Summary: ENTREVISTA Eloy Domínguez Serén presenta en Cineuropa a súa nova película, Hamada, sobre un grupo de mozos saharauís que procuran o xeito de seren máis libres e felices ante unha situación sen saídas, a vida nos campamentos. 'La felicidad de los perros', opera prima de David Hernández

'La felicidad de los perros', opera prima de David Hernández Imaxes: Fotogramas de 'Hamada' - © Eloy Domínguez Serén O cineasta presenta o documental 'Hamada', que retata un grupo de amigos saharauís que tratan de reinventar o seu día a día onde nada semella acontecer, nada semella cambiar ou evolucionar As necesidades básicas "están cubertas, aínda que con grandes carencias, pero o principal problema é o factor psicolóxico e emocional de vivir toda a túa vida nun campamento de refuxiados, de nacer e crecer nunha terra que non consideras a túa, dun nivel de desemprego e desocupación demoledor, dun illamento xeográfico e político devastador, de familias divididas a consecuencia dunha guerra aínda presente na memoria colectiva, de familias desestruturadas a causa dunha emigración urxente e imparable, dun pobo que se sente traizoado, esquecido e abandonado, e de xeracións de mozos e mozas que consideran que non teñen ningún tipo de perspectiva de futuro". Así resume o cineasta Eloy Domínguez Serén as consecuencias do conflito saharauí, que coñeceu de primeira man a través de varias estadías nos campamentos de Tindouf, das que naceron varias pezas audiovisuais. A última é o documental Hamada, que retrata "un grupo de amigos que tratan de reinventar o seu día a día nun lugar no que nada semella acontecer, nada semella cambiar ou evolucionar". Unha historia contada desde o íntimo, o cotiá, o micro, sobre o illamento, a resiliencia, a mocidade e a amizade, tal como o propio autor a define. Eloy respondeu as nosas preguntas por correo electrónico desde Amsterdam, onde estaba para presentar Hamada no International Documentary Film Festival Amsterdam (IDFA). Cineuropa proxecta esta película o día 25 ás 20:30 horas no Teatro Principal. Hamada vén de gañar ademais, o premio á mellor película española e o premio RCService a mellor director de película española no Festival Internacional de Cine de Gijón. Supoño que o punto de partida de Hamada foi a túa estancia no festival FiSahara como profesor de dirección, que acabaches prolongando máis do que esperabas. Como ves esa experiencia desde a perspectiva de hoxe? A orde foi en realidade ao revés. Primeiro fun aos campamentos como profesor voluntario na escola Abidin Kaid Saleh e unha vez alí decidín prolongar a miña estadía para asistir aos meus alumnos durante o festival FiSahara, que se celebrou uns dous meses despois da miña chegada. Nesa primeira estadía no Sahara non fun coa idea de filmar nada, de feito nin sequera levei equipo, senón que o meu traballo era axudar os mozos e mozas saharauís a que filmasen eles mesmos e contasen a súa propia historia, algo que moitos deles fixeron. Fun regresando cada ano e en total pasei alí sete meses ao longo de tres anos, entre 2014 e 2017. O proxecto foi tomando forma pouco a pouco ata se converter nesta película. Desa mesma estancia naceran a peza sobre o neno Sidati e supoño que Yelow break road. En que sentido pode responder Hamada, en relación con estes filmes, á lóxica do work in progress que estaba detrás de películas anteriores túas? Sorpréndeme que te lembres daquela peza sobre Sidati! Nin eu mesmo a lembraba. Wow, Sidati, a última vez que o vin era o dobre de alto ca na curta. Pasaron xa catro anos diso! Foron pezas que fixen no contexto da escola, para animar aos meus alumnos e alumnas a filmar e a buscar historias distintas. Neste caso a relación entre aquelas pezas e Hamada é diferente ao proceso que vivira en Suecia. Daquela fun facendo varias pezas curtas que logo se foron integrando no que remataría sendo No cow on the ice. Pero no caso do Sahara os distintos traballos son autónomos e autoconclusivos. Non hai unha relación directa entre eles, alén de que foron rodados no mesmo lugar e coa mesma comunidade de xente. "No caso do Sahara os distintos traballos son autónomos e autoconclusivos. Non hai unha relación directa entre eles" Comeza Hamada cuns planos sobre o Sahara que presentan o contexto -o deserto-. Planos abertos, afastados da xente. Até que a cámara se achega ás persoas, e cada vez máis. Por que está formulada así? Ten que ver co proceso de achegamento que pode producirse entre a comunidade saharauí e un estranxeiro coma ti, despois dunha primeira fase de maior distancia? Nesta ocasión, a diferencia do que acontecera en No cow on the ice, que era un filme en primeira persoa, o foco aquí estaba absolutamente centrado na comunidade saharauí, nas interaccións entre eles e elas, e en ningún caso na relación comigo, que foi e segue a ser moi íntima e fermosa, pero de pouca relevancia para a propia narración do filme. Ese prólogo ao que te refires, cos planos das dunas, ten un ton onírico e poético porque está relacionado co soño que describe Sidahmed nesa mesma escena. A miña intención con eses planos era reflexionar sobre o paradoxo que supón que a propia inmensidade do deserto, aberto e ilimitado por definición, sexa ao mesmo tempo unha muralla infranqueable. Un horizonte infinito limitado por unha barreira invisible. Nese sentido, as dunas son un elemento metafórico, un obstáculo que oculta o océano, que impide aos saharauís ver a costa, o lugar de onde proceden, que aínda escoitan en soños, pero á que non poden acceder. "As dunas son un elemento metafórico, un obstáculo que oculta o océano, que impide aos saharauís ver a costa, o lugar de onde proceden, que aínda escoitan en soños" Hamada sitúase -ou é a impresión que me deu- entre o documental e a ficción. Aínda que as conversas parecen moi reais. Son, basicamente, un grupo de amigos -de xente nova- que procuran a maneira de ser máis libres, buscando un futuro mellor. Definiríala así? Penso que sei a que te refires, pero eu non falaría de ficción en ningún caso. O que se ve no filme reflicte a realidade, cotidianeidade e amizade entre Zaara, Sidahmed e Taher. Eles son tal cal os ves na película. Creo que esa sensación de ficcionalización que describes pode ser resultado da posta en escena no filme, que si que é certo que se afasta do que ás veces se entende como unha mirada "documental" máis canónica. Para min o filme retrata un grupo de amigos que tratan de inventar e reinventar o seu día a día, nun lugar no que nada semella acontecer, nada semella cambiar ou evolucionar. Cada un deles enfróntase a esta inmobilidade dende o seu propio temperamento e as súas accións, dende a súa propia visión do conflito. "O filme retrata un grupo de amigos que tratan de inventar e reinventar o seu día a día nun lugar no que nada semella cambiar ou evolucionar" Nesa procura dunha saída, e da esperanza, está moi presente a emigración a España. Historias de rapaces que pagaron cantidades astronómicas para entrar de xeito ilegal. As razóns -burocráticas (denegacións de visado) e políticas- que lles impiden facelo de forma legal… En que medida a túa propia experiencia como emigrante en Suecia che axudou, se cadra, a achegarte ao tema doutra maneira? Nunca relacionei a miña experiencia coa que pode ter Sidahmed ou algún dos seus compañeiros. Non foi ata agora, que xa mo preguntaron varios xornalistas, que comecei a cuestionarme se, efectivamente, a emigración é un eixo fundamental tamén en Hamada, tal e como acontecera en No cow on the ice. Para min Hamada sempre foi un filme sobre o illamento, a resiliencia (individual e colectiva), a mocidade e a amizade. Pero é imposible facer un filme sobre a mocidade saharauí sen falar da emigración, abofé. "Para min Hamada sempre foi un filme sobre o illamento, a resiliencia (individual e colectiva), a mocidade e a amizade" É un tema que está presente en todo o filme, como tamén o está no día a día dos personaxes, pero para min non é a cuestión principal. Respecto a se os tres anos que pasei en Suecia afectaron á miña visión tanto sobre este conflito en particular como sobre a problemática dos refuxiados en toda Europa, estou seguro de que si. Pero non tanto por ter sido eu un inmigrante, senón por ter pasado moitas horas e moitos días estudando sueco xunto a refuxiados de Siria, Somalia ou Kurdistán. Así como moitos meses traballando nun hotel con xente de procedencias tan distintas como Uzbequistán, Thailandia, Kenia ou Irán. Como digo en No cow on the ice, a historia de cada unha desas persoas era igual de distinta á miña. Noutra entrevista comentabas que tentaras, nos teus filmes sobre o Sahara, afastarte tanto da mirada do turista como do cineasta benintencionado que proxecta sobre o Sahara discursos occidentais alleos a aquela realidade. Como operou nesta película esa preocupación túa? Eu nacín no Salnés e pasei a miña infancia e a miña adolescencia alí. Iso crea unha visión do mundo concreta que logo un vai enriquecendo e transformando co paso dos anos. Pero por moito que eu pasase sete meses nos campamentos de refuxiados saharauís, a miña visión é a dun galego que, afortunadamente, tivo a oportunidade de establecer unha relación moi estreita cunha comunidade que antes descoñecía. "Facían ou dicían o que eles e elas querían no momento en que o consideraban oportuno" Tendo isto ben presente como punto de partida, e tratando de que esa bagaxe cultural fose o menos limitadora posible, a dinámica de traballo cos protagonistas foi a seguinte: pasamos meses xuntos, a diario, ás veces filmando e ás veces non, e cada día que filmabamos eu preguntáballes que era o que querían filmar, onde ou con quen. Ou simplemente os seguía e filmaba o seu día a día. Eu ocupábame da cámara e do son, xa que fixen a rodaxe eu só, e eles propoñían as situacións. Facían ou dicían o que eles e elas querían no momento en que o consideraban oportuno, e a min todas as situacións me parecían relevantes. Logo, na montaxe, tivemos que decidir cales contribuían máis e cales menos a construír a narración do filme. Hai unha moza que pasa toda a película buscando traballo e, case toda, aprendendo a conducir. Para ser máis libre. Fala de que non quere ter que consultarlle a ningún home que facer coa súa vida. É unha moza cun carácter forte, feminista, que contrasta co estereotipo occidental da "pobre-muller-con-veo". Podes falarnos máis dela e que representa na súa comunidade? Zaara é unha persoa única e extraordinaria, pero a súa determinación, valentía e temperamento non son necesariamente excepcionais entre as mozas saharauís da súa idade. Estamos afeitos a ver, ler e escoitar contextos e situacións terribles de represión contra as mulleres en sociedades árabes e islámicas, e isto é unha realidade incuestionable que varía entre un lugar e outro. Pero teño que dicir que a miña percepción do tema durante a miña estadía no Sahara foi máis complexa ca iso. "Existe unha grande implicación das mulleres saharauís na esfera social e política da comunidade" Existen sen dúbida comportamentos, regras ou tradicións que nos impactan como cidadáns occidentais, outras que poden resultar mesmo inaceptables e que crearon moitos debates, por exemplo, cando estiven a traballar de profesor, pero tamén existe unha grande implicación das mulleres saharauís na esfera social e política da comunidade, grazas ao enorme traballo de colectivos de mulleres como a Asociación Nacional de Mulleres Saharauís, de mulleres que ocupan cargos de importancia na administración local, de mozas activistas ou, por suposto, das mestras de escola. Zaara é particularmente enérxica e combativa, pero non está nin moito menos soa nesta loita. Tamén hai moitos homes saharauís que traballan a favor da igualdade de xénero, particularmente os mozos do UJSario, a asociación de xuventudes saharauís. Os coches teñen moita presenza na película. Un rapaz xoga a identificar o modelo, cos ollos tapados, polo ruído do motor. Outros pasan o día nun desguace… É por algunha razón especial? Supoño que ten que ver coa necesidade da mobilidade, no deserto, para a vida cotiá e tamén se cadra é como metáfora dunha sociedade en permanente tránsito. En permanente espera. Os coches teñen un valor material e simbólico de enorme peso na sociedade saharauí. Están relacionados coa memoria, co éxodo, coa guerra, coa familia, co estatus ou, como ben dis, coa mobilidade. O maior paradoxo é que moitos mozos pasan enormes cantidades de tempo arranxando coches ou aforrando cartos para mercar coches que en realidade non os poden levar demasiado lonxe. Como refuxiados, a súa mobilidade é limitada. Os vehículos son un elemento de mobilidade, velocidade e liberdade nun lugar que semella petrificado no tempo. "Os vehículos son un elemento de mobilidade, velocidade e liberdade nun lugar que semella petrificado no tempo" O conflito en si, -a orixe da súa situación-, repásase un pouco a través do discurso duns artistas que van aos campamentos, coa escena da manifestación… En que medida che interesaba contextualizar a historia desta maneira? Aínda que eu creo que é máis ben, en esencia, un documental sobre xente nova que se busca a vida, polo que podería acontecer en moitas outras partes do mundo. Ese foi un dos principais interrogantes á hora de afrontar o proxecto, preguntarnos que cantidade de información debiamos facilitar ao espectador e de que xeito debiamos expola no filme. Existen documentais e reportaxes que explican polo miúdo a orixe, as causas e as consecuencia deste complexísimo conflito, e considero que a súa función e o seu valor son moi importantes, pero eu decidín que non quería que os datos e a información devorasen a intimidade e a convivencia que estabamos a crear con este filme. "Eu decidín que non quería que os datos e a información devorasen a intimidade e a convivencia que estabamos a crear con este filme" Unha persoa interesada neste tema pode atopar na Wikipedia, nun xornal ou nun libro especializado toda a información que precise sobre o Sahara Occidental, pero talvez o que non atope é que é o que pensan, que é o que din, que é o que escoitan, como se relacionan ou cales son os gustos, soños, medos ou esperanzas dos mozos e mozas saharauís. Neste filme tratei de achegarme o máximo posible a ese outro aspecto máis íntimo e mundano do conflito, unha visión máis próxima ao micro que ao macro. "Neste filme tratei de achegarme o máximo posible a ese outro aspecto máis íntimo e mundano do conflito, unha visión máis próxima ao micro que ao macro" Nunha parte da película, un mozo marcha cuns estranxeiros. O coche queda enterrado na area e el é o único que se pon a tentar facer algo (coas mans) e enchéndose de merda, mentres os europeos agardan. Despois, na festa, os que fan festa tamén son os europeos. Non creo que sexa casualidade mais, que quixeches salientar? Non creo que "salientar" sexa unha palabra axeitada neste caso. Comprendo o impacto que pode producir esta escena, pero máis unha vez, a explicación é moi natural. Sidahmed viu esta viaxe como unha oportunidade magnífica para coñecer máis e mellor a xente de distintos países, e dende o comezo a súa disposición foi especialmente proactiva, sempre disposto a ser o primeiro en axudar. Pero non foi unha viaxe doada para el, porque durou varios días e pouco a pouco fíxose cada vez máis manifesta a distancia cultural entre uns e outros. Houbo momentos nos que o pasou ben e outros momentos nos que se sentiu moi só, pero non é cuestión de que uns rexeitasen ou non aceptasen a outros, senón simplemente dunha distancia cultural que non se pode salvar nunha viaxe de catro días (nin probablemente tampouco nunha rodaxe de sete meses). Iso, ademais, adianta outra cuestión que máis tarde se trata dun xeito máis directo: o racismo e o rexeitamento que, ao chegar a España, atopan por ser árabes. Tema que non saíra, ata ese momento, nas conversas. Senón máis ben unha visión se cadra un pouco falsa de España case como porta de oportunidades para triunfar en Europa. É esa a realidade que percibiches alí na xente nova, o descoñecemento da realidade?. -Refírome ao racismo, o rexeitamento e a desigualdade-, Eu mesmo me sorprendín do que lle aconteceu a Sidahmed ao chegar a España. Os dous sabiamos que non sería unha adaptación doada, pero el contoume episodios de racismo manifesto que padeceu e eu créoo. En Suecia pregúntanme a miúdo se existe racismo en España e eu adoito dicir que non sempre é doado verificar isto con exactitude cando un é unha persoa local. Particularmente en Galicia, que hai menos inmigración que noutras partes do estado. Digo que existe, sen dúbida, pero que non sei en que grao. A experiencia de Sidahmed en Madrid sinala que, como todos sabemos, estes casos acontecen e debemos loitar sen descanso contra eles. "En Suecia pregúntanme a miúdo se existe racismo en España e eu adoito dicir que non sempre é doado verificar isto con exactitude cando un é unha persoa local" Outro tema que está tratado de forma clara pero sen dramatizar é o da carencia. As casas (ou tendas) son precarias, pero dignas. A xente nova non atopa traballo. Pero ademais danse situacións moi duras, coma a dun rapaz que non conseguiu gañar o diñeiro suficiente para axudar a súa nai enferma. Tamén supoño que é algo que nos pode axudar a revisar o estereotipo do "emigrante económico". A xente nova busca un lugar onde poida ter un futuro. Non necesariamente porque estea a pasar horribles carencias. Como ben dis, o filme non sinala nin subliña a obvia situación de carencia dunha comunidade que vive nun dos lugares máis áridos, illados e climatoloxicamente extremos do planeta. A precariedade está presente en cada momento, sen necesidade de por o foco nela. Afortunadamente, grazas ao traballo de institucións como ACNUR, Oxfam, o Programa Mundial de Alimentos ou a Media Lúa Vermella, todas as familias saharauís reciben unha cantidade mínima de comida, auga, materiais, bens de consumo ou servizos básicos. "As necesidades fundamentais están cubertas, aínda que con grandes carencias, pero o principal problema é vivir toda a túa vida nun campamento de refuxiados" As necesidades fundamentais están cubertas, aínda que con grandes carencias, pero o principal problema é o factor psicolóxico e emocional de vivir toda a túa vida nun campamento de refuxiados, de nacer e crecer nunha terra que non consideras a túa, dun nivel de desemprego e desocupación demoledor, dun illamento xeográfico e político devastador, de familias divididas a consecuencia dunha guerra aínda presente na memoria colectiva, de familias desestruturadas a causa dunha emigración urxente e imparable, dun pobo que se sente traizoado, esquecido e abandonado, e de xeracións de mozos e mozas que consideran que non teñen ningún tipo de perspectiva de futuro. Sospeito que a montaxe (descartes, etc), foi tamén bastante importante nesta película. En que sentido? Por certo, as imaxes do deserto impresionan. Mesmo parecen algo pictóricas. Aínda que ti non romantizas nada. Nin dramatizas. Como se adoita dicir en tantas ocasións, a película fíxose realmente na montaxe. Eu tiña moitas horas de material con moita xente distinta, porque inicialmente concibín este proxecto como un filme coral e máis centrado nos coches, con escenas marabillosas en talleres, con mecánicos, amigos fedellando con pezas de motor, desguaces, cemiterios de coches, etc... Sidahmed, Zaara, Taher e outras persoas acompañábanme ás veces e outras non, e cando me acompañaban non era necesariamente para filmalos a eles. Simplemente pasabamos moito tempo xuntos. A medida que os fun coñecendo mellor comprendín que, aínda que os tres teñen máis ou menos a mesma idade e se enfrontan a unha situación moi parecida, cada un deles ten unha actitude e unha posición moi distinta e lidia cos seus problemas de xeitos distintos. Isto tiña un grande valor para o filme, porque nos permitía achegarnos á problemática dende ópticas diversas. "Síntome un privilexiado por ter podido vivir e traballar coa comunidade saharauí, coa que establecín un vínculo moi forte" Tamén o xénero é un factor importante, abofé, xa que malia o que falabamos antes, teñen roles diferentes na sociedade en función de se son home ou muller. En todo este proceso de montaxe foi fundamental a colaboración con Ana Pfaff, unha montadora excepcional e moi comprometida, que ten experiencia tanto en documental como en ficción, e que me axudou moito a trazar un arco narrativo máis definido. Ana, os meus produtores David Herdies e Michael Krotkiewski, os enxeñeiros de son Ted Krotkiewski e Thomas Jæger e eu formamos un equipo minúsculo pero moi unido, comprometido e entusiasta. Síntome un privilexiado por ter podido vivir e traballar coa comunidade saharauí, coa que establecín un vínculo moi forte, e de ter colaborado con algúns dos mellores profesionais de Escandinavia. Algo máis que queiras comentar deste filme ou dos outros anteriores desde No cow in the ice? Este proxecto vai alén do cinematográfico e forma parte dun empeño persoal por dar máis visibilidade a esta comunidade e a este conflito. Non son poucos quen se refiren aos saharauís como un dos pobos máis esquecidos do mundo. Basta con falar con xente en calquera lugar de Europa para decatarse do enorme descoñecemento que existe respecto a este tema. Por ese motivo, sempre intento organizar ou participar en actividades paralelas como encontros, charlas ou debates. "Este proxecto vai alén do cinematográfico e forma parte dun empeño persoal por dar máis visibilidade a esta comunidade e a este conflito" Nese sentido, gustaríame aproveitar a ocasión para convidar aos lectores e lectoras a acompañarnos nun encontro con Manuel Rivas, Sidahmed Salec (protagonista da película), o delegado saharauí para Galicia e a presidenta da asociación Solidaridade Galega co Pobo Saharauí, no que tamén eu participarei. Neste encontro, organizado por Cineuropa e que se celebrará o luns día 26 ás 20.00 horas no Museo das Peregrinacións e de Santiago, afondaremos no conflito do Sahara Occidental e na situación nos campamentos de refuxiados saharauís de Tindouf. 'La felicidad de los perros', opera prima de David Hernández


Summary: A semana que transcorreu do 26 de marzo ao 1 de abril foi para moita xente de desconexión das actividades cotiás, xa fose por devoción relixiosa ou por lecer. Así e todo, a actualidade non parou. Velaquí un repaso para volver coller o ritmo.

A semana que transcorreu do 26 de marzo ao 1 de abril foi para moita xente de desconexión das actividades cotiás, xa fose por devoción relixiosa ou polo mero feito de incluír dúas xornadas de lecer. Así e todo, durante os días da Semana Santa a actualidade non parou. Así, por exemplo, coñecemos que o Servizo Galego de Saúde foi denunciado polo falecemento dunha muller nas Urxencias do Clínico de Santiago ou que a Xunta está a prestar o servizo de salvamento marítimo con helicópteros que vendera hai seis anos por consideralos obsoletos. Esta foi tamén a semana na que a folga do persoal da xustiza atravesou o limiar dos 50 días sen solución á vista, pero tamén foron os días nas que nos achegamos a retallos da historia do país en eidos como as reivindicacións ferroviarias ou o fútbol. Velaquí un repaso para volver coller o ritmo. A morte dunha moza marca o inicio do novo sistema de acceso á praia das Catedrais Unha muller que visitaba o areal faleceu tras caerlle unha pedra na cabeza. O areal seguirá pechado durante este luns logo das inspeccións realizadas pola Garda Civil e técnicos de Medio Ambiente, consellería que inaugurara nesta Semana Santa un método que axilizaba a entrada. Ler máis A ONU advirte a Xunta por falta de información sobre os proxectos mineiros Nacións Unidas, a través da comisión de cumprimento do Convenio de Aarhus, admite a trámite unha queixa de dous colectivos galegos e obriga o Goberno galego a explicar por que impide o acceso á información ambiental de diferentes iniciativas industriais. Ler máis A resistencia do persoal da Xustiza en folga descoloca a Xunta tras 50 días de mobilización O paro que comezou o pasado 7 de febreiro provocou xa a suspensión duns 20.000 xuízos e 50.000 trámites nun conflito sen precedentes no sector público en Galicia. O Goberno di non moverse da súa sétima oferta de incremento salarial, afastada uns 60 euros da reclamación do funcionariado. Ler máis A Xunta opera o salvamento marítimo con dous helicópteros alugados que vendeu en 2012 por "obsoletos" A compañía á que o Goberno galego vén de renovar o servizo pon para facelo os dous mesmos aparatos que Fraga mercou en 2005 e dos que Feijóo se desfixo sete anos máis tarde co argumento de que así podería contratar outros "máis modernos". Ler máis A Fiscalía denuncia a Xunta pola morte dunha muller nos corredores de Urxencias do CHUS O sindicato CESM-Omega anuncia que o Ministerio Fiscal presentou unha demanda contra a Administración ao ver "indicios de delito" no falecemento dunha doente que agardaba a ser atendida no hospital en Santiago. Ler máis O Ministerio de Sanidade ficha unha das responsables do Sergas imputada por homicidio no caso da hepatite A ata agora subdirectora xeral de Farmacia marcha ao Goberno central para realizar un estudo sobre a área farmacéutica, pero fontes do Ministerio de Sanidade admiten que o seu destino definitivo será o posto de subdirectora xeral de Calidade do Medicamento. Ler máis O banco malo tenta desfacerse de 41 parcelas da ruinosa urbanización de Fadesa en Miño A quebrada inmobiliaria proxectara 1.200 vivendas na urbanización Costa Miño con apoio entusiasta do goberno municipal da vila. En 2017 o 'banco malo' negouse a informar o Parlamento sobre os activos inmobiliarios tóxicos que absorbeu no rescate de Novacaixagalicia. Ler máis Así foron as folgas máis longas dos últimos anos en Galicia A folga na Xustiza supera xa os 50 días. Os paros laborais en Albada (A Coruña) ou Lantero (Vilagarcía) superaron os 100 días, acadando a maior parte dos seus obxectivos. A folga de recollida do lixo en Lugo, a do persoal das autoescolas, a de T-Solar, a das traballadoras de Cuca ou a de Correos en Vigo destacaron tamén pola súa duración. Ler máis O grupo de En Marea acorda non pedir a dimisión da deputada Paula Quinteiro O acordo pechado polo grupo parlamentario contempla que Quinteiro pida a "apertura dun expediente informativo" sobre o altercado coa policía para detallar "todos os elementos que concorren no caso" e resalta que o acordo no que o Consello solicitaba o cesamento non ten "consecuencias directas". Ler máis Galícia de Bahia: o equipo dos galegos no Brasil cumpre 85 anos O club brasileiro, fundado por emigrantes galegos en Salvador, celebra a efeméride procurando difundir a súa historia no país que lle dá nome. "Muitos galegos não sabem que aqui têm a sua equipa", di o seu presidente, Manolo Muíños, que vén de buscar apoios na terra de seus pais. Ler máis Cen anos do frustrado tren entre Ribadeo e o Bierzo O proxecto, licitado en marzo de 1918 para facilitar os movementos de minerais, quedou deserto polo seu custo e dificultade. Nas últimas eleccións autonómicas Ciudadanos propuxo "completar o enlace ferroviario entre a Mariña Lucense e o nó de Monforte". Ler máis O 25 de abril desaparecerá Blogaliza, tras 15 anos na rede En menos dun mes pechará a súas portas, dándolle tempo aos seus usuarios e usuarias para que copien ou exporten os seus contidos. Creado en 2003 por Pedro Silva (Goretoxo), o espazo despídese dicindo que "toca disolverse na néboa para que outras iniciativas poidan xurdir da reorganización das enerxías dispersas". Ler máis


Summary: Durante os últimos meses, lembramos as múltiples facetas dun animal da escena, dun home polifacético do teatro. Hoxe tamén queremos lembrar o Vidal Bolaño que bebeu os ventos por unha sétima arte que sempre lle foi demasiado esquiva.

"No cine, o mundo é unha maquinaria perfecta. Sobre todo no americano. Durante hora e media un vive a ilusión de que algún día a realidade podería chegar a ser así de marabillosa." Quen fala nesta escena é Don Valeriano, o cura carlista con moito de enfermo imaxinario que Roberto Vidal Bolaño creara para o seu Doentes, nunha Compostela de posguerra, escura e cun denso arrecendo a réquiem. O crego, supervivente ao sei xeito entre tanta miseria, atopa na sala dun teatro, "ao que a cobiza botou en mans do cinematógrafo", un refuxio ante a persecución. Quizais, esa é a palabra: refuxio. Un refuxio ante os males da realidade, un refuxio para denunciar eses males, un refuxio para vivir, sentir e contar historias. E Vidal Bolaño refuxiouse dende cativo nos cines Capitol e Metropol, máis tarde atopou acubillo nos cineclubes que foron agromando en Compostela e nas experiencias primitivas dun audiovisual do noso con ansias de nacer. Mesmo chegou a se refuxiar no cinematográfico pseudónimo de John Huston para presentarse (e gañar) ao Premio Rafael Dieste de 1992 con Días sen gloria. Un texto que, segundo confesión propia, debíalle bastante A raíña de África, dese director a quen lle roubou o nome momentaneamente. Moito de refuxiou hai na sétima arte, mais Vidal Bolaño, máis que buscar nel refuxio, o que desexaba era convertelo na súa casa O celuloide contou sempre cun encanto de refuxio, de última esperanza, sexa en branco e negro ou en cor. Si, moito de refuxiou hai na sétima arte, mais Vidal Bolaño, máis que buscar nel refuxio, o que desexaba era convertelo na súa casa. Na súa adolescencia, mentres encadeaba traballos e traballos, desexaba entrar na Escola Oficial de Cinematografía e aos 19 anos, como empregado de Daviña, tentou chamar as súas portas, mais atopounas pechadas. Lupa Vidal Bolaño entrou en contacto cun grupo de mozos que aló por comezos dos setenta quixeron en Compostela converterse en cineastas. Tratábase de Lupa, que se artellara no seo da Asociación Cultural O Galo Malia esa frustración, Vidal Bolaño entrou en contacto cun grupo de mozos que aló por comezos dos setenta quixeron en Compostela converterse en cineastas. Tratábase de Lupa, que se artellara no seo da Asociación Cultural O Galo ao redor, principalmente, de Euloxio Ruibal e Félix Casado. Os xornais da época, sen saber aínda a relevancia historiográfica que tería ese grupo, fixéronse eco dos primeiros pasos dese equipo. "Lupa naceu coa fin de realizar películas sobre Galicia, non só de temas culturais, paisaxístico, senón tamén pequenos filmes con argumentos. Os proxectos de Lupa son ambiciosos. Co obxectivo de lograr unha maior perfección técnica e artística, pretenden adquirir un aparato de 16 milímetros. Mais os mozos de Lupa non teñen diñeiro para levar adiante a súa obra cinematográfica. Por iso, piden a todos os galegos colaboración económica, aínda que sexa pequena, para poder seguir adiante con esta interesante tarefa de un posible cine galego". Este fragmento pertence a unha reportaxe que o xornalista e escritor Xosé Fernández Ferreiro publicaba en 1972 no diario ABC no que resumía as esencias dun proxecto que xeraría unha feixe de pezas audiovisuais. O futuro dramaturgo entrou en Lupa coa fita Holocausto. Tratábase dunha película de ficción e, para a súa realización, Euloxio Ruibal púxose en contacto con Vidal Bolaño Vidal Bolaño non fundou Lupa, mais incorporouse nos seus primeiros momentos e a influencia que recibiu do grupo sería esencial para pegar tamén os primeiros pasos no teatro. O futuro dramaturgo entrou en Lupa coa fita Holocausto. Tratábase dunha película de ficción e, para a súa realización, Euloxio Ruibal púxose en contacto con Vidal Bolaño. "Eu precisaba daquela un axudante de realización e falando con Benxamín Vázquez, correspondente de El Ideal Gallego, comezamos a falar dun rapaz que lle enviaba algunhas críticas de cine e que ía publicando cousas no periódico. E fun falar con el, con Roberto, quen xa andaba a traballar en Daviña", rememora Ruibal. Nesa peza, na que actuou como axudante de realización, tamén acabou por ser intérprete de forma, segundo Ruibal, "accidental". O agora académico confesa que, naquel momento, non viu con bos ollos que Vidal Bolaño fose un dos actores, que nesa peza daba vida a unha sorte de sumo sacerdote. "Eu non cría nel como actor. Non o vía. Estaba equivocado", admite. Despois chegaran outros proxectos, cos que se conservaban os obxectivos fundacionais do grupo. "O que buscabamos era facer unha recollida de material etnográfico, de manifestacións propias que se estaban perdendo. Iso por un lado, mais tamén queriamos facer producións propias, curtas de ficción", explica Euloxio Ruibal. Entre as producións de índole etnográfico, destacan fitas como O corpiño (1973), A rapa das bestas (1973) ou A procesión das mortallas (1973). "E unha sobre o entroido do Ulla, que foi o filme que fixo enteiramente Vidal Bolaño", lembra Euloxio. No eido da ficción, ademais do xa citado Holocausto, o futuro teatreiro tamén tentou seguir camiño. "Presentou un guión para unha curta, pero nunca se levou a cabo. Non sei se existe ou non guión aínda, se se conversa copia", intenta lembrar un Euloxio que xa non dá moitos máis detalles ao respecto. Nese ano 1978, Lupa non era moito máis ca unha lembranza. Unha lembranza chamada a ser un capítulo primitivo do audiovisual propio en Galicia, cun valor máis histórico e arqueolóxico ca cinéfilo E despois? "E despois o grupo foi esmorecendo co paso do tempo e creamos un grupo de teatro Obradoiro, co que traballamos un texto de Eduardo Blanco Amor, co que tiña eu moi boa relación", explica. Ese texto era Amor e crime de Juan el Pantera, foi representado polo grupo Obradoiro e Vidal Bolaño actuaba nela. E aí comezaba a carreira teatral dun Vidal Bolaño cuxo primeiro contacto co audiovisual, entre cámaras de 8 e 16 mm, foi quedando atrás mentres avanzaba na profesionalización da escena galego, cuxo gran inicio se produciu o 16 de maio de 1978. Foi no Colexio La Salle de Santiago, coa obra Laudamuco e coa compañía profesional Antroido. Compañía que, seguramente, sen Lupa xamais se chegaría a conformar. Dalgún xeito, fora unha evolución natural e irremediable. Nese ano 1978, Lupa non era moito máis ca unha lembranza. Unha lembranza chamada a ser un capítulo primitivo do audiovisual propio en Galicia, cun valor máis histórico e arqueolóxico ca cinéfilo. Ou polo menos, iso debe considerar Euloxio Ruibal. "Eran cousas de rapaces, que non tiña medios. Todo era rudimentario, só tiñamos ideas e ilusión, máis nada", réstalle relevancia o autor teatral de obras como O cabodano e Zardigot. "Tiñamos ideas, pero seguramente non as plasmamos como queriamos", insiste. As fitas, na actualidade, atópanse nun estado moi precario. "Están moi deterioradas, non tiñamos copias e traballabamos sobre o copión xa positivados. Non están ben conservadas. En todas eles obsérvanse graves deficiencias", sinala o autor. O Centro Galega das Artes da Imaxe (CGAI) tiña a intención de realizar proxeccións desas pezas e hai meses púxose en contacto cos membros de Lupa para tamén proceder a súa restauración. Polo momento, esa posibilidade está paralizada, xa que os membros do equipo teñen que tomar decisións sobre o futuro das mesmas. "O CGAI quería facer algunha proxección, pero é case imposible. O paso do tempo fixo que non sirvan, é que están destrozadas. Temos que reunirnos os de Lupa e decidir que facer con elas, ten que ser unha decisión conxunta porque Lupa era un colectivo e a propiedade é colectiva", explica Euloxio, quen mesmo chega a insinuar que, quizais, unha opción sexa "facer desaparecer" esas "cousas de rapaces que só tiñan ilusións". Por sorte, esa determinación aínda non se tomou e será unha decisión conxunta de todos os membros. Os pilotos que se perderon na memoria O escritor "participa nun novo movemento fundacional. Se xa estivera no nacemento do cine galego e na profesionalización do noso teatro, tamén participará no da dobraxe galega como actor, director de sala e director artístico" A mediados dos anos oitenta e despois da disolución de Antroido, Vidal Bolaño deixou un chisco de lado o teatro e regresou ao audiovisual. A TVG comezaba a súa andaina e a dobraxe foi un dos refuxios que atopou nesa segunda metade da década. Como lembra Fernández Castro no seu libro A obra dramática de Roberto Vidal Bolaño (Laiovento, 2011), o escritor "participa nun novo movemento fundacional. Se xa estivera no nacemento do cine galego e na profesionalización do noso teatro, tamén participará no da dobraxe galega como actor, director de sala e director artístico". Neses ámbitos traballou na empresa Galaxia CTV, propiedade do palestino Galeb Jaber Ibrahim, dono tamén do hotel Araguaney de Santiago. En 1987, ademais, Vidal Bolaño somerxeuse nun ambicioso proxecto: a adaptación dunha serie de contos de Álvaro Cunqueiro. Novo de Parmuíde foi o episodio piloto, que buscaba abrir unha serie de adaptacións. A sorte non o acompañou e este primeiro intento, rodado durante 13 días en diversas localizacións para acadar un total de 56 minutos, quedou aí. Non houbo continuidade e o proxecto quedou desbotado. O Novo de Parmuíde sería un dos diversos intentos frustrados de Vidal Bolaño por realizar series de ficción no incipiente audiovisual galego O Novo de Parmuíde sería un dos diversos intentos frustrados de Vidal Bolaño por realizar series de ficción no incipiente audiovisual galego, impulsado polo nacemento da televisión autonómica. Outros proxectos, que desenvolvería dende a produtora Olympus Comunicación, tamén quedarían en nada. Nesa empresa traballaría entre 1989 e 1993 ao lado de Carlos Gey, co que entrara en contaco nos comezos da dobraxe. "Coñecémonos a mediados de 1985, cando se comezaba coa dobraxe. Coincidimos en varios cursos e falamos moito dunha idea, dunha proposta: facer produtos para que os actores e actrices de teatro puidesen entrar no audiovisual", explica Gey, que na actualidade é tenente de alcalde de Rianxo. Destacaba o programa de ficción Morosos varios. "Era un proxecto que podería facerse na actualidade, naquel tempo en 1993 a crise económica estaba tamén moi presente. A idea era facer unha serie de ficción para a toda a familia. Pero nese momento non había ficción na TVG" Neses anos, Vidal Bolaño e Gey observaban unha fonda eiva na profesionalización dos intérpretes do país. "Non tiñan máis saída que o teatro ou a dobraxe, as portas do audiovisual abríanse moi pouco para eles. Quixemos facer como un plató para eles, para que puidesen entrar ao xeito no audiovisual", sinala Gey, que lembra o escritor como "unha máquina de facer guións". E entre tantos guións, saíron varias ideas e non poucos capítulos pilotos. Entre eles destacaba o programa de ficción Morosos varios. "Era un proxecto que podería facerse na actualidade, naquel tempo en 1993 a crise económica estaba tamén moi presente. A idea era facer unha serie de ficción para a toda a familia. Pero nese momento non había ficción na TVG, a ficción feita aquí era moi escasa. Aínda non chegara ese fenómeno de Antena 3 chamado Farmacia de Guardia. Non era aínda o momento das series, imaxino. Se cadra foi unha idea demasiado adiantada", relata Gey. Aínda que non saíu adiante, o capítulo piloto foi rodado baixo a súa dirección e nel participaban actores e actrices como Dorotea Bárcena, Gonzalo Uriarte, Miguel de Lira, Manuel Lourenzo ou Rosa Álvarez. Como axudante de dirección andaba o actor e profesor Antonio Mourelos, quen a día de hoxe é o presidente da Academia Galega do Audiovisual. Outros proxectos que tamén saíron desa época e quedaron en nada foron O buraco máxico, destinado ao público infantil; Xáxara, ambientada no rural ou O camiño imaxinario. "A idea era promocionar o camiño, a través das lendas. Trece lendas en trece capítulos, ideado para a televisión. Presentouse no Xacobeo, en principio dixeron que si, pero quedou paralizado", sinala Gey.


Summary: Móstrase "indignada" pola "incompetencia" da Xunta e pon sobre a mesa as 10 medidas urxentes do Comité en defensa do monte galego para loitar "eficazmente" contra os lumes.

Adega, Asociación para a defensa ecolóxica de Galiza, sinala a "incompetencia" da Xunta como un dos motivos da vaga de incendios que estes días asola o noso país. Para o colectivo, o actual goberno galego non só non implementa medidas dirixidas a poñer fin ás causas estruturais que subxacen nos incendios forestais senón todo o contrario. Adopta ese executivo, afirma Adega, medidas como Lei de Montes galega e estatal que permite recualificar terreos queimados, Plano Forestal, Lei de Depredación, Decreto do Eucalipto, Biomasa e cultivos enerxéticos... Todo "para seguir permitindo o deterioro do mundo rural abocado ao abandono, a eucaliptización e o lume". Nula política de prevención, recurtes, menos franxas de protección, forestación de terras agrarias, cultivos enerxéticos, e un "modelo forestal baseado nos monocultivos de pirófitas é un importante factor estrutural directamente relacionado coa problemática dos incendios forestais". Todo isto favorece o lume, sosteñen. "Dende 1988 até hoxe en Galiza, e segundo datos oficiais, téñense producido máis de 100.000 incendios forestais que queimaron máis de 500.000 hectáreas de monte, das que preto de 200.000 eran de arboredo". En Galiza, con 7,7 % da superficie forestal estatal, acontecen 45% de todos os incendios. Dez medidas Adega lembra as 10 medidas de país contra a desfeita, propostas polo Comité en Defensa do monte galego. Entre elas, un novo ordenamento territorial, unha nova política forestal que promova a multifuncionalidade do monte ou un novo Plano Forestal que contemple os montes como algo máis que subministradores de madeira barata. Incrementar os esforzos e os investimentos en prevención, planificar e desenvolver programas de rexeneración hidrolóxico-forestal nos montes queimados para evitar a perda de solo e a erosión, prohibindo a mudanza de usos e a especulación nestes terreos, son outras das propostas. Así como promover o incremento dos montes públicos e reforzar o papel das Comunidades de Montes Veciñais en Man Común e a profesionalizar os equipos de prevención, detección, extinción e rexeneración nos incendios


A portavoz nacional do Bloque Nacionalista Galego (BNG), Ana Pontón, asegurou que "é necesario activar políticas contra a violencia machista e impulsalas desde as institucións". Pontón, durante unha visita ao concello de Allariz, mostrou o seu rexeitamento ao último crime machista ocorrido na Galiza, a brutal agresión a unha muller en Carballo, e subliñou que "non se pode aceptar como normal ou aceptábel a violencia machista". O BNG buscará a unanimidade do Parlamento galego para o traspaso da AP-9 e tres xulgados de violencia de xénero A dirixente nacionalista afirmou que o Bloque traballará para que se destine 1% do orzamento do Goberno galego á loita contra a violencia de xénero. Ademais, levará ao Parlamento a petición de crear tres xulgados específicos de loita contra a violencia de xénero en Santiago, Lugo e Ourense, despois de que se abordase esta cuestión na reunión da comisión de seguemento do pacto de investidura entre o BNG e o Goberno que preside Pedro Sánchez. Cordón sanitario ao "discurso negacionista" Ana Pontón chamou a estabelecer un "cordón sanitario" contra o discurso "negacionista" da violencia de xénero "dunha parte da dereita", porque o "machismo mata". Para a portavoz nacional, ese "discurso negacionista" ten como consecuencia "deixar en maior indefensión" as mulleres que sofren violencia machista. A xuíza de violencia de xénero de Compostela denégalle unha orde de afastamento a unha denunciante de malleiras habituais Neste sentido, apuntou que "o que se necesitan son máis medios para axudar as mulleres que están nesa situación". "A violencia machista atenta contra o dereito das mulleres para vivir sen medo e sen violencia e aí debemos actuar", manifestou Pontón. En canto aos xulgados de violencia de xénero, defendeu que "son importantes" para que os procesos "sexan rápidos" e as mulleres "se animen a denunciar".


Summary: Ir ao Bernábeu e apañar 7 goles entra dentro do verosími, mesmo que sexa en época de vacas fracas en Chamartín. Se temos algunha dúbida comparecemos orzamentos. O problema é a extrema fraxilidade da equipa deportivista.

O Real Madrid mellorou pasadas prestacións, sobre todo porque no aspecto físico por vez primeira na liga non se desfondou nos segundos 45 minutos. Bastou iso para lle endosar 7 goles a un Deportivo que mostrou por que está aí abaixo. Podes encaixar 7 goles no Bernabéu e oferecer algo máis de resistencia. Ir con outra intención á disputa da bola. Deixar algo máis de suor sobre o céspede. Non conxurarse para converter un defensa central -Nacho- en bigoleador. Facer algunha falta que outra. En resumo: competir. E iso que a equipa viveu un lixeiro espellismo, o gol de Adrián, após unha certeira asistencia dun Lucas Pérez que, desta volta, si estivo a algo máis de 75 por cento da súa mellor versión (aínda que apenas puxo en apuros a Keylor Navas). Cristóbal Parralo apostou por unha equipa algo Frankestein, por unha banda un triunvirato de medio centros -Mosquera, Guilherme, Borges- e, por outra, coa dupla de ataque Andone-Lucas, con Adrián a completar o tridente. Había aí certa indefinición: a que xogamos? a defender ou a atacar? Á vista está que non funcionou. Custa entender como é posíbe que con tanta armazón na medular Modric vivise este domingo un dos seus partidos máis cómodos, sen apenas ser importunado, a funcionar como o autèntico eixo da equipa merengue. Co 2-1 -unha obra de arte de Bale- o Deportivo demitiu do choque e iso que aínda corría o minuto 42. A segunda parte foi un festín dos brancos. O problema non é caer goleado no Bernabéu. Pode acontecer mesmo se disputas o partido. O problema é que a equipa coruñesa se esqueceu de disputalo. PD: na zaga debutou o central do Fabril One. E desde logo non foi do pior da equipa. Cero medo escénico. Real Madrid CF: Keylor Navas, Carvajal, Varane, Nacho, Marcelo, Kroos, Casemiro, Modrić (Kovačić, min. 76), Bale (Lucas Vázquez, min. 82), Borja Mayoral (Benzema, min. 64) e Cristiano Ronaldo. RC Deportivo: Rubén, Juanfran, Schär, One, Luisinho, Guilherme, Pedro Mosquera (Edu Expósito, min. 49), Borges (Emre Çolak, min. 54), Lucas, Andone (Carles Gil, min. 79) e Adrián. Goles: 0-1 Adrián (min. 23); 1-1 Nacho (min. 32); 2-1 Bale (min. 42); 3-1 Bale (min. 58); 4-1 Modrić (min. 68); 5-1 Cristiano Ronaldo (min. 78); 6-1 Cristiano Ronaldo (min. 84); 7-1 Nacho (min. 88). Árbitro: Fernández Borbalán (c. andaluz). Cartón amarelo a Andone (min. 38) e Lucas (min. 56). Incidencias: partido da 20 xornada daLiga disputado no Estadio Santiago Bernabéu ante 63.504 espectadores.


Summary: A militancia do Partido Conservador elixe Truss como nova líder e nesta terza feira tomará tamén posesión como primeira ministra británica.

Xa é oficial. Elizabeth 'Liz' Truss, até o de agora ministra de Exteriores do Reino Unido, será a nova primeira ministra do país após a renuncia de Boris Johnson en xullo, unha decisión obrigada pola presión das bases do Partido Conservador debido aos múltiples escándalos que afectaban o seu goberno. Truss cumpriu os prognósticos e impúxose nas eleccións primarias dos tories fronte ao ex ministro de Finanzas Rishi Sunak, cunha ampla vantaxe: 81.326 votos por 60.399 obtidos polo seu rival político, nuns resultados que veñen de darse a coñecer no conclave conservador. Tras facerse oficial a súa designación como nova líder do partido, Truss tornará formalmente na nova líder do Executivo nesta terza feira, cando se entrevistará coa xefa do Estado, a raíña Elizabeth II, para completar este proceso de renovación. Johnson dimite após os últimos escándalos Truss... A nova Thatcher? A prensa británica presenta Liz Truss como a "herdeira" de Margaret Thatcher por mor do seu programa político, que prevé executar grandes rebaixas fiscais e recortes no sector público. Paradoxicamente, Truss, criada no seo dunha familia "á esquerda do laborismo", asistiu de cativa a múltiples concentracións contra Thatcher. Segundo informan varios medios como a BBC, Truss manifestouse tamén en público cando era moza a prol da abolición da monarquía, cuestión na que mudou de parecer co paso do tempo: "Os meus comentarios sobre a monarquía estaban errados", dixo nun recente debate. Aliás, en 2016, ás portas do referendo do Brexit, Liz Truss insistía na conveniencia de ficar dentro da Unión Europa: "Defendo a permanencia porque creo no interese económico do Reino Unido e isto significa que podemos centrarnos nunha reforma económica e social que é vital na nosa casa". Hoxe, porén, é unha das máis firmes defensoras do Brexit. Liz Truss, candidata a suceder Boris Johnson: "Estou preparada para apretar o botón nuclear" A nova primeira ministra pasou primeiro polo Partido Liberal-Demócrata, un dos principais rivais ideolóxicos dos conservadores, antes de recalar a finais do século pasado na formación tory. Agora abandeira como a que máis os valores tradicionais deste partido: "Fixen campaña como conservadora e gobernarei como conservadora", dixo, após coñecer os resultados da votación interna.


Summary: Ameazas ás explotacións e baixadas "unilaterais" dos prezos en orixe ameazan un sector no que Galiza é estratéxica, mais que adoece pola falta de intervención pública.

A recuperación non alcanza o sector lácteo galego. Mais non o fai desde hai décadas. Malia o repunte coxuntural dos prezos no último ano -froito do aumento do valor do leite en pó e a nata no mercadointernacional- a queda do prezo en orixe non cesa desde xaneiro de 2014. O excedente na produción está a ser aproveitado pola industria para ameazar as explotacións gandeiras con non lles recoller o leite como medida de presión para lles pagar menos por el. Nalgúns casos o litropágase a 0,32€/l. e sitúa o noso país entre os territorios da Unión Europea onde o seu prezo é máis baixo, xunto con Lituania, Romanía, Letonia, Polonia, Estonia e Hungría. Estes dados foron fornecidos pola Comisión europea a respeito dos prezos correspondentes a xullo de 2014 e contradín os discursos da Consellaría de Medio Rural. O xogo suxo practicado pola industria reflíctese no caso de Leite Río S.A. A coñecida empresa láctea xerida polo lugués Jesús Lence enviou unha carta a boa parte das explotacións gandeiras ás que recolle o leite para lles anunciar que deixaría de facelo a partir do 1 de outubro de 2014 se a 'calidade' do produto non melloraba. Para argüír a merma da súa calidade, Río asegurou que os valores de lactosa detectados no produto excedían as porcentaxes fixadas. Porén, as analíticas practicadas foron desenvolvidas pola propia empresa e non por grupos independentes como podería ser o Laboratorio Interprofesional Galego do Leite (LIGAL), o que fixo dubidar as organizacións agrarias mesmo da veracidade dos dados fornecidos por Leite Río. A "LEI DA SELVA" As ameazas de Lence non chegaron a se efectivizaren, até o momento, no caso dos particulares. Así as cousas, a empresa baixou 2 céntimos o prezo da recollida en orixe, causando importantes perdas entre @s produtor@s que, malia non obteren marxe de beneficio coa venda do produto, continúan a ver incrementar o prezo dos insumos. "As industrias lácteas queren redeseñar o sector á súa medida sen contar con ninguén e co beneplácito das administracións", denuncian desde a Federación Rural Galega (Fruga). Para a organización agraria, abaixada "unilateral" dos prezos por parte da industria e as ameazas recibidas pol@s gandeir@s reflicten que no sector está a rexer "a lei da selva". "É incomprensíbel que algunhas industrias lácteas decidan unilateralmente" empregar o dado da porcentaxe de lactosa "como un falso criterio de calidade", critican. En boa medida, porque o seu valor vese influído pola "alimentación" e o "manexo dos animais" acrecentándose no caso do base legal", denuncian desde a Fruga. Desde as organizacións agrarias amósanse cert@s de que a Xunta de Galiza -através da Consellaría de Medio Rural e do Mar- está a actuar como "autora" ou "cómplice" da situación que atinxe o sector lácteo, pois, din, "os feitos indican que a consellaría dá por mortas a Mesa do leite e a Interprofesional láctea", órganos que tiñan por obxecto servir de canles de interlocución e toma de acordos entre os distintos axentes á fin de regular o sector. Mais estes espazos non se reúnen desde hai meses. Ao mesmo tempo, perante as críticas e denuncias das explotacións e as organizacións agrarias, a Consellaría decidiu non tomar parte no conflito e limitarse a "animar" os axentes a asinar contratos "coprezo referenciado a algún indicador de mercado", como os derivados. Mais sen se ofrecer a mediar perante unha industria que a todas luces ten a tixola polo mango e está a mudar as regras de xogo segundo lle convén.


Summary: Na curva da Grandeira, o tramo onde se produciu o sinistro, a 4 quilómetros da chegada a Compostela, o sistema ERTMS que tería freado o comboio que viña de Ourense deixa de estar operativo, malia que a liña segue a ser de alta velocidade. Porén, o Goberno español ten implementado este dispositivo noutras liñas, como as de cercanías de Madrid

O 19 de maio de 2006 comezaban a circular no Estado español as primeiras liñas de alta velocidade equipadas co sistema de seguridade ERTMS, recomendado pola Unión Europea xustamente desde ese mesmo ano. O Estado español aparece na listaxe de pioneiros na súa implementación e o sindicato de maquinistas mostrou xa o seu convencemento de que este sistema "tería evitado a traxedia". O mencionado sistema componse doutros dous: o GSM-R que permite a comunicación por radio cos comboios; e un segundo, o ETCS, que tería evitado o sinistro de Angrois ao non lle permitir rebasar a velocidade máxima, os 80km/h, no tramo sinistrado. Porén, malia estar implementado ao longo do trazado, a catro quilómetros da estación de Compostela desaparece. Con todo, o ministerio de Fomento ten implementado este sistema, alén de varias liñas onde funciona a alta velocidade, nas liñas de cercanías de Madrid. O secretario de Estado de Infraestructuras do Ministerio de Fomento, Rafael Catalá, confirmou en declaracións á Cadena Ser que a catro quilómetros da chegada de Santiago as vías deixaban de ter instalado o sistema para pasar a un método máis antigo que non provocaba o freado diante do exceso de velocidade do comboio.


Summary: A escola republicana era unha muller que quería cambiar as cousas, que sabía que o ensino era unha das mellores armas para acabar coa desigualdade. Por iso, o misóxino franquismo descargou sobre ela a súa ira. Baleirouna de coñecemento para enchela de crucifixos e desbotou das súas aulas a xente comprometida. A represión sobre a escola foi o maior dos castigos, pero hai leccións que é imposíbel borrar da historia. Eis un extracto da peza publicada no número 326 de Sermos Galiza.

Nos albores do século XX, apenas sabían ler tres de cada dez galegos, non chegaba a dúas de cada dez galegas, e a situación non tiña trazas de mellorar, pois só estaba matriculada unha de cada dúas criaturas en idade escolar e só a metade desa cifra acudía con regularidade a unha aula que, ademais, tiña moi escaso apoio institucional. A escola pública era moi precaria e o peso da instrución recaía maioritariamente nas mans da Igrexa. O desolador panorama complicábase na Galiza pola total marxinación da lingua, desaparecida na fala da docencia, nos libros de texto e mesmo perseguida cando chegaba á escola por boca do alumnado. "Prohibíchedes o galego nas escolas para producir no espríto dos nosos rapaces un complexo de inferioridade, facéndolles crer que falar galego era mal e falar castelán era falar ben", denunciaría xa desde o exilio Castelao no seu Sempre en Galiza. As Irmandades da Fala intentaron dar resposta a esta situación coa posta en marcha das Escolas do Insiño Galego, que na súa presentación xa deixaban clara a orientación, como recolleu A Nosa Terra: "Non lle abonda a Galicia que os seus fillos sepan ler i escribir. Galicia precisa que os seus fillos lean i escriban na súa fala para que a sintan, que estuden na súa xeografía para que a coñezan e coñecéndoa quéirana". Foron seis cursos nos que o editor Ánxel Casal impartiu aos nenos coruñeses un ensino distinto. A mestra Elvira Bao era a encargada de facer o propio coas nenas, pero nunca acadaron matrícula suficiente. A escola non era cousa de nenas. [Podes ler a peza íntegra no número 326 de Sermos Galiza, á venda na loxa e nos quiosques]


Summary: O cómic, con debuxos de Carlos Sardiña e textos de Henrique Sanfiz, busca financiamento en Verkami. Na historia xunta con Breaking Bad a vida do autor da fachada da catedral de Santiago ou da Casa do Concello de Lugo.

Lucas Ferro Caaveiro (A Capela, 1699) foi un dos máis brillantes arquitectos galegos da historia. Entre outras obras, completou a fachada barroca da Catedral de Santiago, a Casa do Concello de Lugo (a primeira verdadeiramente monumental realizada en Galicia) ou a Igrexa de San Frutuoso en Compostela. Porén, nos últimos anos foi relegado -ao igual que outros mestres barroquistas- pola auxe do estilo neoclásico. De feito, chegou a presentar un proxecto para a Casa do Concello de Santiago, rexeitada en favor do deseño do francés Charles Lemaur. A pesar da sona acadada durante décadas polo seu traballo, Ferro Caaveiro morreu na pobreza. Unha "gloria e declive" da que falou Xerardo Estévez neste artigo. Hoxe podemos ler a historia deste rebelde arquitecto en banda deseñada, a través do cómic Lucas Ferro Caaveiro. A auténtica rebeldía galega, con debuxos de Carlos Sardiña (debuxante autor entre outros da banda deseñada sobre Alexandre Bóveda) e textos de Henrique Sanfiz (Licenciado en Xeografía e Historia e director de Radio Fene Radiofusión). Os seus autores destacan que "Ferro Caaveiro alcanzou a gloria rematando e inaugurando a fachada da catedral de Santiago de Compostela na Praza do Obradoiro en 1750. O seu contributo foi decisivo para a imaxe de cidades barrocas que ofrecen as dúas urbes" e que despois, a pesar das dificultades crecentes, "mantivo os seus criterios ideolóxicos e estéticos, non se dobregou". "Foi un rebelde, non agachou a cabeza diante da monarquía dos Borbóns nen da xerarquía eclesiástica. Por iso morreu na pobreza", sinalan. O proxecto busca financiamento a través de Verkami. O obxectivo é acadar 2.297 euros para imprimir o libro a toda cor con 46 páxinas (19 x 27 cm) e tapa dura. Na obra, cunha clara vontade divulgativa, ter peregrinos camiñan ata Compostela mentres van falando de Ferro Caaveiro. Falan tamén de Breaking Bad ("a serie considerada a mellor da historia da televisión", subliñan), outra historia de rebeldía, equiparando deste xeito o arquitecto co Walter White da ficción. As persoas que apoien a publicación do libro (a partir de 9 euros) recibirán distintas recompensas. Cunha achega de 14 euros, terán o cómic na súa casa, acompañado dun agradecemento persoal e escrito dos autores. Páxina de Verkami para apoiar o proxecto


Summary: Eles xa toman medidas para cadrar os presupostos e despois non ter que andar a pedir. Botan contas da taxa de letalidade do virus para proxectala sobre o orzamento do sistema de pensións, mentres os langráns do sur de Europa perdemos o tempo coa cervexa ao sol.

Picasso morreu aos 92 anos e ten parte da culpa de que non haxa eurobonos para os países do sur de Europa pola pandemia do Covid-19. Coma Miguel Anxo, que morreu aos 89, Matisse aos 85, Maruxa Mallo aos 93, Joan Miró aos 90, Georgia O'Keefe aos 99, e xa non digamos Alberto Giacometti, que vivíu ata os 104.Eles son os culpabeis da nosa falta de crédito, coma Buñuel (83), Kurosawa (88), Berlanga (89), Clint Eastwood (89), Billy Wilder (96), Kirk Douglas (103) e o peor de todos Manoel de Oliveira, que estivo amolando ata os 106. A non ser que Olivia de Havilland o sobrepase, de momento anda polos 104.Nunha competición de burradas estes serían algúns dos candidatos a medalla, o ouro de momento está reservado para as autoridades sanitarias holandesasOutrosí B.B. King (90), Sánchez Ferlosio (92), Chavela Vargas (93), Noam Chomsky (91), Bertrand Russell (98), Winston Churchill (91), Mario Bunge (100), Ernst Jünger e Nicanor Parra (ambos 103), mesmo Pitágoras, que arrastrou o corpo ata os 86. Non pode ser, meus, así é imposíbel saír adiante.Coñeceredes o tweet de Donald Trump de hai apenas 20 días: "tamén morre xente arreo pola gripe e a economía non se para". Ou as declaracións do vicegobernador de Texas cando lle preguntaron polas medidas a tomar fronte o Covid-19: "É a hora de que os maiores teñan conta de si mesmos, ou ben que se sacrifiquen polo seu país. Todos imos morrer algún día, etc". Xa o dixera antes o primeiro ministro do Reino Unido, "Moitas familias británicas van ter que perder os seus seres queridos antes de tempo" frase que empregou para explicar que o país e a City non ían parar nin confinarse por semellante nimiedade. Nunha competición de burradas estes serían algúns dos candidatos a medalla, o ouro de momento está reservado para as autoridades sanitarias holandesas, que lle pediron abertamente á súa poboación: "non nos vaian traer doentes débiles ou de máis de 70 anos aos hospitais, iso sobrecargaría o sistema e poría en perigo a persoal sanitario ou conductores de ambulancia... É mellor que morran na casa tranquilos, metelos nun hospital para que morran alí sería inhumano, unha crueldade". A mensaxe ten máis mérito do que parece, porque a emitiron cando aínda non existe saturación nos seus hospitais, non é un berro desesperado, é unha política de país que se combina coa súa renuncia a ningún tipo de confinamento. Non só non queren perder o tempo coas persoas anciás, queren que a súa morte pareza un accidente, e co coronavirus veu Deus a velos.Como vedes, eles xa toman medidas para cadrar os presupostos e despois non ter que andar a pedir. Botan contas da taxa de letalidade do virus para proxectala sobre o orzamento do sistema de pensiónsHai dous meses no goberno de Holanda debateuse a suministración dunha pílula para quitarse a vida destinada ás persoas maiores deses 70 anos, tanto para as que padecesen enfermidade irreversíbel como as que estivesen sás: "Cando xa viviron o suficiente, teñen dereito a elixir cando e como queren morrer". Coma quen di, empoderalos. A medida non saíu adiante unicamente porque na coalición de goberno entra un partido demócrata-cristián.Como vedes, eles xa toman medidas para cadrar os presupostos e despois non ter que andar a pedir. Botan contas da taxa de letalidade do virus para proxectala sobre o orzamento do sistema de pensións, mentres os langráns do sur de Europa perdemos o tempo coa cervexa ao sol. Alemaña fai algo parecido pero cala. Agradécese a claridade do goberno holandés e dos votantes que o sustentan. Viva Europa.


Summary: O tribunal dálle a razón á CIG-Ensino ao desestimar o recurso presentado pola Consellaría de Educación.

Novo varapau xudicial para a Xunta de Galiza e o primeiro para o novo conselleiro de Educación, Román Rodríguez. O Tribunal Superior de Xustiza de Galiza vén de desestimar o recurso presentado polo goberno galego en relación cos despedimentos do profesorado Celga. A máxima instancia do país re-afirma co seu auto os ditames emitidos por diversos xulgados do social a respeito da nulidade ou improcedencia dos despedimentos. Neste senso, para alén de reiterar as obrigas legais de Educación ao confirmar a existencia dunha relación laboral entre @s doeentes e a administración, exíxelle o pagamento das costas do xuízo por valor de 600 euros. Con esta sentenza, a primeira do TSXG, a xustiza dá a razón ao profesorado e á CIG-Ensino máis unha vez. E é que desde que foi denunciado xudicialmente o caso do colectivo Celga suman xa 28 sentenzas gañadas, 22 delas por despedimento nulo e 6 por improcedente, dun total de 52 procesos iniciados. Unha actuación "represiva" O conflito entre o profesorado e Educación remóntase a 2013 cando foron denunciadas perante Inspección de Traballo as condicións laborais en que se atopaban @s docentes. Sen contrato, nen Seguridade Social, nen dereitos recoñecidos Inspección obrigou a Xunta a dar de alta @s traballador@s coas debidas garantías e con carácter retroactivo por o período de tempo adebedado desde 2009. Anxo Louzao: "A sentenza do TSXG, confirma, máis unha vez a actuación totalmente inaceptábel, represiva e ilegal da Consellaría de Educación" Cando isto aconteceu, a Secretaría Xeral de Política Lingüística --área á que estaba vencellado o colectivo-- procedeu ao seu despedimento. Perante esta situación @s docentes e a CIG-Ensino iniciaron as demandas nos diferentes xulgados do social do país. As sentenzas obrigan a readmitir o profesorado no posto de traballo e a lle pagaren os salarios de trámite polos cursos que lles correspondía impartir no 2014, cuestións que ratifica agora o TSXG. O custe deste conflito para a Administración, se sumamos as cotizacións e as multas, pode superar o millón de euros e pode incrementar se coas custas do TSXG, apuntan desde a CIG. "A sentenza do TSXG, confirma, máis unha vez a actuación totalmente inaceptábel, represiva e ilegal da Consellaría de Educación cun colectivo que estivo explotado e que lle negou os seus dereitos laborais máis básicos", sinala Anxo Louzao, secretario nacional da CIG-Ensino. A CIG-Ensino exíxelle ao novo conselleiro de Educación, Román Rodríguez, que a Consellaría cese na súa actitude vingativa e persecutoria contra este profesorado, asuma as resolucións xudiciais e en consecuencia, readmita a este colectivo unha vez que tanto as inspeccións de traballo, os xulgados do social e agora o TSXG, confirman a actuación ilegal da Xunta.


Summary: O Grupo de Desenvolvemento Rural (GDR) Ribeira Sacra-O Courel busca pequenos proxectos que revirtan o cada vez máis evidente descenso da poboación nesa zona. Contan co paraugas internacional de ter o único xeoparque galego e un orzamento ao que poden acceder sen moitas esixencias burocráticas.

O xerente do Grupo de Desenvolvemento Rural (GDR) Ribeira Sacra- O Courel, Martín Alemparte, é dos que cre que se lle pode dar a volta ao abandono do rural. Entre as súas tarefas está a de promover e incentivar a persoas e colectivos para que aposten por esta zona. Desde a creación deste organismo en 2016 os municipios de Bóveda, Monforte, Pantón, A Pobra do Brollón, O Saviñao, Sober, Quiroga, Folgoso do Courel, Ribas de Sil, O Incio, Samos, Triacastela e As Nogais saben que teñen un importante apoio técnico e económico para dinamizar o seu territorio. Ademais, desde abril deste mesmo ano tres deses concellos conseguiron o amparo da UNESCO coa constitución do xeoparque Montañas do Courel. Este recoñecemento é o primeiro a nivel galego e pasa a formar parte dos 140 que hai a nivel mundial. Intégrano Quiroga, Folgoso do Courel e Ribas de Sil. Alemparte participa en numerosos encontros e conversas na procura de novos proxectos que dean vida ao cada vez máis despoboado interior do país. O pasado sábado 2 de novembro desprazouse ao lugar de Anguieiros en Montefurado (Quiroga) convidado pola asociación sociocultural 'Boca do Monte' para informar das importantes axudas que dispón polas achegas europeas para o rural. Os números do GDR Ribeira Sacra-O Courel na súa curta traxectoria no son menores. Desde 2016 aprobaron 72 proxectos, consolidando máis de 140 empregos e creando máis de 20 postos de traballo. O investimento total realizado foi de 3.783.156 euros. "Levamos 20 anos dicindo que esta zona ten potencial mais non arranca e agora mesmo comezan a abandonarse as cabeceiras comarcais", explica o xerente do GDR Ribeira Sacra-O Courel a un reducido auditorio con público da zona e tamén de fóra, "en 30 anos as vilas actuais pasarán a ser grandes aldeas por falta de poboación". A castaña como fonte de riqueza Esta zona ten un grande potencial e é moi coñecida a nivel turístico logo dunha intensa promoción. Entre os produtos do agro que todos coñecemos está o viño, a castaña ou máis recentemente o aceite. Desde o GDR pensan que hai que incidir na castaña e explican as razóns. "No Courel hai 30.000 hectáreas de soutos nos que non se recolle a castaña e ao mesmo tempo, que paradoxo, os principais comercializadores de castañas na Galiza non atopan produto aquí. A venda da castaña fresca ten o seu complemento coa castaña elaborada. Desta zona son empresas pioneiras como Courelor e Delicias do Souto que no seu día contaron con apoios do GDR para o seu impulso. Desta zona son empresas pioneiras como Courelor e Delicias do Souto Martín Alemparte pon números a este potencial económico que pode crear emprego nunha zona que tanto o necesita. "Estimamos que os ingresos por hectárea na recollida de castaña podería ser de 6.000 euros polo que con catro hectáreas podería vivir unha familia". As dificultades virían polo acceso a eses soutos aínda que hai experiencias noutras zonas de cooperativas que convencen a propietarias e propietarios de que cedan os soutos por períodos temporais. Axudas europeas O GDR Ribeira Sacra-O Courel conta con achegas europeas específicas para proxectos relacionados con esta zona. O seu xerente explica que a media por proxecto é do 42% a fondo perdido do total do orzamento. "E non se están a gastar todas as axudas que temos para investimentos". Alemparte sinala que "nunca houbo tantas axudas" para introducirse no mundo do rural nesa zona. Conta unha experiencia piloto en Folgoso de Courel e Moreda onde se limparon os soutos e onde se realizou un inventario das diferentes propiedades. "Escolleuse eses lugares pola tradición que teñen de traballo en común e de traballar os soutos de xeito comunitario". O GDR Ribeira Sacra-O Courel conta con achegas europeas específicas O acceso ás axudas non ten moita complicación burocrática e é o propio GDR quen se encarga de xestionalas. "Iso si, quen veña ten que ter unha idea de que é o que quere e saber que ten que contar cun mínimo financiamento, a axuda que se dá non é para o total do orzamento". O capital humano "O principal problema na actualidade é o capital humano", indica Martín Alemparte, "hai unha tendencia a buscar traballo na cidade e abandonar o rural". Desde o GDR son conscientes de que hai moitas eivas para consolidar a poboación e non digamos para aumentala. As comunicacións, os servizos e até un maior apoio a nivel municipal para veciñas e veciños son algunhas delas. O contacto directo con alcaldes e alcaldesas permítelle ser tamén crítico. "Non todos os concellos axudan como deberían".


Summary: A mediados do século XIX descóbrese no castro de Illón, da parroquia de Licín, unha pedra que ten gravado o que é interpretado como un sol e axiña se decide que esta pedra "celta" sexa o símbolo gráfico do concello.

Vai un día solleiro en Escairón cando nos recibe Enrique Sampil no salón do Círculo Saviñao: o seu curmán Ramón Sampil preséntanos o actual presidente desta sociedade que, conta, tivo moito que ver na recuperación do antigo símbolo municipal nos primeiros anos da democracia, símbolo que goza hoxe de moito arraigo popular. Porque mesmo que dioive, no Saviñao sempre loce o "sol celta". O relato que puiden reconstruír conta que a mediados do século XIX descóbrese no castro de Illón, da parroquia de Licín, unha pedra que ten gravado o que é interpretado como un sol e axiña se decide que esta pedra "celta" sexa o símbolo gráfico do concello. Xuntouse o achado coa necesidade de implantar un emblema municipal. Pero polo que fose, a comezos do século XX, o sol estaba esquecido, mesmo así, no faiado da casa consistorial, contaba Enrique Pérez, primeiro alcalde da democracia, había vellos selos co emblema solleiro e o Círculo viña usando o sol desde a súa fundación en 1958, tamén o grupo de Teatro Valle-Inclán, alentado por Antonio Rodríguez López, que entre 1970 e 1979 puxo en escena doce obras, case todas en galego. Finalmente, o sol volveu ao concello. Pero a translación do debuxo, desde a pedra do Illón ao selo decimonónico non fora un calco: trasladárase a idea do sol, non o esquemático debuxo que se interpretou coma un sol. E desta representación no selo da Alcaldía constitucional del Saviñao derivan todas as demais variacións gráficas que hoxe circulan, conservando a forma do óvalo, propia da moda gráfica daquel tempo: o óvalo pasou a ser importante. Curiosamente, a historia da formación dos concellos transcorre ao longo do século XIX –en 1837 son abolidos os señoríos– en paralelo ás publicacións das Historia de Galicia que centran nos celtas a identidade nacional: velaí Verea y Aguiar, o pioneiro, que publica en 1838; Manuel Murguía, que bota a andar a súa obra por entregas desde 1860; Benito Vicetto, que publica en 1865; Saralegui y Medina, que edita Estudios sobre la época céltica en Galicia en 1894, e tantos outros. Savinus, o hipotético posuidor romano que daría orixe ao topónimo Saviñao, non daba para deseñar armas falantes. As espléndidas igrexas de Diomondi, de Seteventos, de San Estebo de Ribas de Miño ou a paraxe máxica da Cova non eran aínda, un século e medio atrás, consideradas de interese gráfico-simbólico. E o "sol celta" do Saviñao segue hoxe lucindo no escudo municipal, pero tamén na imaxe dun taller de pneumáticos, na do Atlético Escairón, na da Asociación de Veciños, na do Café-bar Unión, ou na da Torre Vilariño, poño por caso. Contan na Terra de Lemos que nos salóns do Círculo Saviñao endexamais se pon o sol.


Summary: O goberno local sadense confirma que comparece no proceso tras recibir a notificación oficial da demanda do Estado contra os Franco e o Consello da Xunta autoriza aos servizos xurídicos do Goberno galego para unirse tamén ao procedemento pola devolución do Pazo

A Xunta culmina a súa viraxe sobre o Pazo de Meirás e o goberno municipal de Sada profunda na súa reivindicación a prol da devolución da antiga residencia de Emilia Pardo Bazán que Francisco Franco e a súa familia utilizaron como propia dende 1938. O Goberno galego e o Concello sadense confirmaron este xoves que, por diferentes vías, se unen á demanda coa que o Estado procura botar os herdeiros do ditador das Torres de Meirás e a reversión da propiedade ao patrimonio público.O Concello sadense confirma que comparece no proceso tras recibir a notificación oficial da demanda do Estado contra os Franco e o Consello da Xunta autoriza aos servizos xurídicos do Goberno galego para unirse tamén ao procedemento pola devolución do PazoEste 18 de xullo o Concello de Sada, onde se atopa o pazo, recibiu un oficio no que o Xulgado de Primeira Instancia número 1 da Coruña lle comunicou oficialmente que a Administración Xeral do Estado puxo en marcha o proceso para reivindicar a propiedade de Meirás. Deste xeito o goberno local (encabezado por Sadamaioría en coalición co BNG e Alternativa dos Veciños) ten xa a porta aberta para comparecer no procedemento e confirma que o fará "ao ter interese directo e lexítimo no resultado da demanda".Deste xeito, explica o Concello, unha vez admitida a súa comparecencia, "poderá defender as pretensións formuladas polo Estado" ou as súas propias aínda no caso de que o Goberno de España desistise do proceso. O Concello explica que a súa intención é "seguir tendo un papel activo" a prol da devolución do pazo, agora na vía xudicial, "como xa tivo a través da participación activa na Xunta pro Devolución" promovida pola Deputación da Coruña e mais na comisión de expertos impulsada dende o Parlamento.Feijóo subliña que a comparecencia da Xunta na demanda supón "cumprir os compromisos acadados "co apoio da unanimidade do Parlamento para recuperar MeirásPouco despois da recepción da notificación xudicial no Servizo de Urbanismo de Sada o Consello da Xunta aprobaba a autorización para que os servizos xurídicos do goberno galego tamén comparezan como parte na demanda civil interposta polo Estado. Tras unha "primeira valoración", os letrados do Goberno galego "confirmaron" que era posible a participación da Xunta no proceso a cal, resalta Alberto Núñez Feijóo, supón "cumprir os compromisos acadados" co apoio da unanimidade do Parlamento de Galicia. Tras este movemento o presidente da Xunta foi cuestionado pola posibilidade de que o seu Executivo tome a mesma decisión sobre outras propiedades nas mans dos Franco, caso das esculturas do Mestre Mateo reivindicadas nos tribunais polo Concello de Santiago ou da Casa Cornide da Coruña, entre outras. "Non desbotamos ningunha posibilidade sobre bens dos que sexa discutible a súa titularidade", di Feijóo, que en calquera caso se remite aos "estudos" xurídicos de cada caso.Na súa demanda o Estado pide a nulidade da doazón de Meirás ao "autoproclamado Xefe do Estado", do posterior contrato de compravenda e da transmisión do Pazo aos herdeiros do ditador, para os que reclama a condena a devolver a propiedade Deste xeito o goberno de Sada e o galego prevén defender a posición que o Goberno de España expuxo ante o xulgado, baseada en que o ditador quedou co pazo a través dunha "fraude", semellando unha compra formal e legal anos despois de recibir a propiedade como se fose súa de mans da denominada Junta pro Pazo, que financiara a operación con doazóns forzosas. Neste sentido, o Estado pide ao xulgado que "declare a nulidade da doazón efectuada en 1938" ao "autoproclamado Xefe do Estado, Francisco Franco Bahamonde" e que faga o mesmo co contrato de compravenda asinado en 1941.Ao tempo, o Estado -e agora tamén Sada e a Xunta- piden "a nulidade parcial ou, no seu defecto, a ineficacia" das operacións efectuadas en 1976 para repartir a herdanza do militar golpista entre os seus descendentes, toda vez que nela se contemplan estas propiedades. A finalidade última do proceso, explicita, é que "se declare que a propiedade do terreo e edificacións (...) corresponden ao Estado" e que os herdeiros do ditador sexan condenados a devolvelas.


Summary: Os efectos das celebracións do Nadal provocan que a media diaria de casos novos na última semana rolde xa os 450 en Galicia, onde as áreas da Coruña e Santiago son as máis afectadas.

O avance da terceira onda en Galicia parece definitivo, cun impacto cada vez máis claro, especialmente nas áreas da Coruña e Santiago, sobre as que o venres o comité clínico decidirá novas e máis duras restricións para intentar parar a curva ascendente nos casos, na positividade ou nas hospitalizacións. Galicia alcanza os 6.404 casos activos logo dunha xornada con case 600 novos positivosOs efectos das celebracións de Nadal, da apertura e relaxación das restricións e do aumento da interacción social comezan a plasmarse de cheo nuns datos que neste Día de Reis --no que a Xunta permitiu a mobilidade para visitas familiares-- volven ser malos, continuando coa tendencia dos últimos días. Galicia alcanza os 6.404 casos activos logo dunha xornada con case 600 novos positivos (590) logo dos 298 da xornada anterior. A metade concéntranse nas áreas da Coruña e Santiago. En só 24 horas, tendo en conta os datos recollidos das 18 horas do luns ás 18 do martes, hai máis de 400 enfermos máis de coronavirus en Galicia, unha suba que lembra aos peores datos da segunda onda. A media diaria de casos novos na última semana rolda xa os 450 en GaliciaAfloraron nesta xornada moitos positivos de días anteriores, pero desde mediados de novembro non se notificaban tantos casos novos por PCR nun só día. Así, a media diaria de casos novos na última semana rolda xa os 450 en Galicia, cando na metade de decembro sitúabase nos 300.Este aumento chega nunha xornada na que tamén se aumentou o número de probas realizadas, alcanzando as 7.752, a cifra máis alta desde o pasado 24 de decembro. Foi a acumulación de festivos nas últimas dúas semanas a que levou a ese descenso de PCR, o que provocou tamén que se invisibilizase un empeoramento da situación que estaba latente e que agora comeza a percibirse de vez. E non será o peor de ter en conta a tendencia. A taxa de positividade media a sete días en Galicia achégase ao 7,8% cando en Noiteboa estaba no 3,6%Os efectos do Nadal, dos que aínda queda moito por ver, nótanse xa na tendencia ascendente de casos nos últimos días, que eleva tamén a taxa de positividade media a sete días en Galicia, que continúa a subir. Achégase xa ao 7,8% --case tres puntos por riba do 5% que a OMS considera como limiar para controlar a pandemia-- cando en Noiteboa estaba no 3,6%. O aumento é xeneralizado pero moito maior nalgunhas áreas. A Coruña e Ferrol superan xa o 10%, mentres que Ourense pasa do 8%, unha cifra que case alcanza Santiago. Destaca, por negativo, o incremento da positividade na área coruñesa, que pasou do 3,6% do dia de Nadal ao 11,2%. Xa que logo, a incidencia acumulada a 14 días segue a subir en Galicia, alcanzando xa os 190 casos por 100.000 habitantes no país, mantendo o ascenso que a curva iniciou a mediados de decembro, cando estaba en 150. Na área de Santiago, o dato da incidencia pasa de 244, mentres que na da Coruña supera os 200. A incidencia acumulada preocupa en Santiago e A Coruña, cunha curva ascendente que segue á alzaPor cidades, a situación de Santiago e da Coruña segue a preocupar, con incidencias de máis de 230 en ambos casos e unha curva ascendente que, pola contra, é moito máis estable noutras urbes. Respecto do resto dos concellos, os que teñen unha maior incidencia acumulada son Xove, Lobeira, Calvos de Randín, San Xoán de Río, A Illa de Arousa e Vimianzo, todos por riba de 1.000 casos por 100.000 habitantes, aínda que a vila mariñá chega case aos 3.000. Ademais, vilas como Verín, Tomiño, Viveiro ou Boiro pasan de 500. En canto á presión hospitalaria, os cambios non son aínda tan visibles como noutros ámbitos, aínda que se mantén a tendencia en ascenso dos últimos días en Galicia, onde do total de pacientes positivos, 57 están en UCI, 342 en unidades de hospitalización e 6.005 no domicilio.Así, o número de falecidos en Galicia polo coronavirus chega xa ás 1.427 persoas logo de comunicarse seis mortes máis, catro deste pasado martes e dúas de días anteriores. O número de falecidos en Galicia pola COVID chega a 1.427 logo de comunicarse seis mortes máisOs pasamentos correspóndense a unha muller de 85 anos falecida no CHUAC, unha muller de 76 anos falecida no CHUO, un home de 82 anos que faleceu no CHUS, un home de 82 anos que faleceu no CHUF e un home de 64 anos falecido no CHUVI e procedía da residencia de Moledo, en Vigo. Así mesmo, na xornada de onte produciuse o falecemento dun home de 88 anos no seu domicilio de Ourense.Ademais, dos 6.404 positivos en Galicia, 1.377 son da área da Coruña, 575 da de Lugo, 734 da de Ourense, 743 da de Pontevedra, 1.146 da área de Vigo, 1.442 da de Santiago, e 387 da de Ferrol.


Summary: Este tipo de contratos de futuros non requiren entrega física de auga e son só financeiros e sobre o dereito de uso dun recurso cada vez máis escaso.

A auga comezou a cotizar no mercado de futuros de materias primas de Wall Street pola escaseza deste ben e cuxo prezo fluctuará agora como o fai o petróleo, o ouro ou o trigo. O índice Nasdaq Veles California Water baséase nun indicador de prezos da futuros da auga en California que cotizaba a 486,53 dólares por acre-pé, medida de volume utilizada en Estados Unidos equivalente a 1.233 metros cúbicos. O prezo da auga en California duplicouse no último ano segundo este indicador e coa maior escaseza. Agricultores, fondos ou concellos poderán protexerse ou especular por cambios no prezo. Segundo a ONU 2.000 millóns de persoas viven en países con graves problemas de acceso á auga, mentres que nos próximos anos dous terzos do planeta poderían experimentar escaseza de auga Aínda que o índice está baseado nos prezos das principais concas fluviais de California, onde aumenta a escaseza, este valor poderá ser usado como referente mundial. Estes contratos de futuros non requiren entrega física de auga e son só financeiros, baseados no prezo semanal das cinco principais bacías de California até 2022. China e Estados Unidos son os principais consumidores do mundo de auga e segundo a Organización das Nacións Unidas (ONU), 2.000 millóns de persoas viven en países con graves problemas de acceso á auga, mentres que nos próximos anos dous terzos do planeta poderían experimentar escaseza de auga. En gran parte dos estados do mundo a auga é considerada un ben de dominio público, se ben existen concesións e licencias sobre o dereito de uso da auga. Isto, o dereito de uso, é o que chega a Wall Street e que xa advirten que o "negocio" con este ben ou recurso vai agravar aínda máis a situación.


Summary: O PSOE aposta a súa existencia como un partido significativo a que os sectores sociais que o apoiaron se alegren cando as cousas empecen a mellorar e todo volva ao seu. Paréceme que é unha infravaloración dos cambios na cidadanía nos últimos tempos.

Que se pode dicir das primarias do Partido Socialista que non sexan cousas tristes. Non é imposible que ao redor dalgún dese tres candidatos frutifique un equipo que ofreza capacidade e esperanza á sociedade española e hai que desexalo, por eles e polo ben de todos, pero o que agora representan é o contrario daquilo para o que se pensaron as primarias, unha confrontación entre candidatos que encarnasen camiños distintos. O que agora representan é o contrario daquilo para o que se pensaron as primarias, unha confrontación entre candidatos que encarnasen camiños distintos En parte é consecuencia da hostilidade, máis que falta de entusiasmo, con que o aparello enfrontou e boicoteou no seu momento aquela proposta de Zapatero. Aprazáronas, discutíronas, mareáronas e ao final quedou ese escenario sen interese para a sociedade. Porque se debería de tratar de ofrecer un debate e camiños á sociedade, mentres que, ao non abrir as primarias á súa base social, os candidatos teñen que dirixirse aos afiliados, ás agrupacións locais e iso nun partido que é unha máquina de administrar poder significa "o aparello". Ou sexa, aterse ás directrices para non quedar descolocado. Doutra banda o espectáculo na trastenda en torno da dirixente andaluza e todos os manexos dos aparellos territoriais nega que se trate de que se expresen realmente os militantes en liberdade. Todo triste e vello. En parte é consecuencia da hostilidade, máis que falta de entusiasmo, con que o aparello enfrontou e boicoteou no seu momento aquela proposta de Zapatero Curiosamente, do tres candidatos o "máis antigo", Pérez Tapias, foi o máis moderno. Ofreceu algunhas posturas claras e que suporían un cambio significativo nalgún tema, tanto un referendo consultivo no caso catalán como someter a referendo a opción monarquía república. Os outros dous candidatos, un dos cales parece que gañará a secretaría farao precisamente porque non din nada novo. En cambio encarnan a renovación biolóxica, teñen menos anos que o outro. Naturalmente hai matices que os diferencian e que se apreciarán desde dentro do partido pero desde fóra só se aprecia máis do mesmo, retórica ambigua por baleira, xeneralidades nun ton de políticos profesionais. A historia do PSOE desde a súa resurrección tras a morte de Franco tivo dúas etapas pero son unha mesma historia: administraron o que había sen tocar a estrutura económica de fondo nin os intereses dominantes Pero non é fácil a súa situación, terían que empezar de cero. A historia do PSOE desde a súa resurrección tras a morte de Franco tivo dúas etapas pero son unha mesma historia: administraron o que había sen tocar a estrutura económica de fondo nin os intereses dominantes. Zapatero reformulou unha nova cultura cívica e democratizou a sociedade desde o BOE pero continuou as liñas mestras económicas que arrincaban dos gobernos de González nos anos oitenta. Pero que ninguén se engane, iso era o que pedía maioritariamente a sociedade e con iso conformouse mentres houbo vacas gordas, todos fomos mellorando e había expectativas para os nosos fillos. O que teñen que enfrontar agora os novos dirixentes é un horizonte brumoso e sen camiños, pois non hai diñeiro europeo para repartir nin o gas que inchou a burbulla inmobiliaria, e atópanse cunha sociedade que neste momento ve que os poderosos quedan con todo e non reparten. A xente hoxe quere que se reparta, pero iso vai contra a política económica que nos impoñen tanto desde o FMI como desde o Bundesbank. Nada menos. Esa é a acusación que fai Podemos, porque este é o tempo de sinalar co dedo aos culpables. E como non se fixo, como os culpables dese gran desfalco ao estado que foi Caixa Madrid e demais desaforamentos seguen libres e protexidos, o tempo de acusar segue aberto e seguen sendo necesarios fiscais que falen pola sociedade. Como é necesaria a crítica global á política económica e, en consecuencia, social. Por que non o fan os candidatos? Porque non poden, parece que esa é a resposta. O PSOE aposta a súa existencia como un partido significativo a que os sectores sociais que o apoiaron se alegren cando as cousas empecen a mellorar e todo volva ao seu O PSOE aposta a súa existencia como un partido significativo a que os sectores sociais que o apoiaron se alegren cando as cousas empecen a mellorar e todo volva ao seu, paréceme que é unha infravaloración dos cambios na cidadanía nos últimos tempos. Non só as novas xeracións; gran parte da sociedade viuse abandonada, pero ademais liberouse de moitas tutelas e é máis libre. Pode ser que melloren as cousas e lla moitas persoas páseselles o cabreo pero non por iso depositarán facilmente a confianza en quen non ofrecen máis que un sorriso xuvenil. Non basta hoxe ser "guai". Ten que ser capaz de dicir o imprescindible: desfaremos todas as políticas antisociais que agora están empobrecendo e laminando nosas vidas O PSOE non pode xogar o papel de fiscal do sistema económico e político que xoga Podemos, é certo pois está preso do seu propio pasado, pero ten que ser capaz de dicir o imprescindible: desfaremos todas as políticas antisociais que agora están empobrecendo e laminando nosas vidas. Os seus catedráticos de economía, os seus comisarios europeos, os seus sabios económicos que veñen e van ás grandes empresas dinlle que non pode ser, pero se non ofrecen políticas alternativas entón serán un partido totalmente prescindible. A sociedade esperaría do Partido Socialista que fose un partido que administre poder pero tamén que se comprometa con cambios substanciais, é un dilema moi complicado e iso pide unha nova política, cousa que non se ve nese debate entre candidatos sen interese. Haberá que desexarlles sorte para que o tenten e consígano.


Summary: O secretario xeral do PSOE, Pedro Sánchez, pronunciouse a respeito das novas imputacións de José Ramón Besteiro, o seu homólogo no PSdeG, quen o sábado anunciou que renuncia a ser candidato á presidencia da Xunta mais quen se mantén no cargo orgánico. Porén, Sánchez avisou de que se se lle abre xuízo oral "deberá dimitir".

En declaracións en La Sexta, Pedro Sánchez reaccionou ante á situación procesual á que se enfronta Besteiro, ao que a pasada quinta feira lle expresou publicamente o seu apoio. O secretario xeral do PSOE sinalou que confía na inocencia de Besteiro malia as súas seis novas imputacións relacionadas coa corrupción pero advertiu de que se se lle abre xuízo oral "deberá dimitir" dese cargo orgánico. O líder do PSOE apoiou a decisión de Besteiro de non aspirar á presidencia da Xunta, dado que "así demostra que é un político que asume a súa responsabilidade en primeira persoa". Lembrou que o código ético dos socialdemócratas estabelece que a dimisión de cargos orgánicos do partido e as responsabilidades de carácter político se asumen no momento da apertura de xuízo oral. A este respeito, opinou que é "moito máis razoábel" que se abandonen os cargos públicos só coa condición de estar imputado e que as responsabilidades políticas se asuman só no caso de que se abra xuízo oral.


Summary: Ánxeles Vázquez abandonou antes de tempo a xuntanza do Consello Galego de Medio Ambiente e Desenvolvemento Sostíbel para eludir unha votación propiciada por SLG, Adega, FEG e SGHN sobre o modelo de desenvolvemento eólico.

Na tarde desta cuarta feira decorreu unha nova sesión do Consello Galego de Medio Ambiente e Desenvolvemento Sostíbel (COGAMADS), do que fan parte colectivos como o Sindicato Labrego Galego - Comisións Labregas (SLG-CCLL), a Asociación para a Defensa Ecolóxica da Galiza (Adega), a Federación Ecoloxista Galega (FEG) e a Sociedade Galega de Historia Natural (SGHN). A conselleira de Medio Ambiente, Ánxeles Vázquez, preside de facto o COGAMADS. Na orde do día, segundo explican estas entidades nun comunicado de prensa, figuraba un punto sobre o desenrolo da enerxía eólica no país. O vogal do SLG neste órgano, Diego Sánchez Agra, solicitou, co apoio de Adega, FEG e SGHN, a votación do Consello para "emitir un acordo sobre a necesidade de paralización dos informes e concesións de parques eólicos até que o Plan Sectorial Eólico da Galiza (1997) sexa revisado e sometido a avaliación". Deste modo, os entes ambientalistas procuraban tamén a promoción dunha "mudanza na lexislación para a mellor protección da cidadanía, o medio ambiente e o patrimonio". O acordo, explican, aludía directamente á "necesidade de derrogar as 'leis de depredación'" (5/2017 e 9/2021). Porén, ante esta petición, Vázquez optou por levantar da mesa: "A conselleira eludiu tramitar a solicitude abandonando precipitadamente a xuntanza ante a sorpresa e indignación das asistentes, quedando mesmo sen tratar o último punto da orde do día da reunión", sostén o comunicado. "Ao tempo que expresamos o malestar de SLG-CCLL, Adega, FEG e SGHN diante deste comportamento por parte da conselleira, pedimos a constancia en acta das dúas solicitudes de votación realizadas, as irregularidades no fechamento abrupto da sesión e a convocatoria á maior brevidade posíbel dun pleno extraordinario do COGAMADS para tratar as propostas bloquedas pola conselleira Ánxeles Vázquez", defenden as entidades involucradas. Por outra parte, aluden ao paso de Beatriz Mato, hoxe na eólica Greenalia, pola propia Consellaría de Medio Ambiente: "Imos estar moi atentas á tramitación das solicitudes de votación bloqueadas no día de onte [pola cuarta feira] pola actual conselleira", afirman, e salientan tamén que Greenalia é "unha das empresas eólicas que máis presión está a exercer sobre o territorio".


Summary: A muller faleceu no hospital vigués, logo de ser trasladada alí desde o PAC de Cangas tras avariarse o aparato de electrocardiogramas.

Alternativa Galega de Esquerda (AGE) exixe explicacións á Xunta pola morte dunha paciente en Povisa o pasado martes, logo de que fose trasladada ao hospital vigués tras a avaría do aparello de electrocardiogramas do Punto de Atención Continuada (PAC) de Cangas do Morrazo. A deputada Chelo Martínez pregunta ao Servizo Galego de Saúde "se ese acontecemento era inevitable". AGE pregunta se a morte da muller "era inevitable" ou tivo que ver coa avaría no electro de Cangas A familia da mulller falecida denuncia que o médico de urxencias que a atendeu en Cangas non puido realizar a proba diagnóstica dun electrocardiograma ao estar o aparato avariado. A anciá, natural de Vilanova, foi trasladada a Povisa ante a imposibilidade de poder relizarlle as probas pertinentes e, malia que na ambulancia non se rexistrou incidencia ningunha, faleceu pouco despois de ingresar no hospital. O Sergas, tal e como adiantou o Faro de Vigo, confirmou o fallo no aparato utilizado para realizar os electrocardiogramas, pero asegura que o PAC de Cangas conta con tres máis do mesmo tipo, dous fixos e un portátilo, polo que poderíase ter utilizado calquera dos outros dous. Ademais, insiste en que se cadra o médico considerou máis axeitado e rápido remitir a paciente directamente a Povisa, dado ao seu historial clínico e ao feito de que se tratase dunha proba diagnóstica. Así, AGE exixe á Consellería de Sanidade explicacións polo acontecido e quere saber, como amosa a pregunta rexistrada no Parlamento, "se a demora na proba electrocardiográfica en Cangas ten a ver coa morte da paciente, que ocorre coa muller en Povisa e se este deceso foi inevitable".