Summary: Convocan unha manifestación contra os recortes sanitarios en Muxía e Dumbría, que comparten pediatra, para este sábado, 12 de febreiro.

O colectivo Pediatras e matronas xa! convoca unha manifestación este sábado en Muxía —fronte ao centro de saúde, ás 12 horas— para protestar contra a falta de persoal neste municipio. "Outra vez sen pediatra. Os centros de saúde de Muxía e Dumbría comparten un puericultor para atender a cativada", lamenta, a través dun comunicado. O servizo de pediatría, afirma, "apenas existiu realmente" nos últimos meses: "Entre xaneiro de 2021 e febreiro de 2022 este servizo non existiu durante máis de seis meses", polo que a ausencia do servizo na actualidade "non é algo puntual". De feito, aconteceu en múltiples ocasións, segundo esta organización, "desde un mes até catro meses seguidos durante o ano 2021". E no exercicio actual, denuncia, "seguimos empeorando, coa ausencia de pediatra en xaneiro e agora de novo en febreiro". "En Muxía e Dumbría as nenas e nenos non poden enfermar? Non poden ter revisións nin vacinas? A solución é seren atendidos nas Urxencias do hospital?", cuestionan desde Pediatras e matronas xa!. A pasada semana, un pai residente en Muxía iniciou unha peregrinación desde Sarria até Compostela para protestar contra a falta de persoal no servizo de pediatría e de matronas que sofren moitos concellos do país, nomeadamente este municipio. Outras mobilizacións Esta convocatoria prodúcese nunha semana especialmente axitada no eido sanitario. Esta quinta feira a sociedade saíu á rúa en Lugo e Salvaterra para protestar contra os recortes, e na cuarta Tui fixo o propio. Aliás, este domingo, día 13, SOS Sanidade Pública e A Voz da Sanidade convocan senllas marchas a partir das 11 horas desde Moaña —Casa do Mar— e Cangas —centro de saúde— para atopárense na metade do camiño e denunciar publicamente a situación da sanidade nestes concellos.


Summary: O Concello de Santiago non colaborará "de ningún modo" coa carreira a prol do galego destinada a escolares e unha asociación contraria ás medidas de normalización da lingua propia de Galicia dá por feito que o consistorio coruñés tampouco o fará.

"De modo ningún". O Concello de Santiago non achegará este 2012 a axuda duns 4.000 euros que destinaba a colaborar na organización do Correlingua, a carreira organizada por entidades de promoción da lingua galega e a Coordinadora de Equipos de Normalización Lingüística que este ano se celebrará na capital o 7 de maio. A retirada do apoio tanto económico como loxístico fará que esta actividade, que vén contando co apoio dos gobernos das cidades galegas dende hai anos, sexa tratada en Compostela como unha manifestación ao uso, coa petición previa de permisos e posibles restricións que iso supón. A argumentación que se lanza dende o goberno municipal dirixido por Gerardo Conde Roa (PP) é o desacordo co manifesto no que este ano se inspira o Correlingua, redactado nun colexio de Pontecesures e no que se proclama, por exemplo, o desexo de que "as fronteiras de Galiza as poña o galego" ou que "non se é máis galego por vivir na Coruña se logo se fala o idioma de Castela". Se ben nun primeiro momento o consistorio compostelán argumentou falta de fondos para non subvencionar o evento pero comprometeu axuda material -como a instalación dun palco-, máis tarde condicionou calquera colaboración a que se retirase o manifesto. Pero, é este desacordo co texto a única razón desta decisión? Semella que non. Unha vez coñecida a retirada do apoio, dende a asociación Galicia Bilingüe dirixiuse unha carta de parabéns ao Concello de Santiago e, nun comunicado, aseguran que a mudanza de actitude é froito dunha "recente entrevista mantida" por Conde Roa con ese colectivo, na que "mostrou o seu compromiso de non apoiar dende o Concello actividades adoutrinadoras dirixidas a escolares. Do mesmo xeito, esa asociación dá por feito que o Concello da Coruña tampouco axudará á organización da carreira, ficando os gobernos municipais de Lugo, Pontevedra e Vigo como únicas institucións que si a apoian. Unha marcha avalada polo Plan Xeral de Normalización de Santiago A retirada de apoio ao Correlingua supón, ademais dun cambio repentino de plans, que o Concello compostelán vai contra o seu propio Plan Xeral de Normalización Lingüística. Aprobado por unanimidade do pleno durante o mandato do anterior equipo de goberno municipal, de PSdeG e BNG, o documento recolle explicitamente que o consistorio colaborará na "consolidación e extensión dos espazos de colaboración entre os axentes de promoción" do idioma "e as Administracións públicas no deseño de actuacións conxuntas", entre as que se cita o Correlingua. Ademais, o mesmo plan alude directamente a esta carreira escolar á hora de comprometerse na "consolidación e extensión dos programas de dinamización sociolingüística na comunidade escolar. Este é un dos argumentos empregados polos organizadores do Correlingua na súa resposta á retirada de apoio institucional. Entidades como A Mesa pola Normalización Lingüística, a Asociación Socio-Pedagóxica galega ou a CIG-Ensino lembran que o concello santiagués participa na iniciativa dende os seus inicios, en 1999. Desta volta, corroboran, o concelleiro de Cultura comprometeu "a colocación dun palco". A retirada do pactado "débese, segundo expresou telefonicamente" o edil, Ángel Currás, "a non estar de acordo co contido do manifesto", resultante, lembra, "do concurso que se celebra todos os anos" entre os propios estudantes. Neste contexto, a organización do Correlingua lémbralle ao goberno de Conde Roa que "se debe ao conxunto da cidadanía" e non se pode "rexer polos gustos dos seus representantes". "Os responsables desta institución antepoñen os seus prexuízos persoais, neste caso contra a lingua galega e a opinión libre de alumnos e alumnas de 4º da ESO", lamentan. Dende o seu punto de vista, o concelleiro "está a dar unha lección ao conxunto do alumnado de como coartar a liberdade de expresión e de opinión, base de calquera sistema democrático, na liña contraria do que debería promover como máximo responsábel educativo en Santiago" Web do Correlingua Plan de Normalización Lingüística de Santiago


Summary: Convocado por CIG, UGT e ASCA, o persoal de NCG Banco inicia unha serie de mobilizacións para a defensa dos postos de traballo, unha vez que o FROB non contempla o mantemento do emprego nas condicións da poxa pola entidade.

Entre as condicións da poxa de Novagalicia Banco, o FROB non fixo figurar o mantemento do emprego e, por esta razón, os sindicatos CIG, UGT e ASCA convocan unha serie de mobilizacións diante dunha situación que cualifican de "extrema urxencia". A primeira delas será a vindeira quinta feira 19 de decembro e tratarase dunha concentración de delegados e delegadas ás 11:00 diante do Banco de España na Coruña. No acto entregaranlle un escrito dirixido ao Gobernador do Banco de España, Luis María Linde de Castro. Concentración na Quintana O sábado 21 de decembro, ás 12.30 horas, convocan unha concentración de todo o persoal de NCG Banco na praza da Quintana de Compostela na que se defenderán os lemas "Compromiso polo mantemento do emprego e con Galiza" e "O que merca, tamén debe comprometerse co mantemento do emprego". Prevese a saída de autobuses da Coruña, Ferrol, Lugo, Ourense, Vigo e Pontevedra.


Summary: O ano pasado foi de ouro para o cinema galego, con ese acontecemento sen precedentes que significou a estrea d'O que arde e a súa conexión co público. Porén, tamén evidencia un importante fito a incorporación de audiovisual na nosa lingua dentro da plataforma Netflix, seguida este ano pola entrada na HBO. Facemos un repaso á historia da ficción galega en serie, coa vista posta nas oportunidades que presentan estes novos espazos.

Se, após o nacemento do cinema e a súa popularización, o século XIX viuse dominado polos filmes, o XXI, cando menos nos seus comezos, parece chamado a ser o da ficción seriada. A evolución nas formas de ver (ou consumir) series –que xa non só de televisión, ollo!– mudou moito desde os comezos desta tipoloxía de narrativa por capítulos, herdeira, non o esquezamos, das novelas por entregas que autores como Charles Dickens publicaban xa no século XIX. Aínda que a Galiza, polas peculiaridades históricas que marcaron o serodio nacemento da súa televisión pública, viviu con demora a entrada deste tipo de produción propia, tivo unha importancia que non cómpre deixar de lado no desenvolvemento do audiovisual galego. Se falamos de ficción serial en galego, temos que vencellala inevitabelmente á TVG. Pero malia ser xa un formato plenamente consolidado na altura da súa creación, en 1985, non foi até os 90 que xurdiron as primeiras series en galego, se ben antes xa escoitaramos grandes clásicos dobrados á nosa lingua, como Magnum, Dallas, ou Bonanza. No Estado, a Lei de televisión privada aprobouse en 1988 co nacemento en 1990 de Antena 3, Telecinco e Canal +. Para se nutriren de contidos, a compra de dereitos de ficcións estadounidenses foi unha das opcións máis económicas para estas canles privadas, e tamén para as públicas co gallo de lles facer fronte. Logo, a "moda" da década dos 90 que levou á substitución desa produción norteamericana por series nacionais, que se consolidaron como alicerce da programación do prime time, quer a nivel estatal quer na propia Galiza, segundo indicaba o investigador Marcelo Martínez Hermida nun estudo publicado en Grial. Aquí, ademais, o nacemento desa ficción seriada resulta fundamental dentro dos obxectivos de normalización lingüística cos que naceu a propia canle pública. "Houbo un antes e un despois cando a TVG comezou a apostar nese tipo de produtos", sinala o produtor Alfonso Branco, quen medrou no audiovisual precisamente vencellado a series históricas como Mareas Vivas, Terra de Miranda, As leis de Celavella, Padre Casares ou Matalobos. Ademais, vén de se converter no primeiro galego en formar parte da International Academy of Television Arts & Sciences, a maior organización de empresas de produción, distribución e radiodifusión do mundo, como unha das cabezas de Portocabo, xunto ao tamén produtor e guionista Pepe Coira. As series foron o "o punto de inflexión e o principal motor da nosa industria", di Branco. Nutrida coa xente do teatro, propiciou a creación dun star system de pequena escala e contribuíu a consolidar a profesión actoral, así como moitas outras dependentes do sector. Antonio Durán "Morris" lembra estes primeiros momentos como moi "ilusionantes" e lamenta que a día de hoxe se teña perdido en boa medida o apoio. "Date conta que daquela se emitían dúas ou tres ficcións semanalmente, agora non hai o mesmo interese", comenta. Sexa por falta de vontade ou outros motivos, a produción de ficción desde os anos máis doces foi caendo ao tempo que medraban multitude de produtoras, de maior ou menor dimensión, que hoxe se adaptan a diferentes fórmulas e dinámicas derivadas do impacto de internet e as novas fórmulas de produción. 1. Pratos Combinados Aicónica Pratos Combinados foi unha das primeiras series en galego, aínda que non a inaugural. A Familia Pita, que adoita sinalarse como a primeira, tampouco pode cargar con todo o mérito, pois o precursor da ficción por capítulos en galego colócase integrada nun programa de variedades tras o que se atopaba Xaime Fandiño, Velaí, no que Suso de Toro guionizaba un apartado que se chamaba Urxencias. Ese foi o auténtico xermolo. Porén, Pratos Combinados conseguiu algo insólito ao se transformar no primeiro grande éxito da ficción propia da canle. As personaxes e frases como "isto é un escándalo, Pereira" infiltráronse no imaxinario colectivo de varias xeracións. O propio Morris, como un dos protagonistas, reivindica ademais o complexo engadido de facer triunfar o formato da comedia de situación, algo que non é doado. Co Bar Suízo como escenario, as tramas desta primeira sitcom galega seguen a Miro Pereira e a súa compañeira Balbina Santos, retornados da emigración en Suíza, ao que acompañan personaxes como o irmán dela (Antón), o quiosqueiro Tuto, o repartidor Paspallás, o padre Nicanor ou o avogado Pedro Barreiro. Emitida entre 1995 e 2006, foi creada e dirixida por Xosé Cermeño e suma por volta de 300 capítulos polos que desfilaron actores moi recoñecidos, como os falecidos Ernesto Chao e Xosé Manuel Olveira "Pico", ou aínda en activo, como Mabel Rivera, Sergio Pazos, Cristina Castaño, María Castro, Josito Porto, María Bouzas... Ademais dese numeroso cómputo de anécdotas e frases, podemos tirar dúas grandes ensinanzas da súa longa: o desconcertante que pode resultar para o público a substitución na ficción dunha personaxe sen xustificar e as dificultades que pode atopar un actor por ficar asociado de maneira perpetua a unha personaxe, con continuas reposicións que chegan até a actualidade, pois a serie foi recuperada como alternativa de ocio durante o confinamento. 2. Mareas Vivas C on Mareas Vivas chegou o boom do audiovisual galego. Producida por Voz Audiovisual e Zopilote, nas súas emisións entre 1999 e 2003 chegou a acadar, nalgúns capítulos, até 50% de audiencia, unha taxa insólita mesmo a nivel europeo, cando a día de hoxe 12% se considera un bo dato. Morris destaca a "fidelización" que conseguiu, con personaxes e historias que, por proximidade ou outros motivos, conseguiran conectar moi ben coa audiencia nacional. A isto ben puido axudar o uso da variante dialectal do galego de Portozás, baseado na fala da Costa da Morte. Era a primeira vez que a gheada e o seseo se vían lexitimados na televisión galega. Ambientada na vila mariñeira ficticia de Portozás, conta a vida cotiá da veciñanza e os sucesos que rompen a tranquilidade coa chegada do xuíz Andrés, interpretado por Luis Tosar, ao modo de Doutor en Alaska, segundo ten confesado o creador, Antón Reixa. Aínda que o protagonismo recaía nas primeiras tempadas sobre el e María (Isabel Branco), trátase dunha serie coral, cun elenco amplo no que se incluían carismáticas personaxes que gozaron do agarimo do público, como o percebeiro Currás (Miguel de Lira), a alcaldesa Celia Rei (Mela Casal), o cacique Couto (Tuto Vázquez) ou o taberneiro Petróleo (Luís Zahera). Para algunhas intérpretes, mesmo serviu de trampolín ao sistema estatal, como foi o caso de Tosar. Aínda que moitas das tramas tiñan un marcado carácter costumista, algúns dos arcos que mantiveron en desacougo durante semanas a audiencia foron temas moito menos alegres, nos que había espazo até para a crítica social. Logo de Mareas Vivas, o audiovisual comezou a verse como unha industria, coa aparición de moitas novas produtoras. 3. Rías Baixas A serie de Continental TV e Zénit TV Rías Baixas emitiuse na TVG durante seis tempadas, entre 2000 e 2005 cun total de 191 episodios de 60 minutos de duración cada un. Ambientada na Comarca do Salnés, Rías Baixas conta a historia dunha poderosa saga familiar, os Lantaño, propietarios de adegas e viñedos. Un Falcon Crest galego no que a personaxe externa de Gloria Leiro, chegada a Cambados desde a Arxentina, destapa os conflitos ocultos da dinastía. Adaptación dunha serie catalá, Branco destaca este produto pola súa grande permanencia no tempo, que xerou unha enorme fidelidade da audiencia cunha estrutura de culebrón, unha característica moi degoirada polas canles e que remite ao propio nacemento da ficción seriada vencellada á publicidade. 4. Terra de Miranda Terra de Miranda é unha serie feita por Zopilote e Voz Audiovisual para a Televisión de Galicia, cos exteriores gravados en Mondoñedo e Aranga. Comezou a emitirse en 2001 e chegou até as 7 tempadas. Fechou o seu percorrido na pequena pantalla en 2007 cunha media de 150.000 espectadores no seu último tramo. O detonante da narrativa é a chegada a unha vila da Galiza interior da veterinaria Carmela, cos seus dous fillos pequenos, para esquecer a súa separación. Porén, coa xubilación próxima do seu tío Afonso, interpretado por Farruco, tamén veterinario, decide quedar e facerse cargo do posto que deixa vacante. A peculiar personaxe narradora do carteiro (César Cambeiro) introducíanos semana tras semana nun universo coral centrado nas problemáticas cotiás das habitantes da vila. 5. As leis de Celavella Adisrupción de produtos audiovisuais como As leis de Celavella merece unha mención destacada, polo seu potencial singular. Trátase da primeira serie de intriga ambientada na Galiza de comezos do século XX, que retrata desde o costumismo unha historia que se mestura co xénero detectivesco nas andainas do avogado Pablo Veiga, convertido nunha sorte de investigador privado que, coa axuda da pantasma de Belisario e da súa secretaria Matilde, remexe nos misterios da veciñanza e do seu propio pasado familiar. Emitida entre 2004 e 2006, "chegou nun momento no que xa se tiñan feito moitos formatos e demostrou que se podían desenvolver produtos máis arriscados, máis alá da comedia e do melodrama", opina Branco. 6. Libro de Familia Tamén do rural falaba Libro de Familia. Ambientada nos anos 60, esta crónica da sociedade do franquismo mestura tramas de amor, humor e poder que entre 2005 e 2013 sumaron até 22 tempadas que retorceron o argumento ao borde da telenovela, afastado en todo caso dunha ollada crítica, aínda que se esbozaban temas como os abusos do caciquismo e a aparición das cooperativas na transformación do agro. Os escenarios son os desa Santalla que, como titulaba o seu primeiro capítulo, "non sae no mapa". A serie retrata tres familias de diferente estrato social e as loitas na aldea. Os Cabanas, labradores de toda a vida e propietarios dun ultramarinos, conviven cos Lamela, saga de caciques que ten contas pendentes cos Freire, indianos que regresan da emigración logo de amasar fortuna en Venezuela. Entre 2005 e 2007 foi o espazo máis visto da TVG, mais após tres anos asumindo o liderado, na tempada de 2008-2009 perdeu peso en favor de Padre Casares, outra serie que conseguiu cativar o público da Galega. Xa rematada a súa emisión, desencadeou un dos poucos spin off que atopamos no audiovisual galego. Pazo de Familia seguiu entre 2014 e 2018 as vivencias de catro das personaxes que abandonan Santalla para entrar ao servizo na luxosa mansión dos Pardo Veiga. 7. Matalobos Con Matalobos volvemos ao exterior mariñeiro, entre a vila e a capital, e co tema do narcotráfico –tan popular agora logo do enorme éxito da produción de Fariña a nivel estatal– no foco. Ao longo de cinco tempadas (2009 -2013) a serie segue a historia dos Matalobos, unha familia asentada na costa que ten como principal fonte de ingresos o negocio das drogas. Suspense, drama e acción irmandan nun produto insólito até o momento que, para alén de na casa, foi recoñecida en Europa co premio Circom á Mellor Ficción de Televisión, outorgado pola asociación de televisións públicas rexionais europeas. Branco destaca Matalobos entre as máis recentes, pois supuxo "ese novo xiro" que Padre Casares ou Serramoura, aínda sendo moi relevantes, non supuxeron, pois "pasaron por sitios que outras series transitaran". Matalobos tamén demostrou que se podía facer "drama realista, duro e nada compracente, e non só comedias". Morris apunta ademais que conseguiu chegar a un público até daquela non tan apegado á TVG. 8. Serramoura Continuando a fórmula, Voz Audiovisual desenvolve un thriller rural que desde 2014 segue hoxe en antena, con tímidas apostas en buscarlle substituta coa recente A estiba, que non pareceu acabar de asentar. Serramoura parte do achado dunha moza brutalmente asasinada no monte da vila que dá nome á serie, feito que altera a tranquilidade dun lugar no que destaca a potente industria da madeira. Para traballar no caso chega Diego Bazán, un investigador de métodos agresivos que choca coa sarxento local, Marga Neira. A vítima sabía de máis sobre as loitas de poder entre os Fiúza e os Soutelo, as familias máis poderosas de Serramoura. En 2016 a canle rusa AXN Sci-Fi emitiu a serie. 9. O sabor da Margaridas Seguindo co thriller, CTV deu a sorpresa ao converter O sabor das margaridas, primeira serie en galego distribuída por Netflix, nunha das máis vistas do catálogo de Reino Unido e Irlanda, onde conseguiu situarse no sétimo posto das producións en lingua non inglesa. Após estrearse en 2018 na TVG, a acollida internacional do streaming en 2019 foi tan boa que motivou a confirmación dunha segunda tempada, que viu recentemente a luz na TVG en marzo de 2020. O éxito fóra probabelmente se deba a un formato consolidado de intriga policial. Ambientada en 2010, a historia trasládanos a unha vila illada do interior, na véspera da chegada do Papa Bieito XVI a Compostela. Unha moza conflitiva, Marta Labrada, é secuestrada. Rosa Vargas é a axente de policía encargada da investigación dun caso que a leva a destapar unha serie de crimes que permaneceran ocultos "onde nunca pasa nada". 10. Auga Seca Un rapaz portugués, Paulo Duarte, aparece morto no porto de Vigo. En aparencia, suicidouse, mais a súa irmá Teresa négase a crelo e trasládase a cidade olívica desde Lisboa para investigar o acontecido, coa axuda do seu padriño, Mauro Galdón, un importante empresario e propietario da corporación onde traballaba o mozo. Co fondo do tráfico de armas e o mundo dos negocios, Auga Seca é un novo capítulo da colaboración luso-galega entre TVG e RTP, encarnada pola coprodución de Portocabo e SPi. Esta fórmula colaborativa, no ADN de Portocabo, atopou en Portugal un aliado perfecto, por cultura e proximidade, "era unha rareza que non pasara antes", comenta Branco. Ademais, Auga Seca converteuse na primeira serie galega en se facer oco na oferta da plataforma dixital HBO, se ben a anterior proposta desta alianza, Vidago Palace, maioritariamente en portugués, pasará tamén ao catálogo o 31 de maio. A entrada nas plataformas marca unha nova etapa do mercado audiovisual. Mudan as formas de consumo e de exhibición e, segundo demostran os últimos casos mencionados, a presenza da lingua galega vólvese máis doada. "Netflix, HBO ou Movistar+ contribuíron a algo que as canles convencionais e os produtores non conseguiramos romper antes: os límites do idioma", explica Branco. Afacerse a consumir en versión orixinal produtos doutros territorios "socializou moito o consumo", di, polo que agora é posíbel "vender a máis compradores", desaparece o límite de "en galego só para Galiza, pois hai un vehículo para que o idioma poida circular máis alá do que tiñamos até agora, que era TVG".


Summary: Nada máis ter coñecemento da intención de Reciclaje Ambiental Lesta, S.L. de construír un vertedoiro de residuos non perigosos na parroquia de Lesta (Ordes), a portavoz do BNG en Bruxelas, Ana Miranda, visitou o lugar acompañada de veciñanza e do BNG de Ordes e comprometeuse a loitar no Parlamento europeo contra a instalación. Conversamos con ela acerca das iniciativas que presentou.

Convidada polo BNG de Ordes e veciños e veciñas de Lesta, Ana Miranda visitaba o 26 de agosto o lugar en que Reciclaje Ambiental Lesta, S.L. -empresa da que é administrador un ex edil do PSOE de Cerceda que se ocupaba da área de Obras e Servizos- pretende construír un vertedoiro de residuos non perigosos. A raíz desa visita, a portavoz do BNG en Bruxelas presentou dúas iniciativas cuxo obxectivo pasa por camiñar cara a un modelo de xestión do lixo sustentábel. En declaracións a Sermos Galiza, Ana Miranda explica que, a través dunha das propostas, empraza a Comisión Europea a facer "unha avaliación do Plan Galego de Xestión de Residuos Urbanos 2010-2020, pois incumpre totalmente a normativa dos tres R: reducir, reutilizar e reciclar". "Previamente, presentárase unha denuncia perante a Comisión de Peticións no Parlamento Europeo que aínda non foi tratada e que queremos axilizar", engade. Ana Miranda: "Queremos que a Comisión Europea examine o plan da Xunta porque contravén a normativa europea" "Pretendemos que a Comisión Europea examine o plan da Xunta porque contravén a normativa europea e tamén lle pedimos que diga se existe unha investigación aberta ao respeito por falta de cumprimento", afirma Ana Miranda, quen denuncia que a comarca de Ordes se está a converter "no vertedoiro de Galiza". "Na visita que fixen aos arredores da planta de Sogama vin como chegaron camións e como depositaron as bolsas sen teren tratado o lixo previamente, cando os residuos deben ser tratados en orixe", revela. "Os cheiros e os problemas de contaminación e de saúde son unha constante nunha comarca que non pode verse ameaza por ningún vertedoiro máis", salienta. Miranda teme que o novo vertedoiro sexa "un anexo á planta da Areosa [hai escasos 400 metros entre ambos os terreos] para as cinzas e escouras que saian de Sogama" A portavoz do BNG en Bruxelas teme que o novo vertedoiro que se pretende instalar na parroquia de Lesta sexa "un anexo á planta da Areosa [hai escasos 400 metros entre ambos os terreos] para as cinzas e escouras que saian de Sogama". "Representaría todo un negocio a costa do sufrimento da comarca", engade Ana Miranda, quen tamén fai referencia á ra catalogada como "especie vulnerábel" que habita na finca afectada. AGE tamén levará o modelo de xestión do lixo a Bruxelas Pola outra banda, Lídia Senra, eurodeputada de Alternativa Galega de Esquerda en Europa (AGEe), reuniuse a pasada sexta feira, 2 de setembro, coa Asociación de Afectadas e Afectados do Vertedoiro de Lesta, que lle trasladou o seu maior temor: "o vertedoiro de Lesta realmente é un pé que Sogama está metendo no concello de Ordes". AGE presentará en Bruxelas diferentes preguntas dirixidas á Comisión Europea para denunciar a situación Recollendo as demandas da Asociación, Lídia Senra comprometeuse a "traballar desde xa" e a dar todo o seu apoio para impedir que o proxecto vaia adiante. Neste sentido, a eurodeputada anunciou nun comunicado de imprensa que presentará en Bruxelas diferentes preguntas dirixidas á Comisión Europea para denunciar a situación. Salienta que continuará en diálogo permanente coas persoas afectadas para estabelecer novas liñas de actuación a defender na Eurocámara. A xuízo de Lídia Senra, "a solución non pasa só por impedir que este novo vertedoiro se instale en Lesta, senón por debater, facer forza e mudar o actual modelo que representa Sogama, realizando unha aposta decidida pola reciclaxe e a redución de lixo". Ao igual que lle aconteceu a Ana Miranda, a europarlamentar de AGE foi testemuña de como os camións depositaban o lixo sen tratar en terreos do vertedoiro de Sogama.


Summary: Se che queda tempo tras o desfile de Star Wars, a partida de rol ou tras da xornada de cosplay aí che van uns cantos filmes para que celebres o Día do Orgullo Friki como se merece.

1. A AVENTURA DOS EWOKS (1984, John Korty). Todo o teu entorno xa mirou (e máis veces ca ti) toda a saga de Star Wars e si... tamén renegou, de forma belixerante (pois non hai outra forma), das precuelas, pero para ser un verdadeiro friki con pedigree terías que ter mirado o primeiro spin-off que se fixo, moito antes de Rogue One. E se fora no cinema pois xa terías permiso para mirar por riba do ombreiro a toda a parroquia... 2. O SEÑOR DOS ANEIS (1978, Ralph Bakshi). Si, xa sabemos que sabes de memoria a triloxía de Peter Jackson e que tela en versión estendida e fixo que a miraches de corrido nun só día cando vivías na casa dos teus pais e apenas saías da habitación. Tamén sabemos que renegas d'O Hobbit da mesma forma que renegas das precuelas de Star Wars pero... miraches a versión de debuxos animados de Ralph Bakshi? Se non igual non mereces o alcume de friki... 3. STAR TREK IV. MISIÓN: SALVAR A TERRA (1986, Leonard Nimoy). Ser de Star Trek ou Star Wars é algo xa superado para todo friki que se prece de selo: molan ambas. E punto. Está moi difundida a idea de que 'A ira de Khan' é a mellor da saga, mais ti sabes ben que a de 'Misión: Salvar a Terra' é moito máis divertida. 4. MEET THE FEEBLES (1989, Peter Jackson). Seguro que coñeces de sobra os inicios gore de Peter Jackson e que ata gardas 'Braindead' en VHS como ouro en pano mais, miraches esta xenialidade musical porno-gore feito con monicreques? Brutal. 5. AS AVENTURAS DE FORD FARLAINE (1990, Renny Harlin). Ford Farlaine, o detective rockanroleiro que xura en hebreo contra a MTV e que resolve os casos de grelo. Parvada policiaca monumental da man de Renny Harlin pouco antes do seu ascenso ao olimpo hollywoodiense ('Máximo risco') e caída aos infernos ('A illa das cabezas cortadas'). Son as risas. 6. THIS IS SPINAL TAP (1984, Rob Reiner). Falsos documentais hai moitos, pero antes de se poñer de moda veu Rob Reiner e fixo esta xenialidade irrepetíbel arredor dunha banda de heavy metal. Hai que poñela en nivel 11. 7. O QUE FACEMOS NAS SOMBRAS (2014, Jemaine Clement e Taika Waititi). Outro falso documental directamente recomendado para ti, que sabemos que deveces polo xénero de vampiros até o punto de que miras ás agachadas a saga 'Crepúsculo'. Esta neocelandesa é un verdadeiro esmendrelle. 8. A FUGA DE LOGAN (1976, Michael Anderson). O máis seguro é que 'Fahranheit 451', 'Brazil' e '1984' son as túas distopías favoritas, pero que me dis desta con Michael York na que todos morren ao cumprir os 30 anos? Xenialidade kitsch que non poderás esquecer. 9. HIDDEN/OCULTO (1987, Jack Sholder). As posesións extraterrestres (ou de calquera outro tipo) é outro subxénero polo que deveces. Esta saíu moito antes que 'Species', 'Dark Angel' ou 'Fallen'. Moi útil para presumir de criterio cinéfilo. 10. STALKER (1979, Andrei Tarkovsky). E se falamos de criterio cinéfilo non podemos obviar a Tarkovsky. Calquera filme do xenio ruso valería para o caso, pero esta mestura de ciencia ficción e existencialismo é decididamente indicada para ti. Poderás recoñecer planos plaxiados até a saciedade por cineastas de toda clase e condición. Con esta acadas a excelencia friki. 11. A ARCA RUSA (2002, Aleksandr Sokurov). Un único plano secuencia de 90 minutos a través das 33 habitacións do Hermitage de San Petesburgo. Se fuches capaz de mirala no cinema sen botar unha cabezada xa tes tema de conversación gañado ante calquera outra fazaña cinéfila. 12. A ZONA MORTA (1983, David Cronenberg). Adaptacións de Stephen King hai moitas... Unha das menos coñecidas é esta dirixida con man de ferro por David Cronenberg e máis co inquietante careto de Christopher Walken cando facía de bo. Tras mirala quererás ler o libro, e viceversa. 13. THE MAN FROM EARTH (2007, Richard Schenkman). Ciencia ficción existencialista dentro dunha habitación. Non hai efectos especiais, non hai flash-backs, non hai apenas cambio de escenario, só falan. Marabilla que debes mirar antes de que estreen a secuela (este ano) se non aturas quedar fóra das conversas intelixentes. 14. DARK CITY (1998, Alex Proyas). Sabemos tamén que che encanta 'Matrix', e tamén que renegas das secuelas, pero tras mirar esta renegarás tamén de 'Matrix' por ser precedente e ser practicamente o mesmo concepto. E xa se sabe que o concepto é o concepto. 15. DUNE (1984, David Lynch). Lynch renegou sempre desta space opera baseada na obra de Frank Herbert. Prestaría moito que estivera dirixida por Alejandro Jodorowsky con Mick Jagger, Orson Welles e deseños de H.R. Giger e Moebius, como se pensou inicialmente... pero ti flipas igual coa de Lynch. E como pode ser así? Pois porque "el é o Kiwastz Haderach". 16. GOLPE NA PEQUENA CHINA (1986, John Carpenter). É desas que cando a poñen na tele quedas a vela case sen pestanexar. Se a metes nun programa triplo con 1997: 'Rescate en Nova Iorque' e '2013: Rescate en L.A.' xa che queda unha xornada temática ben apañada. 17. CYBORG (1989, Albert Pyum) Hai tempo que non miras ningunha de Van Damme pero antes papábalas todas. Que tal esta mestura de 'Mad Max' e 'Soldado Universal'? Mítica. 18. OPERACIÓN DRAGÓN (1973, Robert Clouse). Ao rei o que é do rei. Antes de Van Damme estivo Bruce Lee. A súa última antes de morrer de maneira tráxica é a mellor con diferenza, aínda que valería calquera outra para unha xornada de "hostias chinescas". Quedarás xenial se a completas coas que loita contra Chuck Norris ('O furor do dragón') e Kareem Abdul-Jabbar ('Xogo coa morte'). 19. WAYNE'S WORLD (1992, Penelope Spheeris). Sabes os diálogos de memoria, as cancións e imitas á perfección os xestos de Garth, pero nunca conseguiches que os teus colegas accederan a facer (ben) a escena do Bohemian Rhapsody dentro dun coche. Sempre hai algún que se rila ou que canta todas as partes de canción. Pois xa vai sendo hora de facer o teu soño realidade. 20. IT FOLLOWS (2014, David Robert Mitchell). Aparte de facer a brincadeira fácil co título (nunca crecerás), tamén vai sendo hora que mires dunha vez esta obra mestra do cinema de terror moderno. Se o fas con quen che mola moito mellor, xa verás que risas. 21. OS GOONIES (1985, Richard Donner). Evidentemente tiña que figurar no listado, pero nunca poderás presumir de friki de categoría se non coñeces á perfección o monólogo de Gordi: "Que o conte todo? Todo?" Ala, a practicar. 22. A FAMILIA STUPID (1996, John Landis). Sorprendente filme polo que ninguén dá un peso pero desde aquí reivindico como unha das comedias máis frikis do século XX. Para aprender a canción de "eu son o meu propio avó" e quedarse coa peña. Serás a alma das festas. 23. OS CABALEIROS DA MESA CADRADA (1975, Terry Gilliam e Terry Jones). Por suposto tampouco poderían faltar os Monty Python neste listado e esta é unha das máis tolas, que xa é dicir... "Cal é a túa cor favorita?" / "Azul... non vermella! Aaaah!". Pouco máis que engadir. 24. AKIRA (1988, Katsuhiro Ôtomo) Obra cumio do cyberpunk e anime de cabeceira para todo friki que se prece, aínda que moitos e moitas recoñecen (en círculos reducidos) que non a entenden de todo. Esta é unha boa ocasión de tratar entendela. 25. BATTLE ROYALE (2000, Kinji Fukasaku). Moito antes de 'Os xogos da fame' estivo esta distopía nipona de varios colexiais condenados a matarse nunha illa. Un Takeshi Kitano cheo de tics é o responsábel. Para calar a boca aos seareiros de Katniss Everdeen. 26. I AM A HERO (2015, Shinsuke Sato) Sabemos que che gusta o manga, alucinas co cinema oriental e deveces polo xénero zombi, así que este é definitivamente un dos teus novos filmes de cabeceira. Crítica de cinema no "Fora de Serie" do Sermos Galiza nº 246.


Summary: Rotas as conversas, ambos os bandos adxudícanse "importantes baixas".

As forzas talibán e os milicianos leais ao líder local, Ahmad Massoud, mantiveron esta quinta feira novos enfrontamentos armados no val de Panjshir, a única provincia que aínda non controlan os fundamentalistas desde que tomaron Kabul o 15 de agosto. Ambos os dous bandos afirmaron que conseguiran abater numerosos combatentes inimigos. O portavoz talibán Zabihullah Mujahid informou de que as operacións militares deran comezo "logo de fracasar a negociación co grupo armado local". Engadiu que se internaran na zona e causaran "importantes baixas", segundo informou Al Jazeera. E en declaracións á axencia Sputnik, Mujahid cifrou en 34 os milicianos abatidos polos talibán, entre estes dous comandantes. Un representante da Fronte de Resistencia Nacional (FRN, grupo leal a Massoud) manifestou pola súa banda á axencia Reuters que controlaban todos os accesos á rexión e que neutralizaran a ofensiva talibán. "O inimigo fixo múltiples tentativas de entrar en Shotul desde Jabul-Saraj [vila da veciña provincia de Parwan], e fracasou todas as veces". Máis tarde, na súa conta de Twitter, a FRN indicou que nos últimos catro días de combates na zona provocaran 350 mortos e 287 feridos, ademais da detención de 35 soldados talibán. As dúas partes cúlpanse ademais do fracaso das negociacións. Os rebeldes avogan por un Estado descentralizado, cun poder compartido entre os diferentes grupos étnicos. Mentres, os talibán prometeron un "Afganistán para todos os afgáns". Nunha entrevista en Foreign Policy esta semana, Massoud asegurou: "Se os taliban estivesen dispostos a compartir o poder con todo o mundo e a estabelecer xustiza e dar iguais dereitos e liberdade para todos no Afganistán, logo eu deixaría o cargo e abandonaría a política". O Goberno ruso instou aos talibán a "absterse" de seguir adiante cos combates en Panjshir e mostrou o seu apoio ás supostas negociacións, que tanto os primeiros como a FRN dan por rotas. Novo Gabinete Por outra banda, o novo Gabinete afgán poderíase dar a coñecer nas próximas horas. O dirixente talibán Ahmadullah Muttaqi explicou nas redes sociais que se estaba a preparar a cerimonia no palacio presidencial. Dúas fontes do movemento declararon a AFP que o anuncio podería chegar hoxe tras o rezo de sexta feira (pouco despois do mediodía).


Summary: Após a súa constitución formal, a Executiva nacional da fronte anunciou o reparto de responsabilidades entre as persoas que a compoñen. Bieito Lobeira releva a Montse Prado ao fronte da secretaría de Organización do BNG.

Na súa segunda xuntanza a Executiva nacional do BNG vén de levar a cabo o reparto das áreas de traballo e as súas correspondentes responsabilidades. A equipa estará encabezada por Xavier Vence logo de ser eleito portavoz nacional na Asemblea nacional decorrida o pasado 17 de marzo. A organización nacionalista optou por estruturar a súa dirección en catro áreas novas que mudan a fórmula empregada con anterioridade. Área de Organización e Estratexia territorial: Bieito Lobeira, Secretaría de Organización Goretti Sanmartín, Secretaría de Implantación e Estratexia municipal Área de Comunicación e Imaxe: Xosé Antonio Rubal, Secretaría de Comunicación Montse Prado, Secretaría de imaxe e campañas Área de acción Parlamentar: Francisco Jorquera, Secretaría de acción institucional no Parlamento Galego Rosana Pérez, Secretaría de acción institucional no Congreso dos Deputados e relacións con organizacións intenacionais do Estado Español Área de alternativas programáticas e formación: Xavier Campos, Secretaría de alternativas programáticas Adrián Dios, Secretaría de estudos e formación Saleta Chao, Secretaría de políticas sectoriais e coordenación das comisións Secretaría de política internacional: Ana Miranda Secretaría de acción social: Rafael Vilar Secretaría de defensa do territorio: Mar Vila Secretaría de acción feminista: Ximena Gonzalez Secretaría de iniciativas políticas: Néstor Rego


Summary: Os xornais impresos escriben as súas capas en galego, un día ao ano, namentres por Madrid algúns medios xa nin informan, só ofrecen opinión favorábel ao PP, mesmo a prol dos delirios do seu candidato.

Focha. Bonita palabra. E moi simbólica nunha data como a de hoxe. Non é habitual que nas capas dos diarios impresos de Galiza apareza unha verba tan nosa como "focha". Pero o cínico ritual co que a mesma prensa sistémica que marxina á lingua galega durante todo o ano celebra as nosas letras acompáñase de primeira páxinas escritas en galego, unha especie de "gol da honra" co que intentan, sen conseguilo, paliar a goleada que lle mete o español á lingua propia de Galiza o resto do ano. E iso si que é unha focha, un burato no terreo, esa perfecta palabra que hoxe aparece na capa de La Voz de Galicia. Xornada das Letras e oito días para os comicios europeos, alí onde os gobernos asinaron unha carta sobre dereitos lingüísticos que nunca se cumpre. No Estado, a campaña rebentou por unhas declaracións machistas do candidato do PP, dalgún xeito xa adiantadas pola versión impresa de Sermos Galiza no debate imaxinario que publicou. E non deixa de ser curioso que esa páxina retranqueira e avanzada deste mesmo medio teña máis que ver coa realidade que as portadas dalgún xornal madrileño hoxe, nas que cometen o erro de defender ao PP dunha acusación da que non informan, ou sexa, iso de excusatio non petita, accusatio manifesta. Di La Razón que a dereita non é machista porque agora hai outra muller no consello de ministros. Que somos parvas non o pon, pero fica claro que o pensan.


Summary: A defensoría galega decide pechar a queixa dun cidadán sobre o uso incorrecto do topónimo ribeirense despois de que o goberno da vila manifestase que instaría a Xunta a mudar o nome oficial

"Esta institución entende que por parte do Concello de Ribeira se acepta parcialmente o recordatorio de deberes legais que lle foi feito". É o razonamento formulado polo Valedor do Pobo en funcións, José Julio Fernández, para arquivar a queixa formulada por un cidadán que se dirixira á defensoría galega polo uso reiterado que o goberno ribeirense fai da forma incorrecta do topónimo da vila. En logotipos, edificios oficiais e todo tipo de documentación figura a forma Riveira e non a oficial, lembraba a relamación, polo que reclamaba que o Valedor instase o consistorio a cumprir a lei. E así aconteceu, aínda que dun xeito un tanto particular. En efecto, tras recibir a queixa o titular da institución remitiulle ao goberno local que dirixe Manuel Ruiz Rivas (PP) o correspondente "recordatorio de deberes legais". Nese escrito, reclamáballe "que se dea cumprimento ao disposto ao artigo 10 da Lei de Normalización Lingüística -o referido á toponimia-" e no decreto 189/2003, "no sentido de utilizar nese Concello a toponimia aprobada facendo uso do topónimo de Ribeira para o seu uso en todo tipo de documentación". O Valedor dá por pechada a queixa ao sinalar o Concello que vai reclamar que a Xunta cambie a lei que está a incumprir O recordatorio non tivo inicialmente resposta dende o Concello, se ben "tras sucesivas peticións", nas que o alto comisionado reclamaba coñecer "a aceptación ou non do citado recordatorio de deberes legais", "foi recibida contestación na que se achegaba un informe do arquiveiro municipal". Xunto a ese informe, figuraban copias "de documentos de diversa natureza, tanto privados como públicos, relativos ao obxecto desta queixa". "A resposta achegada non expresa a aceptación do recordatorio de deberes legais", admite o Valedor que, non obstante, si acepta "un informe da xefa do servizo de Normalización Lingüística do Concello, no que aconsellaba que se instase a revisión urxente por parte da Comisión de Toponimia da Xunta deste topónimo". O Valedor "entende" que o informe da súa propia xefa de Normalización "foi asumido polo Concello", o que o leva a considerar que admitiu "parcialmente" a súa recomendación e a "proceder ao arquivo do expediente aberto". Así as cousas, o defensor galego dá por pechada a queixa por un incumprimento da lexislación lingüística ao sinalar o Concello que reclamará que a lei que incumpre sexa cambiada.


Summary: O primeiro ministro, acosado pela direita e com um balanço de mais de 100 mortos pelos incêndios desde Junho passado, aceitou finalmente a demissão da ministra encarregada do dispositivo contra os lumes. Hoje Passos Coelho, o líder do PSD e antigo chefe do Executivo, ofereceu o seu apoio à moção de censura formulada pelo CDS-PP, a outra força conservadora de Portugal. Costa pediu desculpas e assumiu responsabilidades pelos acontecimentos.

Não periga o governo do PS porque os seus sócios da esquerda -PCP e Bloco- não irão apoiar a moção de censura apresentada por Assunção Cristas, a líder do CDS-PP. Catarina Martins (Bloco de Esquerda) lembrou a esse respeito que Cristas teve no passado responsabilidades na gestão da política forestal, numa época en que, disse, o Estado se punha ao serviço dos interesses das empresas privadas. "A ministra demite-se. Era inevitável. Mas falta também demitir-se o modelo [de política forestal] que falhou", disse Catarina Martins, quem ressalvou em ton abertamente autocrítico: "O Estado falhou. Há responsabilidades políticas que cabem à atual maioria parlamentar [da que o Bloco, com o PS e o PCP, faz parte]". Num debate na Assembleia da República, António Costa instou os partidos da direita a que assumam as conclussões da Comissão Técnica Independente que se formou no país após a tragédia de Pedroão Grande (acontecida em Junho passado, 53.000 hectáreas ardidas, 64 mortos). O compromisso do Governo do PS -que perante o ataque da direita mantém, com matices, o apoio do Bloco e do PCP- é o de implementar as propostas da CTI visando reformar a política forestal e de ordenação do território. "As coisas não podem ficar como estavam antes", disse Costa. Por sua parte, o líder do PCP, Jerónimo de Sousa, pediu reforçar as ajudas para as vítimas dos fogos e atribuiu a catástrofe vivida estes dias em Portugal à herança dos governos conservadores: "Pagamos a pesada factura de décadas da politica da direita", disse. Políticas que terão resultado na desertificação do meio rural e na destruição da sua base material produtiva, afirmou, a fazer uma descrição do campo português que evocava a situação do agro galego. Em todo caso, De Sousa quis pôr em destaque que "aqui não se produziu um falhanço do Estado, produziu-se o falhanço de políticas practicadas por décadas de políticas de governos conservadores".


Summary: CIG chama os 8.000 traballadores do sector a unha xornada de protesta o vindeiro 11 de xuño.

Está a ser un dos sectores galegos máis 'correudos' para a patronal: os traballadores dos centros de chamada. Greves, paros, protestos, mobilizacións... O persoal do 'telemarketing' non cesa na defensa dos seus dereitos e a loita por un convenio colectivo xusto contra unha patronal "obstinada na involución das nosas condicións de traballo", como explicaba en abril Laura Pérez, traballadora do sector e delegada da CIG. A CIG-Centros de Chamadas decidiu retomar as mobilizacións para reclamar un convenio colectivo digno no sector e convocar unha nova xornada de greve após a paréntese aberta para intentar acadar unha unidade de acción sindical "que non foi posíbel porque CCOO e UGT nin sequera contestaron as nosas propostas". Desde a central rexeitan a plataforma de negociación destes sindicatos ao entender que "debera ser negociada e ratificada nun proceso aberto e participativo". Consideran que após a suspensión das protestas as empresas pensan que pacificaron o sector e que polo tanto vai aceptar un "convenio lixo", por iso volven a bloquear a negociación do convenio. "Temos que demostrarlles que están erradas, que mantemos a nosa rebeldía fronte ás condicións inxustas que nos impoñen no día a día e fronte á súa intención de recortar salarios e dereitos". A primeira destas mobilizacións terá lugar o vindeiro día 11 coa convocatoria dunha nova xornada de greve no sector, que coincidirá coa celebración de concentracións de traballadores en distintos puntos da Coruña, Vigo, Lugo e Ourense.


Summary: Vero Boquete (Compostela, 1987) afirmaba que ve difícil voltar a xogar na selección española mentres siga Jorge Vilda ao fronte, nunhas declaracións que fixo á TVG .

A futbolista compostelá non comparte a decisión do adestrador e cre que a súa exclusión non se debe a motivos deportivos. Porén, Boquete non fecha a porta á selección estatal, a que considera "o máximo a nivel deportivo". Vero Boquete, referente do fútbol español nos últimos anos, é subcampioa de Europa co PSG e foi máxima goleadora do combinado na fase de grupos con oito tantos. Actualmente é xogadora do París Saint-Germain.


Summary: Rosa Estévez Gantes acaba de publicar 'Soños á beiramar', un conto con ilustracións de Rafa Antón e editado por Kalandraka. A historia ten a ver coa saudade de vivir lonxe do país, da amizade e, como explica a propia autora, "da capacidade que teñen as crianzas de seren felices a pesar das súas circunstancias vitais". Con este conto, acompañado das ilustracións de Antón, que ofrecen gran luminosidade e plástica ao relato, Estévez busca achegar luz e esperanza para curar a morriña.

—De que trata Soños a Beiramar e como foi o seu proceso de redacción?Falo da saudade, da amizade, das confidencias e da capacidade que teñen as crianzas de seren felices a pesar das súas circunstancias vitais. O conto está inspirado nun paseo que dei con dúas nenas moi queridas. Ambas as dúas compartían a mesma circunstancia de estaren lonxe do seu país. Nese paseo emerxeu unha gran saudade coa que me identifiquei moito, pois o que elas estaban vivindo tamén o vivira eu nalgún momento ao estar lonxe da miña terra. En especial, unha das nenas transmitía unha saudade tan grande e tan dolorosa que me impactou moito, por iso quixen facer unha historia dese paseo. Aínda que a saudade é un sentimento presente ao longo da obra, buscaba que fose un conto luminoso e esperanzador. —Por que decidiu que as protagonistas fosen dúas nenas?Por unha parte, polo paseo no que me inspirei, pero por outra o feito de que fosen nenas permitíame levar o conto a cuestións relacionadas coas discriminacións que vivimos as mulleres. Pode ser algo simbólico, mais na obra hai unha escena na que as protagonistas voan un papaventos como un desexo de manifestar a vontade que sempre tiven de xogar eu mesma cun deles. No Brasil, era moi común que só xogasen os nenos cos papaventos, as nenas só mirabamos, por iso quixen reivindicar que nós tamén podemos facelo. —Que considera que é preciso ter en conta á hora de escribir para crianzas?O tema pode ser calquera, pero coido que o máis importante é que aquilo que se conte comunique. É fundamental que as crianzas perciban unha historia que poidan relacionar coa súa realidade e cos seus sentimentos; coa que se poidan sentir identificadas. Nas presentacións deste conto puiden comprobar que a miña historia chega e conecta coa rapazada, e para min iso é o mellor que pode pasar. —En que situación se atopa a literatura infantil a nivel galego? Como ve o panorama?A literatura infantil galega é moi rica, tanto a nivel editorial como de autoría e de ilustración; coido que goza dunha saúde extraordinaria. Sempre existe o temor de que os libros poidan ser substituídos polas novas tecnoloxías. Con todo, coido que de momento conviven como dous camiños paralelos. As crianzas seguen entusiasmándose cos contos escritos, pois o que importa son as historias e como se conten, como cheguen á rapazada. —Considera que desde as Administracións públicas se está a fomentar a produción de obras infantís en galego?Os nenos e as nenas da Galiza teñen o dereito de poder ler, comentar e compartir todo o abano cultural ao que poidan acceder en galego. É o seu dereito, e non podemos prescindir del, mais coido que neste terreo aínda queda moito por facer. Debería existir unha continuidade na produción literaria, pois non consiste só en editar libros, senón en que eses libros cheguen ás crianzas. Debería haber máis bibliotecas, máis presentacións, máis contacontos e máis vías mediante as que chegar ás crianzas dun modo directo. Editar por editar non ten sentido, hai que levar os contos á rapazada. —Seguro que ten algún proxecto próximo en mente.Teño moitas ideas na cabeza. O problema é que o meu tempo é moi fragmentado. Podo escribir algo moi rápido pero todo o proceso posterior de depurar e corrixir é moi longo; pasa moito tempo até rematar unha historia. Dedico unha gran parte da miña vida ao teatro amador e teño escritos moitos textos para teatro sen publicar. Así seguirán até que decida abrir esa caixa de Pandora.


Summary: O ex-vicepresidente da Xunta encabeza en Compostela o acto de presentación da súa plataforma cidadá, ao que non acudiu ningún dirixente do BNG, facendo un chamamento á "nova política" e a que Galiza non "desapareza" da política.

Algo máis de 100 persoas acudiron este sábado á Facultade de Xornalismo de Compostela, onde Anxo Quintana, ex-vicepresidente da Xunta e antigo líder do BNG, presentou a plataforma cidadá que encabeza baixo a denominación de Somos Nós, que pretende, segundo o seu impulsor, "rachar coa vella política" e colocar a Galiza "como prioridade". Quintana negou que a creación de Somos Nós responda a un intento de "refundar" o nacionalismo e mesmo falou de romper "fronteiras" e "unir a nacionalistas e non nacionalistas" pero sempre "dispostos a facer país". "Temos que traballar conxuntamente, convencidos de que os problemas sociais e económicos de Galicia non se van a resolver nunca porque en Madrid goberne 'a', 'b' ou 'c', resolveranse se os galegos nos unimos e gobernamos nós a nosa terra desde aquí", dixo o ex-vicepresidente da Xunta. Compromiso por Galicia foi a forza máis representada no acto, onde non estaba oficialmente o Bloque nin tampouco Anova, pero si algunhas caras coñecidas No discurso de presentanción, Anxo Quintana amosou certa ambigüidade entre o concepto de movemento cívico que agora amosa Somos Nós e o seu desenvolvemento posterior, mesmo electoral. " Somos Nós será nun futuro o que Somos Nós decida", dixo, con constantes referencias en contra da "política vella", que contrapuxo á "nova" na que "galegos de moi distinta condición poidan por fin unirse para gobernar o país". No acto non houbo presenza de ningún representante da dirección do BNG. Tampouco de Anova. Si foi moi visíbel a de compoñentes de Compromiso por Galicia. Tamén se puido ver a Ana Luisa Bouza (unha das impulsoras da iniciativa e ex-deputada do Bloque, que situou como obxectivo que Galiza "non desapareza da política"), ao ex-adestrador de Dépor e Celta Fernando Vázquez, ao artista Xurxo Souto, ao alcalde de Monforte Severino Rodríguez, á escritora Inma López Silva, ao físico Jorge Mira, ao profesor Fermín Bouza ou ao politólogo Antón Losada.


Summary: A Fundación Luis Seoane acolle unha nova entrega do ciclo A_nexos.

A Asociación Cultural Aïs inaugura o novo ano coa reapertura do seu ciclo A_nexos, que nesta sexta edición propón dous novos encontros nos que a dramaturxia e a ópera se ven as caras. Da man da doutora en musicoloxía pola Universidade Autónoma de Barcelona e especialista en música dos séculos XIX, XX e XXI, Rosa María Fernández, e da soprano Adriana Aranda, quedará aberto o debate sobre "Dramaturxias visuais na ópera contemporánea". A cita cultural decorrerá nas instalacións da Fundación Luis Seoane na Coruña. O proxecto, que segue baixo a coordinación e dirección do compositor Hugo Gómez-Chao, seguirá a afondar neste 2022 na confluencia que existe entre a música e a arte. Malia que en xaneiro haberá dous encontros, o día 8 o público poderá escoitar as reflexións de Fernández e Aranda. Ademais, tamén haberá un pequeno concerto. De feito, a agrupación que promove este encontro destaca que é "unha oportunidade magnífica para escoitar a musicóloga e a soprano nunha charla coloquio, con música en directo, na que abordarán as confluencias entre a música, a escenografía e as artes visuais". Co obxectivo de atraer o público, destácanse as traxectorias profesionais de ambas as convidadas. No caso de Rosa María Fernández sublíñase o seu posto como académica por Santiago da Real Academia Catalá de Belas Artes. Ademais, realizou varias estadías como investigadora na Facultade de Musicoloxía da Sorbona (Francia) e tamén na Universidade de Milán (Italia). Alías forma parte do Centro de Estudos para a Seguridade e a Defensa da USC e do Grupo Académico de Investigación de Crise Internacionais do Cisde, una faceta moi importante no seu labor musicolóxico, xa que tratou de levar os procedementos propios da análise de intelixencia ás categorías da música. Pola súa parte, Aranda formouse en canto no Conservatori Superior de Música do Liceu, en Catalunya, e tivo como mestras e mestres a Dolors Aldea, Francisco Poyato, Elena Copons, Cindee Sanner e Ulrich Eisenlohr, entre outros. A cita será o 8 de xaneiro ás 19 horas e a entrada é de balde pero é necesario reservar praza pola limitación de espazo. A próxima convocatoria dentro desta temática decorrerá o 15 de xaneiro.


Summary: O secretario xeral de Cultura rexeita falar de "crise" no Centro Dramático Galego "porque é algo esaxerado". Para Lorenzo "o único que ocorre é que houbo un cambio na dirección, había unha directora e agora hai outro". Non quixo tampouco valorar as declaracións de Guede nas que cualificaba de "mentira repetida" o nomeamento da súa predecesora, Blanca Cendán.

O secretario xeral de Cultura, Anxo Lorenzo, rexeita falar de "crise" no Centro Dramático Galego simplemente "porque é algo esaxerado". Para Lorenzo "o único que ocorre é que houbo un cambio na dirección, había unha directora e agora hai outro". O responsable da acción cultural do Executivo galego, en declaracións a Praza Pública, entende que "o Centro Dramático Galego é o lugar emblemático do teatro público galego" e non comparte que unha modificación na dirección poida dar lugar a utilización de termos que pouco teñen que ver coa realidade. Este xoves o novo director do CDG, Manuel Guede, afirmou que foi escollido "dixitalmente"con toda a "lexitimidade", pero sen ningún tipo de conscurso público. Así mesmo, sinalou a súa vontade para "salvar a situación" dun CDG rodeado de polémica pola destitución de Blanca Cendán e que está en "crise". O número dous da consellería de Cultura non quixo tampouco entrar a valorar as declaracións de Guede O número dous da consellería de Cultura non quixo tampouco entrar a valorar as declaracións de Guede. Segundo Lorenzo, será o conselleiro, Jesús Vázquez, quen responda a un pregunta parlamentaria do BNG "máis pronto que tarde" sobre "o sistema elixido para designar ao responsable do CDG". En todo caso, Lorenzo non dubidou en salientar a cualificación de Manuel Guede "como referencia e historia viva do teatro, cunhas referencias e capacidades probadas". Actos de homenaxe a Celso Emilio Ferreiro O secretario xeral de Cultura, que visitou este venres a Casa da Xuventude de Ourense, o que noutrora fora unha referencia cultural en Galicia, presentou unha nova publicación promovida pola Xunta dentro das conmemoracións polo ano dedicado ao poeta Celso Emilio Ferreiro. A revista titulada Vivo na rúa Celso Emilio Ferreiro, ten unha tirada de 5.000 exemplares e distribuirase nas 28 localidades que teñen unha rúa co nome do escritor celanovés. A revista titulada Vivo na rúa Celso Emilio Ferreiro, ten unha tirada de 5.000 exemplares e distribuirase nas 28 localidades que teñen unha rúa co nome do escritor celanovés Segundo explicou Lorenzo "a publicación é divulgativa e esta confeccionada ao xeito das fotonovelas con abundante fotografía para conseguir a maior difusión posible porque estamos ante un poeta do pobo". A revista conta con referencias biográficas, unha compilación dos seus poemas musicados, propostas de actividades de pasatempo e encrucillados... Lorenzo manifestou que "é un instrumento axeitado para os que están fora dos circuítos culturais". A proliferación de actos para reivindicar a memoria de Celso Emilio é para os responsables da consellería a consecuencia dun mandato parlamentario e tamén a mostra do interese da Xunta por dar valor ás figuras máis sobranceiras das Letras galegas. Segundo explicou "neste momento está en itinerancia polas bibliotecas de Galicia unha exposición interactiva sobre o autor que tamén percorrerá os colexios".


Summary: Programa das Festas do Carme de Camariñas.

Onte deron comezo as festas da Virxe do Carme en Camariñas. E foron 3 alumnas do IES Pedra da Aguia as que deron o pregón, representando ao centro, escollido neste segundo ano como "Camariñáns de Honra 2019", pola comisión de festas, a Asoc. Virxe do Carme. Helena, Érika e Jéssica, puxeron o broche de ouro a este curso e abriron as festas, nada menos que en 4 idiomas (castelán, galego, inglés e francés), acompañados duns vídeos explicativos do labor do centro. Todo un orgullo para a comunidade educativa da Ponte do Porto, como o orgullo de camariñáns que vai con elas alá onde vaian. A Presidenta da Comisión, a ex deputada galega Marisol Soneira, destacou o traballo e a formación integral que se realiza desde o Instituto camariñán e fixo fincapé no labor que se fai desde o Centro, como Escola Embaixadora do Parlamento Europeo, de difundir o coñecemento das institucións comunitarias e a importancia das mesmas na vida e na sociedade camariñana, galega e española. Esta distinción, que foi recollida pola directora do Instituto, Mariví Mouzo, é un reflexo do espírito europeísta que percorre todo o centro e que lle converteu en todo un referente na comarca. Os alumnos non só visitan as institucións da UE en Bruxelas, Estrasburgo, Luxemburgo ou Frankfurt, senón que tamén participan e gañan concursos europeos, á vez que se converten en perfectos anfitrións de eurodiputados e diferentes personalidades do mundo político, económico e cultural. Hoxe, martes 16, é o día grande, o da Procesión Marítima, así que toca disfrutar de todo un programa de actividades que durará ata a fin de semana.


Summary: Galiza Nova homenaxea Rosalía de Castro e Daniel Castelao na véspera do 25 de xullo.

Como cada 24 de xullo, Galiza Nova, a organización xuvenil do Bloque Nacionalista Galego (BNG), realizou a homenaxe da mocidade a Rosalía de Castro e Daniel Castelao. O acto desenvolveuse no parque de Bonaval (Compostela) e contou coa intervención do secretario xeral das mocidades nacionalistas, Paulo Ríos, electo deputado o pasado 12 de xullo. "É o momento de sumar máis mocidade á loita e máis mans ao traballo iniciado por Rosalía e Castelao", dixo Ríos, asegurando que non renunciarán nin a un presente nin futuro dignos para a xuventude. "Tócanos loitar por unha patria liberada onde poidamos vivir dignamente, e de nós depende conquistar os nosos dereitos", afirmou Ríos, denunciando os "momentos difíciles" que atravesa a mocidade galega. "A pegada dunha nova crise e a aplicación das mesmas receitas de sempre, as do neoliberalismo, van deixar máis precariedade e miseria", advertiu, chamando a organizarse no nacionalismo para trazar un futuro distinto. Ao remate do evento, no que tamén interviron Iria Carreira e Daniel Castro, militantes de Galiza Nova e parlamentares electos o 12-X, comezou unha foliada e procedeuse a realizar unha ofrenda floral a Rosalía e Castelao no interior do Panteón de Galegos Ilustres. "Non vos imos fallar", di Pontón á mocidade A portavoz nacional do BNG, Ana Pontón, participou no acto de homenaxe e aproveitou para agradecer o apoio xuvenil ao Bloque nas urnas. Recalcou a nacionalista, líder da oposición na Galiza, que o voto da mocidade "tivo un peso decisivo no histórico resultado electoral da formación". "Quero agradecer a vosa confianza e deixar claro o compromiso de que non vos imos fallar", dixo Pontón, que asegurou que seguirán "sumando rebeldía, entusiasmo, ilusión para en 2024 facer posíbel o mandato da mocidade: abrir un tempo novo na Galiza, en que a xuventude sexa a protagonista", proclamou. "Hai un ano pedíavos que sumásedes máis mocidade a Galiza Nova e ao BNG e hoxe estamos nun gran momento para facer posíbel esa suma, con xenerosidade e coa man tendida, sen renunciar aos nosos principios, porque sen eles non seríamos nada, pero con amplitude de miras para unir toda a xente nova que comparte o amor por Galiza", aseverou Pontón.


Summary: A Asociación Pola Defensa da Ría de Pontevedra reclama á empresa información sobre os datos de contaminantes emitidos desde o pasado 28 de abril e solicita que as Administracións investiguen a celulosa de Lourizán.

A Asociación Pola Defensa da Ría de Pontevedra (APDR) exixe á celulosa Ence unha "explicación convincente" que xustifique unhas presuntas verteduras na ría ao longo dos días 28, 29 e 30 de abril e até hoxe. O colectivo manifesta que recibiu "multitude de chamadas" desde diferentes zonas da cidade e, principalmente, desde a parroquia de Lourizán, que denunciaban "cheiros nauseabundos" e mesmo nalgún caso, "dificultades para respirar". Unha situación que, segundo explican nun comunicado, "sen dúbida tiña a súa orixe na fábrica de Ence en Lourizán". Reclaman que a fábrica achegue "os datos de concentración dos distintos contaminantes emitidos á atmosfera e ás augas da ría" nestes días e que "por parte das autoridades locais, provinciais e autonómicas se abran os correspondentes expedientes de investigación" para tomar "as medidas oportunas para sancionar un posíbel comportamento neglixente". "A fábrica de Ence, que presume da súa responsabilidade social e pregoa día si día tamén as súas 'bondades medio ambientais' aos catro ventos (entre outras a de ter logrado practicamente o 'nivel cero de emisións olorosas'), actúa cun absoluto desprezo pola cidadanía e pola lei cando xorde calquer problema no seu proceso industrial, aínda que este poida provocar un dano na saúde das persoas ou no medio", asegura o presidente da APDR, Antón Masa, nun comunicado. O colectivo di "descoñecer a magnitude do problema" nesta ocasión na fábrica de Ence, mais apóianse nas experiencias previas para preguntarse, "con toda a cautela do mundo", se "terá algo que ver o máis que posíbel mal funcionamento nas instalacións da fábrica de Lourizán coa presenza de peixes mortos nas augas da ría, unha mortaldade que nos veñen de comunicar hai uns momentos?". Desde a Asociación Pola Defensa da Ría manteñen a loita polo saneamento e recuperación da ría de Pontevedra e a calidade de vida e a saúde das persoas a pesar do confinamento. Uns obxectivos que, din, son "incompatíbeis coa permanencia da fábrica de Ence en Lourizán".


Summary: Ás portas do verán, o Sergas sostén que manterá operativas 89,5% das camas hospitalarias durante os meses de estío. Segundos fontes sindicais, as xerencias das áreas sanitarias confirmaron o feche de máis de 600 postos no conxunto do territorio. Todas, salvo a de Ourense, Verín e Valdeorras, anunciaron a clausura temporal de distintas zonas de ingreso, ligada, nalgúns casos, á diminución ou suspensión de actividade cirúrxica programada.

O Servizo Galego de Saúde defende que este verán estarán operativas na Galiza 89,5% das camas hospitalarias, "máis de 14 puntos por riba da ocupación real de anos anteriores". O Sergas fundamenta esta afirmación na experiencia do ano previo á pandemia. En 2019, os recursos operativos durante os meses de estío alcanzaron 88,5% de todos os dispoñíbeis, mentres que a taxa real de ocupación foi de 75,91%. Desta maneira, o Sergas xustifica o feche de camas que as xerencias das distintas áreas sanitarias foron confirmando nos últimos días ás organizacións sindicais de cada zona. Asegura que estarán operativos "todos os recursos necesarios para a asistencia sanitaria tendo en conta o decrecemento da demanda asistencial" que se produce no verán. Con todo, diferenza camas operativas de camas dispoñíbeis para matizar que malia a clausura de máis de 10% das camas hospitalarias, todas estarán dispoñíbeis de acordo coas necesidades das pacientes, de forma que se poderán empregar sempre que "así se requira". Galiza fechou 2019 cun total de 8.906 camas hospitalarias en funcionamento, 1.000 menos das que contaba hai dez anos, en 2009, sumando os recursos propios dos hospitais públicos e as camas utilizábeis da sanidade privada. Naquela altura, segundo os datos reunidos polo Instituto Galego de Estatística, os hospitais xerais do Servizo Galego de Saúde tiñan en funcionamento 6.571 camas en funcionamento e algo máis de 7.200 instaladas que, nalgúns casos, a pandemia da Covid-19 obrigou a poñer en marcha. Así, de acordo con estas cifras e coas estimacións de Sanidade, o Sergas fechará entre o 1 de xullo e o 30 de setembro deste ano unha de cada dez camas dos hospitais públicos, arredor de 600 postos segundo confirman a Nós Diario distintas fontes sindicais. Máis de 600 fechamentos As contas das organización sindicais responden ás previsións que lles foron trasladando as xerencias sanitarias nas últimas xornadas. A de Vigo confirmou a clausura dun total de 135 camas, 12,6% das 1090 prazas dispoñíbeis entre o hospital meixoeiro e o Álvaro Cunqueiro. En concreto, neste último centro suprimiranse 75 camas, 35 de neurociruxía e o resto, segundas prazas dos cuartos hospitalarios. No Meixoeiro prescindirán de 60 prazas, repartidas entre medicina interna e traumatoloxía. A estas, advirten os sindicatos, habería que sumar outras 120 camas que permanecen fechadas desde antes da chegada do coronavirus. O plan de adecuación de recursos asistencias previsto polo Sergas contempla, ademais, a supresión de 131 camas na Área da Coruña e Cee, 128 na de Lugo, A Mariña e Monforte e 36 na de Ferrol. A xerencia de Pontevedra e O Salnés informou do fechamento dun total de 90 camas: 78 en Pontevedra e 12 no Salnés, xustificado pola coincidencia das vacacións para a maioría do persoal e a diminución dos ingresos hospitalarios por procesos respiratorios. Mentres, a área de Santiago e O Barbanza calcula a eliminación temporal doutras 90 camas cirurxía xeral, trauma e lactantes no hospital de Conxo e no Clínico, onde tamén está previsto o inicio das obras de acondicionamento da UCI, que obrigará a buscar unha nova localización para os pacientes críticos.A área de Ourense, Verín e Valdeorras é a única que non avanzou cifra ningunha. "Non tería sentido", apuntan desde a CIG-Saúde, "xa que seguimos con pacientes en tres plantas do materno sen actividade antes da pandemia". Porén, desde CCOO, non pasan por alto o feche do 4º andar do Hospital de Cristal que afectou, no mes de abril, a 22 camas e 25 postos de traballo. Reducir as listas de espera As centrais sindicais concordan no "sen sentido" desta práctica que se repite ano tras ano. Máis despois dunha pandemia que veu aumentar de forma notábel a carga asistencial e as listas de espera. "Non é verdade que a demanda asistencial diminúa. Existe e é estrutural. A proba está nas listas de agarda que divulga o propio e que obvian as cifras da espera non estrutural. Polo tanto, non é que non haxa demanda, é que nin a planifican nin a programan", explica a Nós Diario a secretaria nacional da CIG-Saúde, María Xosé Abuín. "E mentres fechan a actividade cirúrxica e as camas, derivan diñeiro á privada para alixeirar as listas de espera", censura, sen dar conta dos desvíos que fan aos centros concertados. Para a CIG-Saúde, o Sergas incorre nunha dobre contradición ao dicir que non hai demanda mentres divulga os tempos e as persoas en agarda e ao presumir do maior número de contratacións da historia e sinalar a falta de persoal para afrontar o período de vacacións. Neste sentido, desde CCOO, reclaman planificación e reforzo dos cadros de persoal para atender a demanda asistencial real. "Necesitamos todas as camas e quirófanos funcionando mañá e tarde", exclama Marisol López, voceira da federación de Sanidade do sindicato. "O problema é que hai unha lista de espera enorme que compromete a calidade de vida das persoas", máis aló das cirurxías urxentes, entre a vida e a morte. López defende o dereito do persoal sanitario a gozar das súas vacacións no verán. Pero urxe planificación, ao igual que Javier Martínez, responsábel de Sanidade de UXT. "O Sergas ten que prever as vacacións do persoal, estruturalas e planificar un reforzo do persoal para aproveitar estes meses e reducir as listas de espera, máis despois da Covid e da sobrecarga asistencial acumulada. Pero fai como se non pasase nada, o de sempre, unha política de recorte de gasto que non aclara a onde vai parar", conclúe.