Summary: A obra será presentada o xoves 22 de xullo nun acto aberto a todos os públicos que organiza o Concello e que se vai desenvolver a partir das 19:00 horas no campo de fútbol municipal A Porta Santa de Paiosaco.

A historia futboleira dos concellos de Arteixo e da Laracha contada en varios capítulos cunha perspectiva do Real Club Deportivo para contextualizar as diferentes épocas que abarca o libro. Esa é a esencia do libro "100 anos de fútbol en Arteixo e A Laracha", que vén de publicar Xabier Maceiras. "Un libro non só de fútbol, senón de antropoloxía, cultural e física, de emigración e de viaxes, de xenealoxía e etnoloxía", feito con moito cariño como recoñece no seu prólogo Moncho Viña. As dúas imaxes, de portada e contraportada, xa dan conta da intención do libro. Son dúas fotos do mesmo partido (unha en cada portería), disputado entre o Campanal de Loureda e o Paiosaco, a primeiros dos naos 60. O libro trae moitas historias vinculadas coa diáspora, como a dun equipo filial que o Laracha tiña en 1925 en Bos Aires. Conta a historia de Añón, un emigrante da Laracha que foi presidente do Nacional de Montevideo entre 1955 e 1961. Ramén lembra a Villaverde, un futbolista de Caión que xogou en Uruguai, ou a Suso García, o panadeiro de Paisaco (de Panaderías Suso), que estivo a proba co Real Madrid e que xogou en Segunda B co Racing de Ferrol. Conta cun capítulo arredor Mundialito da Emigración de 1982, onde se xogaron varios partidos en Carballo. Tamén fala dos míticos irmáns Collazo de Caión; do larachés Quico, que xogou en Segunda B co Bergantiños, de Francisco Vilanova que acabaría sendo xerente do CHUAC; do caionés Pea, que tamén xogou en Segunda B co Bergantiños; de Carlos García, o venezolano da Laracha que debutara en 1ª co Dépor; de David Añón, outro larachés que debutou no Depor en 1ª; de Carlos Varela, outro da Laracha que xogou a Champions League; de Chumi Brandariz, o rapaz da Laracha que debutou no F. C. Barcelona… ou de xentes mais cercanas no tempo como Javi Fuentes ou Repi. Pero a cousa tamén toca directamente ao fútbol bergantiñán, con historias directamente vinculadas ao Ponteceso, ao Sofán, ao Bergan… De feito, foron varios os equipos da comarca que participaron durante algúns anos na coñecida Liga de Arteixo, que se disputou durante 17 anos, e na que xogaron equipos de Arteixo e A Laracha pero que tamén contou coa participación de equipos como o Deportivo Carballo ou o Ponteceso duyrante as tempadas 72/73 e 73/74.


Summary: Á manida frase "as segundas partes nunca foron boas, agás O imperio contraataca, Start Trek II: a ira de Khan ou O Padriño parte II", habería que engadir "...e hai segundas partes que convidan a ver a primeira". Pasoume con John Wick, coa Ovella Shaun e agora con Borat.

Despois da súa primeira visita a Ianquilandia, hai 14 anos, Borat caeu en desgraza no seu país natal: Kazhakhstán. Foi repudiado, humillado e condenado a un campo de traballo. Borat Subsequent Moviefilm / Jason Woliner / EUA / 2020 / 124 minutos Pero agora o goberno casaco precísao para levar un agasallo ao vicepresidente Mike Pence e así gañar os favores da Administración Trump. Cando Borat chega aos Estados Unidos de América, en troques do presente aparece a súa filla. Antes de desistir do plan ten unha xenial idea: lograr que contraia matrimonio con Pence. Un dos maiores acertos das andanzas de Borat radica en que non sabemos canto ten de parodia e canto de veracidade; non a respecto do reporteiro bigotudo, senón coas persoas que vai topando por Ianquilandia adiante. Os encontros máis notábeis son os que mantén con Mike Pence ou, mellor dito, "Michael Penis", como lle di a berros cando consegue entrar disfrazado de Donald Trump no medio dun discurso nunha conferencia republicana. Hilarante. O segundo grande encontro é con Rudy Giuliani, ex alcalde de Nova York e avogado de Trump. Ver para crer. Só dicir que Giuliani tivo que dar explicacións nas redes sociais para aclarar que o que pasou "non é o que parece". Durante toda a metraxe vai sementando esa dúbida de se o que pasa é real ou dramatizado. Hai partes evidentes de dramatización e escenas reais claras, mais outras son tan extravagantes que custa un pouco crer que non son dramatizadas. Pero o certo é que non o son... ou si? Sacha Baron Cohen reserva o humor máis elevado, mesmo sublime, para o inicio e o final. Os títulos de crédito son deses que apetece pór en pausa para velos en todo o esplendor; e o desenlace conecta con outra gran personaxe de Europa do Leste: Kaiser Soze (até aquí podo ler). De feito, sen ese clímax non pasaría de interesante. Entremedias tira de humor toleirán, de trazo groso, grotesco, cínico, atrevido, premeditadamente parvo, incómodo e até ferinte. Mais baixo a aparencia de comedia disparatada e chusca en modo falso-documental protagonizado por un reporteiro sucio, fascista, misóxino, homófobo e racista, agóchanse toneladas de fina ironía e humor intelixente tan crítico cos EUA, ou máis, que calquera documental de Michael Moore.


Summary: O Festival Internacional Outono de Teatro busca as esencias, busca a súa propia memoria e recupera compañías con moita relación co evento. Unha homenaxe a Pedro Brandariz lembrou a participación deste na cita de Carballo.

O Festival Internacional Outono de Teatro (FIOT) amosa desde hai 31 anos en Carballo o traballo de compañías de referencia con creadoras e creadores con propostas emerxentes. Esta edición, após uns anos marcados pola pandemia, quere recuperar a rúa e faino dándolle protagonismo á narrativa oral, cunha homenaxe ao recentemente falecido actor Pedro Brandariz, incluída. Mofa e Befa estrean o espectáculo 'Pirolíticos' no FIOT de Carballo Para o concelleiro de Cultura de Carballo, Marcos Trigo, esta é "unha edición especial" por volver a ter "un contacto máis directo co público". En declaracións a Nós Diario, recoñece que o FIOT "é algo máis que un festival, forma parte da vida e da sociedade carballesa" até o punto de que "é o evento máis importante despois das festas do municipio". Un festival que busca a propia memoria O director do festival e presidente da asociación cultural Telón e Aparte, Alberto Sueiro, presenta a Nós Diario esta edición como a da "saída da incerteza e da confusión, a de recoñecerse a si mesmo e para o público". Por este motivo, quixeron agora "facer memoria" a través de encontros con xente que forma parte da "xenética" do propio festival. Eis a razón da presenza de Mofa e Befa co seu espectáculo Pirolíticos (hoxe, ás 11 horas) ou os 25 anos do paso de Leo Bassi pola FIOT (16 de outubro, ás 20.30 horas) "que volve agora co seu 70 anos: Leo Bassi. "Tamén Titzina (15 de outubro, ás 20.30 horas) coa que temos unha relación moi poderosa desde hai anos e que traerán a obra Buho", lembra Sueiro. Alén diso, o FIOT deste ano quixo facer fincapé nas distintas voces que hai para entender a realidade. "Procuramos as distintas visións que hai hoxe e que todo mundo escoitara voces novas e creadoras, mesmo algunhas transgresoras e diferentes coas que facer un mapa de todo o que se está facendo", explica o director do festival. Sueiro sinala que o evento "non é só unha programación, é un continente de festivais" e lembra seccións como a Rúa dos Contos, o Fiotiño, o FIOT en ruta, o OTNI ou o FIOTeen. "Era moi importante que despois destes anos en que estes apartados estaban diluídos ou directamente desaparecidos, estiveran outra vez de novo no festival e con moita potencia", apunta. A 31ª edición do FIOT de Carballo deixa espazo a miradas e voces diversas Brandariz sempre na memoria do FIOT "Pedro Brandariz, para nós, era unha persoa moi importante que en si mesma resumía o festival", recoñece Sueiro, "chegou a participar nos concursos de monólogos a principios do 2000 e sempre foi un habitual como actor, animador e tamén como espectador", engade. Lembrando ao actor, o mercado municipal de Carballo acolleu o sábado a Gala Homenaxe a Pedro Brandariz. A cita enmarcouse, precisamente, no ciclo no que Pedro ten participado ao longo de moitos anos co seu humor: a Rúa dos Contos. A gala, que presentaron Isabel Risco e Fran Rei, contou coas actuacións e intervencións de Izquierdo Sisters, Víctor Grande, Javi Sega, Caxoto, As fillas de Portaberta, Pablo Díaz, Se masca la Comedia e Diana Sieira. A recadación desa noite de contos destinouse, precisamente, a un dos proxectos máis queridos por Pedro: Pallasos en Rebeldía.


Summary: Unha asemblea de mariñeiros en Marín decidiu crear unha comisión coordenadora. Haberá máis asembleas estes días en diferentes portos galegos.

A dirección xeral da Mariña Mercante, dependente do Ministerio de Fomento, modificou os coeficientes redutores da idade de xubilación, unha decisión que prexudica os numerosos mariñeiros galegos da flotas conxeladoras como as do palangre e do arrastre. Denunciouno hai unhas semanas a CIG-Mar, que considera que estamos perante o que se pode cualificar como "o maior recorte social na historia da pesca galega". O sindicato anunciou daquela que impulsaría a vía de presentar mocións nos Concellos e unha iniciativa no Parlamento galego para reclamar a retirada da orde interna da Mariña Mercante. O BNG será o grupo político que tramite as mocións. O sector do mar comeza pois a dar pasos para mobilizarse. Nunha asemblea en Marín, os mariñeiros afectados decidiron a posta en andamento dunha comisión coordenadora. Non é a única asemblea. A Guarda, Celeiro e Burela son portos onde van decorrer estas xuntanzas. Xabier Aboi, de CIG-Mar, anunciou que a asesoría da CIG está a preparar unha reclamación colectiva (xa hai algunha individual) en defensa dos milleiros de afectados galegos. A dirección xeral da Mariña Mercante modificara mediante unha orde interna os coeficientes redutores da idade de xubilación, Uns coeficientes que son un dereito social que teñen os mariñeiros e outras persoas con profesións especialmente duras ou de risco, como poden ser tamén os mineiros e que lles permite adiantar a idade de xubilación.


Summary: Tamén se condena Francisco Correa, 13 anos, Álvaro Pérez, 'El Bigotes', 12 anos, e unha ex conselleira do PP en Valencia, a 9 anos.

O lalinense Pablo Crespo chegou a ser case todopoderoso no PP de Galicia desde o seu posto como número 3 do partido, o secretario de Organización. Agora vén de ser condenado a 13 anos de cárcere pola trama valenciana da Gürtel. Non é o único que irá a prisión por este caso: Francisco Correa é condenado tamén a 13 anos, Àlvaro Pérez 'El Bigotes', a 12 e Milagrosa Martínez (ex-conselleiro valenciana do PP e ex-presidenta das Corts) a 9 anos. O Tribunal superior de Xustiza do país Valenciá condenounos por irregularidades en contratacións na feira Fitur entre os anos 2005 e 2009. Foron xulgadas 13 persoas nesta peza da Gürtel, a primeira que se xulga. Hai seis pezas na Gürtel e esta é a única que non se xulga en Madrid. Conexión galega? Crespo ocupou a secretaría de Organización do Partido Popular de Galiza no período 1996-1999 e, segundo as pesquisas xudiciais foi peza basilar da trama corrupta levantada por Francisco Correa. A trama beneficiábase de contratos irregulares (en ocasións por obras ou servizos que non se chegaban a prestar) das institucións públicas gobernadas polo PP. Empresas vinculadas á trama como Special Events ou Pasadena Viajes tamén contrataron directamente co Partido Popular de Galiza xa durante a etapa de xestión de Feijóo como o seu presidente. Special Events non só se ocupou a finais dos 90 da organización da loxística -montaxe e decoración de escenarios- de actos eleitorais do PP, senón que facturou aínda coa Xunta campañas como a que Manuel Fraga encarregou para promocionar o bon nome da carne galega após a coñecida como crise das vacas tolas. Cando o actual presidente da Xunta aterra na Consellaría de Política Territorial en xaneiro de 2003 Pablo Crespo é membro do consello de administración de Portos de Galiza, órgano ao que chega por nomeamento publicado no DOG en 1996. Feijóo mantivo en todo momento Crespo no seu cargo e o ex secretario de Organización do PPdeG non foi cesado até a chegada en 2005 do goberno de coligazón entre o PSdeG-PSOE e o BNG.


Summary: "Contos de taberna" promociona a hostalería carballesa con escritores/as como Xurxo Borrazás, Rosalía Fernández Rial, María Canosa, Paco Souto, Henrique Mariño ou Mercedes Queixas. Se as tabernas falaran, canto nos terían que contar… Pois en Carballo conseguiron que falasen.

A iniciativa "Contos de taberna" petou á porta de catorce estabelecementos da vila e dunha equipa de creadores ligados a Carballo (tanto do mundo da escrita coma das artes plásticas) para proporlles o seguinte: que cada autor, que cada autora, escribira un texto inspirado en cada un dos locais, que sería ilustrado por unha ou un artista plástico. Os resultados poderán coñecerse entre o 23 de abril, Día do Libro, e o 17 de maio, Día das Letras. A quen acuda aos locais participantes e faga un gasto mínimo nunhas consumicións estabelecidas, seralle entregado o conto ficcionado sobre ese estabelecemento. Ás persoas que os reúnan todos, o Concello regalaralle unha caixiña especial onde poder gardalos. Esta é unha das iniciativas do programa Quedamos en Carballo, que ao longo deste ano, e da man da Concellería de Promoción Económica carballesa, está a levar a cabo diversas accións que botan man da cultura para promocionar o comercio local e a economía da zona. Turismo e creación estanse a dar a man, por exemplo, noutras iniciativas como "Derrubando muros con pintura", que está a conseguir notable repercusión mediática dándolle nova vida a vellos muros da vila, ou o Carballo Interplay, o primeiro festival de webseries do Estado, que se celebrará esta semana, do 24 ao 27 de abril. As plumas Os textos están escritos por un grupo amplo de creadoras e creadores vinculados a Carballo, algún deles ben coñecido como Xurxo Borrazás. Participan coa súa escrita Ignacio Silva, Santi Garrido, Xurxo Borrazás, Ramón Vilar Landeira, Fernando Cabeza Quiles, Cristina Abelleira, Mercedes Queixas, Henrique Mariño, Alberto Varela Ferreiro, Xosé Antón Andrade, Paco Souto, María Canosa, Rosalía Fernández Rial e Beatriz Fraga. Os textos serán ilustrados por varias e varios artistas vinculados á zona, ben por teren nacido aquí, ben por teren participado en iniciativas, como "Derrubando muros con pintura", ligadas á capital bergantiñana. Participan na iniciativa cos seus debuxos Roberta Venanzi, Mon Lendoiro, Eva Facal, Paula Fraile, Antonio Taracido, Emi de las Heras, Cristina Castro, Antonio Reino, Santi Picos, Alberto Varela Ferreiro, Milagros Cotelo, Pedro Tasende, Lidia Cambón e O´Mighelo.


Summary: As reaccións desde a Galiza: Ana Pontón (BNG) sostén que, "cando se branquea a extrema dereita, ten como consecuencia que se normaliza", mentres Luís Álvarez (PSdeG) recoñece que os socialistas "non cumpriron coas expectativas" e o presidente da Xunta, Alberto Núñez Feixoo, insta a "falar con todos, empezando polo PSOE".

Tras a axustada vitoria nas eleccións deste domingo, o candidato á presidencia da Xunta de Castela e León e actual dirixente, Alfonso Fernández Mañueco, asegurou esta segunda feira que hai "varias posibilidades" para formar Goberno. Dado que o PP obtivo 31 escanos, Fernández Mañueco precisa doutros dez para a súa investidura. Neste novo escenario a ultradereita, con trece procuradores, emerxe como aliada dos populares, algo que o actual presidente eludiu valorar: "Creo que, nestes intres, o que nos pediu a xente de Castela e León é que falemos dos seus problemas, non da repartición de sillóns". Outra alternativa, sumar coas forzas localistas —UPL, tres escanos; Soria YA!, tres, e Por Ávila, un—, resulta insuficiente para alcanzar a maioría na Cámara. Fernández Mañueco si rexeitou pactar con estas agrupacións: "Os partidos locais, alén de xeraren moitas cuestións territoriais e outras reflexións nas que cumpriría entrar en profundidade, son unha opción complicada a curto prazo de cara á investidura", dixo, nunha entrevista concedida á Cadea COPE. Tamén desde Soria YA! amosan reticencias a apoiar un acordo de investidura co PP no caso de que Vox estivese incluído na proposta para formar Goberno: "Vox comezou a campaña ignorando Soria YA!, logo insultouna gravemente e o seguinte foi rexeitar un dos seus eixos fundamentais, a fiscalidade diferenciada", sostivo, en declaracións á Cadea SER, o cabeza de lista da formación, Ángel Ceña. Con todo, negou que vaia impor "liñas vermellas a ninguén" para formar Goberno. O importante, sexa como for, é que os partidos políticos se impliquen coas demandas de Soria: "Tanto PP como PSOE compartían connosco boa parte do programa, o único que teñen que facer é cumprilo", apuntou. O PSOE, con 28 escanos, podería facilitar a investidura de Fernández Mañueco cunha abstención, unha postura que esta segunda feira defendeu publicamente o alcalde de Valladolid, o socialista Óscar Puente, alegando que o seu partido "non pode" facer un discurso sobre o "perigo" da formación de ultradereita e "logo permitir que entre no Goberno". De feito, a dirección estatal do PP defende un Goberno monocolor. Se Vox o bloquea, "terá que responder dos seus actos", precisou o secretario xeral da formación conservadora, Teodoro García Egea. Porén, Fernández Mañueco incidiu en que a decisión corresponderá "ao PP de Castela e León", e non á Executiva que dirixe Pablo Casado. Pola súa parte, desde Unidas Podemos e Ciudadanos —un escano obtivo por Valladolid para cada partido— analizan os resultados desde unha perspectiva negativa e convidan a facer "autocrítica", mentres as tres forzas localistas con representación celebran os históricos resultados, que lles permitirán ter un maior peso na política castelán-leonesa. Tamén convida á reflexión Coalición polo Bierzo (CB), que este domingo empeorou os resultados de 2019 e ficou con 1,11% dos apoios na circunscrición de León. "Tras unha campaña reivindicativa e acertada, non puidemos traducir o voto municipal, onde CB é a forza política no Bierzo, ao voto autonómico. O chamado 'voto útil' volveu prexudicar a obtención dun procurador bercianista, un 'voto útil' que nos leva a obter o de sempre", manifestou a formación, a través dun comunicado. As reaccións desde a Galiza A portavoz nacional do BNG, Ana Pontón, valorou esta segunda feira os comicios de Castela e León e advertiu que "branquear a extrema dereita ten como consecuencia que se normaliza". Tamén amosou a súa "preocupación" polo "retroceso das forzas progresistas". Pola súa parte, o portavoz socialista no Parlamento galego, Luís Álvarez, sinalou que o PP "errou" ao adelantar unhas eleccións nas que, recoñeceu, "o PSOE non cumpriu coas expectativas". "A verdadeira traxedia é a irrupción dun partido que quere estar no Goberno dunha comunidade autónoma mais nega o Estado das autonomías e ten unha postura antieuropeísta", advertiu. Desde a bancada popular, o presidente da Xunta, Alberto Núñez Feixoo, parabenizou Fernández Mañueco após coñecer o resultado: "Os castelán-leoneses falaron e elixiron a xestión e a experiencia que só ofrece o Partido Popular". Aliás, esta segunda feira o líder do PP da Galiza instou a "falar con todos, empezando polo PSOE", e apuntou que a "incógnita" é se os socialistas se absterán.


Summary: ENTREVISTA | Falamos con Sonia Méndez, directora do Carballo Interplay, que chega á súa quinta edición, convertido nunha referencia internacional na produción de contidos dixitais. Do 4 ao 7 de abril a vila acollerá proxeccións, cursos, concertos, encontros profesionais e repartirá 5.000 euros en premios

Nos últimos anos o Festival Carballo Interplay converteu Carballo nunha referencia internacional na produción de contidos dixitais. Do 4 ao 7 de abril a vila acollerá a quinta edición do certame, que foi pioneiro na promoción e exhibición de webseries, pero que achega moitas máis actividades: cursos, concertos ou encontros profesionais, ademais das presentacións e proxeccións de obras, e do concurso que repartirá 5.000 euros en premios. 42 webseries de 16 países optarán aos galardóns. Ademais, darase un impulso a varios proxectos de webseries en galego. As youtubers Percebes y Grelos e Belena Gaynor participarán no Interplay explicando o éxito nas redes sociais da última edición de Operación Triunfo, na que formaron parte do seu equipo. O festival tamén contará con outras creadoras e creadores multidisciplinares de gran popularidade na Internet, como Abi Power, Perra de Satán ou Carlo Padial. O programa de conversas complétase cunha mirada ao multimedia e o xornalismo orientado ao público millenial, con profesionais de Tentaciones (El País), Playground, Yasss e Vice España; e cunha charla na que participarán docentes de secundaria que desenvolveron proxectos audiovisuais educativos co seu alumnado. "Estamos crecendo porque os contidos cos que traballamos tamén o fan, como efecto dos cambios que se están dando na forma de consumir contidos audiovisuais" O Interplay acolle este ano a estrea de varios proxectos á marxe da súa competición oficial de webseries. O máis esperado, polo seu estreito vínculo co festival, é probablemente Hai vida en Bran?, a serie gañadora na pasada edición do premio ao mellor proxecto de webserie en galego. Dirixida e protagonizada por Ángela Andrada, esta comedia con tintes dramáticos narra o retorno dunha artista fracasada á casa da súa nai na aburrida vila de Bran. A outra estrea principal, El punto frío, ten tamén un vínculo especial con Galicia. Esta produción de RTVE e Dadá Films para a plataforma PlayZ recupera a lenda da Santa Compaña a través do personaxe dun rapaz obsesionado co paranormal, que chega a Galicia convencido de que un fenómeno misterioso está a punto de suceder. Estas estreas súmanse á proxección da webserie saída do Campamento Kamikaze, que se celebrará os días previos ao festival en Razo. Falamos con Sonia Méndez, directora do festival O festival é aínda moi novo, pero converteuse moi rapidamente nunha referencia en toda España e tamén no estranxeiro. O Interplay está consolidado? Si, a verdade é que cinco edicións son poucas, pero á vez son moitas. Imos crecendo ano a ano e consolidando o Festival e seguramente cando comezamos non podiamos nin imaxinar que iamos chegar ata aquí. Pero tamén estamos crecendo porque os contidos cos que traballamos tamén o fan, como efecto dos cambios que se están dando na forma de consumir contidos audiovisuais. Carballo foi o primeiro, pero xa se consolidou igualmente un circuíto de festivais en España e a nivel internacional, o que permite ver o percorrido que teñen determinadas series, ou aprender de cousas que se están facendo noutros sitios. "Sen o apoio do Concello, o Festival non iría adiante. E o Festival devolve ese apoio, levando o nome de Carballo por todo o mundo e poñendo a Carballo e a Galicia no mapa dos contidos dixitais" Foi importante ser o primeiro festival de webseries? O que pega primeiro pega dúas veces? Non o sei. Aquí hai moito traballo detrás e todo isto non sería posible sen o equipo que constrúe o festival día a día. E, por suposto, sen o apoio do Concello de Carballo, que é fundamental. Aínda que tivésemos grandes ideas e traballásemos moi duro, sen o apoio do Concello, o Festival non iría adiante. E o Festival devolve ese apoio, levando o nome de Carballo por todo o mundo e poñendo a Carballo e a Galicia no mapa dos contidos dixitais. "O Interplay aposta por crear novos públicos, pero tamén por crear novos profesionais, por formalos en ámbitos que quizais non son tan accesibles dende a oferta previamente existente" Ademais do apartado competitivo e das proxeccións, dádeslle moita importancia aos encontros profesionais, ás actividades formativas, aos espazos nos que atoparse. Isto é especialmente importante polo rápido que mudan os formatos e as tendencias no campo da creación dixital? Si, para nós sempre foi importante. Todas as edicións do Festival tiveron unha parte de formación. Sempre se fixeron obradoiros e experiencias 'de facer', como lles chamo eu, non tanto teóricas senón buscando producir contidos de forma práctica. O Carballo Interplay aposta por crear novos públicos, pero tamén por crear novos profesionais, por formalos en ámbitos que quizais non son tan accesibles dende a oferta previamente existente. Queremos ser un festival de difusión, pero tamén xerar contidos. E polo de agora hai xa tres webseries que foron creadas no Carballo Interplay e sobre todo moita xente que se coñeceu ou interactuou neses cursos e obradoiros e que está traballando conxuntamente. Esta quinta edición unha das novidades é a incorporación dun xurado de xente nova. Que buscades con esta incorporación? Era algo que levabamos pensando un tempo, era inevitable. Interésanos darlle voz á xente máis nova e implicar a persoas de distintas disciplinas. Queremos contar coas súas visións.


Summary: O presidente bolivariano, Nicolás Maduro, anunciou esta medida para que a clase traballadora poida combater "a inflación inducida e criminal" derivada da "guerra económica" das grandes empresas.

O Goberno de Venezuela incrementará nun 10% o salario mínimo e as pensións de xubilación. Anunciouno o presidente bolivariano, Nicolás Maduro, quen explicou que a medida se implementa para que os e as traballadoras poidan facer fronte á inflación "inducida e criminal" derivada da "guerra económica" que enfronta entre si as grandes empresas privadas do país. Entre maio de 2013 e xaneiro de 2014 os salarios subiron un 59%, namentres a inflación se incrementou nun 56%. A última subida salarial fíxose efectiva en novembro e foi a terceira das realizadas o ano pasado. Aliás, as persoas que cobran ese salario mínimo reciben tamén un bono de alimentación que en 2013 incrementou os ingresos destas familias dos 2.973 aos 4.110 bolívares --de 347 a 479 euros--.


Summary: A III Guerra Mundial pilla por sorpresa a Daisy (Saoirse Ronan), unha moza que está de vacacións para visitar os seus primos. As súas prioridades van ter que cambiar radicalmente.

A traxectoria do director escocés Kevin MacDonald é ben variada. Uns inicios con bastante éxito no xénero documentario que o puxeron no panorama internacional con traballos coma Un día de setembro (Óscar ao Mellor Documentario en 1999) ou Tocando o baleiro (BAFTA ao Mellor Filme Británico en 2003). Posteriormente probou sorte no cinema convencional coa multipremiada O último rei de Escocia, e continuou con filmes de menos calado coma A sombra do poder e A lexión da aguia, alternando iso si, con documentarios, xénero onde parece sentirse máis cómodo. En A miña vida agora presenta un filme romántico nun entorno post-apocalíptico. Daisy, unha moza estadounidense de 16 anos algo consentida e caprichosa, viaxa á campiña británica para pasar uns días cos seus primos. Síntese fora de sitio nun lugar estraño onde parece non encaixar e onde todo parece molestarlle. Empéñase en manter unha actitude distante e solitaria coma coiraza de autoprotección que se derruba cando estala a III Guerra Mundial. No medio do conflito cambiará os seus valores, prioridades e atopará o verdadeiro amor ao tempo que vai atopando sentido á súa existencia. Namórase perdidamente do seu primo Eddie, pero a lei marcial, que suprime os dereitos civís, e a anarquía imperante no país, separará aos namorados que terán que loitar contra os elementos para se volver atopar. Encabezan o cartel Saorsie Ronan (O grande Hotel Budapest) e George MacKay (Amence en Edinburgo) no rol dos dous adolescentes que descobren o verdadeiro amor en tempos de guerra. Saorsie interpreta á rapaza con certos problemas de anorexia e MacKay pon o contrapunto masculino e iniciático ao que se agarra a moza coma cravo ardendo. Unha historia de amor adolescente onde todo está sublimado polas circunstancias, e pola idade, con reminiscencias a Crepúsculo (ela deixa todo por el, por non dicir que tamén teñen un momento "chupa-sangue"), Os xogos da fame (persecucións mortais polo medio do bosque) e 28 días despois (os soldados parecen ser maior problema que o problema do que foxen). Na primeira parte do filme a fotografía de Franz Lustig, habitual de Wim Wenders (Terras de abundancia, Chamando ás portas do ceo) achega, grazas á cámara ao lombo, esa sensación de humanidade, naturalidade, bo rollo e natureza. Moita luminosidade e moito recurso de sol por detrás das personaxes (bastante recorrente ultimamente no cinema independente e portadas de discos indies). Na segunda parte, cores máis escuros e cámara máis estable, coa axuda dunha steady-cam, para dar maior sensación da rudeza e artificialidade que require o filme nese momento en que comeza o conflito. Filme sobre problemas típicos da adolescencia, nun entorno hostil, aderezados cunha sucesión de música indie que é posible que quede guay... porén resta algo de profundidade ao conto. Adaptada da novela de Meg Rossoff, A miña vida agora comeza cunha estimulante premisa post-apocalíptica con moitas posibilidades pero vaise diluíndo ao pouco que se van destapando as (escasas) inquietudes das personaxes. Película para adolescentes inquietos e quen guste da estética indie. Título orixinal: How I Live Now Ano: 2013 Duración: 101 min. Nacionalidade: Reino Unido Director: Kevin Macdonald Guión: Jeremy Brock, Tony Grisoni, Penelope Skinner e Jack Thorne Fotografía: Franz Lustig Música: Jon Hopkins Elenco: Saoirse Ronan, George MacKay, Tom Holland, Anna Chancellor, Corey Johnson, Harley Bird, Amy Dawson


Summary: O Colectivo Cultural Buril vén de anunciar a súa disolución. Despois de 36 anos de activismo cultural galego, a asociación de Burela "despídese definitivamente". Fíxoo cun texto pendurado no seu blog en que repasa resumidamente algúns fitos da súa traxectoria.

Buril entregará os seus fondos documentais ao Concello de Burela -que se comprometeu a xestionalos na biblioteca e no arquivo municipais- e os seus fondos económicos a entidades de carácter social como a Asociación Camiña ou a Asociación de Axuda ao Enfermo Mental. Buril fundouse en novembro de 1983. Até 2016, "mantivo unha programación continuada". "O común denominador foi a defensa e a posta en valor do idioma e a cultura galega", explica na mencionada entrada da súa bitácora, "e o traballo a favor de toda manifestación cultural en calquera dos seus ámbitos". O propio colectivo divide a súa historia agora clausurada en tres etapas. A primeira foi da fundación ao 1998. A publicación da revista O Trasno ou as Xornadas de Teatro estiveron entre as principais actividades do período. De 1999 a 2008, a recuperación da historia local e o libro Burela na Memoria son un fito indiscutíbel. Na derradeira etapa xurdiron "novas actividades vinculadas á lingua desde unha perspectiva reintegracionista". Con este balanzo ás costas, o Colectivo Cultural Buril inscribiu a súa disolución no Rexistro Central de Asociacións da Xunta o 27 de maio de 2019. Nota: cartaz do Colectivo Cultural Buril realizado polo deseñador Xosé Vizoso.


Summary: Rubén Pérez é o candidato da Marea de Vigo á Alcaldía da cidade. Licenciado en Historia, é secretario de organización da federación galega do PCE e coordinador local de Esquerda Unida. Actualmente é concelleiro na corporación municipal. Responde este cuestionario a través do correo electrónico.

Que supuxeron estes catro anos para o seu concello? Unha formación política nova que obtén representación por primeira vez e que vén emendar gran parte das políticas que se teñen artellado desde os sucesivos gobernos locais, obviamente, non o ten doado, pero sen dúbida o proceso de aprendizaxe da acción institucional foi moi gratificante. Marea de Vigo tivemos axudas moi significativas de traballadores e traballadoras públicas que queren, dunha vez por todas, cambiar o Concello e coido que fomos referentes en abrir as oficinas municipais á cidadanía con máis de 100 consultas de persoas e colectivos sobre temas de urbanismo, infraestruturas, cobertura e axudas sociais, etc… Marea de Vigo fomos a única forza que parou, cunha denuncia e unha sentencia favorábel, máis de 30 anos de políticas clientelares na adscrición provisional de funcionarios a xefaturas que obrigará no futuro a un concurso transparente para designar as xefaturas. E todo cun grupo municipal sen dedicacións exclusivas, sen recursos e cun goberno local que tentou desde o primeiro momento silenciarnos, mesmo modificando o regulamento orgánico do Pleno para limitar a capacidade fiscalizadora da oposición. Queda moito traballo por facer pero hai unha sensación xeneralizada na cidadanía de que os novos xeitos de facer política municipal que puxemos no edificio da Praza do Rei viñeron para quedar. Como valora o traballo desenvolvido pola alcaldía? Coido que estamos ante a peor etapa da historia recente de Vigo en canto a democracia, participación e mesmo a fiscalización pública dos servizos concesionados. Un xeito cesarista de entender a institución que está hipotecando o futuro non só do Concello senón da consciencia crítica de gran parte da cidadanía e o tecido social da cidade. A cultura do medo a perder recursos e plans de emprego está á orde do día no movemento veciñal Non existe fiscalización, a cultura do medo a perder recursos e plans de emprego está á orde do día no movemento veciñal, hai unha instrumentalización permanente dos medios de comunicación mediante inxección de cantidades inxentes de diñeiro procedentes do Concello e da Deputación e nin sequera se traballa nas prioridades dun municipalismo progresista expresadas nas propias resolucións da FEMP. Coido que estas prácticas estaban enraizadas en gobernos anteriores pero coa maioría absoluta cronificáronse de xeito evidente. E o traballo realizado polo seu partido? Eu poño en valor que, até que Marea de Vigo chegou ao Concello, non se abrían temas centrais para a xestión pública, como o que pasa na contratación pública neste concello, o control e fiscalización das concesionarias, a creación dun aparato de funcionarios públicos primados con xefaturas de servizo a cambio de prebendas políticas, a xestión orzamentaria e a facenda pública, a execución real dos investimentos orzamentados, etc... Iso non se discute socialmente e é un dos activos que a cidadanía viguesa valora de Marea de Vigo. Puxemos enriba da mesa a necesidade de abordar temas como unha alternativa ao modelo do PXOM do 98 Ninguén pateaba os barrios para explicarlles como funciona un orzamento ou como estaba a situación urbanística despois da anulación do ordenamento vixente. Do mesmo xeito, puxemos enriba da mesa a necesidade de abordar temas como unha alternativa ao modelo do PXOM do 98 (finalmente anulado), poñer o foco sobre a pobreza e exclusión social na cidade, a necesidade de remunicipalizar servizos. Analogamente, fixemos un traballo importante para a unidade de toda a esquerda política e social de Vigo, hoxe Marea de Vigo suma máis espazos (algúns importantes para o proceso de unidade popular, como Equo e Podemos) e máis sensibilidades que en 2015 e nesta conxuntura actual para nós é un traballo especialmente significado. Cal é a principal necesidade de Vigo? Resumímolo en xustiza social. Que a ninguén se lle corte a auga por non poder afrontar os pagos, que existan uns servizos sociais municipais suficientes e que tramiten en tempo as rendas de integración e as xestións administrativas para outras axudas, que exista unha política proactiva do concello para asumir competencialmente políticas de vivenda de emerxencia para persoas que perden as súas e crear un parque propio municipal de vivenda de emerxencia que, en primeira instancia, teña a disposición do Concello as que son titularidade da Sareb. Non é un tema menor nun concello que ten xa uns niveis de pobreza cronificados. A partir de aí, resolto isto, falemos de infraestruturas, falemos de servizos públicos e de calidade e artellemos un urbanismo sostíbel e non pensado para inflar de novo a burbulla. Vigo precisa xustiza social En relación a iso, cal será a primeira medida que impulsará na nova lexislatura se está no goberno? Queremos abrir o concello á cidadanía, creando unha verdadeira ordenanza de participación cidadá que regule, entre outras cuestións, os orzamentos participativos en materia de investimentos. Democratizar as prácticas institucionais modificando o regulamento do pleno, recuperando o papel fiscalizador e decisivo dos Consellos Municipais e creando novos, como o de Cultura. Normalizar a concorrencia dos espazos asociativos ás subvencións públicas e plans de emprego mediante a concorrencia competitiva, reservando a figura dos convenios a aqueles supostos verdadeiramente xustificados. Cunha democratización da práctica política iniciariamos un cambio verdadeiramente público para o resto dos asuntos municipais: facenda, servizos públicos esenciais, servizos sociais, cultura… Nese eixo primixenio queremos movernos na vindeira lexislatura.


Summary: Cómpre reiniciar, resetear o sistema. Darlle a oportunidade a outras persoas, con outros proxectos máis abertos, con miradas distintas, por saúde e hixiene democrática, para que, coa cidadanía empoderada, debuxemos conxuntamente relatos e solucións compartidas.

Está moi de moda, nalgúns ambientes, falar da necesidade de que Santiago de Compostela escriba un novo relato de cidade. Non serei eu quen contradiga semellante aspiración. Entre outras razóns, porque entre as personalidades que o reclaman teño bos amigos. Sen embargo, como picheleiro vello, penso que aquí e hoxe, como sempre, conviven varios relatos, ou mellor dito, ideas e modelos de cidade que debemos compartir, asumindo que Santiago nace e se desenvolve, durante séculos, arredor dun único relato, tan eficaz como ficticio… A maioría da cidadanía desta vella aldea europea coincide en sinalar que Santiago de Compostela está en aluguer ou en venta, triste, silenciosa Coa modernidade, en paralelo co proceso de secularización, imos debuxando relatos novos, máis laicos, máis públicos, máis políticos, o que non significa que o orixinal non o fose, que o era. En calquera caso, ademais da Igrexa, a Universidade, o Movemento Obreiro, a tradición republicana, o galeguismo… van aportando os seus propios relatos, matices, visións e enfoques novidosos, miradas intercambiadas, de fronte ou de esguello, con máis ou menos complicidade, asegún, interactuando, entre pedras, campás, martelos e rezos, mercados, historia viva... Para compartir relatos, que teñen que ver coas clases, coas procedencias, co nivel de estudios, cos modos de vida, coa ubicación de cada quen, coas correntes de pensamento, as ideoloxías… sería previo compartir diagnósticos, aínda que non sexa na súa totalidade. Non sempre é posible. Creo que, agás excepcións raras, hoxe, a maioría da cidadanía desta vella aldea europea coincide en sinalar que Santiago de Compostela está en aluguer ou en venta, triste, silenciosa, sen nenos pola rúa, sen vida, apática, como paralizada, zombie, e non debemos atribuílo, exclusivamente, ás consecuencias da crise ou da burbulla inmobiliaria, que tamén. Non sería allea a esta percepción cidadá a situación insólita vivida nos últimos catro anos nos que, cunha maioría absoluta do PP no concello, a inestabilidade política, a incerteza, a corrupción e o desgoberno foron norma e portada dos medios de comunicación, aquí e no conxunto do estado, enchendo de indignación e vergoña á cidadanía. Compre reiniciar, resetear o sistema. Darlle a oportunidade a outras persoas, con outros proxectos máis abertos, con miradas distintas, para que, coa cidadanía empoderada, debuxemos conxuntamente relatos e solucións compartidas Durante estes anos, a condena do alcalde Gerardo Conde Roa, a imputación do seu sucesor (e por el nominado), Angel Currás, ou as conversas telefónicas coñecidas entre membros da súa Xunta de Goberno, deterioraron, ate a náusea, a imaxe e a marca dunha cidade construídas con tanto esforzo. Falamos moito de rexeneración democrática, de cambios profundos nas maneiras de gobernar, de vella e nova política, pero creo que, para algúns, o seu tempo xa pasou, está esgotado, trátase dun fin de época, as súas posibilidades autoestragaronse, non lles queda xa fondo de credibilidade algún para, desde un goberno municipal deteriorado, abandeirar o cambio e a renovación. Non vai máis. Compre reiniciar, resetear o sistema. Darlle a oportunidade a outras persoas, con outros proxectos máis abertos, con miradas distintas, por saúde e hixiene democrática, para que, coa cidadanía empoderada, debuxemos conxuntamente relatos e solucións compartidas.


Summary: A Executiva do BNG propón a ex europarlamentaria como número un dunha candidatura que está a expensas da coalición electoral na que concorra a formación nacionalista e na que non estará ERC.

O BNG xa ten proposta de candidatura para as vindeiras eleccións europeas, na que recunca como cabeza de lista Ana Miranda, ex eurodeputada durante un tempo lexislatura que agora remata e secretaria de Política Internacional da organización nacionalista. A listaxe, froito da proposta da Executiva Nacional en base á feita antes polas asembleas comarcais, deberá agora ser referendada no Consello Nacional do vindeiro 8 de febreiro, aínda que quedará a expensas da coalición electoral na que finalmente concorra o Bloque e que, en principio, xuntará a Bildu e outras organizacións da esquerda nacionalista do Estado. Non semella que a ERC, que tería rexeitado a proposta. Ana Miranda será cabeza de lista dunha candidatura do BNG que está a expensas da coalición na que se incluía de cara aos comicios europeos Ademais de Ana Miranda, cuxo traballo na Eurocámara é recoñecido por propios e alleos, ao número dous incorpórase o voceiro municipal do BNG no Concello da Coruña, Xosé Manuel Carril, que será tamén cara visible dunha candidatura que o Bloque define como "da cidadanía galega" e que pretende ser "aberta e plural". Por iso, a organización nacionalista introduce na lista "representantes da sociedade máis activa e mobilizada do país" e persoeiros que considera "destacados na loita contra as políticas regresivas de acoso á maioría social que aplica o PP". Así, no número catro da candidatura aparece Xesús Domínguez, portavoz da Plataforma de Afectad@s polas Preferentes en Santiago; tamén está Alba Fidalgo, activista da Plataforma de Cláusulas Solo e Abusos Bancarios; Manuel Moreira, médico e portavoz da Plataforma SOS Sanidade Públia en Vigo de número oito; Xosé Lois Leirós, portavoz da Coordinadora Nacional Galega de Emigrantes Retornados, ou Manuel Soto, biólogo e activista de Adega contra a megaminería. A lista do Bloque inclúe representantes de diversas loitas sociais, como líderes de preferentistas, da defensa da sanidade pública ou de emigrantes retornados Pero o BNG inclúe tamén na candidatura persoeiros da cultura galega entre os que destaca o escritor Suso de Toro, pero tamén a actriz Isabel Risco, Pilar García Negro ou a poeta Marta Dacosta. Ademais, tamén aparece Carlos Callón, presidente d'A Mesa pola Normalización Lingüística ou "destacados referentes" na defensa dos sectores produtivos galegos, como o responsable do sector naval da CIG, Cesar Rodríguez; Xavier Aboi, da CIG-Mar e portavoz do colectivo de mariñeiros afectados polo acordo pesqueiro UE-Mauritania; Xan Rico, do comité de empresa de Navantia; Mar Vila, do sindicato agrario Fruga; e Rosa Abuín, traballadora do sector conserveiro. O escritor Suso de Toro ocupa o sexto lugar dunha lista onde tamén están Isabel Risco, Marta Dacosta ou Pilar García Negro A alcaldesa de Tomiño, Sandra González e o ex deputado Alfredo Suárez Canal tamén forma parte dunha candidatura que pecha simbolicamente o portavoz nacional, Xavier Vence, que como voceiro anunciara hai xa meses que o Bloque negociaba con ERC e EH Bildu unha coalición electoral de cara aos comicios europeos xunto a outros pequenos partidos nacionalistas de esquerda. No entanto, os socios cos que xa contaban tanto a esquerda abertzale como o BNG non semellan optar por esta vía. Segundo adiantou Naiz.info, Esquerra rexeitou a posibilidade de concorrer en coalición con EH Bildu, BNG e outras forzas nacionalistas ás eleccións europeas, lgood unha xuntanza celebrada o pasado venres entre as formacións vasca e catalá. ERC rexeita formar parte da candidatura da esquerda nacionalista xunto a Bildu, BNG e outras pequenas forzas Malia que as discrepancias entre as tres formacións non existen, Esquerra tería decidido priorizar a súa propia candidatura ante o proceso soberanista que se vive en Cataluña e logo de que se pactase unha consulta para o 9 de novembro, que podería dar paso a unhas eleccións plebiscitarias no caso de non celebrarse. ERC prevé ir en solitario aos comicios, logo de negar tamén a posibilidade que lle ofrecía CiU de conformar unha lista conxunto do soberanismo catalán. De non haber novidades, EH Bildu e BNG serían agora as dúas principais bazas desa coalición da esquerda nacionalista, na que se integrarán pequenas formacións doutros territorios e que en Galicia aínda está á espera do que decidan as bases de Anova, que se dividen entre formar parte dunha candidatura ampla xunto a IU e outras formacións ou unirse á opción soberanista.


Vivimos meses de esperanza no panorama dos medios de comunicación en galego, meses de alumbramentos e de esforzos colectivos que comezan a fructificar nunha seara nova e ilusionante. Inmersos, como de feito estamos, nun tempo que pode resultar decisivo para o futuro do país, da lingua e da idea mesma dunha Galiza diferente do triste protectorado periférico no que queren nos converter, a consolidación deste rexurdir debería ser unha prioridade compartida por parte de todos aqueles que non nos resignamos. O mes de febreiro comezou co nacemento de Praza Pública, o día 1, e concluiu coa aparición de Dioivo, o pasado mércores 29. Trátase de dous medios que ensaian novas fórmulas de xestión e de relación co público, mais que ancoran a súa aposta pola calidade en terreos tan pouco novidosos como o bo xornalismo e a absoluta liberdade e independencia dos profesionais que o exercen. A eles unirase en breve Sermos Galiza, o proxecto economicamente máis ambicioso dos que deben ver a luz neste ano, que compaxinará a publicación diaria na web coa presenza semanal nos quiosques do país e que vén enriquecer un panorama realmente promisor. A eles unirase en breve Sermos Galiza, o proxecto economicamente máis ambicioso dos que deben ver a luz neste ano e que vén enriquecer un panorama realmente promisor Podemos estar a asistir á primeira de mil primaveras máis para os medios en galego, que en breve contará cun xornal (De Luns a Venres), un semanario (Sermos Galiza) e varios periódicos mensuais (Novas da Galiza, O Sil e outros) impresos en papel, ademais dunha presenza notable e crecente na web que se concreta en diarios xeneralistas (Praza Pública, Galicia Confidencial, Galicia Hoxe, Diário Liberdade, Mundo Galiza e máis), medios locais (Certo, Crónica 3, Que Pasa na Costa, Terra Chá Xa, Val Miñor Info...), revistas xeneralistas e especializadas (Tempos Novos, Código Cero ou Tempo Exterior son algúns magníficos exemplos), unha rede de vinte emisoras locais de radio (Radiofusión), webs de información alternativa e unha blogosfera de calidade, ao que hai que unir aínda a existencia de redes sociais propias como Chuza, Cabozo ou Latrica. Depende de nós traducir esa diversidade e pluralidade de medios, de voces e de perspectivas nun elemento de unión ou de división, e de nada adiantará reclamar do panorama dos medios se non facemos aquilo que está nas nosas mans para fortalecer unha esfera comunicativa galega, en galego e comprometida co país. Depende de nós traducir esa diversidade e pluralidade de medios, de voces e de perspectivas nun elemento de unión ou de división Desde Praza, xa antes de nacer cara ao público, avogamos pola cooperación a todos os niveis, tanto no terreo xornalístico como no asociativo e no comercial. E aproveito esta columna para facer un novo chamamento nese sentido: é necesario –e urxente– comezar a darlle forma a esas fórmulas de colaboración, que poden concretarse nunha nova ou renovada asociación de medios en galego, en campañas conxuntas como a das Vitaminas para o galego actualmente en curso, na captación conxunta de publicidade, na contratación conxunta de servizos ou na coordinación de esforzos xornalísticos, entre moitas outras que poidan surxir do diálogo e a posta en común entre todos. Enténdase ben: a cooperación debe ser, na visión das persoas que demos impulso a Praza, o elemento central de relacionamento entre os medios en galego, mais sen en ningún caso anular a autonomía de cada medio nin entrar en conflito con outras dimensións como a especialización ou a competencia, que practicada con lealdade pode ser un elemento saudable e que a todos fortaleza. Para concluír, unha reflexión que creo necesaria: o renacemento dos medios en galego está a coincidir con diversas convulsións nos espazos partidarios do galeguismo político, de maneira especialmente acusada no que atinxe ao BNG mais tamén ao PSdeG e ao centro-dereita nacionalista. Pois ben, é obriga de todos, sen excepción, manter as dinámicas políticas no lugar que lles corresponde, sen salferir espazos comúns como deben ser os medios de comunicación en galego. Cómpre estimular un diálogo fraternal, franco e sereno, sen as campañas de trolleo que teñen caracterizado a rede galega desde hai demasiado tempo: cada quen debe, na medida das súas posibilidades, comprometerse con ese propósito, para que o espazo de comunicación galego e en galego sexa un exemplo de tolerancia e de convivencia, de cooperación e respecto ao outro. Cómpre estimular un diálogo fraternal, franco e sereno, sen campañas de trolleo Cultivemos o que temos en común, que é moito e é substancial, e que define un campo de acción unitaria do que podemos tirar unha boa colleita para construírmos unha Galiza mellor e máis dona de si, a cal pasa necesariamente por unha esfera comunicativa articulada desde e para a cidadanía galega, sen subordinación a directrices alleas mais tamén sen submisión a intereses de parte. Só a unión e o irmanamento nos darán a forza precisa para poder facer contrapeso ás corporacións mediáticas que hoxe son dominantes e que –con contadas excepcións– defenden un ideario antagónico ao que todos nós propugnamos e constitúen unha paradoxal e perniciosa negación da pluralidade e da independencia necesarias para a construción dunha opinión pública libremente informada.


Summary: O relator para as minorías da Oficina do Alto Comisionado para os Dereitos Humanos recolle as vulneracións dos dereitos lingüísticos e advirte nun informe preliminar dos atrancos para a lingua propia. As Nacións Unidas tomarán posición sobre o idioma galego por primeira vez en 65 anos co documento final que será presentado en 2020.

Fernand de Varennes é o relator especial para as minorías da Oficina do Alto Comisionado das Nacións Unidas para os Dereitos Humanos. Durante doce días realizou unha visita oficial a España para comprobar a situación de colectivos minorizados no Estado e incluíu na súa axenda a Galicia. Aquí, e a través del, a institución recolleu tamén información sobre o galego e a vulneración dos dereitos lingüísticos no país. Foi a primeira vez que o fixo in situ e será a primeira vez que un organismo da ONU tome posición respecto da situación da lingua galega e sobre as eivas que sofre o idioma para a súa normalización desde o emblemático informe presentado ante a UNESCO en 1954, hai 65 anos, por parte da colectividade emigrada e exiliada na Arxentina. O relator da Oficina do Alto Comisionado da ONU para os Dereitos Humanos visitou Galicia para recoller información sobre a vulneracion dos dereitos lingüísticosNa súa misión, rematada a pasada semana, De Varennes mantivo xuntanzas con colectivos como A Mesa pola Normalización Lingüística, así como con altos cargos da Xunta e do Estado, a Valedora do Pobo ou representantes da Fiscalía, entre outros. Á espera do ditame amplo e detallado, que será presentado no Consello de Dereitos Humanos da ONU en Xenebra en marzo de 2020, o relator emitiu xa un informe preliminar no que advirte das vulneración de dereitos lingüísticos que se dan en Galicia e noutros lugares do Estado, ademais das discriminacións sufridas por xitanos, inmigrantes ou afrodescendentes noutros ámbitos. No que ten que ver coas linguas, De Varennes basea a súa avaliación na Guía práctica de 2017 sobre os dereitos lingüísticos das minorias lingüísticas da ONU onde se "poñen de manifesto as obrigas do Estado en virtude de diversas obrigas e outros instrumentos do tratado das Nacións Unidas". Xa nese informe preliminar, advirte da "preocupación" atopada nas reunións con organizacións civís ao descubrir que "existía unha desconexión entre o estado reclamado dos idiomas cooficiais e o alcance do seu uso real e da implementación da lexislación".Así, De Varennes destaca que "os xuíces e os funcionarios encargados de facer cumprir a lei, como a policía nacional, non están suxeitos a ningún requisito de coñecemento dun idioma cooficial, ata cando exercen nunha comunidade autónoma" e advirte de que isto "conduce a un número significativo de queixas e frustracións nalgunhas comunidades autónomas e a desafortunados malentendidos e ata á negación ou discriminación no acceso aos servizos públicos". Ademais, fai referencia tamén ao recomendado por outras organizacións como o Comité de Ministros do Consello de Europa –que advertiu en varias ocasións ás administracións galega e española da precaria situación do galego– sobre "disposicións como o artigo 231 da Lei Orgánica do Poder Xudicial", que supón "un obstáculo importante para o cumprimento por parte de España das súas obrigas internacionais en relación co uso cooficial das linguas minoritarias, xa que estipula que nos procedementos xudiciais, os xuíces, maxistrados, fiscais, secretarios e outros funcionarios utilizarán a lingua castelá e que as linguas minoritarias cooficiais só se permitirán se ningunha das partes se opón".A ONU advirte dos "obstáculos" que España impón no cumprimento das súas obrigas internacionais en relación co uso cooficial das linguas, sobre todo no ensino ou no ámbito xudicial"Isto, na práctica, levou a que en moitos, senón na maioría dos casos, as autoridades xudiciais penais, civís e administrativas non permitan os procedementos en comunidades autónomas na lingua minoritaria cooficial, mesmo se o solicita unha parte. Este obstáculo xeral para o uso dun idioma cooficial minoritario xera preocupacións en canto ao cumprimento das obrigas internacionais de dereitos humanos que se detallarán no informe final", explica. Do mesmo xeito, e en canto ao ensino, a ONU advirte da "ausencia de datos empíricos sobre o impacto dos diferentes modelos educativos que utilizan métodos de inmersión, bilingües ou multilingües desde 2010", algo que é "desafortunado e de pouca axuda". Así, A Mesa lembra como, tras a aplicación do polémico decreto do plurilingüismo, a Xunta non fixo ningunha avaliación real sobre a competencia dos rapaces nos idiomas, malia que estatísticas como o IGE sinalan xa que as dificultades para manter unha conversa en galego afectan a unha considerable porcentaxe da mocidade, onde a lingua propia perde presenza. Neste informe preliminar, a ONU lembra os avances "significativos" que España levou a cabo "durante a transición á democracia" no dereito ao uso do seu idioma por parte da minorías lingüísticas, pero aclara que no ditame completo centrarase con máis detalle "nunha serie de áreas nas que pode haber eivas na realización efectiva destes dereitos, en particular na educación, a aplicación da lei e o poder xudicial", así como nos dereitos das persoas que falan idiomas minoritarios fóra do territorio onde a súa lingua é plenamente oficial. Marcos Maceira, presidente da Mesa pola Normalización Lingüística, destaca a importancia de que sexa "a primeira vez que un relator da ONU veña a Galicia a preocuparse do que ocorre coa lingua" e considera o feito un éxito da mobilización social. Neste sentido,salienta que "é máis fácil falar da situación do galego cun representante da ONU que co presidente da Xunta" e denuncia que iso "é un déficit democrático que debe ser corrixido". Así, A Mesa, que presentou un informe detallado a De Varanne sobre a situación do galego, reclamoulle xa por escrito a Feijóo que corrixa "as eivas na garantía dos dereitos lingüísiticos da poboación galega sinaladas polo relator da ONU". Ademais, píden¡lle unha reunión "á maior brevidade posíbel, co convencemento de que avanzar no dereito ao uso pleno do galego é avanzar no futuro da nosa lingua e da sociedade democrática que todos queremos". "Está a tempo de corrixir todas as eivas indicadas no ditame preliminar antes de que se presente o informe final nas Nacións Unidas", lembra Maceiras.


Summary: A carencia de persoal e a externalización de actividades de mantemento da rede ferroviaria son as razóns que dá o comité xeral do Administrador de Infraestruturas Ferroviarias (Adif) para convocar paros de dúas horas en todo o Estado español que comezarán a sexta feira 26 de febreiro e estenderanse todas as sextas e sábados até o día 26 de marzo, cando terá lugar unha xornada de folga. A situación denunciada polos sindicatos ten unha repercusión especial na Galiza.

Desde o ano 2005 no que Adif inicia a súa actividade, tras a segregación de Renfe en dúas entidades, a perda de persoal foi unha constante. A nivel estatal ás 224 baixas pola creación de Adif Alta Velocidade e as 844 do transvasamento da canle de venda a Renfe Operadora, hai que sumar a perda de 2.359 persoas traballadoras no período 2005-2020, das cales un 90% pertencían ao persoal operativo. Para os próximos anos, e cun persoal cunha idade media de 56, no período 2021-2024 prevese a baixa de 2.337 persoas traballadoras. "Perdeuse dous terzos do cadro de persoal", explica a Nós Diario o presidente do comité de empresa de Adif na Coruña, Pedro Cano. Áreas máis prexudicadas pola falta de persoal Desde o comité denuncian que se chegou a un acordo no convenio que contaba cunhas taxas de reposición "que a empresa incumpre", seguindo unha "política de externalización total, é dicir, de privatización". Segundo explican, o colectivo de infraestrutura está a sufrir a externalización de departamentos críticos de sinais, liña aérea de contacto (LAC) e vías, entre outros. Esta área, en opinión deste comité, "pode comprometer gravemente a seguridade na circulación dos trens". Infraestruturas é a área que se dedica ao mantemento preventivo e correctivo de toda a liña: encravamentos, carrís, travesas e sistemas automáticos de freo. "O que buscan é que non entre persoal operativo e ir licitando contratos para empresas privadas", indica este sindicalista. Outra das áreas máis prexudicadas é a de circulación, o persoal que está no tráfico ferroviario. "Co modelo actual terán que fechar moitos gabinetes de circulación", asegura Cano, "enfócano cara a reunir moito persoal nun só punto, os postos de mando, e logo ter algunhas persoas traballando de maneira itinerante, sen gráficos". Ademais hai outras áreas afectadas pola falta de persoal que denuncian os sindicatos, como a do persoal de administración e oficinas, con colectivos tan importantes como seguridade e protección, patrimonio e Recursos Humanos. Denuncian que "cada ano polas xubilacións non repoñen este persoal nin ofertan estas prazas nas mobilidades internas provocando cada vez máis cargas de traballo para as empregadas e empregados" ademais dunha "deslocalización destes colectivos". O mal servizo, segundo o comité, nótase tamén no colectivo de Estacións de Viaxeiros pola falta de persoal, como no caso da estación de Ferrol, na que xa non se atende ao público. Repercusión na Galiza A falta de persoal de Adif ten unha repercusión especial na Galiza, segundo Juan Sánchez, da Confederación Xeral do Traballo (CXT). "A nosa estrutura ferroviaria precisa duns estándares de mantemento moito máis importantes, con máis horas que noutros territorios", indica, "temos vías moi vellas como a liña do Miño, a do interior de todo Lugo e a falta de cadro de persoal nos equipos de mantemento da infraestrutura ferroviaria é grave". As incidencias son continuas e os atrasos, que continuaron co comezo de ano, tamén. Esta mesma terza feira, no momento de escribir esta información, unha árbore caída ás 7 horas entre Guillarei e Porriño non se retirou até as 10.40 horas. Tamén, sobre as 10 horas, tivo lugar un afundimento na estación de Frieira (Crecente), o mesmo que xa se fixera o pasado 12 de decembro de 2020 causando importantes atrasos. Desta vez, interrompeu a liña Monforte de Lemos-Vigo. "As últimas incidencias que tivemos durante este inverno, como a caída de árbores e trincheiras, coa consecuencia de cortes de circulación ferroviaria, é unha derivada de que non se está a facer o mantemento da infraestrutura", sentencia o sindicalista da CXT.


Summary: O proxecto forma parte dun plan turístico que inclúe Dombate e Buño.

A Deputación da Coruña aborda a remusealización do pazo das Torres do Allo, un conxunto histórico no concello de Zas, apostando na dixitalización e interacción coas visitantes para ofrecer unha experiencia máis inmersiva e, en consecuencia, máis atractiva. Fontes da Administración pública explican que queren achegar os novos contidos ao público aproveitando todas as opcións que fornece "o pazo máis antigo da Galiza como atractivo turístico". Desde a área de Patrimonio da Deputación, avanzan que a idea é "implantar novas fórmulas expositivas, como é a inclusión de exposicións temporais, para dar cabida ao talento artístico da contorna, mais tamén para promover que o público potencial se achegue a este espazo de maneira regular e non só esporadicamente". Cun investimento de 60.000 euros, quérese dar vida a un itinerario para as e os visitantes que estea relacionado entre si. Mesmo hai intención de explicar para que serviu cada espazo da construción. En total haberá reformas en 15 deles, que estrearán animacións en 3D sobre a edificación do pazo, narracións sobre os labores habituais, contos tradicionais e ficcións ambientadas no propio inmóbel. Reservarase espazo para mostras itinerantes nesta propiedade, que pasou a mans da Deputación en 1998 e ten a consideración de Ben de Interese Cultural desde tan só un ano despois. As encargadas de afrontar o proxecto son as áreas de Patrimonio e Turismo da Deputación, dirixidas polo deputado e o vicepresidente do organismo, Xosé Lois Penas e Xosé Regueira, respectivamente. Segundo avanzaron estes departamentos, estase a traballar desde o punto de vista da actualización de contidos nas Torres do Allo pero tamén nunha estratexia a tres bandas para propoñer un itinerario maios ás e aos viaxeiros. Un plan de promoción a tres bandas É dicir, a Deputación tamén ten na axenda próxima as remusealizacións do Centro Arqueolóxico do Dolmen de Dombate, no municipio de Cabana de Bergantiños, e o Ecomuseo Forno do Forte de Buño (Malpica), para revalorizar os tres enclaves patrimoniais por separado e no seu conxunto. "Enmárcanse nunha nova forma de xestionar o patrimonio encamiñada a lograr que o público visitante viva os recursos que ofrecen os concellos dunha forma máis próxima á experiencia que á visita tradicional", avanza Penas.


Summary: Nunha proposición non de lei presentada no Parlamento de Galiza, o Grupo Parlamentar de En Marea reclama a revogación da autorización do proxecto eólico Pena Forcada-Catasol II de Laxe, aprobado ao abeiro da coñecida como "Lei de Depredación".

O 21 de decembro a Xunta de Galiza declaraba o interese especial do proxecto eólico Pena Forcada-Catasol II, de Laxe, e autorizábao tan só un día após. Facíao ao abeiro da recentemente aprobada Lei de Fomento da Implantación de Iniciativas Empresariais en Galiza, mais coñecida como Lei de Depredación. "En Marea estaba no certo ao denunciar que o obxectivo real desta norma é evitar tramites de garantía medioambiental e de transparencia pública as grandes empresas que pretenden espoliar o país", afirma o partido nun comunicado de imprensa, "esta tramitación obvia tamén a fragmentación en varios expedientes administrativos do que en realidade supón un único proxecto industrial, o parque eólico de Mouriños, feito este sobre o que aínda debe pronunciarse a Unión Europea". O partido liderado por Luís Villares presentou ao respeito una iniciativa parlamentar en que pide revogar esa autorización, ao entender que a actitude da Xunta é "absolutamente escurantista". De feito, denuncia que o Goberno galego impediu o acceso aos informes de impacto dos proxectos, "que foron eliminados do trámite de información pública". "A maiores esta declaración, tal como denuncian os colectivos ecoloxistas e cidadáns da comarca, foi realizada nun momento procedimental inadecuado, xa que debería terse realizado nun momento temperán da tramitación, para que a cidadanía tivese coñecemento dos elementos concretos do expediente e polo tanto puidesen analizar e no seu caso alegar ou contrapoñer os argumentos achegados pola empresa e o órgano que procedeu a súa autorización", afirma a formación política. Por último, En Marea asegura que a eliminación da información pública para poder coñecer os supostos beneficios e incidencias dos proxectos nos ámbitos industriais, económicos, sociais, territoriais e mesmo de emprego provocan a "indefensión da cidadanía".


e cadra, hoxe a súa música non é a preferida do público, mais as composicións do recentemente desaparecido Klaus Schulze tiveron -e teñen, aínda que moitos dos seus discípulos non o saiban- unha enorme influencia, que aínda pode rastrexarse en bandas como Emeralds ou nos ruidistas xaponeses. Schulze comezou a súa carreira estudando guitarra clásica e tocando en grupos como Barons ou Psy Free para, ao mesmo tempo, experimentar con órganos, sintetizadores, reverberadores, ecos e sons pregravados. Aquela paixón polo ruído provocoulle algún conflito: malia ser un membro fundador do mítico grupo Tangerine Dream, onde exercía como batería, acabou sendo expulsado polo seu costume de inserir nos concertos, sen avisar previamente, as súas gravacións. Schulze non se inmutou e formou entón o trío experimental Ash Ra Tempel, con Manuel Göttsching e Hartmut Enke, onde a inclinación psicodélica acabou transformándose na bandeira da kosmiche musik alemá, a "Escola de Berlín" do krautrock, na que se daban cita influencias procedentes de compositores como Karlheinz Stockhausen, do minimalismo de Terry Riley e das alongadas improvisacións de bandas como Pink Floyd. Schulze reinventouse varias veces, asinando traballos en solitario, co grupo Go -xunto a artistas como Stomu Yamashita, Steve Winwood, Al Di Meola ou Michael Shrieve- ou baixo o pseudónimo Richard Wahnfried, e no entanto, gravou obras de culto como Timewind (1975), no que usou un secuenciador por vez primeira, Moondawn (1976), Mirage (1977), ou Dune de 1979, inspirado na novela de ciencia ficción de Frank Herbert. O músico berlinés compuña pezas longas e hipnóticas -de vinte ou trinta minutos, aínda que en directo podían duplicar a súa extensión- que acubillaban perfectamente as viaxes lisérxicas da época e que, en consecuencia, foron inmediatamente adoptadas pola contracultura da época e inspiraron a músicos como David Bowie ou Brian Eno. Mais, de novo, Schulze volveu a transformarse, para exercer de solitario industrial da música, producindo caixas de até cincuenta discos compactos que vendía en edicións limitadas. Obras como The Dark Side of the Moog, once volumes de variacións sobre temas de Pink Floyd en clave electrónica, en colaboración con Pete Namlook e Bill Laswell contribuíron a crearlle a fama de xenio singular e excéntrico. A súa fuxida da industria do disco, cando se instalou nun remoto bosque teutón, converteuse en lenda. Os catro discos publicados entre 2008 e 2014 con Lisa Gerrard, a vocalista de Dead Can Dance, gravados en estudio e en distintos concertos, devolvérono durante uns anos á actualidade a música electrónica, mais Schulze xa estaba mergullado nun proceso de concentración creativa que puña a composición por diante de calquera amago de proxección pública. Malia non contar coa visibilidade que tiveron outros contemporáneos como Jean-Michel Jarre, Vangelis ou Giorgio Moroder, a música de Schulze deixou unha pegada indelébel en xéneros que na actualidade forman parte do mainstream: o ambient, a new age ou mesmo o trance non serían hoxe posíbeis sen o seu legado. O seu álbum póstumo, Deus Arrakis, saíra estes días, logo de que o artista asinase co selo alemán SPV, que xa publicou un adianto, "Osiris". Paga a pena revisar a súa obra.


Summary: Seguen as exhumacións na Galiza. Esta segunda feira un equipo da Asociación pola Recuperación da Memoria Histórica (ARMH) reanudou os traballos na procura da foxa de Ortoño, Ames, con resultado negativo. Ao redor de sesenta foxas están sen traballar, segundo un informe da USC realizado por un grupo interdisciplinar coordinado polo catedrático Lourenzo Fernández Prieto.

Na Galiza hai documentadas 461 foxas comúns froito da represión franquista, segundo os datos que manexa o Ministerio de Presidencia e Memoria Democrática, das que só houbo intervencións en 27. Para Gustavo Hervella, membro do grupo de Historia Agraria e Política do Mundo Rural (Histagra) da Universidade de Santiago de Compostela (USC), ese número sería moito menor, de ao redor de 60 foxas, ao deixar fóra aqueles enterramentos regulares como o do propio de Alexandre Bóveda en Pontevedra "que tamén contan neses datos do Ministerio". A memoria enche San Simón para homenaxear a guerrilla galega A cifra que facilita este investigador a Nós Diario formará parte do Plan de memoria democrática e figura dentro do Mapa de Foxas que se publicará en setembro deste mesmo ano dentro da páxina web do proxecto "Nomes e Voces". Hervelle sinala as dificultades que existen para realizar exhumacións en foxas que xa non existen "como a do cemiterio de Lugo, agora que hai alí un hotel". É un caso común, afirma, "o de cemiterios do rural que se trasladaron". Exemplifícao tamén co "caso da de Canido, en Ferrol, que tamén desapareceu e agora é un barrio da cidade". O proxecto de catalogación, estudo e apertura de foxas está coordinado polo catedrático de historia contemporánea da USC Lourenzo Fernández Prieto e conta co arqueólogo José Carlos Sánchez Pardo, o forense do Imelga, Fernando Serrulla e o xenetista e catedrático de Medicina Legal Anxo Carracedo. "En todo caso partimos de que hai máis foxas das que agora temos información, faltará ver que resultados dá o estudo dalgunhas grandes foxas como as de Ferrolterra", conclúe. A foxa común de Ortoño Precisamente, voltaron a Ortoño (Ames), os traballos de exhumación en busca dos corpos de seis veciños de Boimorto asasinados por falanxistas após o golpe de Estado de 1936. Onte, a primeira hora da mañá, especialistas da Asociación pola Recuperación da Memoria Histórica (ARMH) abriron a que, segundo algunhas testemuñas, podía ser a foxa que gardaba estes corpos. A historia de recuperación da memoria neste caso comezou en 2007, no Amenal (O Pino), partindo de varias testemuñas que sinalaban o lugar onde podían atoparse outros asasinados que formaban parte dun grupo. O BNG recupera a memoria dos "Homiños de Boimorto" "É unha débeda que temos que cumprir", apunta Xosé Luís Rivas 'Mini', deputado do BNG e veciño de Boimorto, implicado na busca dos restos. Ten gravado a lume o relato dunha matanza feita a conciencia e que conta con varios capítulos escuros. "De Boimorto sacaron doce homes, a seis trouxéronos até Santiago e non quedaron alí por estaren os cárceres cheos. Foron até o límite da parroquia de Roxos con Ortoño e alí mesmo os mataron, deixando outros seis para acabar con eles no Amenal", explica, en conversa con Nós Diario. Contan coa información de que foran enterrados no cemiterio, mais a dificultade para atopalos está no traslado do cemiterio. Ao fechamento desta edición, desde Ortoño, notificaban que non deron cos restos dos veciños de Boimorto Manuel Espiñeira, Ramón Enjamio, Juan Martínez, José Tojo, José Barreiro e Antonio Felpete. 'Nomes e Voces' participará en novas exhumacións Este ano o proxecto 'Nomes e Voces' ten previsto participar en tres exhumacións. Por petición de familiares actuarán na parroquia de Vilacoba (Lousame) e no municipio da Capela. A terceira, "moi importante" para Hervella, será outra situada no cemiterio de Celanova. Na memoria dos mártires da liberdade Ademais, farán o estudo histórico da foxa de Serantes, en Ferrol, ao considerala este investigador "fundamental para o estudo da violencia na Galiza".


Summary: O Consello de Ministros aprobou este venres a unificación de oito organismos supervisores nun único ente: a "Comisión Nacional de los Mercados y la Competencia". Xorden voces que claman contra a desregulación nun proceso similar ao acontecido en EEUU na era Lehman Brothers

Aforro de custos, redución de altos cargos, austeridade. Tres alicerces que sustentan a decisión do Goberno estatal de crear un macrorregulador e eliminar oito organismos públicos e autónomos. Desaparecen a Comisión Nacional de la Energía, a Comisión del Mercado de las Telecomunicaciones, a Comisión Nacional del Sector Postal, a Comisión Nacional del Juego, a Comisión de Regulación Económica Aeroportuaria, o Consejo Estatal de Medios Audiovisuales, o Comité de Regulación Ferroviaria e a Comisión Nacional de la Competencia. O Consello de Ministros aprobou este venres a unificación dos reguladores nun único ente, que dependerá do Ministerio de Economía, e que se chamará Comisión Nacional de los Mercados y la Competencia. Esta decisión, que segundo a vicepresidenta do Goberno, Soraya Sáenz de Santamaría, permitirá aforrar catro millóns de euros en salarios. Para Unións Agrarias (UUAA) esta decisión é un "desastre" e, xa que logo, non compensa acometela para aforrar eses catro millóns de euros. Jacobo Feijóo, do sindicato agrario, "é dez veces máis devastadora que a reforma laboral". "Para nós, o sector primario, é vital", apunta, facendo unha mención particular ao caso do leite. Feijóo considera asimesmo que é unha decisión "brutal" para "os autónomos, cooperativas e pemes" que quedan, con esta unificación nun único macrorregulador, "sen defensa algunha fronte ao cártel de produtores e distribuidores". Desregulación Amais da incidencia directa no caso do agro, e como publicou a prensa económica especializada, non existe en toda a Unión Europea un macrorregulador que una a supervisión da enerxía, as telecomunicacións ou a competencia. O paso que vén de dar o Goberno de Rajoy enténdese xa por algúns analistas como un paso desregulador. "En Estados Unidos tamén se reduciron as competencias dos reguladores mediante a redución do persoal e o adelgazamento da súa estrutura"


Hai apenas un mes (en concreto o 19 de febreiro) conmemorábase o aniversario da morte dun dos máis interesantes pensadores do século XX, Umberto Eco, quen ademais de profesor, filósofo e semiólogo foi autor de varias novelas estupendas. Na máis coñecida delas, loada tanto pola crítica coma polo público, O nome da rosa (1980), o móbil que leva a un monxe, Xorxe de Burgos, a cometer unha serie de asasinatos na súa abadía é o intento por evitar a lectura e difusión dun libro prohibido, o perdido segundo libro da Poética de Aristóteles, na cal se trata esencialmente o tema da comedia –e segundo se cre tamén da poesía iámbica-. O argumento ficticio que formula Eco nos da pé a reflexionar de xeito breve acerca dun par de cuestións que sorprendentemente forman parte da nosa actualidade. A primeira é máis ou menos evidente: a censura, por desgraza tan común ao longo de toda a historia da civilización occidental, aínda que certamente máis acentuada en determinadas épocas, como a Medieval sen ir máis lonxe, pero tamén presente hoxe (como se exemplifica nos casos de periodistas silenciados ou botados dos seus traballos, tuiteros condenados, humoristas, cantantes e actores perseguidos, etc.). Non é ningún segredo que a censura tenta prohibir ou penar a liberdade de expresión, intimidando e dificultando a manifestación e publicación do libre pensamento, aínda que sexa de mal gusto e non concorde coa moral dominante. Facultade que vía xudicial actúa e restrinxe o que pode ou non ser dito. Cuestión nada superficial, ao ter o mundo humano tanto de carnal coma de lingüístico, xa que dalgún xeito a realidade se nos aparece cando é verbalizada, convertida nun símbolo con significado. Unha vez transformada en palabra unha certa idea pode dar que pensar a quen se dirixe. Por iso o control das mensaxes, das vías de comunicación e transmisión de información, foi sempre unha obsesión para a autoridade policial, a encargada de velar polo mantemento do estado de cousas vixente. A segunda refire á propiedade subversiva da risa ou, mellor dito, do humor. A xuízo do temible monxe beneditino, non era só que a gargallada deformase o rostro dos seres humanos asemellándoos aos simios (facendo por extensión patente a súa animalidade, o cal afastaría ao humano á vez tanto da orde divino-espiritual coma da da verdade e a razón) senón que na risa e no humorismo se ocultarían o xerme da subversión, xa que as súas orixes proceden dunha alteración retorcida do sentido auténtico da realidade. Xorxe mataba porque percibía o humor como potencialmente revolucionario, como un medio a través do cal era posible perturbar a xerarquía instituída. A risa total, ilimitada e impúdica, non respecta nada, non ten decoro, é irreverente e desvergoñada, perigosa. Dun xeito menos radical, o certo é que os chistes, as chanzas e as burlas –se non teñen como obxectivo humillar, insultar ou ofender intencionadamente- converten en lixeiro o grave, o importante en ridículo e o venerable en grotesco. O humor e a comedia, sexa irónica, sarcástica, negra, surrealista, macabra, ou o cualificativo que se nos ocorra, teñen a capacidade de ridiculizar ao Poder e, por tanto, de facelo menos temible. Parece razoable conxecturar que ese poida ser un dos motivos principais que explican que nunca deixe de ser un continuo obxecto de persecución, control e censura por parte do mesmo.


Summary: O Centro Galego de Arte Contemporánea fai 25 anos de vida. As súas dependencias, deseñadas por Álvaro Siza na Compostela monumental, acollen a única colección pública dedicada á cuestión. Pero a pedagoxía e a autonomía son materias pendentes.

En 1993, Maruxa Mallo regresou a Galiza. A pintora, natural de Viveiro, respirara surrealismo e exiliárase na Arxentina e nos Estados Unidos, protagonizou a exposición inaugural do Centro Galego de Arte Contemporánea (CGAC) en Santiago de Compostela. Morría apenas dous anos despois. O museo, porén, iniciaba a súa existencia cun fío directamente cosido ás vangardas históricas. Este mes celebra un cuarto de século de, en palabras do seu actual director, Santiago Olmo, "realizar desde o presente unha historia da arte galega contemporánea en conexión coa internacional". Un edifico deseñado polo arquitecto portugués Álvaro Siza e situado ao pé do Museo do Pobo Galego, o Panteón de Galegos Ilustres e un redivivo parque de Bonaval acolle a institución. Que naceu, lembra a crítica Natalia Poncela, "de moita reflexión. Pensouse que modelo era preciso, e que espazo cumpría para resolver cuestións concretas". O Consello da Cultura Galega acolleu a inicios dos noventa os debates entre os axentes implicados no campo artístico que colocaron os alicerces do CGAC. Non se trataba, xa, de construír un museo. Consonte as dinámicas daquela contemporáneas, un centro de arte debía tamén "producila e crear programas públicos para conectala cunha sociedade que non estaba afeita". Poncela considera que a maneira de se concibir "foi moi aberta". Mesmo pioneira, como no caso do departamento de música contemporánea, logo desartellado. A autonomía aínda non rematara o seu despregamento -era a primeira lexislatura de Fraga Irirbarne- e, a dicir de observadoras e expertas, o xogo non estaba fechado. Un museo de artes modernas era outra peza no "proceso de institucionalización cultural do país". Así o entende o xestor cultural e ensaísta Marcos Lorenzo. [Podes ler a reportaxe íntegra no número 315 de Sermos Galiza, á venda na loxa e nos quiosques]


Summary: Washington confirma que Pyongyang conta xa coa tecnoloxía necesaria para alcanzar terras norteamericanas. O tipo de mísil empregado nas probas de lanzamento realizadas o 4 de xullo en Corea do Norte podería servir para lanzar armas nucleares.

Corea do Norte anunciaba esta terza feira, 4 de xullo, a través da televisión estatal o éxito do lanzamento dun mísil balísitico intercontinental, o que suporía un enorme avance no programa armamentístico de Pyongyang. O Pentágono ven de confirmar estas afirmacións o que supón que o exército norcoreano podería alcanzar potencialmente Estados Unidos. É a primeira vez que Corea do Norte realiza con éxito o lanzamento deste tipo de mísil. Corra do Norte leva anos desenvolvendo tecnoloxía nuclear e misís co fin de poder alcanzar terra estadounidense. Para conseguilo, o proxectil debería recorrer aproximadamente 9.000 km, distancia a partir da cal se considera que un mísil é intercontinental. O mísil lanzado o 4 de xullo, coincidindo coa festa nacional de Estados Unidos, contaría con estas características. A estrutura do ICBM, este tipo de mísil, permitiría lanzar armas nucleares de gran envergadura. Porén, expertos afirman que Pyongyang aínda está lonxe de poder dar este paso xa que non conta con armas nucleares que podan resistir o traxecto. Estados Unidos afirma que o nivel de ameaza aumentou e que non permitirá unha Corea do Norte armada nuclearmente. Pola súa parte, a ONU condeou as probas e reuniu o Consello de Seguridade. O encontro terá lugar esta cuarta feira.


Summary: 428 docentes interinos menos, carencias na atención á diversidade e aulas masificadas. Eis o resumo que a CIG fai do inicio de curso 2018-2019. "Feixóo debe deixar de ser o campión dos recortes e devolver os dereitos ao profesarado galego", sinala o sindicato nun comunicado.

A central nacionalista concentrouse esta cuarta feira perante a Xunta, en Santiago de Compostela. Quixo "apelar directamente ao presidente da Xunta para que deixe de liderar a política restritiva no ensino público no Estado español". O seu secretario nacional na materia, Suso Bermello, denunciou que Galiza "foi a primeira comunidade que viu incrementada a xornada lectiva do profesorado". Unha das reivindicacións que expuxo a CIG na mañá do 19 de setembro foi o regreso ás 18 horas semanais de docencia en Secundaria e as 21 en Primaria. "É unha das principais demandas do colectivo docente no noso país", afirmou. Foi o Goberno de Feixóo quen as botou abaixo. De se recuperar as semanas de docencia tal e como estaban antes de que o PP chegase á Xunta, "permitiría incrementar o persoal docente e garantiría unha maior porcentaxe de prazas 'lompas', é dicir, de especialistas en cada materia". No curso que agora comeza, "case un terzo das vacantes foron adxudicadas con afíns, itinerancias ou bilingües, o que fai que o persoal docente non poida desempeñar correctamente o seu traballo". A maiores, a CIG tamén criticou a falta de estabilidade do persoal interino. "Non se entende que se lle siga negando profesorado aos centros cando este curso hai 428 persoas menos con contrato de interinidade que o curso pasado", protestou Bermello. Centros como o IES de Brión ou a Escola Superior de Arte Dramática de Galiza aínda non iniciaron o curso debido ás protestas por estas retalladas.


Rodrigo Rato pasou de estar nos ceos do establishment a formar parte do inferno no que habitan os presuntos delincuentes de luva branca. Acumula un catálogo de graves imputacións que lle proporciona un lugar destacado nese selecto club dos indesexábeis:fraude fiscal, branqueo de capitais e alzamento de bens. Rodrigo Rato pasou de estar nos ceos do establishment a formar parte do inferno no que habitan os presuntos delincuentes de luva branca O ex-ministro de Aznar foi considerado durante moitos anos o principal artífice do "milagre" económico español, ese singular modelo de crecemento baseado na especulación inmobiliaria, o crédito barato, a desregulación financeira, o espectacular endebedamento de empresas e familias e a diminución indiscriminada de impostos. A pesar desa xenerosa avaliación difundida polos seus numerosos admiradores (non esqueceremos nunca aquilo do "mellor ministro de economía da democracia"), non resultou agraciado na designación dixital para encabezar a candidatura do PP nas eleccións de 2004. Tal vez por iso preferiu tomar distancia da política española e conseguiu ser nomeado director xerente do FMI. Colocado nun dos centros neurálxicos do sistema financeiro internacional, non foi quen de completar o seu mandato e dimitiu –por razóns nunca suficientemente explicadas- en xuño do 2007, poucos meses antes de que estoupara nos USA a crise das hipotecas subprime e comezara unha treboada económico-financeira que provocou graves consecuencias nas condicións de vida de millóns de persoas en todo o planeta. O abandono anticipado do seu cargo no Fondo permite pensar que Rato foi coñecedor da burbulla que se estaba xestando e non foi capaz –ou non quixo- facer fronte a semellante tsunami O abandono anticipado do seu cargo no Fondo permite pensar que Rato foi coñecedor da burbulla que se estaba xestando e non foi capaz –ou non quixo- facer fronte a semellante tsunami. Daquela, houbo poucas análises críticas sobre tan sorprendente fuxida que, ademais, deixaba en mal lugar ás propias autoridades políticas do Estado español. A pesar de que a súa aventura americana non daba para iso, regresou como un triunfador e rematou por atopar acubillo nunha entidade financeira tan singular como Cajamadrid. O seu perfil era o áais adecuado para facer realidade unha vella pretensión dos dirixentes do PP: construír un gran Caixa mediante a fusión con Bancaja e Caixagalicia e administrar un instrumento de poder económico tutelado por Esperanza Aguirre que fose quen de neutralizar o estatus acadado por La Caixa e as demais entidades catalás. Co affaire de Bankia –cartóns negros incluídos- Rodrigo Rato completou a súa fraudulenta traxectoria como xestor público. O botafumeiro dos dirixentes do PP seguiu funcionando para limpar o currículo de alguén que figuraba no olimpo dos deuses daquel aznarato que quixo recrear o mito da España imperial. Os novos episodios que agora se coñecen certifican a evidencia que algúns tiñamos dende hai tempo:o xigante Rato tiñas os pés de barro. E as mans cheas de lixo. O PP pretende cadrar o círculo vicioso no que está mergullado, insultando a intelixencia de moita cidadanía indignada O PP pretende cadrar o círculo vicioso no que está mergullado, insultando a intelixencia de moita cidadanía indignada. No canto de recoñecer que Rato é un síntoma da filosofía política dominante nese partido nas últimas décadas, quere facer da necesidade virtude e presentar o caso como unha demostración do bo funcionamento das institucións que administra o goberno Rajoy. Se puideran, Guindos e Montoro queimarían as hemerotecas para borrar o seu pasado de colaboradores directos do superministro económico. Non teñen estatura moral para dimitir. Nin sequera serían capaces de visitar no cárcere ao seu vello mestre e amigo.


Summary: Unha gala sen brillo e marcada pola pandemia.

Unha gala aburrida sen case sorpresas. Esta foi a cerimonia da 93 edición dos Oscar, onde a pandemia tamén se notou cun ambiente xélido no teatro Dolby de Hollywood (só había 150 invitados, en lugar dos 3.000 habituais). A película 'Nomadland' foi a gran triunfadora da noite cos premios á mellor película, mellor directora (Chloé Zhao) e mellor actriz protagonista (Frances McDormand). Deste xeito, cumpríronse todas as expectativas que a situaron como a principal favorita e pecha un ano perfecto despois de gañar tamén o León de Ouro en Venecia. No seu discurso premiado, McDormand quixo reivindicar o cine, despois dun ano desastroso para a industria: "Un día, moi pronto, leva os teus coñecidos a un cine. E ves todas as películas que hoxe se proxectan aquí". Seguramente a gran sorpresa da noite foi o Óscar ao mellor actor protagonista, que moitos pensaban que a título póstumo iría a Chadwick Boseman. Porén, a academia preferiu recoñecer o papel de Anthony Hopkins en 'O pai', onde interpreta a unha persoa senil. Hopkins, que até agora recibira varias nominacións pero só tiña estatuíña por 'O silencio dos cordeiros', converteuse no actor máis vello que recibiu o premio (83 anos). Porén, a sorpresa disipouse axiña porque despois de dicir o nome do intérprete galés, ninguén subiu ao escenario para recoller o premio. O Oscar á mellor actriz de reparto pasou a mans da veterana actriz coreana Yuh-Jung Youn pola súa interpretación dunha avoa única en 'Minari. A miña historia familiar' mentres que o premio ao mellor actor secundario foi para Daniel Kaluuya, pola súa interpretación do líder das Pante'ras Negras en 'Xudas e do Mesías negro'. O premio á mellor película internacional recaeu na danesa Another Round (Druk) dirixida por Thomas Vinterberg, que pronunciou un dos discursos máis emotivos da noite en memoria da súa filla Ida, falecida a poucos días para comezar a rodaxe. 'Soul', a película de Pixar estreada en directo en Disney + dirixida por Pete Docter e Dana Murray, gañou dous Óscar: mellor película de animación e mellor banda sonora pola partitura de Trent Reznor, Atticus Ross e Jonathan Batiste. Sergio López-Rivera, canda Mia Neal e Jamika Wilson, levaron o Oscar á mellor maquillaxe e peiteado polo seu traballo en 'A nai do blues'. A película, protagonizada por Viola Davis e Chadwick Boseman, é un biopic musical ambientado nos anos 20 de Chicago dirixido por George C. Wolfe.


Summary: Entidades sociais denuncian a situación que acotío sofren en Melilla ao redor de 60 menores estranxeiros non acompañados. En maio faleceu un deles, Oussama. Unha concentración de homenaxe foi multada con 1.500 euros e os seus organizadores sufriron xa os primeiros efectos da Lei Mordaza

En Melilla viven ao redor de 60 nenos e nenas estranxeiras, procedentes de distintos países (de África, principalmente) e que chegaron á cidade autónoma sós, buscando acceder ao continente europeo. Son os MENA (Menores Estranxeiros Non Acompañados), que quedan baixo a tutela e responsabilidade das autoridades melillenses, mentres soñan con subir a un barco que os leve á Península Ibérica, na procura dun futuro mellor. Distintas organizacións sociais denuncian que estes rapaces e rapazas "son sometidos cada día a distintos tipos de violencia que vulneran os seus dereitos, atentan contra a súa dignidade e danan con terríbeis consecuencias a súa infancia", destacan O pasado 27 de maio un deses rapaces, Oussama, morreu ao caer por un cantil por onde estes nenos e outras persoas buscan un acceso ao mar O pasado 27 de maio un deses rapaces, Oussama, morreu ao caer por un cantil por onde estes nenos e outras persoas buscan un acceso ao mar para poder subir nun deses barcos que se dirixe a Europa, xa que os outros accesos, algo menos perigosos, foron pechados con presenza policial 24 horas ao día. O ONG Prodein decidiu sumarse á dor e acompañamento dos nenos da rúa coa realización de dúas faixas que servirían de homenaxe e de despedida a Oussama. Ao longo da tarde a homenaxe foi interrompida varias veces polas Forzas de Seguridade do Estado, que finalmente acabaron por abandonar o lugar. Porén, semanas máis tarde, o 26 de xuño, as organizadoras recibiron unha carta da Delegación do Goberno na que se lles esixía pagar unha multa de 1500 euros por "alteración da orde pública". Ademais, o pasado 1 de xullo ás 00.45 da madrugada, sinalan, "cando nos atopábamos con algúns dos nenos na praza, apareceron varias patrullas de Gardas Civís con intención de levalos ao centro de menores, ameazándoos con malleiras se permanecían na rúa". Engade que "outro axente da Garda Civil dirixiuse a nós e informounos de que coa entrada en vigor da Lei Mordaza pódennos acusar de reunión subversiva e alteración da orde pública, posto que é o propio Garda Civil quen considera baixo o seu xuízo de valor a perturbación grave da seguridade cidadá". As violencias que sofren os menores non acompañados Denuncian especialmente o peche dos nenos no centro de menores Fuerte Purísima "onde existe maltrato, ameazas e torturas, carencias materiais e alimentarias, falta de información, falta de asistencia sanitaria e falta de escolarización" As entidades de apoio ás persoas migrantes denuncian especialmente o peche dos nenos no centro de menores Fuerte Purísima "onde existe maltrato, ameazas e torturas por parte dos que din ser educadores, carencias materiais e alimentarias, falta de información, falta de asistencia sanitaria e falta de escolarización". Explican que "os nenos son enganados entre trámites burocráticos e baleiros legais onde a mesma Consellaría de Benestar Social bloquea calquera trámite e imposibilita que os nenos se documenten pasados os 9 meses correspondentes" e subliñan que "esta violencia é máis asumida que denunciada, chegando a normalizar esta situación por parte de quen debería ser responsábel da súa seguridade: malleiras, humillacións, ameazas e devolucións a Marrocos son algúns dos obstáculos aos que se enfrontan os nenos da rúa cada día". Enumeran, ademais, outras situacións de violencia ás que estes nenos se ven expostos, como "auténticas batallas campais cos nenos dos barrios de Melilla (Cañada, Rastro e Monte María Cristina) que loitan por obter un nivel superior na escala xerárquica e conservar o seu status social reafirmando día a día a súa identidade". E todo, igualmente, no marco dunha violencia social "onde aparece a opresión, o autoritarismo e a discriminación", unha violencia que "acompaña as interaccións diarias dunha forma invisíbel, ocasionando un gran impacto social e mediático e tendo graves consecuencias para a vida en comunidade". As ONG denuncian "o abandono institucional e a incapacidade das políticas sociais actuais en dar resposta ás necesidades dos nenos da rúa" As ONG denuncian "o abandono institucional e a incapacidade das políticas sociais actuais en dar resposta ás necesidades dos nenos da rúa", así coma "a impunidade coa que actúan as Forzas de Seguridade do Estado e as institucións da Cidade Autónoma de Melilla ao vulnerar os dereitos dos nenos sen que teñan que dar contas a ninguén".


Summary: O valor que se alcanzará este 17 de xaneiro é o máis alto de todo o mes e, por tanto, de 2022.

O prezo medio da electricidade no mercado almacenista subirá esta segunda feira de novo, en concreto un 14,81% con respecto a este domingo, achegándose de novo aos 250 euros o megawatt por hora e converténdose así no prezo máis elevado no que vai de ano. En concreto, o 'pool' rexistra esta segunda feira un prezo medio de 244,67 euros/MWh, case 32 euros máis que os 213,1 euros/MWh deste domingo, segundo datos provisionais publicados polo Operador do Mercado Ibérico de Enerxía (OMIE). Deste modo, o valor que se alcanzará este 17 de xaneiro é o máis alto de todo o mes e, por tanto, de 2022. Ademais, é o prezo máis alto rexistrado desde o 24 de decembro de 2021, xornada na que o prezo do megawatt por hora alcanzou os 311,02 euros. Por tramos horarios, o prezo máximo da luz para este 17 de xaneiro darase entre as 19 horas e as 20 horas, con 285,68 euros/MWh, mentres que o mínimo, de 209,55 euros/MWh, rexistrarase entre as 4.00 horas e as 5.00 horas. Con respecto a hai un ano, o prezo do 'pool' para esta segunda feira será un 279,27% máis caro que o que se rexistrou o 17 de xaneiro de 2021, de tan só 64,51 euros/MWh. Os prezos do 'pool' repercuten directamente na tarifa regulada -o denominado PVPC-, á que están acollidos case 11 millóns de consumidores no país, e serven de referencia para os outros 17 millóns que teñen contratada a súa subministración no mercado libre. O encarecemento nos últimos meses no mercado eléctrico explícase, principalmente, polos altos prezos do gas nos mercados e dos dereitos de emisión de dióxido de carbono (CO2), en máximos históricos neste ano. 2021, o ano máis caro A luz pechou 2021 como o ano máis caro da serie histórica, cun prezo medio de 111,93 euros/MWh debido á espiral alcista rexistrada no 'pool' no segundo semestre. O mes de decembro rexistrou un prezo medio mensual no mercado almacenista eléctrico de 239,1 euros, o mensual máis alto da historia após superar en máis de 39 euros os 200 euros/MWh do pasado outubro. O Goberno ampliou até o 30 de abril a rebaixa dos impostos incluídos na factura da luz que pagan todos os consumidores co fin de paliar o efecto negativo que a subida do prezo da electricidade está a causar na cidadanía. En concreto, prorrogáronse até o 30 de abril as rebaixas do 21% ao 10% do IVE e do imposto especial eléctrico do 5,11% ao 0,5%, mínimo legal. No entanto, a suspensión do imposto de xeración ao 7% que pagan as empresas só manterase, por agora, até o 31 de marzo.


Summary: Na Galiza hai un total de 10.530 persoas curadas da COVID-19.

Galiza conta cunha persoa menos coa COVID-19 a respecto da sexta feira. Segundo traslada a Consellaría de Sanidade son 340 os casos activos a menos de 24 horas de que remate o estado de alarma no Estado e, con el, as limitacións de mobilidade entre os diferentes territorios. A Dirección Xeral de Saúde Pública informa que, na última actualización, este sábado, o número de casos activos de coronavirus na Galiza é de 340, deles 110 son da área da Coruña, 17 da de Lugo, 24 da de Ourense, 8 da de Pontevedra, 141 da área de Vigo, 28 da de Compostela, e 12 da de Ferrol. Do total de pacientes positivos en COVID-19, 6 fican en unidades de hospitalización e 334 no domicilio. Non hai pacientes positivos en UCI no país. Entre os 340 casos que aínda permanecen activos hai 4 maiores que están nunha residencia e unha traballadora dun destes centros. O número de PCR realizadas até o día de hoxe é de 164.673 desde que comezou a pandemia. Polo de agora, na Galiza hai un total de 10.530 persoas curadas, rexistrándose 619 falecementos. Das 619 persoas falecidas, 274 son mortes ligadas as residencias de maiores, nas que durante a xornada de onte non se rexistraron falecementos. En concreto, 132 persoas faleceron no centro xeriátrico no que estaban a residir e 142 fixérono en hospitais ou nas residencias integradas, segundo os datos da Consellaría.