outeiro remarcou "a especial atención que se lle dá nesta mostra ao gran avance do papel da muller xitana como eixo fundamental da familia e do propio pobo, así como os esforzos realizados por fomentar a súa autonomía persoal e social". Algo no que tamén concorda Manuel Vila: "se o mundo cambiou totalmente para os xitanos, moito máis para as mulleres xitanas, seguramente cambiou todo máis nos últimos 50 anos que nos 600 anteriores que viviron en España", di. "Imaxina o que era antes criar unha familia de dez fillos sen os servizos que hai agora, sen auga corrente...", engade. A Asociación de Promoción e Integración Xitana (APIX) é unha entidade sen ánimo de lucro que naceu nos anos 70, aínda que formalmente se fundou no 1983, co obxectivo principal da promoción integral das familias xitanas da provincia de Lugo. Así mesmo, neste tempo tamén loitaron por fomentar a implicación activa dos propios xitanos no seu propio desenvolvemento e dar a coñecer os valores culturais do pobo xitano nunha sociedade intercultural.


Summary: "Queremos vivir en galego, como o fai no seu idioma unha cidadá de Albacete, de Burgos, de Mainz ou Estocolmo", defendeu en Santiago, ao termo da marcha, o presidente de Queremos Galego e da Mesa pola Normalización Lingüística, Marcos Maceira.

O presidente da Mesa pola Normalización Lingüística, Marcos Maceira, defendeu desde a mobilización de Compostela a condición da nosa lingua como "garantía de futuro, para existirmos como pobo da mellor maneira posíbel, co mellor instrumento colectivo, o que foi creado por nós para avanzarmos en todos os ámbitos, no social, no económico, no político... É o noso principal elemento de identidade, de unidade e de cohesión como pobo". "Queremos vivir en galego, como o fai no seu idioma unha cidadá de Albacete, de Burgos, de Mainz ou Estocolmo, sen trabas, sen trámites imposíbeis, cun ensino normalizado na súa lingua, sen negativas, nin limites, nin ausencias que só mostran odio", reclamou Maceira na súa intervención na que denunciou aqueles ámbitos nos que se está a negar unha presenza normal da nosa lingua, como no ensino, nas empresas de atención telefónica ou na dobraxe dos filmes en galego. O galego non é logotipo nunha bolsa de plástico Maceiras situou no presidente da Xunta, Núñez Feixoo, a máxima responsabilidade da situación da nosa lingua xa que, ao seu ver, tería que ser o primeiro en saber que "renegar da lingua de Galiza é renegar do país, que non apoiar, promover, impulsar a lingua da Galiza, como é a súa obriga legal, é non apoiar o desenvolvemento humano, cultural, social e económico de Galiza, e que ir contra ela, como está a facer desde que chegou, é ir contra Galiza e pór en perigo o seu futuro". Insistiu así na escisión entre a sociedade galega que quere unha lingua normalizada e vai pular por reverter o proceso de substitución da nosa lingua e a "oficialidade feixoniana e triste que despois de prohibir a palabra normalización, pretende facernos crer que defender o galego é pór un logotipo nunha bolsa de plástico".


Summary: Con motivo da celebración do Día Internacional do Ensino presentan un decálogo coas "chaves" para avanzar no debate público.

A portavoz do Grupo Común da Esquerda Luca Chao e mais a deputada Ánxeles Cuña presentaron esta sexta feira no Parlamento da Galiza un decálogo con "dez chaves para unha lei galega de educación" que pretende servir de "base de diálogo" con toda a comunidade educativa para "avanzar" nos cimentos dunha lei propia en materia educativa que, segundo explicitaron, "poida aplicar o futuro Goberno progresista da Xunta". O Grupo Común da Esquerda lanzou esta proposta no Día Internacional do Ensino co amparo da que semella "inminente" derrogación da Lomce, "esa penosa lei educativa do PP, elitista e centralista", en palabras de Luca Chao, que "abre unha ventá de oportunidade para dialogar cal é a lei propia que necesita Galiza". "Non podemos seguir permitindo o desmantelamento e privatización do ensino público en mans de Feixoo. Levamos unha década na que ao tempo que se baleiraba o ensino público aumentaba o diñeiro para a concertada", apuntou Chao, que salientou que ante a "ofensiva" da ultradereita hai que contestar "dicindo claramente que modelo educativo queremos". "Dunha lei de educación espérase o máximo consenso social, por iso queremos discutila cos sindicatos, as anpas, as representantes do estudantado... con toda a sociedade", sinalou Chao. No texto aparecen 151 medidas entre as figura "blindar o dereito á educación no orzamento, estabelecendo un plan que permita incrementar o financiamento destinado ao ensino até alcanzar o 7% do PIB" e "garantir a gratuidade dos libros de texto" e "dos servizos de comedor e transporte". Así como "incorporar" a "educación feminista en todas as etapas educativas" e "garantir", como xa se aprobou na Cámara galega, "unha educación afectivo-sexual feminista e diversa". Ademais, este decálogo inclúe que se "universalice a educación infantil pública e gratuíta de 0 a 3 anos", que se "incremente o número de profesionais que atenden as necesidades de apoio educativo" e que se "recoñeza e reivindique a singularidade e relevancia das escolas rurais" do país. As deputadas indicaron que o documento presentado será compartido en reunións e nunha "xornada de debate" e que será un traballo "previo" para avanzar no camiño á lei galega de educación que será "máis fácil" co "PP fóra da Xunta".


Summary: Quedaron suspendidos todos os actos relixiosos e festivos da Romaría da Virxe da Barca

Este pasado venres a hostalería de Muxía reuníase co goberno municipal para afianzar a recta final da temporada de verán e conseguir manterse como zona #covidfree. A necesidade de reivindicarse como destino seguro, neste singular verán é fundamental, pero tamén o é dar un servizo de calidade e con extremas medidas de seguridade. Por iso quixeron facer fincapé na necesidade de realizar labores continuas de desinfección periódica das terrazas (para o que se usará ademais a máquina nebulizadora adquirida polo Concello), o control da Policía Local do uso das máscaras,… O Concello avanza que ademais vai iniciar unha campaña de promoción da hostalería, e vai realizar outra campaña de concienciación dirixida á veciñanza, ademais de anunciar ou aumento da frecuencia da recollida do lixo. Protección Civil Ramón Pérez, terceiro pola dereita, formará parte da directiva nacional de Protección Civil O Parador de Muxía foi o escenario escollido para a toma de posesión de Arturo Fuente Pedrejón, xefe da Agrupación de Voluntarios de Protección Civil de Getafe, como presidente da Asociación Nacional de Agrupaciones y Asociaciones de Voluntarios de Protección Civil de España (ANAV). Xunto a el, na directiva haberá un muxián, Ramón Pérez (o presidente da entidade local), que será o tesoureiro. A Barca suspendida Xa coñecíamos que as festas Romaría da Barca ía ter que esperar a 2021, e finalmente non haberá nada, nin actos relixiosos e festivos da Romaría da Virxe da Barca. Así, non se celebrará o novenario nin os catro días da Barca (venres, sábado, domingo e luns) e tampouco se permitirá baixo ningún concepto a organización de eventos festivos paralelos.


Summary: "A situación é dramática e o escenario tende a empeorar", afirma Rubén Lois, catedrático de Análise Xeográfica da USC, que lamenta a falla de compromiso e políticas para reverter a situación por parte do goberno galego. Lois contrapón a ese desleixo a actitude doutros países que si que están a apostar niso.

En 7 concellos de Galiza non naceu ningunha crianza en 2016 e en 20 naceu só unha. Estes 27 municipios representan 9% dos existentes no país, polo que pode dicirse que un de cada dez están nesa preocupante situación. Muras, San Amaro, Teixeira, Pontedeva, Ribeira de Piquín, Ribas de Sil e Vilariño de Conso son, segundo os datos do Instituto galego de estatística (IGE) os concellos onde non houbo ningún novo nacemento nese ano. "A situación é dramática", opina Rubén Lois, catedrático de Análise Xeográfica da Universidade de Santiago de Compostela. "E o escenario tende a empeorar", engade. "Non se fixo nada para que a poboación galega se estabilizase", denuncia. Nin políticas demgráficas, nin económicas nin liñas para captar poboación. Para o catedrático, a situación é de "emerxencia nacional" e o goberno da Xunta non se preocupa de adoptar as políticas acaídas e necesarias para revertelo Hai máis dun cuarto de século que en Galiza non temos un saldo vexetativo positivo, isto é, que hai máis nacementos que defuncións. O 2016 seguiu o mesmo camiño que os 25 anos anteriores e o número de nacementos en Galiza ficou moi por baixo do de mortes. Foron 18.952 fronte a 31.473, o que deixa un claro saldo negativo, -12.521. Peor dado incluso que o de 2015, cando o saldo fora de menos 12.057. Outro rexisto máis para acrecentar ao preocupante récord de Galiza no que atinxe á poboación: cada vez menos e máis avellentada. Só 15 dos 314 concellos galegos apresentan máis nacementos que defuncións. Rubén Lois mesmo cre que neste devalar poboacional e avellentamento hai unha certa "intencionalidade política". Para el, o Partido Popular ten interese nun "país de persoas vellas", pois é o seu caladoiro electoral. "Emerxencia nacional" Para o catedrático, a situación é de "emerxencia nacional" e o goberno da Xunta non se preocupa de adoptar as políticas acaídas e necesarias para revertelo. O que si fixeron noutros países. Fala así, por exemplo, da política de captar poboación para o rural impulsada polo goberno escocés. Ou das políticas que en Francia e Suecia permitiron que a taxa de reemprazo de fillos por muller en idade fértil sexa de 1,8, moi superior á galega (0,9, das máis baixas do mundo). Hai máis dun cuarto de século que en Galiza non temos un saldo vexetativo positivo, isto é, que hai máis nacementos que defuncións Para reverter a sangría demográfica que Galiza padece desde hai anos, Rubén Lois considera que hai catro pasos fundamentais a dar: o primeiro, reconstruír as bases do estado de benestar, garantindo servizos e prestacións que favorezan asentar poboación e a natalidade. Ademais, aponta, políticas específicas para as áreas rurais, pulando polo traballo para xente moza "e cun plus de aposta na poboación feminina". A estratexia debería completarse cun plan para o retorno das vagas de galegos que emigraron nestes últimos anos, así como con políticas que favorezan a chegada de determinados continxentes de inmigrantes, "os novos galegos", aponta.


Summary: O presidente da Xunta de Galiza defendeu no campus organizado pola FAES a proposta anunciada por Mariano Rajoy.

Alberto Núñez Feijóo pronunciouse nunha palestra organizada pola Fundación do Partido Popular, a FAES, a respeito da reforma electoral proposta por Mariano Rajoy desde Panamá. Isto é, o presidente do goberno español amosouse favorábel a fixar un modelo de elección directa das alcaldías. E fíxoo apelando a un proxecto de "rexeneración democrática" que deseñará o PP. Feijóo aposta na reforma anunciada por Rajoy e pide que vaia "máis alá" e non se limité só ás alcaldías Segundo Rajoy desta maneira gobernaría "o alcalde que escolle o pobo" e non, sinalou, "cinco que perderon as eleccións". Neste senso, Feijóo asegurou durante a súa conferencia no campus FAES e perante as preguntas formuladas pol@s xornalistas, que estaría disposto a que esta proposta vaia "máis alá" e que non se limite aos concellos. Así, abre a porta a que sexan tamén outras instancias de goberno as que se elixan directamente. Para o presidente da Xunta, e un dos nomes fortes do PP a nivel estatal, o debate proposto por Rajoy é "moi procedente" e mesmo emprazou a elaborar unha iniciativa inicial que levar ás Cortes españolas. O presidente da Xunta díxose favorábel a unha segunda volta nas municipais Para o mandatario galego, é un "contrasentido" que un "alcalde a falta dun concelleiro se converta en líder da oposición e un candidato que perdeu claramente as eleccións se converta en alcalde", indicou acompañado polo expresidente español, José María Aznar. Segundo Feijóo, esta realidade "afástanos da democracia, do valor das urnas e do sistema político actual". Así pois, defendeu estudar outros modelos e mesmo se amosou interesado pola segunda volta na escolla das alcaldías.


Summary: Meses de denuncias por precariedade laboral, contaxios coa pandemia e unha morte o pasado mes de agosto puxo en evidencia a situación laboral do persoal que traballa recollendo froitos vermellos para a empresa Surexport. Colectivos e sindicatos buscan agora concienciar á poboación e ás grandes superficies.

A Plataforma 'Surexport fóra da Galiza' realizou esta sexta feira unha acción sorpresa en grandes superficies de alimentación de Vilalba coa intención de denunciar o que consideran é a "escravitude agroindustrial" da empresa onubense de recolección de froitos vermellos. Sindicatos e colectivos como ADEGA, CIG, a Federación Rural Galega (Fruga), o Sindicato Labrego Galego (SLG) ou Terra Chá Sostíbel, ademais de movementos sociais, veciñanza da zona e ex-traballadoras quixeron visibilizar a situación de "explotación laboral" que teñen as persoas que traballan na zona para Surexport. "As autoridades comezan a actuar agora, cando nos mobilizamos", explica a Nós Diario Brais Álvarez, do SLG. Esta mesma semana a Inspección de Traballo pediulles información sobre a situación que viven as persoas que teñen contratadas, a maior parte migrantes, para recoller a produción nunhas condicións que consideran "infrahumanas". O propio persoal relata ameazas de despedimento se non se recollen "cantidades desorbitadas de arando en xornadas de 12 horas", ademais de "incumprirse as condicións salariais ao cobrar as horas extra a 6 euros en lugar dos 12 euros pactados ou o amoreamento sen distancia de seguridade nin máscara durante a pausa da comida". A actuación desta sexta en estabelecementos de alimentación busca informar á poboación para que "saiba que esta empresa comercializa o seu produto como galego mais non ten nada que ver co comercio local", explica Álvarez, "ademais empregando sustancias químicas e un modelo produtivo moi diferente, algo que consideramos toda unha falta de respecto para todas as persoas que traballan este tipo de froitos". Alén diso, poranse en contacto coas cadeas de distribución para que entendan "que non deben comercializar este produto que explota persoas". Como factor negativo, desde o SLG detectaron que nos últimos días a empresa está a realizar "unha intensa campaña de lavado de cara" que está a "silenciar en determinados medios de comunicación o que está a acontecer". Dificultades para os sindicatos O medo ás represalias e as "ameazas que xa foron denunciadas" dificultan a acción dos sindicatos dentro desta empresa. Hai aproximadamente un mes convocáronse as primeiras eleccións sindicais e desde a Plataforma denuncian que houbo "unha listaxe prepactada coa empresa" obrigando ás traballadoras doutras candidaturas a renunciar. "Non podemos acceder aos centros de traballo e a maior parte de persoal galego é temporal", comenta Lois Neto, da CIG. Cando queren acceder a contactar co resto de persoal, a maior parte procedente de Marrocos e Romanía, "non podemos por estar controlados pola propia empresa en hostais onde tamén viven os encargados que impiden calquera contacto". Especulación en busca de terras na Terra Chá Gabriel López, da Fruga, sinala en declaracións a Nós Diario que outro dos problemas graves que están a detectar é que a empresa tenta "acaparar terras" nesa zona ou noutras que están perto. "Necesitan grandes superficies e desde o inicio da súa actividade a súa táctica foi realizar convenios con comunidades de montes", explica. Con ese sistema conseguiron entrar en 2013 en Baamonde da man da compañía Galicianberries. "Agora seguen buscando máis terreos e con esa intención ofrecen pagar moito máis que os pequenos propietarios que agora traballan as terras" e como consecuencia "obrigan a fechar explotacións por falta de base territorial e quedarse eles con esas terras", sentenza. Desde a Fruga constatan, ademais, que este tipo de manobras está a ser "copiado" por outras empresas que xa operaran no resto do Estado español "noutro tipo de cultivos" polo aos poucos que "está a mudar a paisaxe agraria galega".


Summary: Milleiros de persoas participaron este domingo na manifestacion convocada en Ferrol pola Plataforma en Defensa da Sanidade Pública en contra dos recortes e das privatizacións de servizos.

Ao redor de cinco mil persoas participaron este domingo na manifestación convocada en Ferrol pola pola Plataforma en Defensa da Sanidade Pública en contra dos recortes e das privatizacións de servizos. Na marcha, convocada polos máis de 50 colectivos que se agrupan na plataforma, participaron numerosos representantes politicos de PSdeG-PSOE e Esquerda Unida na comarca. A Plataforma denuncia que entre 2011 a 2013 o recorte nos orzamentos do Sergas foi de máis de 116 millóns de euros, e deles 103 millóns en Atención Primaria. Para a Plataforma isto levou a que "se colapsen os hospitais de agudos, debido a que os recortes en atención primaria impiden que os médicos de familia poidan atender debidamente aos pacientes crónicos nos seus domicilios". Entre as reivindicacións concretas para a comarca que se puxeron enriba da mesa está a situación do Consultorio Médico da Graña, que segue pechado a pesar de que nun Pleno do Concello de Ferrol, e por unanimidade, se acordou demandar da Xunta de Galicia a súa reapertura inmediata. Na comarca tamén vén de pechar o consultorio do Seixo en Mugardos e algúns colectivos alertan do inminente peche dos consultorios de Ferrol Vello, Maniños, Pedroso, o Val, Mera e Espasante e tamén da supresión de varios Puntos de Atención Continuada en concellos pequenos.


Summary: O Goberno central xustifica nas "severas restricións orzamentarias" a retirada do apoio económico ao certame porriñés, que apoiaba o 12% dos seus gastos nunha achega do Instituto da Cinematografía e das Artes Audiovisuais

O pasado outubro os organizadores do Festival de Cans, o popular certame cinematográfico do Porriño, confirmaban que o Ministerio de Cultura non lles ía conceder neste 2013 a axuda do Instituto de la Cinematografía y de las Artes Audiovisuales (ICAA) que viñan recibindo, 10.000 euros que supuñan arredor do 12% do orzamento total do festival. Xunto a Cans, tamén sufrían a retirada dos fondos estatais o Curtocircuíto de Compostela, a gala dos premios Mestre Mateo e a Mostra de Cine Periférico da Coruña. A organización de Cans, que segue a procurar sacar adiante o festival en solitario, subliñaba que o Goberno central lle viña de dar "un duro golpe á liquidez do festival". Catro meses despois, o Ministerio explícase. Escuetamente, pero explícase. O Goberno central vén de responder, a través da Secretaría de Estado de Relacións coas Cortes, unha pregunta parlamentaria formulada pola deputada do BNG no Congreso Olaia Fernández Davila, na que a nacionalista reclamaba coñecer as razóns da retirada das axudas. Nesa resposta oficial, de apenas dous parágrafos, o departamento que dirixe José Ignacio Wert asegura ter "constancia da importancia do Festival de Cans" e da "súa grande repercusión e popularidade", algo que vai "na liña doutros certames cinematográficos que, dentro das distintas tipoloxías, concorren ás axudas a festivais que se conceden anualmente". As axudas estatais supuñan arredor do 12% do orzamento do festival Neste contexto, o Ministerio asegura que o ICAA está a realizar un "esforzo" para "tratar de atender, dentro das severas restricións orzamentarias, ao maior número posible de festivais". Así e todo, di, existen "limitacións inherentes aos procesos de concorrencia competitiva -os mesmos polos que Cans recibiu axudas en anos anteriores- que fai imposible conceder axudas a todas as solicitudes presentadas". Estas convocatorias, evidencia o Goberno central, están "limitadas polo crédito dispoñible". Esta evidente circunstancia, unida á "avaliación que realiza o comité asesor, de acordo cos criterios de valoración determinados na propia convocatoria", leva o Estado a concluír que "a eventual contribución do ICAA en 2013 ao Festival de Cans", así como "noutras anualidades", deberá "dilucidarse dentro do procedemento de concorrencia competitiva que se convoque ao efecto". Dito doutro xeito, Cans queda sen cartos estatais.


Summary: Os remeiros barbanzáns conquistaron o Campionato Galego de Traiñeiras, unha bandeira que nas ultimas cinco edicións fora para os de Moaña.

Cambio de ciclo no universo das traiñeiras galegas? A embarcación de Cabo de Cruz gañou en augas de Vilaxoán o Campionato Galego de Traiñeiras, unha cita que nas últimas cinco edicións fora monocolor: o azul da tripulación de Tirán. Agora, o vermello dos de Cabo de Cruz alzouse co XXXI Campionato. Os de Moaña exerceron durante este lustro o seu reinado no banco fixo de Galiza, con protagonismo especial na representación do país na Liga San Miguel. Mais as augas de Vilaxoán contemplaron como os de Cabo erguían a bandeira galega. Cabo xa levaba avisando. As últimas regatas na Liga San Miguel (onde compiten 12 traiñeiras vascas, cántabras e galegas) estaban a amosar a gran progresión dos boirenses, unha tripulación compacta e labrada na canteira deste pequeno porto mexilloeiro da Ría de Arousa. Regata disputada Os de Cabo marcaron un tempo de 18:58:58, sacando oito segundos a Tirán, doce a Samertolameu de Meira e 32 a Amegrove, que ocuparon os catro primeiros postos das 11 traiñeiras participantes. Mugardos foi quinta e os anfitrións, Vilaxoán, non poideron pasar do sexto posto. Malia diferenza final, a competición entre Cabo e Tirán mantívose igualada até a última tanda. No ecuador da regata, os crucenses só quitaban un segundo aos de Moaña. Mais foi a partir de entón cando a traiñeira crucense comezou a sacar distancia. Cabo e Tirán serán as representantes de Galiza no Campionato de España que vai decorrer en Castro Urdiales (Cantabria), onde competirán con embarcacións vascas e cántabras. Meira Na regata feminina participaron só dúas das traiñeiras galegas, sendo a vitoria para as de Meira sobre as de Cabo de Cruz.


Summary: O 6 de febreiro foi o centenario de O neno, a primeira longametraxe de Charles Chaplin e unha das súas obras mestras indiscutíbeis.

O 6 de febreiro foi o centenario de O neno, a primeira longametraxe de Chaplin e unha das súas obras mestras indiscutíbeis. Todas as salas de cinema do mundo prepararon a reestrea en 4K. Todas?... non! A pandemia, xunto coas decisións políticas, fixeron que, unha vez máis, os cinemas, uns dos lugares máis seguros e adaptados para manter á raia o virus, tivesen que fechar no noso país. Isto non foi óbice para que, quen quixeramos, puidésemos festexar a data como se merece... vendo o filme (nalgunha das plataformas de Internet ou vídeo baixo demanda). O neno (The Kid) / Charles Chaplin / EUA / 1921 / 68 min "Unha película cun sorriso —e quizais, unha bágoa". Así comeza a historia, unha historia sobre un neno (Jackie Coogan) abandonado de bebé pola súa nai (Edna Purviance) ao non poder atendelo. Con toda a boa intención, déixao a unha familia rica para que teña unha boa vida mais, froito dun curioso equívoco, acaba tirado na rúa. Por alí pasa un vagabundo (Charles Chaplin) que repara no bebé e que se fará cargo del, aínda que ao principio non lle faga moita graza... O neno Coogan fixo o papel da súa vida. Descubriuno Chaplin por casualidade nunha función de teatro de variedades e fichouno, sen dubidalo, pola súa desenvoltura. No filme demostra que Chaplin tiña un ollo infalíbel pois é abraiante a capacidade dramática (e cómica) do cativo. A parte cómica transita entre o slapstick e numerosos gags visuais cos que Chaplin consegue que o drama da historia torne en comedia e non só haxa sorrisos, senón tamén gargalladas. Iso si, a traxedia, o drama e a crítica de clases planean durante toda a metraxe. Esa teteira-chupete ou o manta-chal son enxeñosos "inventos" que denotan unha gran capacidade de adaptación e reciclaxe dos elementos ao tempo que subliñan a gran miseria social da época. Incluso o idílico mundo onírico do final, no que o vagabundo cae profundamente durmido na entrada da súa casa con todo o mundo convertido en anxo, tórnase perverso no último tramo insinuando un desenlace alternativo, e nada optimista, que pouco ten que ver co final feliz que Chaplin propón xusto a continuación, quizais porque consideraba que o público non estaba preparado para afrontar a crúa realidade que lle tocou vivir a el ou, simplemente, porque o filme máis autobiográfico da súa carreira, foi unha terapia para afrontar a repentina morte do seu primeiro fillo.Agardemos que na reapertura de salas as distribuidoras non esquezan as salas da Galiza e poidamos volver ver en pantalla grande, e por moitas semanas, esta marabilla da sétima arte.


Summary: A Casa Branca afirma que o Kremlin podería dar a orde de invadir o país veciño "calquera día desde o pasado domingo" e envía máis armamento ao Exército ucraíno. Aliás, Moscova denunciou esta fin de semana a presenza dun submarino estadounidense nas súas augas.

O portavoz do Kremlin, Dmitri Peskov, acusou esta segunda feira os Estados Unidos de actuar cunha "actitude de vaqueiro" cara aos países da Unión Europea (UE), ao tempo que manifestou a súa vontade de que "se impoña o sentido común". "Aos estadounidenses nunca lles faltou entrega, até diría actitude de vaqueiro, cando tratan de influír nos seus socios europeos. Din sen rodeos quen debería facer que cousa, e se alguén non está de acordo, advirten abertamente das consecuencias", afirmou, en declaracións á axencia rusa Sputnik. No que atinxe ás políticas de desarmamento, Peskov apuntou: "As cousas non están moi ben e é evidente que nos esperan longos anos de negociación desde unhas posicións encontradas, con resultados incertos". Cómpre lembrar, así mesmo, que esta fin de semana Moscova denunciou a presenza dun submarino estadounidense nas súas augas. Desbandada nas embaixadas de Kiev En medio desta crecente tensión, os países occidentais seguen a instar cadanseus cidadáns e cidadás a abandonaren Ucraína "temporalmente", como é o caso do Estado español, que fixo este anuncio o pasado sábado e avanzou que xa está "preparado" o dispositivo de evacuación no caso de que for preciso activalo. Aliás, algúns países como os EUA, Australia, Xapón ou Canadá ordenaron evacuar as súas respectivas embaixadas en Kiev para, en boa parte dos casos, desprazalas á cidade de Leópolis, ao oeste do país, para seguiren operando desde alá. E varias aerolíneas, como a holandesa KLM, suspenderon xa os seus voos á capital. Este mesmo domingo, noutra orde, o Goberno estadounidense enviou un novo cargamento de material militar ao Exército ucraíno após afirmar o asesor de Seguridade Nacional da Casa Branca, Jake Sullivan, que as tropas rusas poderían invadir o país veciño "calquera día desde hoxe [polo domingo]", algo que Rusia segue a desmentir mentres chama ao "diálogo" sobre "garantías de seguridade" ante a "expansión cara ao leste da OTAN". Tamén o domingo, o presidente dos EUA, Joe Biden, mantivo un encontro co seu homólogo ucraíno, Volodimir Zelenski, no que o estadounidense reiterou o seu compromiso "coa soberanía e a integridade territorial de Ucraína" e incidiu na "importancia de continuar coa suma de diplomacia e disuasión", segundo un comunicado da Casa Branca. E esta semana prodúcese unha nova rolda de contactos. Esta segunda feira reunirase co Goberno ucraíno o chanceler alemán, Olaf Scholz, que ten prevista outra xuntanza esta terza no Kremlin.


Summary: Tras varias explosións en Ucraína após o anuncio de Putin dunha operación militar no Donbass, a poboación local mobilízase cara a puntos máis seguros.

Varias explosións sacudiron distintas cidades de Ucraína a primeira hora desta quinta feira. Tropas rusas desembarcaron en Odesa e producíronse bombardeos de artillería na fronteira tras o anuncio por parte do presidente Vladimir Putin de iniciar unha operación militar na rexión do Donbass. "Leváronse a cabo ataques con mísiles en varias instalacións militares en Kiev, Járkov e Dnipró, un grupo de desembarco ruso aterrou en Odessa e as tropas rusas han cruzado a fronteira preto de Járkov", dixo o asesor do ministro do Interior ucraíno, Anton Gerashchenko, quen tamén detallou que os ataques con mísiles tiveron lugar nos centros da Administración Militar, Aeródromos e Depósitos militares en Kiev, Járkov e Dnipró. Ataques estratéxicos Pola súa parte, o Ministerio de Defensa de Rusia declarou que as instalacións da defensa antiaérea das Forzas Armadas de Ucraína "están reprimidas" e a infraestrutura militar das súas bases aéreas "está inhabilitada". Previamente, emitiu un comunicado no que destacou que as forzas rusas non realizan ningún ataque con mísiles, aviación e artillería contra as cidades de Ucraína, facendo fincapé en que non hai ameaza para a poboación civil do país. Úsanse armas de alta precisión para incapacitar "a infraestrutura militar, obxectos da defensa antiaérea, aeródromos militares e a aviación das Forzas Armadas de Ucraína", indicou o Ministerio, que tamén salientou que os gardas fronteirizos ucraínos non opoñen resistencia ás tropas de Rusia. Nunha mensaxe dirixida á nación, o presidente de Ucraína, Vladímir Zelenski, afirmou que "Rusia golpeou a nosa infraestrutura militar e as nosas áreas fronteirizas", agregando que ademais "se escoitaron disparos en Ucraína". "Hoxe é necesario que vostedes, que cada un de vostedes, manteña a calma. Se é posíbel, quédense na casa. Estamos a traballar. O Exército está a traballar. Todo o sector do servizo de defensa de Ucraína está a traballar", asegurou Zelenski. Primeiras baixas Tras os primeiros bombardeos e este chamamento inicial á poboación, as Forzas Armadas de Ucraína informaron das primeiras baixas, con sete militares ucraínos mortos na rexión de Odesa e decenas de "inimigos" caídos nunha localidade de Lugansk. I am at Kharkiv train station: hundreds of people are queuing to buy tickets and flee eastern #Ukraine... pic.twitter.com/TCxSEOsbHc— Sara Cincurova (@Sara_Cincurova) February 24, 2022 Longas filas de coches en Kiev Mentres, centos de cidadáns ucraínos foxen do país. As estradas principais están colapsadas con familias enteiras que tratan de saír de Ucraína nos seus coches ou buscan afastarse das zonas de conflito, nomeadamente da rexión de Donbass. En fotos de la capital de Ucrania, Kyiv, se ven largas filas de automóviles que salen de la ciudad después del ataque de Rusia el jueves por la mañana. https://t.co/ejmBLOs752 pic.twitter.com/QMmrGHroAW— CNN en Español (@CNNEE) February 24, 2022 A televisión tamén amosou imaxes de persoas fechándose nos sotos ou rezando nas rúas de Kiev, cada vez máis baleiras.Na capital, as estacións de metro convertéronse en búnkers improvisados mentres os trens seguen a circular.


Summary: Un Dicionario da comida galega é o último libro do aclamado poeta Xavier Rodríguez Baixeras (Tarragona, 1945). O seu título, Do abadexo á zorza. Presentarao na libraría Bahía de Foz a sexta feira, 5 de xullo, ás oito e media do serán.

Publicado por Aira Editorial, cuxos editores César Lorenzo Gil e Xan Carballa estarán no acto, "é moito máis cun libro", explican desde a asociación cultural A Pomba do Arco, promotores da cita. "Trátase dun traballo único e singular no espazo das culturas peninsulares", engaden, "que reúne nun volume profusamente ilustrado un esforzo de recuperación lingüística clave para unha cultura como a galega e referencias para gorentarse con sabores e saberes". Rodríguez Baixeras criouse na Mariña, bisbarra á que dedicou algúns "dos seus mellores poemas", en palabras da asociación organizadora, da que o escritor é socio de honra.


Summary: O presidente da Xunta tentou safar das acusacións lanzadas polo portavoz do BNG e a presión da greve asegurando que o naval galego obterá novos contratos en Ásia e México

Unha listaxe de incumprimentos precedeu a pregunta formulada polo portavoz do BNG. Francisco Jorquera lembroulle ao líder do executivo galego as promesas feitas polo seu goberno ao sector naval, mais das que segue sen se saber nada. "Onde está o contrato que asinou co naval en 2009?", inquiriu o nacionalista, quen tamén preguntou polo "proxecto industrial para Navantia" prometido por Núñez Feijóo na campaña das municipais de 2011. Francisco Jorquera: "O seu partido fixo co naval o mesmo que coas preferentes, dicir unha cousa aquí e votar en Madrid a contraria" "O seu partido fixo co naval o mesmo que coas preferentes, dicir unha cousa aquí e votar en Madrid a contraria", espetou o portavoz parlamentar do Bloque a un Núñez Feijóo que botou balóns fóra para eludir as súas responsabilidades cun sector en quebra. O presidente da Xunta verteu acusacións sobre Almunia e o goberno de Zapatero para afirmar que a parálise dos estaleiros non ten nada a ver coa súa xestión de goberno. "Vostede nunca é responsábel de nada", retrucoulle o nacionalista. "Imos seguir traballando polo naval até o último segundo do mandato", afirmou con rotundidade o presidente da Xunta de Galiza ao tempo que anunciou novos contratos para Vigo e Ferrol. Núñez Feijóo asegurou en sesión plenaria que "un estaleiro de Vigo" asinou xa un contrato "cun país asiático" para construír buques de defensa "durante máis dun ano". Aliás, afirmou que se están a desenvolver as negociacións debidas para conseguir " 240 millóns máis" en contratos coa petroleira mexicana Pemex para a que aínda non se construíron os dous floteis prometidos por Feijóo. O portavoz nacionalista preguntoulle ao presidente polo dique flotante, o proxecto industrial para Navantia e o contrato que asinou co naval en campaña electoral Unha comarca en greve que exixe soluciónsA greve xeral convocada esta cuarta feira na comarca de Ferrolterra ocupou boa parte da sesión de control ao Goberno. A vice-portavoz da AGE deu comezo á súa intervención lembrando que Ferrol "está en guerra" porque "non hai carga de traballo" mentres, o presidente da Xunta "agasalla o país en anacos" para o "converter na esterqueira de Europa" coa súa política mineira. A grave situación da comarca ferrolá con taxas de desemprego do 32% e un índice de actividade que atinxe só a 1/3 da poboación centraron a pregunta do voceiro nacionalista. "Vai deixar morrer o sector naval" e con el a comarca de Ferrolterra, mais tamén a de Vigo?, preguntouse Jorquera. O presidente respondeu con rotundidade. "Non". Mais o certo é que a "pobreza, o desemprego e a emigración" afectan a comarca e centran as denuncias da xornada de loita convocada --como lembrou Jorquera--. Lévanse destruídos xa máis de 2.300 empregos e corren serio risco milleiros de postos de traballo máis.


Summary: A través da súa viceportavoz, Ana Seijas, En Marea informou de que tratará de presentarse en todos os concellos de Galiza nas eleccións municipais de 2019, para o cal xa puxo en marcha a maquinaria electoral.

"O PP ten un motivo máis para estar preocupado, porque hoxe reforzamos esa idea de que non nos rendemos, de que estamos aquí para buscar alternativas en clave de dereitos sociais, de dereitos das persoas". Así se pronunciaba na mañá do domingo Luís Villares, portavoz de En Marea, a respeito das xornadas de municipalismo que desenvolveu o partido en Santiago, Pontevedra, Ourense e Lugo. Villares afirmou que "En Marea ten no eido municipalista o seu referente máis próximo porque é o lugar no que traballamos día a día colaborando coa veciñanza" e aproveitou para agradecerlle ás persoas participantes o seu "esforzo" por sentar "alicerces para que En Marea teña unha relación cada vez máis fluída e colaborativa coas mareas galegas". En resposta ás preguntas dos medios, o portavoz de En Marea salientou que o partido se ofreceu a levar a cabo tarefas de "mediación" para evitar que nas eleccións locais concorran nun mesmo concello varias candidaturas de unidade popular. "Se somos os que predicamos a unidade popular, esta ten que empezar pola propia casa", afirmou. Máis de 200 persoas A viceportavoz de En Marea, Ana Seijas, que afirmou que ás xornadas asistiron "máis de 60 mareas e máis de 200 persoas inscritas", sinalou que o partido traballa por que "a forza das mareas chegue a todos os recunchos do país". Para Seijas o obxectivo é "abranguer" todo o país. Tras a xornada, a comisión designada para o plenario de marzo elaborará un documento baseado en todas as aportacións recollidas na xornada.


Summary: Un escritor fracasado, Ganzúa, camiña por un mundo ao que só lle quedan uns días. Porque é a guerra -de clases-. E a catástrofe ambiental. Os Peiteados, seres clónicos ao servizo do Capital protexidos polas Hordas, están dispostos a seguir esmagando a Cotra. Mais o seu destino, como o dos demais, é ser varridos pola Historia. Polo Real que, malia todo, muda. Así é 'A Realidade' (Xerais), a nova novela de Manuel Darriba. Un autor que volve revelarse nesta obra como unha das voces máis orixinais da narrativa galega.

-Como foi o proceso de escrita desta novela? Hai un salto respecto das anteriores… Foi moi longo no tempo. É un libro que estivo gardado nun caixón durante oito anos, con períodos nos que descansou. A forma foi variando moito porque eu ademais en paralelo fun publicando outros libros. Foi cambiando a orientación sobre que facer. -Ganzúa é un escritor fracasado que observa suicidas. Como xorde este personaxe? Cando pensamos que o autor se proxecta nas súas obras, creando trasuntos del mesmo, podemos dicir que neste caso se axusta á realidade. Eu recoñezo a miña mirada en Ganzúa. Cando era máis novo era Ganzúa e despois, canto maior, máis me gustaría ser como o doutor Daniels. Recoñézome nos dous personaxes, que poderían ser o mesmo en idades distintas. -Nas súas obras, en xeral, a palabra ten moito peso. Os personaxes, máis que falar, sentencian. E máis nesta. Ademais dun recurso estilístico, pode ser un xeito de reivindicar a palabra? Para min é iso, si. De feito, como dicía, as miñas perspectivas e intencións con esta obra foron cambiando e foron desembocando nun obxectivo moi claro, que é crear un territorio lingüístico propio. Niso busquei maior radicalidade que nas obras anteriores. Para min iso significa que a novela funcione coas súas propias regras, que se mida con ela mesma, nun novo territorio. E iso reflíctese nos diálogos, que son deliberadamente antinaturalistas, antirealistas. Teñen, si, un punto teatral, sentencioso, na busca dun distanciamento brechtiano que trata de procurar a verdade de certas cousas, de certos sentimentos, de certos modos de estar no mundo. -Esta obra é como un camiño de chegada desde O bosque é grande e profundo e Elefante. Hai como unha continuidade e un avance estilístico… Ten que ver co que dicía da construción dun territorio propio. A narración convencional, ou mainstream, por chamarlle dalgunha maneira, ten algo oco, non serve para reflectir ou comprender o mundo. A ver: si hai autores convencionais que me tocan, pero a maioría non. Usan fórmulas baleiras, gastadas. E dese descontento nace o meu intento de crear outros territorios. As notas ao pé complementan a narración e, ademais, son unha especie de sinal irónico da miña desconfianza cara á narración convencional. -Non só iso. Hai ironía e humor respecto dos personaxes, do que acontece… E da vida, en xeral. Eu podería definir perfectamente esta novela como unha comedia, aínda que sexa ás veces comedia negra. En obras anteriores miñas aparentemente escuras tamén hai moita comedia. Para min o humor e a ironía son imprescindíbeis para mirar o mundo e a min mesmo, mais teño coidado de distinguir a ironía do cinismo. Porque a ironía e o escepticismo son humanistas. O cinismo é moralmente feo e carente de empatía. -Xa as súas dúas obras de narrativa anteriores tiñan algo de teatral, de poético, de filosófico… Esta hibridación é algo habitual na literatura actual mais, a que responde no seu caso? As notas ao pé de páxina son neste libro imprescindíbeis para entender. Supoño que ten que ver coa bagaxe cultural. Eu tiven moito interese na posmodernidade filosófica e artística. Resultábame moi atractiva hai vinte anos porque presenta o mundo como un gran bazar no que todo está á túa disposición. Podes coller de aquí e de alá e facer un pastiche. Pero co tempo decateime de que había que ir máis alá. Porque esa panoplia ampla de recursos e estilos precisa un contido para non quedar en algo puramente formal. -Que representa a imaxe de portada? Moi apocalíptica… O autor, Toño de López, é un dos meus mellores amigos. Fixo as portadas dos meus tres últimos libros de narrativa. A deste libro é unha imaxe que el xa tiña, feita durante o confinamento nunha aldea de Sarria. Remite a un mundo en descomposición, á polución ambiental… Buscamos imaxes con forza visual e que teñan que ver co contido e coa intención dos libros. Esta era perfecta. -"Acumular é vivir. O desigual é fermoso", din os Peiteados, seres clónicos ao servizo do Capital. A eles opóñense os rebeldes, os "cotrosos". Parece unha imaxe das actuais democracias capitalistas, nas que a política se reduce ao slogan mentres avanza o populismo fascista. Era o obxectivo? Uns países teñen democracias imperfectas e outros sistemas directamente fascistas. O sistema non é perfecto pero en comparación con outros aínda non é dos peores. E a literatura non debe renunciar a ser incómoda e a denunciar os fallos do sistema. Nese sentido, podería dicir que este é un libro, ademais de cómico, político. E mesmo nalgúns aspectos directamente panfletario. E dígoo con orgullo. -En relación con iso, en Elefante o poder construía edificios inútiles e os disidentes loitaban contra o baleirado do discurso. En O bosque é grande e profundo só hai violencia. "A maioría das sociedades actuais, capitalistas ou non, son organismos mutantes e esmagadores", dixo noutra entrevista. De que modo está a opresión nestes tres libros? Está presente nos tres de forma clara. En calquera democracia imperfecta vai existir certo grao de opresión e penso que iso é inevitábel. E non estou a falar do individualismo radical que está a vender certa dereita como liberdade. En calquera sociedade complexa é moi difícil dar satisfacción ás necesidades e intereses heteroxéneos de todas as persoas. Mais o discurso político ten que dirixirse aí, a ese campo de xogo democrático, e non a defender o que en realidade é só unha liberdade privativa de certa minoría social. -Hai nesta novela unha catástrofe ambiental e unha guerra de clases. E uns personaxes que ollan a guerra como se fose un espectáculo. Por que? Porque as clases altas, situadas á marxe da degradación, poden permitirse contemplar a guerra desde a súa posición celestial, xa que non sofren o que vive a xente que está ao nivel da Cotra. Isto non é máis que unha anotación da realidade. A xente con máis diñeiro está máis protexida de todo, da pobreza e de todo tipo de ameazas. Os poderes tamén poden permitirse facer guerras teledirixidas, como fan os Estados Unidos cos drons. -O libro titúlase A Realidade e nel descóbrense distintas caras dun Real cunhas estruturas de poder determinadas. Mais o tempo, a Historia, acaba avanzando. Quizais contra a tese da fin da Historia. Que é o Real nesta obra? Pois o libro presenta un posíbel final da Historia. Do mesmo modo que para os individuos a realidade máis esmagadora e irrefutábel é a morte, na dimensión colectiva esta realidade esmagadora e irrefutábel sería a extinción total. Unha realidade apoteósica que contén un futuro que abriría unha nova realidade, aínda que eu aventuro que reproduciría os esquemas da vella. Pode que aí estea a idea do eterno retorno de Nietzsche ou quizais unha constatación de que a condición humana non ten remedio. -Mais na novela hai esperanza. Ganzúa, desencantado da política, quería ser "neutral", sentíase alleo á Historia. Mais segue a soñar e asume que ser neutral é, como di o centauro, imposíbel. Tamén se achega ás elites sociais e non sae ben parado. Totalmente. No personaxe de Ganzúa hai unha aprendizaxe, unha evolución. O autor proxéctase nun Ganzúa que se vai achegando a Daniels. E, da mesma maneira que os individuos non podemos subtraernos da morte, na vida política, colectiva, non vai chegar a felicidade absoluta, a xustiza plena, mais teremos que ir camiñando cara a aí. Pelexando por unha certa idea de xustiza, liberdade e felicidade. -Galiza é parte do pasado, do que só quedan trazos. Agora o mundo é o Capital e as ideas (sobre clases sociais) están "caducas". Parece unha continuidade da sociedade posmoderna que describía Elefante. En que espazo e tempo se sitúa a novela? Pode ser que Galiza non exista como ficción política, porque os países son ficcións políticas, mais o espazo no que existiu esa ficción política si pode ser o desta novela. Podería ser Vigo, por exemplo, porque a novela parece desenvolverse nun espazo urbano e Vigo é a cidade que temos, porque as outras son máis ben vilas grandes. Pode ser, así, unha contorna urbana e ao tempo tamén pode ser próximo ao noso, aínda que me permita algunhas licenzas como pór coches voando. Nese sentido, é un espazo e un tempo descontextualizado no que non hai países, non hai Estado e o ritmo é, por veces, primitivo… -Esa fusión do tempo "primitivo" e futuro estaba tamén en O bosque é grande e profundo. E como neste libro e en Elefante, en A Realidade está bastante presente a filosofía: Kant, Descartes, antes citaba a Nietzsche… Que papel cumpren esas pegadas filosóficas? Pois supoño que tamén é parte da miña bagaxe porque estudei Xornalismo e Filosofía, xa pola Universidade Nacional de Educación a Distancia (UNED) e con bastante esforzo mentres traballaba. A filosofía é para min un instrumento máis para tentar entender o mundo. Mais aquí hai tamén un certo xogo coa pedantería, como recurso irónico. É dicir, ás veces hai detalles abertamente pedantes, postos como recurso humorístico. A min interésame moito por exemplo Nietzsche como filósofo e como autor, mais foi moi mal lido e moi mal interpretado. -Tamén hai pegadas do cinema. E da literatura. Quizais máis do primeiro. O cine está a través de referencias directas pero tamén a través do estilo. Neste libro e noutros meus nótase a plástica do cine e o meu oficio de guionista audiovisual. Máis que de cine eu falaría de narrativa audiovisual. -Todo o mundo busca as identidades, pero revélanse ilusorias e vén o fastío. A identidade é un tema que sempre o preocupou: a súa conformación social a través de parámetros impostos. De que xeito está esa inquedanza neste libro? Pretendín falar da identidade como un xogo de espellos, como un revoltallo de anacos de nós reflectidos uns nos outros. O prezo da aprendizaxe, da maduración, é ir filtrando eses anacos. En Elefante falábase de algo así como buscar a concordancia interna, referíndose a isto. Ao final a construción da identidade é como unha conversa contigo mesmo, coa multiplicidade de anacos que te conforman. Por iso penso que nunca temos unha identidade acabada de todo, porque ademais é unha narrativa e en toda narrativa hai sempre unha parte de ficción. Cando escribimos a nosa biografía falseamos sempre. Nunca chegamos a saber de todo realmente quen somos. Por iso a máxima principal de Sócrates era coñécete a ti mesmo… -A humanidade, no seu estado actual, non poderá prolongarse máis dun milenio, dise ao final. É como unha distopía que advirte de que o Real tamén nos pode apisoar se non o remediamos. Pero na súa parte máis material, máis verdadeira nese sentido, fronte aos discursos, fronte á palabra. E parece ir máis alá dunha posíbel mensaxe ecoloxista. Claro, porque está aí a morte como final, o acto de extinción do mundo, encarnado na morte dos dous personaxes. E a morte anula todo, arrasa todo, desde a palabra aos construtos sociais. Todo queda varrido. -En Santa Morte, o seu último poemario, tamén está isto. Está o Real no sentido da materia, na súa relación coa Historia e o paso do tempo. De que modo? En Santa Morte a idea da morte está moi presente xa desde o título, claro. O poemario fala da morte como o final dun proceso, que é un proceso de degradación do corpo e da materia. O libro fala da vellez. Polo que se Santa Morte fala desde unha perspectiva individual, A Realidade faino desde un punto de vista colectivo, de aí ese título tan pretensioso. -Que ten que ver coa memoria e coa guerra? Parecen relacionadas coas lembranzas da avoa. A memoria está a través da ausencia, do que non se recorda. Son os retallos, as ausencias, as cousas borradas. E nesa composición poden aparecer esguellos, cadros bélicos, pero de forma ficcionalizada. Non se trata de recuperar lembranzas concretas. -Santa Morte dálle continuidade ao seu anterior poemario Os indios deixaron os verdes prados. En que sentido? Si que é certo que se repiten temáticas, en relación con esa amargura individual e colectiva. No aspecto formal traballa moito a narratividade e a metáfora. En Santa Morte pretendín ir máis alá da proposta de Os indios deixaron os verdes prados, cunha narración non tan directa e máis simbólica, polo que a metáfora vólvese tamén un elemento máis importante. -Hai unha nonaxenaria que é como un fío condutor. Quen é? Non sei se é o fío condutor, pero si que aparece e desaparece ao longo do poemario. É a miña avoa, unha persoa moi importante para min. Os meus pais traballaban e ela crioume. Aínda vive e a súa memoria está deteriorada, pero aínda me coñece. Teño unha relación moi especial con ela. Ela é analfabeta e o mundo que podemos compartir é moi básico, non hai moitas cousas das que poidamos falar. Mais iso achégame a ela dun xeito especial. Ela e o meu fillo son as persoas polas que sinto un amor máis incondicional. Porque non poden devolverme o seu amor máis que dun modo limitado, a avoa porque está perdendo a memoria e o neno porque é moi pequeno. Por iso é un amor incondicional, unidireccional. O pouco que reciba deles vai ser suficiente porque non lles pido nada. E normalmente cando amamos si pedimos que nos correspondan. -Noutra entrevista citaba a Camilo Gonsar e dicía que en 40-50 anos non xurdira outra convulsión semellante na novelística galega. Segue a pensar o mesmo? Pois vou aproveitar para retirar iso porque se cadra é algo exaxerado, pero tamén para confirmar a miña admiración pola obra de Camilo Gonsar. Dito isto, si que penso que houbo escritores nos últimos 40 anos que están á altura de Gonsar. Podo citar, por exemplo, a Ferrín, a Chus Pato ou a Xabier Cordal e xa me saíron tres dos últimos 40 anos. Aínda que podería citar en xeral todas as voces heterodoxas da literatura galega. -Que teñen en común esas voces heterodoxas? Sempre di vostede que quere facer unha literatura diferente, abrindo novos camiños na literatura galega. Aínda admitindo que pode soar pretensioso… A heterodoxia parte do interese de facer algo diferente. E isto pódese buscar por narcisismo ou por ambición literaria. Eu non son nada narcisista pero si teño ambición literaria. Interésame explorar camiños novos, non crear unha imaxe ou un personaxe público. E o de buscar camiños novos non o digo só pola literatura galega. Na literatura española tamén vexo pouca heterodoxia, vexo libros clónicos e acomodaticios. Do mesmo modo que na literatura galega vexo máis heterodoxia na poesía que na narrativa, e ben que o sinto.


Summary: O mapamundi de Pirrus de Noha é unha das cartografías de referencia da Baixa Idade Media. O traballo, elaborado na península itálica á volta de 1414, sinala Galiza como unha realidade diferenciada no ámbito peninsular, deixando clara a conciencia da existencia dun reino galego con personalidade política propia no espazo europeo.

É unha xeografía política moi precisa do mundo coñecido a comezos do século XV. O mapamundi de Pirrus de Noha é unha cartografía de 18x27, elaborada arredor de 1414 e incorporada como ilustración a unha edición da Coreografía de Pomponio Mela. A obra de Mela, escrita á volta da década dos 40 do primeiro século e redactada en tres volumes, recolle unha descrición de diversas áreas do imperio romano, signifcándose polo seu coñecemento das áreas da Hispania, Galia, Xermania, África, Asia e Arabia. O século XIV coñecerá unha redescuberta deste autor clásico que acadará unha grande difusión e infuencia ao longo de todo o Rexurdimento. A concepción cartográfca de Pirrus de Noha estará infuída ao tempo pola obra de Ptolomeo e os portulanos da escola catalá. A produción de Ptolomeo volverá ser valorada en Occidente após a tradución de parte da súa obra ao latín en 1406, deixando pegada nalgúns dos máis importantes cartógrafos da época como Henricus Martellus ou Andrea Bianco, onde Galiza ocupou un lugar de destaque. Os mapas de Ptolomeo, impresionantes no seu alcance e detalle, serviron aos cartógrafos do século XV como metodoloxía para seguir mellorando os seus traballos pero tamén como punto de partida para facer as correccións necesarias nos seus traballos. Nese sentido os portulanos ofrecían unha información máis detallada para fxar os contornos das diferentes áreas costeiras e determinar as grandes liñas comerciais do momento. Sen especulacións O mapamundi de Pirrus de Noha tenta exclusivamente amosar o mundo coñecido sen especular sobre o que fcaba por explorar. A forma de sinalar os accidentes xeográfcos, as montañas en marrón e con dentes de serra ou os mares pintados de azuis agás o vermello, semellan as de Ptolomeo, copiando dos portulanos cataláns as contornas das costas do Báltico, Escandinavia, ou o Caspio. A península ibérica aparece dividida en catro realidades políticas, que se corresponden con Portugalia, Ispania, Granada e Galiza, non aparecendo referenciada a área catalá. A semellanza do que vén acontecendo na práctica totalidade da cartografía ao longo de toda a Idade Media, Galiza e Ispania empréganse para designar realidades diferentes, pero a diferenza do que acontecía en séculos pasados esta xa non se utiliza para denominar a área musulmá, agora xa denominada como Granada. A designación de Galiza como unha realidade distinta a España nesta cartografía non debe sorprendernos se temos en conta outras fontes do momento ou as decisións no mesmo sentido de organizacións internacionais, caso das ordes relixiosas. A cartografía supera tan só nunhas poucas décadas a resolución do confito político que enfrontou o noso país con Castela, naquela altura xa identifcada con España, na segunda metade do século XIV, cunha forte proxección na esfera internacional. O mapamundi de Noha non fai máis que sinalar unha evidencia naquela altura, isto é, a consideración internacional de Galiza como un espazo político diferenciado no ámbito peninsular e a propia realidade dos reinos cristiáns na área ibérica, onde o país operaba de facto como un territorio non dependente de Castela, nos momentos previos ao reinado dos Reis Católicos.


Summary: O secretario xeral da OTAN, Jens Stoltenberg, anunciou na segura feira en Bruxelas o aumento do número de efectivos destinados no leste de Europa. Serán, dixo, máis de 300.000 os militares das "forzas de alta dispoñibilidade".

O secretario xeral da alianza militar adiantou algunhas das liñas de acción da estratexia que a OTAN aprobará no cumio de Madrid esta mesma semana. Entre elas, aumentará o número de efectivos despregados no leste de Europa. Así, Stoltenberg afirmou que serán máis de 300.000 os soldados no "flanco oriental da alianza" pertencentes ás denominadas "forzas de alta dispoñibilidade". Esa mesma sección representa, agora, 40.000 militares, polo cal, o aumento é considerábel. As 13 preguntas e respostas para entender a relevancia da OTAN A respecto da situación de Ceuta e Melilla, eludiu trasladar compromiso ningún. Referiuse, neste sentido, ao artigo 6 do Tratado de Washington, que exclúe ambos os territorios españois. Afirmou que se trata dunha "decisión política" que tería que adoptarse "por consenso", analizando "caso a caso". "É todo o que podo dicir sobre este asunto", dixo. En relación á solicitude de ingreso por parte de Suecia e Finlandia, puxo de manifesto que "intensificamos o diálogo con Turquía", debido ás reticencias deste país ao respecto. "Non farei promesa ningunha, mais podo asegurar que estamos a traballar activamente, pois as solicitudes de Finlandia e Suecia para unirse á OTAN son históricas, mais é demasiado pronto para decidir que tipo de progreso pode lograrse antes do cumio", dixo. O Ministerio de Defensa gastou 427 millóns en misións da OTAN en 2021 O presidente turco e a primeira ministra sueca reuniranse na terza feira en Madrid para falar ao respecto, mais non se prevé que a incorporación vaia producirse no cumio desta semana, como se adiantara. Incluirá por vez primeira China como "ameaza" A folla de ruta que aprobará a OTAN en Madrid deixará "claro" que consideran Rusia "como a ameaza máis importante e directa para a nosa seguridade, e mencionarase China e os desafíos que formula Beijing á nosa seguridade, intereses e valores por vez primeira. Tamén cubrirá os nosos plans para outras ameazas e desafíos, como o terrorismo, os ciberataques e os ataques híbridos", informou na segunda o presidente da alianza militar.


Summary: O actor e dramaturgo Carlos Santiago interpretou no pregón da festa un dos seus personaxes máis clásicos, unha sátira do apóstolo. Días despois do acto, varias publicacións, o PP e a Igrexa atacaron o actor e o goberno local acusándoo de ofensas O arcebispo admite que "estas ofensas non aminoran a gloria e a felicidade que os santos viven en Deus"

O arcebispo admite que "estas ofensas non aminoran a gloria e a felicidade que os santos viven en Deus""O humor é sagrado", di a Asociación Galega de DramaturxiaA Mostra de Teatro de Cangas dá "apoio total" ao autor: "É casposo e ridículo que haxa quen vexa delito en facer humor"Pero, que pasou no Entroido de Santiago? Con máis ou menos matices, algo moi semellante ao vivido en anos anteriores na Coruña, Pontevedra, Madrid, Ourense ou Canarias; ou este mesmo ano en Vigo. A festa subversiva por excelencia tornada en campo de batalla pola liberdade de expresión. O pasado día 10 o Pazo de Bendaña acolleu o tradicional pregón entroideiro ao carón do Meco, a figura tradicional do Entroido compostelán. Desta volta interpretouno o dramaturgo e actor Carlos Santiago encarnando un dos seus personaxes máis clásicos, unha sátira do apóstolo Santiago, versión contemporánea e retranqueira do fillo do trono coa que xa caricaturizara a actualidade política e social da cidade e do país en innumerables ocasións. Nos escenarios e tamén nalgunha praza da capital galega, caso por exemplo do verán de 2011.O pregón de Carlos Santiago deu paso ao resto de celebracións previstas no Entroido da cidade sen maior alteración ata que, tres días despois, un diario impreso local divulgou o que describía como indignación de persoas asistentes ao acto, así como algunha "familia", por mor do que consideraran expresións "soeces" e "ofensivas" para a relixión católica. Os testemuños atribuídos a viandantes aseguraban que na representación se describiran condutas sexuais do Apóstolo e da Virxe, así como supostas ofensas a "empresas" santiaguesas e mesmo algunha "crítica" ao alcalde, pero "poucas" -agregaban-.O actor e dramaturgo Carlos Santiago interpretou no acto un dos seus personaxes máis clásicos, unha sátira do apóstoloNa xornada seguinte o PP de Zaragoza ofreceu unha rolda de prensa reclamando ao rexedor da capital aragonesa (Zaragoza en Común) que se dirixise ao seu homólogo compostelán para esixir desculpas polas supostas ofensas a "La Pilarica". Ao tempo, o Arcebispado de Santiago anunciou para este sábado unha sesión de oración en "desagravio" a ambas figuras relixiosas. Todas estas entidades se referían á información inicialmente publicada en Santiago e replicada por algunha outra publicación, se ben ningunha destas fontes reproducía exactamente o contido do pregón máis alá das expresións "ofensivas" que os devanditos viandantes dicían lembrar.Días despois do acto, varias publicacións, o PP e a Igrexa atacaron o actor e o goberno local acusándoo de ofensas á relixión católicaContra a final da semana, a controversia a respecto das indeterminadas ofensas xa chegara ao ámbito político. Noriega fora cuestionado pola prensa a respecto do acontecido e advertira de que o goberno local non estaba disposto a "ceder" ante quen reclama limitar a liberdade de expresión. Noriega abondou este venres en que non ten pensado "entrar" en se unha "intervención transgresora" propia do Entroido pode "ferir a sensibilidade" de alguén. "O que si digo -subliñou- é que non as fire de maneira natural", senón tras "unha campaña interesada" cuxo "lanzamento" é facilmente "demostrable". Semella, ironiza, a historia "viral" que nos anos 90 percorrera todo o Estado sobre unhas inexistentes escenas dun cantante nun programa de televisión: "todo o mundo sabía o que fixera Ricky Martin, pero ninguén o vira".Un chisco antes da intervención de Noriega o líder do PP local, Agustín Hernández, aproveitou unha comparecencia pública sobre o mediático acto no que guindou lixo ao río Sar como "denuncia" da súa "contaminación" para mergullarse tamén na polémica. O pregón foi, asegurou o ex-conselleiro, un "espectáculo soez, basto, de mal gusto" e "unha falta de respecto a moitísimas persoas". Non aclarou, así e todo, se o vira, xa fose en en directo ou nalgunha gravación.Ameazas de morte e querelasAs protestas cidadás aludidas polos medios que as divulgaron non chegaron soas, así e todo. O alcalde compostelán tamén revelou, primeiro a través das redes sociais e despois en rolda de prensa, que o episodio derivou en ameazas, algunhas delas de morte, directas contra el e a súa familia. Tamén o actor que interpretou o pregón as recibiu. Tras tentar contactar co delegado do Goberno central en Galicia, Santiago Villanueva -máximo responsable institucional da Polícia e da Garda Civil-, Noriega explicou que está a "recompilar todo o material" recibido para poñelo en coñecemento das forzas de seguridade. Isto sucede apenas tres anos despois de que un militante de ultradereita tamén o ameazase e chegase a perseguilo, accións polas que o acusado está pendente de xuízo, explicou.Un colectivo de avogados ultracatólicos asegura que levará o actor aos tribunais, se ben admite que non viu o pregónCase ao mesmo tempo á batalla sumouse un rexemento máis. Unha asociación ultracatólica denominada Abogados Cristianos, coñecida polas súas posturas antiabortistas ou contrarias á lei de memoria histórica, pero sobre todo por formular numerosas demandas xudiciais contra políticos ou artistas polos que se consideran ofendidos, asegurou estar a preparar unha querela contra Carlos Santiago que, insinuaron, tamén se podería estender a Noriega. Así e todo, admitiron, o primeiro que precisan é unha gravación do pregón ao que atribúen un ataque aos sentimentos relixiosos da comunidade católica. Tampouco o viron.Xa este domingo, o presidente do Goberno central, Mariano Rajoy entrou na polémica e para facelo empregou a súa conta de Twitter, onde dixo: "Mi apoyo a los vecinos de Santiago que quieren que las fiestas, como el pasado carnaval, sean momentos de respeto y convivencia, y esperan eso mismo de su ayuntamiento. Los pregones deberían servir para invitar a todos a la celebración, no para indignar a la mayoría. MR". O alcalde da cidade, Martiño Noriega, respondeu aludindo a un chío do líder do PP.


Summary: A Xunta aplica a modificación da xornada dos e das docentes que pon en risco as interinidades e actividades como as aulas de reforzo

Despois de infantil e primaria, todo o demais. O curso escolar 2011-2012 comezou no medio de intensas mobilización dos mestres e mestras dos primeiros niveis do sistema educativo contra a modificación da súa xornada lectiva polo impacto que, alertaban, o cambio normativo tería na "calidade" do ensino, esencialmente pola redución de número de profesionais nas aulas e pola, a efectos prácticos, obrigatoriedade de que moitos docentes se tivesen que ocupar de impartir materias para as que non estaban o suficientemente preparados. Ademais, engadíalles labores de "coidadores" alleos á docencia. Tras esa primeira modificación normativa a Consellería de Educación vén de recuperar a tendencia de achegar as súas decisións máis polémicas a períodos non lectivos, neste caso para estender as mudanzas da xornada ao ensino secundario e, ademais, ás ensinanzas artísticas, de idiomas e deportivas, así como aos programas de cualificación profesional inicial, ao bacharelato e á formación profesional específica. Os docentes terán que impartir dúas horas de clase máis á semana e facerse cargo do alumnado ata o autobús A nova normativa, aprobada o pasado 4 de xuño, publicada este mércores do DOG e que entrará en vigor o vindeiro 1 de setembro, estende a todo o sistema educativo público os trocos contra os que se rebelaron os mestres de primaria e secundaria. A partir do curso 2012-2013 a xornada semanal deste profesorado seguirá sendo de 37 horas e media, das cales 30 serán, como ata agora, de permanencia no centro e 23, con "horario fixo" no colexio ou instituto no que traballen. Pero o cambio chega no referido ás horas lectivas, isto é, ás horas nas que os docentes teñen que, obrigatoriamente, estar a impartir clase. Ata o momento a norma xeral era que estes labores ocupasen 18 horas e, só excepcionalmente, chegasen ás 20. Agora a excepción faise norma. O outro punto da orde que desacouga especialmente a comunidade educativa é o referido ás horas de "garda", nas que se inclúe o control dos recreos pero tamén, e esta é a novidade, a "custodia do alumnado no período de tempo que transcorre dende a chegada do alumnado transportado e o inicio da actividade lectiva e desde que rematan as actividades escolares ata a saída do transporte escolar". Noutras palabras, os profesores e profesoras pasan a ser tamén coidadores e coidadoras e, a efectos prácticos, o 'recinto escolar' esténdese fóra dos límites dos centros educativos para chegar ás paradas dos autobuses. Polo tanto, os riscos de posibles incidentes, caídas ou atropelos estarán baixo a responsabilidade do mesmo persoal que imparte clases. REFORMA DA XORNADA Antes Agora Xornada semanal 37,5 horas 37,5 horas Permanencia no centro 30 horas 30 horas Horario fixo no centro 23 horas 23 horas Tempo lectivo 18 horas 20 horas Coidado ata o autobús Non Si Isto acontecerá nun contexto no que, como veñen alertando os principais sindicatos educativos, haberá menos profesorado nas aulas. Dado o aumento do horario lectivo serán precisos menos docentes interinos, os cales apenas serán chamados pola Consellería para cubriren baixas por enfermidade ou outros supostos semellantes, pero non para ensinaren durante períodos longos. Esta circunstancia, alertan, tamén redundará na calidade de todas as actividades que non son clases ordinarias, tales como as clases de reforzo, as adaptacións curriculares, os desdobramentos de aulas ou os laboratorios. Polo tanto, haberá grupos escolares con maior volume de alumnado nos que a atención ao estudantado con dificultades de aprendizaxe será máis dificultoso. Texto íntegro da orde