Summary: A cidadanía de Irlanda responde con numerosas doazóns a unha campaña de recadación de fondos para axudar os pobos nativos americanos dos Estados Unidos, entre os máis afectados polo brote da COVID-19, e como tributo á axuda prestada pola tribo Choctaw durante a Gran Fame irlandesa de mediados do século XIX.

En 1844, a poboación de Irlanda era de case 8,4 millóns de persoas. Sete anos despois reducírase até 6,6 millóns, número que mantén a illa na actualidade. A coñecida como "Gran Fame" (An Gorta Mór, en gaélico) ou como "Fame da pataca", fóra do país, provocou a morte de aproximadamente un millón de persoas, así como a emigración dunha outra cantidade similar, principalmente aos Estados Unidos e ao Canadá, que se multiplicaría até por dous nos anos seguintes. A ferida fixo que a illa, baixo soberanía do Reino Unido até a independencia en 1921, se desangrase. Tamén que se reconfigurase economicamente. Por exemplo, pasouse dunha propiedade minifundista e de multipropiedade, a outra latifundista e concentrada en poucas mans. As terras, de labregos católicos, eran tan pequenas que se dedicaban exclusivamente ao cultivo da pataca, mentres que as de maior extensión, da elite protestante, eran máis diversas. No tempo da Gran Fame, arredor da metade da poboación de Irlanda comía exclusivamente patacas e a outra metade facíao frecuentemente. A borralla da pataca, a enfermidade que provoca o protista phytophthora infestans, acabou coas sucesivas colleitas de entre 1845 e 1849. 170 dólares O estrago foi similar en toda Europa, mais especialmente intenso en Irlanda. Foi daquela que, en 1847, membros do pobo choctaw recadaron un total de 170 dólares (157 euros) para axudar contra a fame na illa, unha gran cantidade de diñeiro naquela época de penurias a un e outro lado do Atlántico para ambas as dúas nacións. Porque os choctaw, así como outros pobos nativos norteamericanos, viñan de sufrir o coñecido como Sendeiro das Bágoas, o proceso de traslados masivos forzados decretado polo Goberno dos Estados Unidos coa Indian Removal Act de 1830. Agora en 2020, outra praga, a do coronavirus, volve unir Irlanda coas nacións nativas de Norte América. Nos Estados Unidos, o principal foco da COVID-19 no mundo, a poboación nativa está entre as máis golpeadas pola pandemia. Segundo explica a doutora Michelle Tom, en Democracy Now!, a falla de auga corrente nas reservas, ou a súa propia idiosincrasia "matriarcal e comunitaria" e con "fogares multixeracionais", poden estar detrás desta afectación. Nomeadamente, o pobo navajo ─de 350.000 habitantes e un territorio de 70.000 km2─ conta coa maior porcentaxe de infectados de todo o país, tan só por detrás de Nova York e Nova Jersey. Segundo explica USA Today, ao contrario que as Administracións estatais ou locais, as reservas non poden recadar impostos polo que para financiar todos os seus servizos, desde a policía á sanidade, dependen dos ingresos dos casinos, negocio que a Administración Reagan lles concedeu na década de 1980 para compensalos pola expropiación das súas mellores terras. As medidas de distanciamento físico danaron gravemente esta fonte de ingresos. Tres millóns de dólares É agora que a solidariedade sementada por un depauperado pobo choctaw hai 173 anos floreceu. Segundo informou a xornalista do The Irish Times Naomi O'Leary, o pobo irlandés está a apoiar masivamente con contribucións económicas o fondo de axuda para familias navajo e hopi afectadas pola COVID-19. O obxectivo é recadar tres millóns de dólares ─onte acumulaban arredor de 2,5─ para as reservas, que se estenden polos Estados de Arizona, Utah e Novo México. Serán destinados á adquisición de alimentos (apenas hai tendas), auga (as terras están contaminadas tras anos de extracción de uranio para o arsenal nuclear estadounidense) e material sanitario (contan con só 173 camas de hospital). A campaña, lanzada na plataforma GoFundMe por un grupo de mulleres navajo, que son as que se encargan de organizar a comunidade, recibiu un pulo definitivo cando se fixo viral en Irlanda. Son numerosas as mensaxes que renden tributo á nación choctaw. "Grazas por nos axudar no século XIX. Gostaría de poder dar máis, mais perdín o meu traballo", comenta Olly Griffin, que doou 20 dólares. E Dermont Burke afirma: "A súa xenerosidade nunca será esquecida".


Summary: Ao longo de 2016 abandonaron o noso país 115 firmas, unha media de dúas cada semana.

Un total de 115 empresas deixaron en 2016 de ter o seu domicilio en Galiza para telo noutro territorio do Estado español, mentres que cen foron as firmas que decidiron trasladarse ao noso país desde outras autonomías. Un saldo negativo de 15 empresas que tamén deixa pegada na facturación: a suma da facturación das empresas que abandonaron Galiza é 163 millóns de euros superior á das firmas que viñeron se asentar aquí. Son datos da consultora Informe D&B, que periodicamente realiza balanzos sobre estes movementos de empresas. Entre 2008 e mediados de 2016 marvharon de Galiza perto de 950 empresas, unha cifra inferior ás recibidas nese mesmo período, que foron mñais de mil cen. Segundo datos do IGE, en Galiza hai 168.145 empresas sen persoas aslariadas, o que supón aproximadamente o 68% do total das que teñen actividade no noso país. Non poucos preguntan se se pode chamar empresas a quen non ten ningún traballador a cargo. Ademais, 46.789 empresas contaba cun ou dous asalariados (o 18,89% do total). Aquelas que teñen un mínimo de 20 traballadores representan apenas o 1,73% do total. Do total de 247.000 empresas que operan en Galiza só 92 teñen máis de 500 traballadores, e 127 móvense entre os 250 e 499 asalariados. As porcentaxes máis altas de empresas con ningún, un ou dous asalariados está no sector primario, (o 96,98% das empresas). No outro extremo atópase o sector industrial (incluída a enerxía), onde a porcentaxe de empresas que non chega a tres asalariados é do 68,60%.


Summary: En maio e xuño o CGAI programará 'Cine portugués: novas olladas', comisariado polo cineasta galego Miguel Castelo, inclúe seis títulos de destacados realizadores do momento

O Centro Galego de Artes da Imaxe (CGAI-Filmoteca de Galicia) volve á cinematografía lusa a través de dous ciclos específicos no seu programa de maio e xuño, coa finalidade de divulgar unha filmografía moi próxima xeograficamente, mais moi descoñecida para a meirande parte do público. Así, o cineasta galego Miguel Castelo fixo para o CGAI unha escolma de seis longametraxes recentes de directores que triúnfan en Portugal e alén das súas fronteiras, mentres que a colaboración co festival Curtas Vila do Conde, para celebrar os seus 25 anos de vida, permitirá descubrir as últimas tendencias en curtametraxes. Baixo o título de 'Cine portugués: novas olladas', o ciclo suxerido por Castelo comeza mañá cuarta feira 10 de maio con 'A Toca do Lobo,' de Catarina Mourão, unha historia familiar sobre o avó da directora, o escritor Tomaz de Figueredo, que se erixe en retrato do Portugal dos nosos días. Castelo acompañará a cineasta, que visitará a sede do CGAI na Coruña para a presentación do filme. Ademais, os realizadores Maya Cosa e Sérgio da Costa virán debater co público en torno á súa cinta 'Río Corgo' (proxección o 14 de maio) e José Oliveira e João Pedro Plácido introducirán, respectivamente, os seus filmes 'Longe' e 'Volta à Terra' (programados os dous para o 7 de xuño). A selección complétase con 'Amateur' de Olga Ramos (11 de maio) e 'Uma Rapariga da Sua Idade', de Márcio Laranjeira (8 de xuño). O modelo Vila do Conde O CGAI sumarase tamén á celebración do 25º aniversario do festival Curtas Vila do Conde, referencia en Europa entre os dedicados á curtametraxe, e ademais produtor de filmes nas súas últimas edicións. Así o fixo en 'Noite sem Distância', do galego Lois Patiño, como leva a cabo habitualmente con directores portugueses, ademais de distribuír moitas pezas do país a nivel internacional. Así, unha escolma dos mellores traballos producidos ou distribuídos por Vila do Conde, incluíndo o de Patiño, poderá verse os días 8 e 9 de xuño para conmemorar este cuarto de século do festival luso. Poucos días antes, o 6 de xuño, recuperaranse varios traballos do pintor e cineasta Luis Noronha da Costa, nos que a actriz Rita Azevedo Gomes é protagonista. Será unha xornada dedicada a ela, pois preséntase tamén 'Correspondencias', o seu último filme como directora, estreado no festival de Locarno e gañador do mellor filme en Doclisboa.


Summary: Unha rapaza dunha pequena e un rapaz de Tokio intercambian os corpos durante a noite. Comezan a intercambiar notas para descubrir porqué lles está pasando iso. Un día deciden coñecerse en persoa.

Interese máximo por ver o anime que pulverizou todos os récords de billeteira no Xapón, desbancando incluso A viaxe de Chihiro (2001, Hayao Miyazaki), o máis visto até a data. Que podería ter entón o filme de Makoto Shinkai para seducir desta maneira? Vaiamos por partes... Para empezar, Your Name é un anime romakome (comedia romántica) de corte shojo (temática dirixida a adolescentes), un dos xéneros máis consumidos por afeccionadas e afeccionados ao manga/anime. Por se iso non bastara para atraer a milleiros de mozas e mozos ansiosos, a banda sonora vai da man dos Radwimps, unha boy-band de moda entre a mocidade xaponesa que soa repetidamente nos interludios musicais do filme, e hai uns cantos. Sumamos o boca orella pertinente dun público entusiasmado cunha historia que funciona coma un reloxo e que leva implícita a romántica lenda oriental do "fío vermello do destino", e xa temos matizados os motivos principais de que se puxera no máis alto da billeteira nipona: logra captar á perfección o nicho de mercado adolescente e pre-adolescente, un dos grupos de idade que máis consume cinema no país do sol nacente. Pero non todo é unha estudada campaña de marketing xa que, se ben non chega a superar en conxunto a obra mestra de Miyazaki, si estamos ante un filme de animación absolutamente brillante. A sinopse de Your Name, a priori, semella sinxela e, incluso, algo lixeira: unha moza dunha pequena vila intercambia o corpo cun mozo, ao que non coñece de nada e vive moi lonxe, na gran capital. Unha circunstancia que leva a unha chea de equívocos e malentendidos coas persoas do seu entorno, que resultan ser do "outro entorno". Como a transformación non é perdurábel, deciden facer un pacto de "non agresión", así que comezan a se comunicar por notas coas que marcan unhas estritas normas de comportamento para non arruinar as súas respectivas vidas sociais e familiares. Tras un tempo sufrindo este estraño fenómeno deciden ir na procura do outro... E até aquí podo ler porque a partir de aquí é unha auténtica marabilla, tanto na intelixente narrativa coma nos impresionantes debuxos, verdadeiro arte en movemento. A historia en si pode rememorar, sobre todo a afeccionadas e afeccionados ao cinema oriental, a Siworae (2000, Lee Hyun-Seung) pero sobre todo a 5 centímetros por segundo, anime tamén de Makoto Shinkai que hai quen diría que se auto-plaxia ou, máis ben, se auto-homenaxea. Quen lembre aquela mítica serie titulada Ranma ½ agradecerá tamén que abunden certas brincadeiras pícaras na liña daquela, é dicir, brincadeiras recorrentes sobre a fisionomía humana, xa que hai o mesmo xogo de "mozo cambia corpo por moza" (e viceversa). Hai humor, drama, amizade, amor, suspense, acción, fantasía, ciencia-ficción e moita emoción nunha historia romántica intelixentemente trenzada (con fío vermello) que porá a proba a capacidade de atención para non nos perder nunha complexa, que non complicada, trama. Altamente recomendábel, e non só para mangakas. Con todo, semella que no noso país está a ter unha acollida máis ben tibia, en parte, por mor dunha exigua distribución en salas para un filme que merecía bastante máis. De feito xa hai quen está a iniciar unha campaña para lograr que se proxecte nun maior número de salas. Ao tempo, pero Your Name leva pinta de ser un dos sleepers do ano... YOUR NAME Kimi no na wa (Xapón 2016, 106 min.) Dirección e guión: Makoto Shinkai Música: Radwimps


Summary: Considera "prioritaria" esta conexión ferroviaria.

O Goberno de Portugal traballa co horizonte de 2030 para sacar adiante a liña ferroviaria de alta velocidade que unirá Lisboa, Porto, e Valença do Miño e coa vista posta en Vigo. No Programa Nacional de Investimentos figuran as primeiras claves da nova rede, segundo informa a canle de informativos 24 horas da TVG. Esta conexión ferroviaria desenvolverase por fases, priorizando o treito entre Braga e Valença. O obxectivo final é a construción dunha liña de vía dobre de alta velocidade para pasaxeiros entre Porto e Vigo, que permita cubrir o percorrido completo en menos dunha hora. "Entre 2021 e 2030 inxectarán un investimento de case 1.000 millóns de euros. Outra das claves é que o percorrido inclúe o aeroporto de Sá Carneiro", sinala o medio público galego. Así, Galiza podería quedar en 2030 mellor conectada con Lisboa que con Madrid se se cumpren as previsións do Programa Nacional de Investimentos do país veciño. E non será grazas ao Estado español, máis preocupado de deixar ben comunicado Madrid, senón do propio Goberno portugués, que non está disposto a aceptar imposicións. Nesta liña pronunciouse en outubro a ministra de Coesión Territorial portuguesa, Ana Abrunhosa, quen destacou como "prioridade" do seu Goberno a liña atlántica Lisboa-Porto-Vigo por diante da conexión con Madrid. "A nosa prioridade non é a ligazón entre Madrid e Lisboa, porque de Madrid para Lisboa vamos en avión. Xa temos conexión. A nosa prioridade, certamente, é o Eixo Atlântico, Lisboa, Porto e Vigo", afirmou a gobernante durante as II Xornadas Amizade, promovidas pela eurocidade Cerveira (Portugal)-Tomiño (Galiza).


Summary: Nova mostra da ductilidade e do característico pragmatismo do partido de Ortuzar e Urkullu, capaz de chegar a acordos en Madrid co PP e en Euskadi con EH Bildu.

Os 5 votos do PNV no Congreso garanten a luz verde aos orzamentos de Rajoy e, na práctica, salvan a lexislatura do PP. O balón de oxíxeno a un partido acurrulado pola corrupción e co alento de Cs na caluga demoscópica non lle sae debalde á Moncloa, obrigada a pór sobre a mesa un incremento dos investimentos en Euskadi -que alcanzarán os 540 millóns de euros-, o impulso á alta velocidade vasca e un vantaxoso acordo sobre o cupo. Na decisión do partido liderado pola dupla Andoni Ortuzar, presidente da formación, e Íñigo Urkullu, lehendakari, pesa tamén un argumento político, non explicitado: non aprobar os orzamentos agora sería tanto como deixar caer o goberno Rajoy e, portanto, abrir a autoestrada para a aterraxe de Albert Rivera na Moncloa. En Sabin Etxea (sede da formación jeltzale) teñen boas razóns para temer un goberno de Ciudadanos, partido que se ten expresado en múltiples ocasións contrario ao concerto económico vasco. O problema para o PNV chámase 155. Aínda está en vigor e todo indica que veu para ficar, após o enésimo capítulo do confronto entre Madrid e Barcelona. A formación nacionalista condicionara o si aos orzamentos ao levantamento dun artigo que na práctica invalida o autogoberno catalán. O pinchacarneiro dialéctico co que agora xustifican a súa evidente rectificación resumiríase nesta idea: embora o 155 continúa vixente, está en camiño de pasar á mellor vida. O argumento é certamente dubidoso e desde logo non parece probábel que Rajoy outorgase nen a Ortuzar nen a Urkullu garantías dun movimento nesa dirección nos próximos meses, dada a presión que soporta o PP dun Ciudadanos cada día máis instalado nun españolismo con ribetes neo-falanxistas. En todo caso, e por meio dun comunicado, o PNV apelou ao seu lendario "pragmatismo" para explicar a súa mudanza de posición. É máis: o partido nacionalista alega que "lonxe de constituír un cheque en branco ao goberno do PP, esta decisión [o apoio aos orzamentos] permite ao PNV manter a súa capacidade de influencia política no Estado para contribuír para unha solución dialogada e acordada en Catalunya". O problema para o PNV chámase 155. Aínda está en vigor e todo indica que veu para ficar, após o enésimo capítulo do confronto entre Madrid e Barcelona Pragmatismo, si, mais tamén eclecticismo: o mesmo día en que anuncia o seu apoio aos orzamentos de Rajoy, o PNV aproba no Parlamento vasco o Limiar do Novo Status para Euskadi, un texto que expresa a vontade deste partido de superar o actual marco político, do que desde logo o PP é un acérrimo cancerbeiro. Na cámara vasca a formación jeltzale procurou a alianza coa esquerda abertzale de EH Bildu, para darlle un empurrón a un texto en que se estabelece que "o Pobo Vasco é Nación" e que "Euskal Herria é un pobo con identidade propia", que se acha asentado "xeograficamente sobre sete territorios politicamente articulados en dous Estados europeus, o español e o francés, e tres ámbitos institucionais diferenciados". O acordo sobre o Limiar do Novo Status tecérase tamén en primeira instancia con Elkarrekin Podemos -denominación do partido de Pablo Iglesias en Euskadi-, mais a pasada sexta feira a formación morada deu un paso atrás e desmarcouse do texto pactado, co argumento de que apresentaba unha excesiva carga ideolóxica soberanista.


Summary: Galiza encabeza as subas dos prezos dos alugueiros no conxunto do Estado español no mes de decembro, unha fito que se repite tamén nas estatísticas trimestrais e que elevan as alzas no ano a 10,78%.

s prezos dos alugueiros na Galiza fecharon decembro coas maiores subidas do estado español. Segundo o informe anual de prezos do alugueiro do portal Pisos.com, as galegas que alugaron piso o pasado mes de decembro pagaron de media 2,91% máis que o mes anterior. Este comportamento dáse tamén nas variacións trimestrais, que no caso da Galiza sitúase en 4,58%, novamente liderando o conxunto dos territorios do Estado español. No ano, as rendas incrementáronse 10,78% só superado por Andalucía, Baleares, Cataluña, Madrid e Navarra. En declaracións a Nós Diario, o director de Estudos de Pisos.com, Ferrán Font, explica que o comportamento dos alugueiros na Galiza débese a que "a demanda está a introducir tensión nunha oferta que non é suficiente para dar resposta ás necesidades das persoas". En todo caso, sinala que Galiza é un mercado independente, coa súas propia demanda e oferta, aínda que no caso dos alugueiros, os centros das vilas e as localidades máis turísticas "estanse a ver afectadas polo incremento das vivendas vacacionais", que limitan a xa de por si escasa oferta. O estudo elaborado por Pisos.com sitúa a renda media na Galiza en 596 euros ao mes, e o tamaño medio das vivendas nos 111 metros cadrados. Son, polo tanto, das máis baratas do Estado español, só superadas polas de Castela a Mancha (585 euros) e Extremadura (459 euros). Na estatística anual referida ás principais vilas emerxen os nomes da Coruña e Lugo por motivos diversos. A cidade herculina foi a capital que máis alza rexistrou nos prezos dos alugueiros (14,46%)no último ano só superada por Tarragona (14,76%) e Huesca (14,56%). O dato contrasta co de Lugo, que foi a cidade coa maior caída do Estado, cunha baixada de 13,60%, con 442 euros ao mes de media. Ao remate do ano, alugar un piso en Lugo era máis barato que facelo en Ourense, onde as rendas medias en decembro foron de 519 euros. Bastante máis caro resultaba facerse cun alugueiro en Pontevedra, que se situaron de media nos 690 euros, unha cantidade moi afastada dos 733 euros que pagaron de media os inquilinos por un piso na Coruña. A información íntegra pode ser consultada na edición en papel de Nós Diario ou na súa lectura na nube.


Summary: A portavoz nacional do Bloque, Ana Pontón, e o deputado Néstor Rego ofreceron esta segunda feira unha rolda de prensa co secretario xeral da CIG, Paulo Carril, na que criticaron a reforma de Yolanda Díaz porque "claudica ante a patronal" e "non derroga os aspectos máis lesivos".

O deputado e portavoz do BNG no Congreso, Néstor Rego, informou esta segunda feira de que o Bloque mantén contactos con formacións como ERC e Bildu para facer unha "fronte común" en contra da "decepcionante" reforma laboral impulsada pola ministra Yolanda Díaz, de forma que reclamará que se derrogue a lexislación aprobada polo PP, tal e como se comprometera o Goberno de coalición. Nunha rolda de prensa ofrecida en Compostela, a portavoz nacional do Bloque, Ana Pontón; o secretario xeral da CIG, Paulo Carril, e Néstor Rego coincidiron en mostrar o seu rexeitamento á modificación realizada da normativa laboral porque continúa cos aspectos "máis lesivos" aprobados no seu día na reforma do PP. Así, critican que se mantén o abaratamento do despedimento, non se recupera a autorización previa da autoridade laboral para os ERE e hai unha prevalencia dos convenios de ámbito estatal, toda vez que prevalece o convenio de empresa sobre o de sector (agás no caso dos salarios). A respecto diso, Ana Pontón exixe ao Goberno estatal que cumpra cos seus "compromisos", pois lembra que a derrogación da reforma laboral do PP era un dos seus "puntos centrais". De tal forma, apela a unha fronte común de forzas "nacionalistas, soberanistas e progresistas" para que "non sexa unha nova lexislatura perdida". Neste senso, critica que o decreto aprobado polo Consello de Ministras, a finais de decembro, "non cumpre coa promesa de derrogación da reforma laboral do PP", o que considera unha "enorme decepción". Pontón tacha de "moi grave" que o Goberno manteña o "despedimento barato" acordado polo Executivo de Mariano Raxoi e que a líder nacionalista cualificou de "parche", dado que "un lavado de cara non soluciona os problemas estruturais neste ámbito". Por todo iso, pide "elevar o listón" na reforma. Nesta liña, a portavoz nacional do Bloque lamenta a "oportunidade perdida" que achaca a "unha claudicación ante unha das partes, a patronal", así como a unha "claudicación aos intereses de Bruxelas" para que cheguen os fondos Next Generation, que "van acabar en mans de catro multinacionais". Proxecto de lei Aliás, Rego demanda que se tramite como proxecto de lei no canto de como decreto, de modo que haxa posibilidade dunha modificación "en positivo". Neste sentido, márcase o obxectivo de que "a presión social" leve o Goberno do Estado a que "se vexa obrigado a derrogar realmente a reforma laboral". De feito, apunta que é "paradoxal" que a dereita "fala ben" desta reforma laboral. Cita exemplos como "Aznar e FAES" que din que "non está mal porque preserva a maioría" dos cambios introducidos polo Partido Popular, mentres o vicepresidente da CEOE, Lorenzo Amor, asegurou que se mantén o "95 por cento" da reforma do PP. Por tal motivo, o nacionalista avisa de que o BNG "non está disposto a asumir sen dar batalla" esta "decepción e nova frustración". A mocidade, "carne de canón" Pola súa parte, o líder sindical da CIG, Paulo Carril, advirte de que, "pese ao envoltorio e propaganda", esta reforma laboral pivota sobre aspectos "claramente negativos" e "inxustos", pois non se toca un despedimento "case libre" e un marco de "permanente temporalidade e precariedade". Pon de exemplo o feito de que prevaleza o convenio de empresa sobre o de sector. Así, en dúas empresas dun mesmo sector de actividade, os empregados deberán ter o mesmo salario, pero non as mesmas condicións, polo que nunha compañía poderase traballar "50 ou 60 horas máis respecto doutra". Na "gran fraude" da normativa aprobada, Carril pon o foco acerca de que os mozos serán "carne de canón" da explotación laboral, pois tamén se lles suma o "cóctel molotov" da "falsa formación dual" para dar lugar a: precariedade, baixos salarios e peores condicións de traballo. O PPdeG súmase ás críticas e di que a reforma de Raxoi foi "axeitada" Tamén se pronunciou a respecto desta cuestión a viceportavoz do PPdeG no Parlamento galego, Paula Prado, quen defendeu que a reforma laboral impulsada polo Executivo de Raxoi foi "axeitada" por mor das circunstancias: "Propiciou a xeración de máis emprego e unha recuperación económica até que chegou a pandemia". No que atinxe ao proxecto de Díaz, dixo: "Non vai producir mellora ningunha no marco da creación de emprego e a recuperación".


Summary: A veciñanza do Rosal denuncia o desmantelamento da sanidade pública no seu concello, con carencias de persoal en Pediatría e demora superior a dúas semanas para ter cita en Atención Primaria.

Centos de persoas concentráronse este sábado, 3 de xullo, na praza do Calvario do Rosal para denunciar as carencias do servizo de Atención Primaria e pedir que se "poña freo ao seu progresivo desmantelamento". A Plataforma en Defensa da Sanidade Pública do Rosal recalca que a situación desde o comezo da pandemia "foi a peor, xa que o Sergas tomou unha serie de medidas presentadas como temporais que agora ten intención de prolongar de modo indefinido". Nun comunicado do Concello do Rosal sinálanse as eivas no servizo de Pediatría "que se desprazou á Guarda de forma temporal pero que aínda non volveu ao centro de saúde rosaleiro", unha situación que nos últimos meses viuse agravada ao estar de baixa a pediatra titular e non ser substituída, polo que "as crianzas do Rosal carecen dun seguimento médico axeitado". "Non é unha situación illada", segundo denuncian, pois non se envían substitutos para o persoal de baixa, deixando as e os pacientes sen continuidade na asistencia médica, e impúxose a atención telefónica prioritaria, sobrecargando o persoal sanitario na atención de pacientes e deixando rosaleiras e rosaleiros "cunha demora de máis de dúas semanas para poder acudir ao médico". Por outra banda, o consultorio de San Miguel de Tabagón leva fechado pola Consellaría desde comezos da pandemia sen perspectiva de que se dote do persoal e do material necesarios para reactivar a súa actividade. Ademais, lamentan que de cara ao verán o Sergas xa anunciase "que non se van substituír as vacacións do persoal, o que deixará o centro de saúde cunha soa médica para máis de 6.000 persoas". Ante esta situación que consideran "absolutamente inaceptábel que non fai outra cousa que deteriorar gravemente o servizo de atención primaria e pór en grave perigo a saúde da veciñanza", a Plataforma reclama á Consellaría de Sanidade un servizo de pediatría de calidade no Rosal, a recuperación da praza de matrona, a substitución das baixas e vacacións do persoal sanitario, a recuperación da atención presencial na Atención Primaria dotando as e os profesionais dos medios precisos, a creación dunha praza máis de persoal médico e dúas de persoal de enfermaría, así como a dotación das infraestruturas, espazos e equipamentos necesarios para unha Atención Primaria de calidade. Durante a concentración deste sábado as persoas participantes escoitaron o testemuño dunha das médicas do centro de saúde e recolléronse sinaturas para que se tomen medidas ante o deterioro do servizo e que se entregarán nos vindeiros días na delegación da Consellaría de Sanidade e na xerencia do Sergas.


Summary: Unha ducia de parlamentares exixen a demisión da voceira no Pazo do Hórreo, Patricia Vilán, mentres o ex-secretario xeral, Pachi Vázquez, arremete en Twitter contra a xestora.

O epicentro do conflito foi o nomeamento como senador por designación autonómica de Modesto Pose, un nome que non contaba con consenso no grupo parlamentar. A decisión foi, segundo denuncia a ducia de deputados afíns a Méndez Romeu, adoptada pola portavoz do grupo seguindo as instrucións da xestora que asumiu a Secretaría Xeral do PSdeG após a demisión de Gómez Besteiro. "É unha actitude gravísima a súa, que non ten precedentes no Parlamento galego", dixo Carmen Gallego en declaracións recollidas por La Voz de Galicia. As persoas críticas exixen a demisión de Patricia Vilán porque achan ficou "deslexitimada" e así llo comunicaron á dirección do partido en Madrid. Entretanto, o que foi secretario xeral da formación e candidato á Presidencia da Xunta en 2012, Pachi Vázquez, arremeteu através da súa rede social cun chío no que afirma "Desde hai cinco meses non existe PSdeG, existe o Partido Socialista de Ferraz en Galiza" acusando a xestora liderada por Pilar Cancela de ser correa de transmisión das directrices de Madrid. Desde hace 5 meses no existe PSdeGalicia,existe el Partido Socialista de Ferraz en Galicia. Comite Nacional Galego desaparecido.Vergüenza— Pachi Vázquez (@pachivazquez) 08 xullo 2016 Desde a dirección española apoian a xestora mais amsosa preocupación pola posibilidade de que as persoas críticas poidan non apoiar a designación de Modesto Pose ao Senado, unha votación que se producirá a semana que vén no Pleno do Parlamento.


Summary: O partido do actual premier, Benjamin Netanyahu, dispútase o executivo co laboralista Herzog. Como terceira forza aparece unha coligazón arabe-xudea.

Esta terza feira (17 de marzo) o eleitorado está chamado ás urnas no Estado de Israel. Após o adianto electoral convocado polo actual premier, Benjamin Netanyahu, @s votantes elixirán @s representantes do Knesset, o Parlamento. Porén, os últimos inquéritos publicados antes de se iniciar as votacións --non existe xornada de reflexión como na lexislación española-- apuntarían un posíbel empate técnico entre laboristas e a extrema dereita ultraortodoxa. Para configuraren goberno son precisos 61 escanos. Neste senso, segundo as informacións publciadas pola correspondente de Opera Mundi en Tel Aviv, Guila Flint, as dúas forzas maioritarias lideradas por Netanyaju (Likud) e o traballista Herzog, obterían xunto cos seus aliados naturais 54 e 57 escanos respectivamente. Perante esta realidade a chave podería tornarse a pequena forza Kulanu quen se prevé onbteña 9 parlamentares. Situada no centro-dereita ideoloxicamente, non fica moi claro a quen outorgaría o seu apoio nunha hipotética coligazón. O seu líder, Moshe Kahlon --explica Flint desde Tel Aviv, "non se comprometeu con ningún dos dous bloques, mantivo unha posición vaga a respeito do conflito" en Palestina e centrou a súa estratexia de campaña "na dimunución do custe de vida" en Israel. Aliás, "algúns analistas din que el sería un parceito 'natural' de Netanyahu pois é un disidente do Likud" mais outros apuntarían a unha enemistade entre o actual premier e Kahlon polo que podería apoiar @s laboristas. Sexa como for, o máis probábel é que os resultados deitados polas urnas esta terza feira non resolvan a incógnita. Neste senso, a lexislación israelita fixa o prazo dun mes para que a forza política que obtiver maior número de apoios negocie unha coligazón de goberno. Unha coligazón árabe-xudea de orientación socialista, terceira forza O que si sinalan os inquéritos é á irrupción como terceira forza de 'Nosa resposta ao racismo', unha formación política que abrangue o Hadash --unha formación árabe-xudea de orientación socialista-- e tres forzas árabes máis, Balad, Ta'al e United Arab List. Esta coligazón obtería 12 escanos segundo as enquisas, xunto coa extrema-dereita de Lar Judeo que tamén conseguiría 12 paralentares. No seu programa electoral 'Nosa resposta ao racismo' sinala que a formación xorde como reacción "aos ataques e ás políticas racistas" expresadas nunha lexislación "antidemocrática" e "discriminatoria" israelita. Neste senso, as súas propostas políticas combinan a procura dunha resolución ao conflito en Palestina através da consecución dunha "paz xusta na rexión con base na resolución das Nacións Unidas"; coa defensa da xustiza social e os dereitos das mulleres. Porén, a causa palestina no centrou a campaña electoral. Ora ben, o líder do Likud, Benjamin Netanyahu afirmou após emitir o seu voto en declaracións aos medios de comunicación recollidas pola correspondente de Opera Mundi, que se gañar, no seu mandato impedirá a creación dun Estado palestino. Aliás, na última xornada de campaña Netanyahu visitou os asentamentos colonos nos territorios ocupados --construcións ilegais ao amparo do dereito internacional.


Summary: Na cara A do mítico disco Galicia canta -publicado en 1970 en Caracas e pedra fundacional da Nova Canción Galega- figuraban Miro Casabella, Xerardo Moscoso, Benedicto García, Xoán Rubia, Guillermo Rojo e Xavier González. A plana maior de Voces Ceibes. A cara B, porén, estaba dedicada a un só cantor, o galego venezolano Xulio Formoso. Nado en Vigo en 1949, morreu esta cuarta feira en Madrid.

Aquel elepé, considerado polos especialistas o primeiro da música galega e en galego, fora promovido polos poetas Celso Emilio Ferreiro e Farruco Sesto Novás. É un fito da canción de intervención galega, nucleado por letras de Ferreiro, Sesto Novás, de escritores do interior como Lois Diéguez ou dos propios músicos. Nas discografías de Formoso adoita aparecer como o seu primeiro traballo: achegara seis cancións. A partir de Galicia canta, obra inencontrábel e, como tantas outras fundamentais da historia da música galega, sen reeditar, Xulio Formoso, asentado en Venezuela, pasou a gravar e cantar maiormente en castelán. Mais nunca esqueceu a súa lingua e en varios dos seus 14 discos longos hai pegada galega, ben en forma de homenaxe a Celso Emilio -por caso en La canción que va conmigo (1974), ben en colaboracións con Farruco Sesto Novás -quen, ademais de poeta, tamén foi ministro de Hugo Chávez. Enxeñeiro civil de profesión, nunca tivo medo a se comprometer politicamente, tal e como reflectía a súa música. Socialista de esquerda, simpatizante da Revolución Bolivariana, chegara a actuar canda os irmáns Parra no Chile da Unidade Popular. O Goberno de Venezuela nomeouno en 2007 presidente da Fundación Centro Nacional do Disco. A súa pegada musical en Galiza sentiuse até tempos recentes. O Leo i Arremecághona adoita intepretar unha versión de Un vento ven, texto de J. J. Sesto, irmán de Farruco, incluído en Galicia canta. Rexistrouno no único disco do seu proxecto compartido con García MC e Lydia Botana, Labregos do Tempo dos Sputniks -Libremente (2016)-, co apoio das voces de Mini e Mero.


Summary: Anova xa ten comisión permanente, após un proceso non exento de tensións. A listaxe de nomes finalmente aprobada pola Coordenadora Nacional non foi a inicialmente proposta por Beiras

Após un ano de vida, Anova-Irmandade Nacionalista xa ten o seu órgao de dirección executiva, a comisión permanente. Foi eleita onte após unha longa e tensa reunión da Coordenadora nacional e unha votación en que se confrontaron dúas propostas. Unha, a formulada por Beiras, con 18 nomes. Outra, a promovida por Luís Eyré 'Palleiro', con 19. Esta última foi a que obtivo máis votos. Beiras, ao verificar que a súa listaxe non fora asumida na súa integridade, optou por non votar. A proposta de Eyré difería da de Beiras en que incluía Laura Ogando (Encontro Irmandiño). Ogando entraría na dirección para compensar a incorporación dun membro da FPG, Xurxo Martínez González, proposta a última hora polo portavoz nacional de Anova. A listaxe promovida por Eyré foi apoiada pola maioría da Coordinadora (36 votos favorábeis), mentres a candidatura apadriñada por Beiras non pasou dos 32 votos. A permanente de Anova ficou conformada con esta composición: Coordinación: Martiño Noriega Sánchez; Acción Institucional: Antonio Araújo Quintas; Organización: Paula Vázquez Verao; Relacións Políticas: Luis Eyré Diéguez; Alternativas Programáticas: Carlos Méixome Quinteiro; Movementos Sociais: Xosé Manoel Santos Díaz; Comunicación: Mario López Rico; Comunicación Interna e Redes: Xosé Manuel Pérez Sardiña; Acción Feminista: Iolanda Pérez Docampo; Lingua: Mar Blanco Casais; Igualdade: Xiana López Penedo; Patrimonio: Mónica Fernández Rodríguez; Finanzas: Concha Trigo Portela; Mocidade: Antía Comesaña González; Cultura: Antón López Dobao; Ambiente e Sostibilidade: Antón Sánchez García; Acción Social: Mª Consuelo Martínez García; Formación: Xurxo Martínez González e Diáspora: Laura Ogando Muñiz. Unha AN fechada en falso A tensión vivida onte na Coordenadora nacional confirma a impresión de que a Asemblea Nacional de Anova se fechou en falso. Basicamente no escenario interno debúxanse dous blocos distintos. Un pivota arredor de Martiño Noriega, o coordenador da permanente, claramente partidario de solidificar AGE. O outro pon a énfase non tanto na coligación con Esquerda Unida -sen que iso signifique que a cuestione- como no fortalecimento da própria Anova. Organicamente, a composición da nova permanente sería, en principio, máis favorábel a este último sector.


Summary: O semanario recolle este sábado as lendas e ritos ligados á morte e as tradicións do Samaín. Igualmente, entrevista ao novo académico de número da Real Academia Galega (RAG), Gonzalo Navaza, e entra nos cemiterios galegos para que os coñezas desde outro punto de vista. Non esquezas mercalo no teu quiosque ou na nosa tenda en liña!

Queres coñecer os rituais esquecidos do Samaín? Interésanche os segredos da Real Academia Galega (RAG)? Gustaríache saber que teñen de especial os cemiterios galegos? Pois o deste sábado é o Sermos Galiza que estabas a agardar. Desde a mesma capa convidámosche a entrar nun mundo pouco coñecido e cheo de lendas. E a reportaxe de apertura, asinada por Xosé Barros, non podía ser menos. Baixo o título 'Samaín, a noite dos que sempre estarán', o autor distánciase da "festividade mercantilizada" de Halloween para camiñar cara Samaín e as tradicións celtas. Tamén alude ao culto aos mortos en Estados como México. Certa ligazón con esta primeira historia ten a segunda reportaxe –'Cemiterios. Unhas galerías de arte senlleiras aínda por explorar na Galiza'- na que Sonia Dapena afonda na perspectiva artística e patrimonial das necrópoles do país con algúns expertos. O espazo das palabras Porén, outra das paradas chave esta semana é a entrevista ao escritor Gonzalo Navaza, que vén de ser escollido como académico de número da Real Academia Galega (RAG). En 'Gonzalo Navaza. Coidar as palabras' conversa co xornalista Manuel Xestoso sobre a entrada na academia, o galego como lingua minorizada, a onomástica, a ortografía e a súa obra literaria, entre outras cuestións. Un paseo natural e artístico Despois dunha boa ración de nomes e topónimos no papel, non hai mellor plan que ir pasear co Colectivo Xea -que forman Xan Colazo, Adela Leiro e Mon Daporta- para ver os lugares en directo. Nesta ocasión é momento de percorrer 'O Castelo de Soutomaior. Arte, historia e natureza'. Xa de regreso na casa, Mario Regueira e Manuel López Foxo propoñen ler Reboiras. O camiño da rebeldía de Xurxo Martínez González e Xosé Manuel Pereiro ou Ten o seu punto a fresca rosa de María Xosé Queizán, respectivamente. Na sección de Música Herminio González pon no tocadiscos BMP de Salvador Sobral, mentres que Jasper prefire reflexionar sobre a fenda xeracional na música galega no artigo 'Un país para escoitarnos'. Coa banda sonora xa posta, Andrés Castro escolle como filme principal da súa escolma A crónica francesa de Wes Anderson. Neste número Carlos L. Bernardez explica arte en 'Variacións sobre a pedra' e Cilia Torna lembra 'A cabeza de Antonia Alarcón' no apartado Aquelas Galegas. Un sábado máis, non faltan os pasatempos de Xerardo R. Roca e Xoán Costa. Como podes conseguir todo isto? Procura o Sermos Galiza que atoparás este sábado no quiosque ou na nosa loxa en liña en compañía de Nós Diario. Iso si, o máis práctico é que pidas xa mesmo a túa subscrición!


Summary: Luís Fernández Pérez é mestre no rural de Lugo desde hai 35 anos. Integrante do colectivo Estiño, traballa desde hai un terzo de século a prol dun outro modelo de ensino "centrado nas persoas". O abandono do rural e as sucesivas reformas "remataron con todo", di. "Xa non hai escolas", en troca, o que fica é "o desánimo e a apatía".

"Comecei como mestre nuns anos moi especiais", no curso 1978-1979, conta Luís Fernández. "Había unha explosión de ánimo e gañas por facer cousas", di, "todos pensabamos que iamos cambiar o mundo". Quen así fala é un mestre da montaña de Lugo. Integrante e fundador do colectivo Estiño leva máis de tres décadas traballando por un outro modelo de ensino nalgúnhas das zonas máis despoboadas do país. Mestre de escolas unitarias, agora é profesor nun instituto e imparte aulas no primeiro ciclo do Ensino Secundario Obrigatorio (ESO). En conversa telefónica con Sermos Galiza, Luís trasládanos as súas "impresións", "sensacións" e "emocións" arredor da súa traxectoria profesional. Declárase "pesimista" face a realidade actual na que "xa non hai escolas unitarias" e di ver "o asunto moi negro" cando fala da situación que actualmente vive o ensino público, nomeadamente nos espazos rurais. "As circunstancias contra as que loitabamos seguen sendo as mesmas", lamenta, "acabáronnos vencendo". O colectivo Estiño, unha resposta para as escolas rurais"A miña primeira escola era en Paradela". A máis de 1.000 km de altitude "sen estrada" e con "catro ou cinco casas", conta, "estaba todo moi fodido". Sen profesorado unha parte do curso académico por mor da neve e a incomunicación, Luís Fernández lembra ter "levado ao lombo unha bombona de butano para quecer a aula" na que se agrupaban todas as crianzas da vila. Este é un dos exemplos de tantas escolas do país que noutrora ofrecían un servizo público a centos de nen@s esparexid@s pola montaña de Lugo. De entre o profesorado que impartía aulas nestas condicións xurdiu hai 25 anos o colectivo Estiño, do que Fernández tomou parte na súa fundación. O seu obxectivo era a posta en común de experiencias, o troco de ideas e a procura de alternativas a un modelo abocado á desaparición polo despoboamento rural. "Baseabámonos na experiencia catalá" tamén, acrecenta, "había algo semellante en Portugal". Editaban unha revista --que desapareceu-- e botaron a andar diversas iniciativas de entre as cales, unha, pervive. "Había nenos que non coñecían o mar", narra este mestre, "e decidimos que tiñamos que levalos" mais facía falla procurar financiamento. Así naceu o calendario Estiño, unha proposta que visaba "procurar cartos" a través da súa venda. Estaba elaborado a partir dos debuxos que as crianzas de diversas escolas unitarias facían arredor dunha mesma temática. "O primeiro ano vendeuse moi ben" co tempo "pensabamos que ía desaparecer" e hoxe, máis de dúas décadas despois, todos os almanaques editados expóñense na Universidade de formación do profesorado en Lugo. Alí permanecerán nunha exposición permanente "que pode ser solicitada" e que rotará polo país adiante. A lembranza dos calendarios fáille a Luís Fernández lembrar a "imprenta de xelatina de cola de peixe" e máis o "papel hectográfico" co que comezaron a imprimilos, "unha vietnamita", recorda. Tamén, cando "hai 35 anos comezamos a falar de reciclar papel" e "a facer obradoiros nas escolas" mais agora, di, "entras en calquera centro e hai papel tirado por calquera lado". A desaparición das escolas unitariasAs cousas mudaron moito. "Xa non hai escolas unitarias", o despoboamento do rural, di, "acabou con todo" e agora fica "o desánimo" e "a apatía". Embora o colectivo Estiño continuar adiante co seu labor, grazas á incorporación "de xente nova", Luís Fernández recoñece ver "o asunto moi negro porque, dunha banda, son vello e logo rematará o meu tempo como profesor" mais doutra "porque as circunstancias contra as que loitabamos daquela seguen a ser as mesmas; acabáronnos vencendo". Os recortes no ensino público, as sucesivas reformas educativas, a desaparición da xente moza de boa parte dos núcleos rurais de montaña... deitan un panorama desolador para as comarcas interiores. "Se foramos capaces de crear ilusión", afirma, "os recortes poderían superarse" mais, sinala, "o abandono do rural é o verdadeiro problema". Un outro modelo centrado nas persoas Inquirido na conversa por como reverter a situación, este mestre é taxativo, "é moi difícil" mais non tanto "por unha cuestión de recursos económicos" --que tamén-- senón pola necesidade "de crear expectativas e ilusión para botar adiante proxectos" que fixen poboación nestes espazos. "Proxectos que dean para vivir ben, feliz coa familia e co entorno". Mais, na actualidade, explica, "educamos os nosos fillos nesa dinámica de gañar cartos para gastalos". En troca, o colectivo Estiño e este mestre traballan a prol dun outro modelo de ensino --e de vida. As súas escolas "estaban moi integradas no medio" e pulaban por un sistema no que "cada neno solicitase que tipo de formación quería ter", un modelo "centrado nas persoas e non na máquina", di. Unha escola, en definitiva, "máis ligada á realidade" do que o está agora coas políticas "do Partido Popular", denuncia, "que non se diferencian moito das dun partido da ultra-dereita". Mais Luís Fernández está certo de que para mudar a situación "é preciso xente" e "sen escola" tampouco diso hai pois, di, "contribúa a fixar poboación".


Summary: A central nacionalista ratifica a proposta da Executiva de atrasar a convocatoria dun paro até principios de novembro á espera de que se unan CCOO e UGT. O seu secretario xeral, Suso Seixo, cre "fundamental un voto masivo" contra a dereita nos vindeiros comicios autonómicos.

A CIG ratificou este martes na súa asemblea de delegados a proposta da Executiva confederal de aprazar a convocatoria dunha folga xeral que estaba prevista para o 26 de setembro -data na que hai convocada unha en Euskadi- até a primeira quincena de novembro e á espera de CCOO e UGT. O obxectivo é que "finalmente se decidan" as dúas organizacións estatais e as tres vaian "conxuntamente" a un paro. A CIG atrasa a posible folga xeral até principios de novembro e unha vez celebradas unhas eleccións "fundamentais" Foi así como se explicou o secretario xeral da CIG, Suso Seixo, que sinalou o vindeiro 21 de outubro, data das eleccións autonómicas, como "un referendo das políticas do PP", un plebiscito sobre os recortes dos conservadores. "É fundamental que se produza un voto masivo contrario para que o PP non teña maioría absoluta e poidan gobernar outras forzas", asegurou. Para o líder da central nacionalista, é hora de "seguir dando resposta" e os comicios serán a clave para determinar se a maioría da sociedade galega rexeita o rumbo levado pola dereita. "Se o PP perde a maioría absoluta é que aquí hai unha maioría social contraria ás súas políticas", destacou. Logo da asemblea de delegados celebrouse unha manifestación onde preto dun milleiro de delegados se desprazaron ao edificio administrativo da Xunta para "dicir non ao saqueo do pobo" e aos recortes levados a cabo polos gobernos do PP. Durante a asemblea, escoitáronse "voces críticas" coa decisión de "esperar" a CC.OO. e UGT e aprazar a data dunha eventual convocatoria de folga, segundo o propio Seixo, quen resaltou que a súa foi "a primeira" voz en cuestionar esta actuación, posto que, "se puidese", seguiría adiante co 26 de setembro. O éxito das mobilizacións do 29 de xullo animan á CIG a esperar polos sindicatos estatais e manter a unidade de acción No entanto, baseou o atraso nas mobilizacións do 29 de xullo e aquel "alto nivel de participación cidadá", polo que agora a CIG "prefire esperar un mes ou un mes e medio" para "repetir" a resposta de entón. Iso si, "se finalmente CCOO e UGT optan por non convocar", iso obrigaría á CIG "a darlle unha volta" á axenda marcada. Así, Seixo insistiu en que a convocatoria de folga debe estar "moi presente" e asegurou que "se antes do 21 de outubro" non se convoca, as organizacións sindicais tomarán decisións a primeira quincena de novembro. Para a CIG, manter "certa pasividade" ou limitarse a "mobilizacións sociais" como as manifestacións "non chega". O paro xeral "vai máis aló ao representar un acto de forza da clase traballadora contra o capital", defendeu, antes de advertir que, "como non haxa, vai ser moi difícil parar" as actuais políticas.


Summary: Deputad@s nacionalistas permaneceron cunha mordaza durante a sesión de preguntas ao Presidente en protesta pola prohibición de facer a pregunta de control.

@sdeputad@s do BNG permaneceron cunha mordaza na boca durante a sesión de control ao presidente da Xunta de Galiza. Un acto co que escenificaron o seu protesto pola decisión da Mesa do Parlamento de impedir, por primeira vez, formular a pregunta parlamentaria de control ao presidente da Xunta . Para @s nacionalistas, este impedimento é máis un recorte dos dereitos d@s deputad@s a exercer o seu labor parlamentar. O BNG rexistrou, recentemente na Cámara un recurso de reconsideración co fin de anular un acordo "que incumpriu todas as garantías procidementais e cun cambio de normas modificadas "arbitralmente". Nesa ocasión, o portavoz do grupo parlamentario, Francisco Jorquera cualificou o acordo entre PP e PSdeG de "discrecional e discriminatorio". O BNG recorrerá ante o Tribunal Constitucional o acordo da Mesa do Parlamento que recorta ás inciativas e intervencións nacionalistas.


Summary: Unha enquisa publicada en medios de Euskal Herria recolle que o 49% da cidadanía vasca votaría a prol da independencia de houber un referendo. O 48% das e dos cidadáns afirma sentírense vasc@s fronte un 7% que se declaran españois.

En caso de houber un referendo sobre a independencia o 49% da cidadanía vasca votaría que si a esta opción. Así se plasma nunha enquisa publicada en medios de Euskal Herria como Naiz ou Gara realizada pola empresa Aztiker. O 51%, non obstante, posicionaríanse contra a vía independentista. Porén, o número de persoas de Bizkaia, Araba e Gipuzkoa, os tres territorios onde se fixo a sondaxe, que afirman estar dispostos a dar o paso cara a independencia é dos máis altos rexistrados en Euskadi ao longo da serie histórica. Á pregunta de se consideran que a independencia sería beneficiosa ou prexudicial para Euskal Herria, máis da metade dos consultados (56%) optan polo Non sabe / Non contesta. Un 18% considera que sería prexudicial e pola volta dun 10% entende que a independencia é beneficiosa. No mesmo traballo, pregúntase a respeito do seu sentimento nacional. Un 48% optan por definírense como vasc@s (28% deles, só vasc@s) fronte un 7,4% que optan por declarárense españois. Un 37% din seren tan vascos como españois. Tamén se consulta ás e aos enquisados sobre a súa percepción dos partidos a respeito da escala independentista, sendo o 10 o máis independentista e 0 o menos. Os resultados sitúan a EH Bildu nun 8,2, mentres ao PNV outórganlle un 5,7. Soberanismo, sobre a mesa Os resultados da sondaxe veñen confirmar que o soberanismo é un debate vivo e que ten percorrido, non só na campaña electoral, senón alén dela. Fronte á mensaxe de PSOE e PP de que non toca falar desta cuestión nun contexto de forte crise económica, desde Eh Bildu apúntase que o soberanismo é a chave para combater a crise a través de políticas propias e autocentradas baseadas nas maiorías sociais. O PNV comezou a campaña rexeitando a vía independentista pola boca do seu candidato a Lehendakari, Iñigo Urkullu, mais outros cargos (nomeadamente Joseba Egibar) fanlle as beiras ao independentismo.


Summary: Pode que o alcume co que Patricia González Mota (Madrid, 1987) é coñecida no mundo do fútbol sala sexa 'Peque', pero o seu palmarés é grande, moi grande, especialmente desde que uniu o seu destino ao do Pescados Rubén Burela, co que en oito tempadas gañou case todo ao que se pode aspirar.

A apenas un par de semanas do seu 34 aniversario, conta cun palmarés que reflicte que gañou case todo o que pode gañar unha futbolista. Que a motiva a seguir, xa non só competindo, senón a facelo a tan alto nivel, que o fai no mellor equipo do mundo segundo os FutsalPlanet awards, mesmos premios nos que vostede foi nomeada como segunda mellor futbolista do planeta? Sempre adoito dicir o mesmo: ao final, os títulos que se gañaron no pasado xa están, aí quedaron, no pasado. É certo que gañei moito, todo o que se pode gañar, pero eu quero máis. Por exemplo, agora temos a oportunidade de facernos cunha Copa e co play-off de Liga, e quero gañalo todo, sigo tendo esa ambición. Botando a vista atrás, á súa primeira etapa en Burela, antes de emprender a súa aventura en Italia, alá polo ano 2012, como evolucionou o equipo a todos os niveis (deportivo, institucional…) nestes case 10 anos? Evolucionou moito, moitísimo. Cando eu cheguei, en 2012, xa tiñan a idea do que sería co tempo, pero, por exemplo, daquela non tiña un contrato como o que teño a día de hoxe. En termos de comunicación, e administrativamente, trabállase de modo completamente distinto, non había unha estrutura como a actual. O equipo creceu porque era o seu obxectivo, e para iso foron traballando pouquiño a pouco. —Non sei se practicou algunha vez iso que case todos temos feito e que os anglosaxóns chaman ego surfing, é dicir, buscarse a un mesmo na Internet, pero na súa páxina en Wikipedia sae enlazada unha noticia sobre a fichaxe polo Sinnai italiano na que se define Peque como "a Messi española", que lle parece? As comparacións sempre se fixeron, e por sorte ou por desgraza sempre son con alguén do fútbol, cando eu practico un deporte completamente diferente. Non o tomo a mal, a ver, é con Messi, non con Chygrynsky ou un calquera [ri]. Pero si que me gustaría que me comparasen con alguén do meu deporte, porque téndese a unirnos ao fútbol sala co fútbol cando somos moi diferentes. Quen sería ese ou esa referente no deporte do fútbol sala coa que lle gustaría que a comparasen? Masculino, un rapaz galego, Pola. Para min é un xogador que o ten todo. E feminino houbo grandes, grandes xogadoras. Eu tiven a sorte de xogar con xente como Eva Manguán, que para min é todo un referente, e, calquera comparación con ela, encantaríame. Sen saír desa analoxía futboleira, cando miro o vestiario do Burela lémbrame a aquel Deportivo da Coruña da década dos 90, que como o seu equipo estaba sustentado nunha importantísima colonia brasileira, con homes como Mauro Silva, Donato, Bebeto, Rivaldo, Djalminha... Que influencia teñen no Pescados Rubén o Brasil e a forma de entender o deporte desas xogadoras? Si que é certo que temos moitas xogadoras brasileiras, a metade do equipo de feito [ri]. Elas teñen unha forma de ver e entender o fútbol sala e a vida moi alegre, gústalles moito xogar e transmíteno sobre a pista. Creo que a súa principal achega, o seu factor diferencial, de feito, é a liberdade á hora de xogar, que escapa dunha táctica que nos está oprimindo quizais demasiado. Por último, non podo acabar a entrevista sen facerlle unha pregunta sobre o monotema: a Covid-19. En novembro pasado o conxunto de xogadoras do Burela viviron un momento moi desagradábel na cancha do Móstoles, onde se viron obrigadas a xogar con máscara o partido por mor de que as súas rivais non se someteron a tests, e negábanse a facelos. Foi esta a situación máis surrealista ou perigosa que viviu desde que comezou a pandemia? Consegue adaptarse a este contexto cambiante? Foi a peor con moita diferenza, si, porque xa non era unha cuestión de ter unha ou outra opinión, porque se intentou falar con elas de todos os modos posíbeis, e pareceunos tan surrealista a súa resposta, o seu non rotundo a calquera alternativa que lles propuxemos, que non me cría que esa situación estivese sucedendo, foi o peor. Vin unha falta de compañeirismo e de empatía incríbel, que non atopei nunca, xamais, no deporte do fútbol sala. De feito, até parecía que había unha 'man negra' detrás das xogadoras que lles dicía que non usasen a máscara nin fixesen os tests. E, de verdade, que tratamos de razoar con elas, pero era como falar cunha parede, o non polo non, non se podía falar con elas. A que podía obedecer ese comportamento? Falaba dunha posíbel 'man negra': a directiva? Un ente superior, quizais? Nós, á hora de falar con elas, todas as escusas que nos puñan facían referencia ao club, mais non entendíamos nada, e máis cando nos coñeciamos case todas, eu mesma coincidín con varias delas na selección. O único que tiñamos claro é que non queriamos pór en risco non só á nosa vida, porque eu, por exemplo, son grupo de risco, senón as nosas familias e a xente de Burela, pois por sorte ou por desgraza estamos bastante illadas nun recuncho do noroeste e por nada do mundo estabamos polo labor de ser nós quen levásemos o becho até a casa.


Summary: Marta Lois González é a voceira municipal de Compostela Aberta. Ás súas responsabilidades no ámbito local engade agora a súa presenza no grupo promotor de Sumar, a alternativa lanzada pola ministra Yolanda Díaz. Nesta conversa con Nós Diario analiza a situación política.

—Xa ten decidido se vai liderar a candidatura de Compostela Aberta nas vindeiras eleccións locais?Este tipo de decisións, aínda que teñen un compoñente individual moi importante, son decisións que se toman nun marco colectivo e por iso non podo dar unha resposta concreta a isto. En Compostela Aberta, xa o dixemos publicamente, imos desenvolver todo o proceso de elaboración da candidatura e actualización do programa no outono, e será entón cando falemos diso. —Que valoración fai destes tres últimos anos na oposición ao PSOE e como xulga o Goberno de Bugallo?A nosa valoración resúmese en que foron tres anos perdidos para Compostela. Ter a Bugallo de alcalde é unha viaxe ao pasado en todos os sentidos. Non só pola súa figura senón por como el entende a política, polos seus modos e formas caducas, propias doutro tempo e que non consegue adaptarse á actualidade. Ademais, a súa equipa resultou ser decepcionante. Dunha banda ten concelleiros e concelleiras totalmente ausentes e, da outra, concelleiros que están omnipresentes na polémica. —A menos dun ano para os comicios locais, que obxectivos se marca Compostela Aberta? O noso obxectivo é volver marcar a axenda da cidade desde o Goberno, evidentemente, e para iso traballamos. Para iso elaboraremos a alternativa programática e escolleremos unha equipa de garantías que a desenvolva. Neste marco, o noso obxectivo sempre vai ser levar propostas e iniciativas que favorezan ás maiorías sociais. Fronte ao modo de facer de Bugallo, Compostela Aberta quere continuar a levar a voz da cidadanía e da veciñanza. —Á súa condición de voceira de Compostela Aberta engade agora a súa participación no grupo promotor de Sumar. Que obxectivos ten esta iniciativa?A miña participación no proceso de escoita é a título persoal, como está a ser a de todas as persoas implicadas, e supón formar parte dunha aposta na incorporación e suma da sociedade civil ao debate e á construción dunha axenda política elaborada de abaixo a arriba, de maneira participada e dialogada. En xullo concretarase este proceso para escoitar a xente, para debater e intercambiar visións. É importante lembrar que Sumar non é un partido nin marca electoral, é o nome da asociación que dá acubillo a este proceso de escoita e que reflicte o sentir desta maneira de facer política de Yolanda, para as maiorías sociais, sumando persoas e debatendo sobre proxectos e ideas. —Malia que o proceso aínda está en fase de xestación, con que actores agardan contar na Galiza para ese novo proxecto político liderado por Yolanda Díaz?É moi cedo para adiantar todo isto, eu penso que primeiro hai que traballar, iso é o máis importante, marcar unha axenda de traballo propio, unha axenda con políticas e propostas transformadoras, pero insisto en que agora mesmo estamos niso, nun proceso de escoita e non na construción dun novo proxecto político. Se se dá ese caso pois xa falaremos nese momento sobre iso, mais aínda non estamos nesa fase. O importante non son as siglas senón o traballo e a proposta e proxecto que podemos ofrecer á xente do común para mellorar as súas vidas.


Summary: De consumarse a finais de xuño a aprobación da nova lei de montes veciñais proposta pola Xunta, tanto os comuneiros como o principal sindicato galego denuncian que abriría a porta á privatización e especulación masiva co monte veciñal galego.

A Confederación Intersindical Galega (CIG) vén de facer público o seu apoio aos comuneiros integrados na Organización Galega de Comunidades de Montes Veciñais en Man Común (ORGACCMM) que presentaron unha Iniciativa Lexislativa Popular (ILP) para evitar o "roubo" do monte veciñal galego a través da súa privatización. Os comuneiros critican que o PP manteña a intención de permitir "privatizar" montes veciñais Unha delegación de comuneiros mantivo a semana pasada unha serie de encontros no Parlamento galego cos tres grupos parlamentarios de PP, BNG e PSdeG, en relación a intención dos populares galegos de fomentar a privatización os terreos en mancomún coa nova lei de montes veciñais. Neste sentido, desde a ORGACCMM critican que os deputados do PP, lonxe de retirar a súa proposta, dado que fora presentada con posterioridade á ILP dos comuneiros, aseguraron que manterán o seu texto para que sexa aprobado na Cámara, xa que non é do partido "senón da Xunta". De consumarse a aprobación desta lei do PP, a finais de xuño, tanto os comuneiros como o principal sindicato galego denuncian que abriría a porta á privatización e especulación masiva co monte veciñal galego. ILP dos comuneiros Fronte á proposta do PP está a ILP rexistrada polos comuneiros da ORGACCMM, que se atopan agora mesmo recollendo sinaturas para entregar na Mesa do Parlamento. Tal e como explica a organización, o seu proxecto de lei de montes veciñais ten por obxectivo reforzar o "carácter xermánico" dos montes en man común; isto é, considerar a veciñanza omo único requisito para ter a condición de veciño ou veciña comuneira. Ademais, recoñecería o monte veciñal como unha titularidade distinta e en pé de igualdade coas titularidades públicas e privadas, e consideraría como aproveitamentos e usos do monte veciñal todos aqueles que se dan nos mesmos. Por último, a ORGACCMM propón declarar os montes veciñais en man común como unha figura de protección medioambiental e cultural en si mesma.


Summary: O Sindicato Labrego Galego insta á Consellería a actuar e denuncia que os estragos que están a causar os temporais son o "colofón" a un 'annus horribilis', cunha "forte mingua na produción e nos ingresos das explotacións galegas".

O Sindicato Labrego Galego solicitou unha xuntanza coa Consellaría de Medio Rural para tratar a "crise" xerada polos estragos causados polos temporais das últimas semanas no sector de horta, froita e flor na Galiza. A destrución de instalacións esenciais como invernadoiros e o empozamento continuado das terras de labor son o "colofón a un annus horribilis" neste sector, denuncia o SLG, un sector que acusa unha forte mingua produtiva "despois das irregularidades climatolóxicas que se sucederon ao longo de 2013, no que as choivas excesivas e pertinaces se alternaron con períodos de seca demasiado longos". Choivas abundantes e pertinaces alternaron con perídos de seca longos. O resultado: queda de produción e ingresos das hortas galegas nun contexto no que os custos seguen a subir O Sindicato proporá á Xunta medidas como crear unha liña extraordinaria de axudas para reparar infraestruturas danas polos temporais, dar preferencia ás explotacións afectadas polos temporais á hora de acceder aaxudas,como as do Plan de Mellora das Explotacións Agrarias; ou ben Crear mecanismos administrativos que compensen a devandita falta de liquidez como, por exemplo, bonificacións ou gratuidade nas cotizacións á Seguridade Social durante un período de tempo determinado. Queda de ingresos, suba de custos "Á forte caída nos ingresos das explotacións derivada de todo o devandito, houbo que sumar o incremento dos custes da actividade provocados polo encarecemento de insumos esenciais como o gasóleo, a electricidade ou os abonos". O SLG afirma que hai "unha serie de desvantaxes comparativas" que sofre o sector de horta con respecto a outras actividades agrogandeiras. Apunta neste sentido que o sector hortofroiteiro e o da floricultura carecen de axudas da Política Agraria Común (PAC) ou ben que á hora de prever danos como os causados polos temporais, non se poden beneficiar de seguros agrarios, "pois os que hai ou son demasiado caros ou non están adaptados á idiosincrasia do noso país" Desleixo e falta de apoios das administracións Para este sindicato, non deixa de chamar a atención que dende a Xunta ou o Ministerio de Agricultura "non se apoie e potencie máis un sector que está a ser o máis solicitado para incorporacións de xente nova á actividade agraria e que, polo tanto, se está a revelar como unha saída laboral e de autoemprego con futuro no actual contexto de crise".


Summary: Cando comezou a percorrer as aldeas galegas recollendo cantos populares, di, era un "urbanita" que pensaba que "o mundo estaba vertebrado polos Dire Straits e tres garitos de copas". E decatouse de que había "un mundo agochado"

Cando, a finais dos anos 80, Xabier Díaz (A Coruña, 1969) comezou a percorrer as aldeas galegas recollendo melodías e cantos populares, era un "urbanita" que pensaba que "o mundo estaba vertebrado polos Dire Straits e tres garitos de copas" da súa cidade. E decatouse de que a dez quilómetros do seu instituto de Monelos había "un mundo agochado". Este pandeireteiro vén, máis de 30 anos despois, de publicar o seu terceiro disco coas Adufeiras de Salitre, As catedrais silenciadas, e reflexiona sobre o abandono das aldeas e a perda de patrimonio material e inmaterial galego. Cales son esas catedrais que lle dan título ao disco e quen ou que as silencia?O de metafórico que hai implícito no título refírese a un exceso de atención ás pedras dalgunha catedral, en contraposición co silencio que viven outras moitas. Hai unha cantidade de patrimonio material espallado por todo o noso país absolutamente abandonado, esmorecendo, nunha situación de conservación moi preocupante... pero tamén é o idioma, que é unha catedral que está esmorecendo e que se está perdendo pouco a pouco. Tamén é a cultura propia. As aldeas son catedrais silenciadas... O título do disco é unha metáfora que se refire ao patrimonio material e inmaterial que está "abandonado" e "esmorecendo"Quen as silenciou? Moitas das decisións que fan que se poña o foco de atención na recuperación dun elemento ou dos elementos que sexan, chámalle Camiño de Santiago, catedral ou o que sexa, e o abandono de outros moitos espallados polo país e esmorecendo. Esas son decisións políticas. Vivimos nun país vertebrado polo Eixo Atlántico, que vai desde Ferrol ata Vigo, e todo o que hai ao leste parece que non existe. Poderíamos perfectamente debuxar ese eixo, unha liña, e dicir que ese é o mapa do 90 por cento do noso país, porque é o que merece atención, o que recibe investimentos en infraestruturas, no que vive a maior parte da poboación. En cambio, todo o que hai ao leste é un silencio clamoroso, desatendido, mal vertebrado, despoboado e caendo pouco a pouco. Esa realidade débese, desde o meu punto de vista, ás decisións tomadas durante 30 anos polos políticos e pola sociedade que sustentou a eses políticos, así que eu tamén creo que todos, dalgunha maneira, somos responsables desa situación.Ti dedicácheste a recoller pezas tradicionais de música e de folclore, cres que se están perdendo?"Estanse perdendo moitas cousas relacionadas co noso día a día, coa nosa maneira de relacionarnos coa terra, coa gastronomía, entre nós"Si. Iso é algo moi vinculado coa miña actividade, pero os urbanitas somos moi dados a esquecer outras moitas cousas, porque acabamos pensando que todo o que se está perdendo son elementos atávicos, relacionados con esa cousa ancestral, coma se foran cousas non relacionadas co noso día a día. E si se están perdendo moitas cousas relacionadas co noso día a día, coa nosa maneira de relacionarnos coa terra, coa gastronomía, coa nosa maneira de relacionarnos entre nós. Hai moitísimas cousas que están desaparecendo debido a ese cambio de modelo de, por unha parte, reparto poboacional e, por outra, de tipo de relación. Habería moitos máis exemplos que os estritamente musicais. Os que atinxen á actividade que eu fago sufriron unha desaparición tremendamente acelerada. Eu empecei a facer as primeiras gravacións de campo a finais dos anos 80 e comprobei como estes 30 ou 40 últimos anos foron xa dunha aceleración brutal, debida ao envellecemento da poboación e á desaparición da aldea.Foron as mulleres as que conservaron máis as cancións populares?Si, a oralidade comprendida como tal, o corpus do cancioneiro popular galego, nun 90 por cento, foi gardado na memoria das mulleres, sen ningún tipo de dúbida. Eu comprobeino en primeira persoa, pero outros compiladores viviron a mesma circunstancia. Nas líricas están implícitos moitos dos nosos xeitos de vivir, dos nosos xeitos de facer. Grazas a moita desa información implícita no cancioneiro temos unha visión socio-histórica do que era o noso país hai anos. "O corpus do cancioneiro galego, nun 90 por cento, foi gardado na memoria das mulleres. Eu comprobeino en primeira persoa"Tes algunha explicación para este papel das mulleres?Non teño unha explicación certa, non o sei, pero é obvio que eran as que cantaban, eran quizais as que vivían máis momentos nos que socializaban dunha maneira máis intensa e que lles permitían poñer en común esas cancións. A min gustaríame pensar poeticamente que se debe tamén a unha xenerosidade da que carecemos os homes. Como xorde a idea do disco?Este é o terceiro disco que facemos xuntos coas Adufeiras de Salitre. Pouco a pouco fomos quitando aquelas pedras preciosas que a min me parecía que podían alimentar os nosos discos, que podían dar percepcións heteroxéneas e, ao mesmo tempo, unha visión tamén xeral do que é a nosa música popular. Sempre fun atendendo a iso. Nun primeiro momento, eu collía esas melodías que recollía e facía covers, que seguramente ao principio eran moi parecidos á versión orixinal. Pouco a pouco fun empregando eses materiais primixenios que gravei nos anos oitenta para inspirarme e darlles unha volta e reconstruír esas músicas para unha clave máis contemporánea. Co paso do tempo, son máis intervencionista. O álbum pretende dar unha visión "heteroxénea" pero, ao mesmo tempo, "xeral" da música popular galegaGústame porque tamén teño a sensación de que me meto nesa transición histórica, que formo parte desa cadea. Son un máis que aporto a miña visión exactamente igual que fixeron as señoras no seu momento. Creo que a música popular que se constrúa neste país dentro de 20 anos vaise ver influída pola nosa maneira de facela agora. Unha das cancións, Illas de sal, nace dunha gravación de Alan Lomax. Como chegaches a ela? (Lomax foi un etnomusicólogo estadounidense que, a principios dos anos 50, recolleu milleiros de pezas populares en España, algunhas delas en Galicia. Os seus traballos inspiraron a Miles Davis e Gil Evans no álbum Sketches of Spain)Cheguei por Alan Lomax. Eu fun un compilador afeccionado, son un folclorista. O meu non foi un traballo científico. Na miña persoa os traballos de campo provocaron un impacto tremendo porque eu era un urbanita que, de repente, empeza a descubrir que a dez quilómetros da cidade na que eu vivía había un mundo que nos era alleo aos que estabamos no instituto de Monelos, na cidade da Coruña. Nós pensabamos que o mundo estaba vertebrado por Dire Straits e tres garitos de copas da Coruña e pouco máis. E deime de conta de que alí, ao pé da miña cidade -e, despois, co paso do tempo fun consciente de que iso era unha realidade practicamente uniforme no país- había un mundo agochado. "Deime de conta de que alí, ao pé da miña cidade, había un mundo agochado"No proceso de facer as miñas gravacións e recollidas fun lendo e interesándome polos pioneiros. Alan Lomax foi un americano que veu a Galicia no ano 52. Fíxose un álbum e está recollida esta xota de Corcubión. El gravou en Corcubión a tres señoras que creo que non eran exactamente de Corcubión, senón de Xaviña. Sempre me gustou esa xota e o que fixen foi o que dicía antes: engadinlle unha parte cantada que non existía, modifiquei o texto.A historia (de Lomax) é moi bonita. El aterrara en Mallorca, mandáronlle unha parella da Garda Civil que ía vixiando a 500 metros que ía facer...Tivo que ser unha epopea. É unha historia case cinematográfica. Hai no disco unha soa letra que fala con raiba. Hai menos folclore con ese enfoque?"As señoras o mesmo se mofaban do crego que do patrón. Facían coplas alusivas nas que quitaban fóra toda esa carraxe que tiñan gardada" Haino. Esa é outra das cancións que gardaron as señoras na memoria. As señoras o mesmo se mofaban do crego, que normalmente tiña unha querida e moitos fillos descoñecidos pero coñecidos ao mesmo tempo, que se mofaban do patrón para o que traballaban. Cando facían reunións, mofábanse deles e facían coplas alusivas, nas que quitaban fóra toda esa carraxe que tiñan gardada, moitas das veces por como as trataban.Hai unha parte do cancioneiro con esa temática un pouco violenta verbalmente. A min gústame moito e ás Adufeiras gustoulles moitísimo. Calquera que tivera talento cunha caneta hoxe en día tamén podería escribir sobre a situación das mulleres con respecto ao seu papel na sociedade e poderíanse facer moitas coplas satíricas. Iso non cambiou, desgraciadamente. Que tipo de público é o que ten agora mesmo a música popular galega?Hai moita xente nova. Noso país igual hai 40.000 ou 50.000 mozos que tocan a pandeireta. En calquera país europeo cóntaslle isto a un amante do folclore e cre que lle estás contando unha mentira. Tamén atopo xente maior nos concertos que me di "sempre quixen tocar a pandeireta, sempre me gustou bailar, e foi cando me xubilei que collín aquela afección". E, polo medio, unha cantidade de perfís absolutamente heteroxéneos. "Non sei por que os medios e os festivais só concentran a súa atención nesa música para un público de entre 22 e 45 anos. O resto parece que non existe"Eu estou moi feliz con iso. Non sei por que os medios e os festivais só concentran a súa atención nesa música destinada a un público de entre 22 e 45 anos. O resto parece que non existe, que a xente que ten 65 anos ou 75 anos non ten necesidade de acceder e de consumir música, e que a de cinco a doce anos só pode escoitar música para nenos, e é mentira. A min reconfórtame moito pensar que a música que estamos facendo é tremendamente interxeracional e non está pensada só para un público. O que si que podo dicir é que O Son do Camiño exclúe eses perfís. Os que teñen menos de 15 anos e os que teñen máis de 60 parece que non se pensa neles. A maior parte dos festivais que se fan no país son un bo exemplo: exclúen moitos perfís de público, dende o meu punto de vista.Eu coñecín a un músico irlandés ao que eu admiro e que estivo tocando aquí que se chama Glen Hansard. Tocaba no Pazo da Cultura de Pontevedra e fun alí e, no medio do seu concerto, deume cinco minutos para tocar un par de temas. Púxenme a tocar a pandeireta e tiven unha sensación de ser o galego máis rockeiro. E a xente púxose como tola, creo que por ese sentido de reafirmación do que somos. "Eu reto a que, no medio de artistas internacionais ou estatais, nos den unha pílula coas nosas ferramentas. Se iso pasase en Galicia, o público estouparía"Eu reto a que, no medio de artistas internacionais ou estatais, nos den unha pílula coas nosas ferramentas. Se iso pasase en Galicia, o público estouparía, por unha cuestión de reafirmación, de prestixiar no medio desa escena internacional e excelente, o que é a nosa propia música. Eu asumiría o reto sen ningún tipo de medo. Os que teñen que dar o paso son, por unha parte, os programadores dos festivais, por outra parte, a sociedade e, por outra parte, a clase política.Pódese vivir da música tradicional en Galicia?Eu sempre fago aí unha pequena diferenciación entre a miña situación persoal e a do colectivo. Eu mentiría se dixera que eu non podo vivir, porque si podo vivir e a miña situación é estable, ata certo punto, pero son consciente de que a situación do colectivo non é boa. En parte, pódese vincular co anterior: unha sociedade, unha clase política, uns programadores de festivais que non acreditan no que nós temos aquí están imposibilitando dalgunha maneira que o noso gremio progrese.Eu por que estou razoablemente ben? Porque se o programador non me programa, salto esa valla e convértome en programador e empresario e vendo os meus propios tíckets. Estou facendo iso porque non me queda máis remedio. Ao final non nos quedou outra opción que ser intrépidos. Creo que é moi importante nun país no que non está normalizada de todo esta profesión.


Summary: A fenda na transmisión xeracional do galego ameaza o futuro da nosa lingua. Desde Carballo avanzan as claves para que isto no aconteza no curso #traballandoenlingua da USC e a CTNL.

Os obxectivos son ambiciosos e urxentes nun momento como o que atravesa a lingua galega. Desde Carballo, na décima edición do Curso de verán de dinamización lingüística #traballandoenlingua, buscarase estudar os condicionantes que interrompen a transmisión xeracional, analizar experiencias e debater medidas de intervención que eliminen un dos principais atrancos á normalización lingüística. O curso terá lugar os días 9, 10 e 11 no Fórum de Carballo. Organizado pola Universidade da Coruña e a Coordinadora de Traballadores e Traballadoras de Normalización Lingüística (CTNL), o curso afondará nas ferramentas para que nenas e nenos teñan o galego como lingua inicial e se manteñan no uso da lingua de maneira habitual. O curso terá carácter fundamentalemente práctico con especial dedicación ás medidas de intervención sobre as xeracións novas das que dependerá o futuro da lingua. "O curso terá carácter fundamentalmente práctico con especial dedicación ás medidas de intervención sobre as xeracións novas das que dependerá o futuro da lingua". Especialistas, nais e pais, docentes, ou traballadores e traballadoras de normalización participarán no programa no que se valorarán distintas experiencias no ensino infantil, intervencións e resultados, propostas de obradoiros e actividades, recursos educativos ou distintos camiños de transmisión do galego nun momento en que os recentes datos de unha maior diminución aínda do uso do galego en infantil nas cidades, que non chega ao 3%, fan aínda máis urxente afondar nas posibilidades de transmisión da lingua. O curso da UdC conta coa colaboración da CTNL , o Concello de Carballo e a Xunta. Para participar compre se anotar no seguinte no web da Universidade. O catedrático de Sociolingüística da Universitat d'Alacant Brauli Montoya será o encargado da conferencia inaugural nun curso no que participarán especialistas da Galiza e de fóra como Xaquín Loredo, Valentina Formoso, Belén Regueira, Neves Arza, Dolores Oubiña, Rita Iglesias, Marta Besada, Adela Pita, Luís Prego, Ruth Caramés, Conchi Cochón, Nel Vidal, Soco García, Rosa Moreiras, Paula Kasares ou Xabier Díaz que falarán desde os seus distintos ámbitos de actuación. A presidenta de Nova Escola Galega e profesora da UdC, Mariló Candedo pronunciará a conferencia de clausura. Máis información sobre o programa do curso neste enlace.


Summary: Pistolada de saída á campaña para o Parlamento europeu. 15 días que decidirán se vence a mobilización ou se se impón a abstención. 15 días para que Galiza se abra paso no temario da contenda eleitoral.

Estas dúas semanas de campaña permitirán visualizar se Galiza aparece con forza en escena, contra o guión dos partidos estatais, que claramente queren situar o centro de gravedade do combate eleitoral arredor da conquista de Madrid. No limiar da campaña, salienta o inquérito do CIS, segundo o cal a candidatura soberanista e de esquerdas do BNG si estará en Bruxelas. Dous pares de contrarios serven para explicar ben de que vai esta campaña. Ou mobilización (á que chaman o nacionalismo e a esquerda) ou abstención (inducida polo bipartidismo, moi castigado nos inquéritos e que, por iso mesmo, optan por un perfil baixo, para mobilizar só as suas parroquias máis adictas). E ou Galiza ou a Troika. Isto é, ou a aposta en que Galiza e os seus problemas se fagan presente na campaña ou a aposta tácita en que continúe o reinado da Troika. Tácita porque ningún partido, nen sequer o PP, se apresenta defendendo as políticas actualmente en curso, embora as apoie, como tamén o PSOE, como puxeron de relevo no momento en que pactaron a reforma neoliberal da Constitución española. Primeiros titulares Foise o BNG a estrear campaña en Vigo, unha novidade nos usos da frente nacionalista (a tradición marcaba sempre abertura na capital do país). Primeira frase de Ana Miranda, primeira mensaxe que o BNG quer colocar nos meios: "Se o BNG está, Galiza está. Para defender este país das políticas desta Europa que nos esmaga". "Se o BNG está, Galiza está. Para defender este país das políticas desta Europa que nos esmaga" (Ana Miranda) Outra ideia forza: "O Bloque é o equipo de casa". O BNG a marcar territorio. E o BNG a defender tamén a súa traxectoria na Eurocámara, a da propia Ana Miranda, unha muller nova mais con grande experiencia ás súas costas en Bruxelas, primeiro como asistente de Camilo Nogueira e logo xa como eurodeputada, na pasada lexislatura. "O BNG defende Galiza por riba de todo. Como fixemos sempre", dixo. Non en van, acrecentou, "o BNG foi a voz de Galiza no Parlamento europeu, proque se o Bloque está, Galiza está". Lidia Senra (Anova) chama a "devolver o poder ás maiorías agredidas pola UE" "Se o Bloque está, Galiza está" é a frase que patentou O Carrabouxo na súa faiscante actuación -oficiou de presentador, canda Isabel Risco- no Encontro Nacional Aberto que o BNG realizou en Santiago a finais de abril. É unha palabra de orde especialmente cara aos nacionalistas galeg@s, a relación metonímica entre BNG e Galiza. Moi gráfica. E real. Ninguén na Eurocámara pon en dúbida o extenuante traballo a prol de Galiza realizado por Miranda como eurodeputada. AGE si elixiu Santiago para dar inicio a campaña. A súa candidata Lidia Senra -número 5 da listaxe que lidera IU e encabeza Willy Meyer (PCE)- arengou a simpatizantes e militantes coa mensaxe de que o 25-M hai que "devolver o poder ás maiorías sociais agredidas polas políticas de austeridade da UE". "Estamos fartas de que os de sempre decidan por nós", remarcou. Por súa parte, o candidato de Compromiso por Galicia, Paulo Carlos López, acusou a PP e a PSOE de "iren en coligación coa abstención" porque o seu obxectivo é que "nada se mova e que todo fique igual". Forzas estatais No que ten a ver coas forzas políticas estatais, o PP abriu campaña en Galiza cun acto en que o protagonista foi non Millán Mon -cuñado de Rajoy, único candidato galego conservador con opcións a escano-, senón Feijóo. O presidente da Xunta pediu o voto para "non voltar á debilidade e ao pasado", en alusión ao PSOE. Desde Vigo, o secretario xeral do PSdeG-PSOE, José Ramón Gómez Besteiro, replicou a Feijóo que "a direita só trae paro e incerteza".


Os rexedores califican de "falacia" o argumento esgrimido polo executivo central de que sen orzamentos do Estado non se pode facer efectiva a transferencia de devanditos fondos. Tiveron reunión esta semana os alcaldes e portavoces do Partido Popular da Costa da Morte, coincidindo co inicio do curso político da zona. Unha cita na que puxero sobre a mesa os problemas que terán os concellos para elaborar os seus orzamentos ante a falta dos recursos derivados da participación de ingresos do Estado e do resto de recursos financeiros que correspondena os concellos da comarca. Diego Calvo e Evaristo Ben quixeron amosar a súa "profunda preocupación" polo atraso que o Goberno Central mantén na transferencia de preto de 2 millóns de euros procedentes da actualización das entregas a conta do Estado aos concellos desta zona. "Non só non recibimos o que nos corresponde, senón que temos que afrontar novos gastos que nos xeran as decisións que toma o goberno central", lamentan os populares. Preparados para as eleccións O PP provincial tamén ten claro as os comicios xerais o próximo mes de novembro son practicamente un camiño fixado no calendario, e aseguraron que a formación está preparada. "Creemos que sería unha irresponsabilidade por parte de Pedro Sánchez, pero xa estamos afeitos a que, lonxe de velar polos intereses de todos os españois, preocúpese só polos seus", dixo Calvo.


Summary: Ao esclarecemento da historia do territorio que actualmente ocupa Galiza aínda lle faltan pezas. Unha delas é o tempo en que, deica novas descubertas, se construíron unha ampla serie de asentamentos fortificados: entre a fin da época romana e a Idade Media. O Faro de Budiño, no Porriño, por exemplo. Que agora someterá a unha intervención arqueolóxica o grupo Síncrisis da facultade de historia da Universidade de Santiago.

"O Faro de Budiño está relacionado está relacionado cunha serie de asentamentos fortificados localizados na Galiza coñecidos pola súa xeral indeterminación", sinalan desde Síncrisis, "que teñen características moi concretas que as diferencias dos comunmente coñecidos como castros da Idade de Ferro". Ate agora apenas investigados, inzan a xeografía galega, o norte da Península Ibérica e da Itálica e o sur do Estado francés. O investigador predoutoral Mario Fernández Pereiro ten como obxecto de estudo estes recintos fortificados e é un dos responsábeis da campaña arqueolóxica do Faro de Budiño. "O obxectivo principal da intervención é afondar na caracterización arqueolóxica deste xacemento, co fin de tentar entender as súas fases de ocupación", indican nunha nota remitida aos medios de comunicación, "é a primeira vez que na Galiza se vai realizar unha intervención arqueolóxica destas características nun destes asentamentos". Esas características son unha metodoloxía baseada nas técnicas de teledetección e prospección en campo. O grupo de investigadoras exporá á veciñanza do lugar as súas intencións este domingo, 4 de marzo, ás 17.00 horas no local da asociación cultural A Forna en Budiño.


Summary: Permanecen activos focos de incendio na Pobra de Trives e Melón mentres que o de Melón foi estabilizado. APDR convoca unha concentración.

Após unha semana sen tregua Galiza espertou sen situación 2 de alerta, o indicador empregado pola Xunta para advertir do elevado risco en nucleos poboacionais pola proximidade das lapas. Así as cousas, continúa activo o incendio forestal de Navea (Pobra de Trives) onde xa arderon perto de 200 hectáreas, e unha vivenda, e controlado o de San Tomé (Cervantes, Os Ancares) onde arderon por volta das 30 hectáreas. Aliás, está estabilizado o de Melón que atinxe unha superficie de 100 hectáreas, segundo a información publicada pola Consellaría de Medio Rural. Concentración A Asociación pola defensa da ría (APDR) convocou de urxencia unha concentración esta quinta feira (18 de agosto) ás 20.30h na Praza da Peregrina para reclamar unha outra política forestal e tamén un órgao de control que sancione más prácticas neste ámbito. Así o sinalou o voceiro da entidade, Antón Masa, quen describiu a situación na que se atopa o monte galego como "un polvorín" que crea "as condicións para que arda" embora exista unha "man humana" detrás dos lumes. Neste senso, apuntan ao "monocultivo do eucalipto" como un dos principais problemas así como a falta dunha política de prevención que apague os lumes "en inverno" polo que reclaman outra política forestal. Desde a APDR lamentan, aliás, a "redución" do número de persoas que traballan nas brigadas forestais e as condicións de traballo que atinxen este persoal.


Summary: O goberno de Rajoy acude de novo ao "aforro" para enmascarar un plan centralista que deixaría a Galiza sen unha axencia meteorolóxica propia ou sen un órgano de defensa dos cidadáns na proximidade

A xa vella escusa da "austeridade" volve ser o gancho co que o Goberno español vai despregar un ambicioso plan de recentralización que ten na chamada Lei de Reforma das Administración Públicas que se debate este venres en Consello de Ministros un dos seus arietes. Entre os plans uniformistas de Rajoy está a a eliminación de activos organismos autonómicos, entre eles o Valedor do Pobo, que malia moitas polémicas exerce unha defensa das queixas cidadáns co engadido da proximidade, valor que tamén resulta básico en Meteogalicia, a axencia meteorolóxica galega, fundamental para coñeceres coa maior exactitude posíbel o tempo no país, factor decisivo para actividades económicas estratéxicas como as agrarias e moi especialmente as mariñeiras. Agora, o PP pretende que para emitir unha protesta formal ou para saber o horario das mareas @s galeg@s teñan que acudir a Madrid. O PP pretende que para emitir unha protesta formal ou para saber o horario das mareas @s galeg@s teñan que acudir a Madrid O Inelga ou Competencia son outros dos órganos que poderían ser eliminados pola nova onda centralista, se ben a decisión final terán que tomala as autonomías. Feijóo di que está a valorar o que propón o goberno español e que en base a iso tomará decisións. Ou sexa, que non descarta un importante adelgazamento da actividade da Xunta en favor de devolver atribucións a Madrid. Esta reforma das administracións públicas de Rajoy inclúe 217 medidas, 120 delas relativas ao que o PP chama "duplicidades entre administracións". No documento, que presentará a vicepresidenta do Goberno, Soraya Sáenz de Santamaría, inclúese o calendario de aplicación das medidas e o custo estimado de moitas delas, mínimo en comparación co que podería supoñer por exemplo unha fiscalidade progresiva. O gasto que implica manter o Valedor é unha das cifras que calculou o Executivo, que quere a súa eliminación porque "xa existe esa institución" a nivel estatal, presidida pola andaluza Soledad Becerril, que dificilmente poderá entender moitos dos problemas dos que agora se fai cargo o Valedor do Pobo en Galiza.


Summary: Coidar da saúde do persoal sanitario é unha das cuestións prioritarias durante a crise do coronavirus. Non se trata só de protexelo dos contaxios. Sanidade busca a forma de aliviar a sobrecarga emocional derivada do esforzo asistencial, da sobreexposición informativa e do propio desgaste dunha situación excepcional.

"Levo 23 anos traballando como enfermeiro, 13 na UCI, e nunca sentira tanta presión, tanta tensión e tanto estrés. As últimas quendas acabei empapado en suor, esgotado fisicamente e chorando". A sensación de desalento que describiu Hugo Babarro, enfermeiro da UCI no Complexo Hospitalario Universitario de Ourense, para Nós Diario, reflicte o sentir diario das profesionais sanitarias máis expostas ao coronavirus. Non só polo feito de estaren en primeira liña, soportando o peso da carga asistencial e do risco de contaxio, tamén pola tensión emocional de saberse responsábeis das persoas enfermas e sabedoras do sufrimento das familias, sen apenas noticias dos seus seres queridos. Neste contexto de cansazo físico e de estrés emocional xorde a necesidade de impulsar programas específicos de apoio psicolóxico destinado ás profesionais sanitarias das áreas máis afectadas polo coronavirus. Unha demanda que formulou o sindicato de enfermaría Satse, para todo o Estado, e que na Galiza xa conta con diferentes modelos, segundo as necesidades do persoal sanitario e as circunstancias de cada centro hospitalario. Sobrecarga emocional "O máis urxente neste momento é coidar das persoas enfermas", responde a Nós Diario Carmen García, secretaria de Satse Galiza, "mais protexer as profesionais da saúde é indispensábel. O estrés non é malo, pero sostido no tempo pode comprometer a capacidade do persoal sanitario de cara ao futuro". A sobrecarga física e emocional, a impotencia por non poder chegar a todo, a frustración ante o desenlace fatal, a sensación de risco e desamparo ante a falta de equipos de protección suficientes e unha tensión permanente no posto de traballo forman parte do relato habitual das profesionais médicas, de enfermaría, auxiliares e celadoras que integran as áreas hospitalarias masificadas durante a crise do coronavirus. "Necesitamos reforzar os cadros de traballadoras, descansos máis frecuentes en espazos de alta concentración de esforzo e apoio psicolóxico para todas as profesionais que o requiran", sinala Carmen García. Un coidado fundamental dirixido a quen nos coida e que xa se comezou a coordinar nas diferentes áreas sanitarias da Galiza, coa mediación de profesionais da Psicoloxía do Sergas. "Non hai uniformidade na maneira de abordar as necesidades do persoal sanitario con respecto á atención psicolóxica ou á sobrecarga emocional, tamén porque as necesidades non son homoxéneas", explica Víctor Manuel Torrado Oubiña, facultativo especialista en Psicoloxía Clínica no hospital da Coruña e membro da xunta de goberno do Colexio de Psicoloxía da Galiza. "Na área sanitaria da Coruña, onde máis casos hai e onde a incidencia da pandemia está a ser maior, a necesidade deste servizo viuse axiña e xurdiu a proposta das coordinadoras dos servizos máis masificados: UCI, Urxencias, Reanimación e as denominadas plantas COVID-19, onde ingresan casos sospeitosos ou confirmados de coronavirus". En cada distrito, o modo de intervención varía. Hainos máis amplos, máis laxos, máis proactivos e hainos que funcionan a demanda, incluso fóra dos horarios habituais de consulta. "Na Coruña tratamos de organizar dúas xuntanzas grupais diarias coincidindo coa entrada e a saída do persoal", detalla Torrado Oubiña. "Tratamos de darlles un soporte emocional a partir de determinados tópicos identificados e das necesidades individuais percibidas", aclara o psicólogo clínico. E para iso non hai receitas. "A base de todo soporte pasa por facerlles entender que non se trata de que sufran ningún trastorno mental, senón que están ante unha situación extraordinaria e infrecuente, derivada dunha pandemia rodeada de incertezas, lastrada polo estrés da sobrecarga asistencial, polo desgaste dos contaxios e das baixas, e resultado, tamén, dunha situación de irrealidade provocada por unha sobreexposición informativa". "A realidade é seria pero o alarmismo é innecesario. Botarse fóra desa existencia distorsionada polos excesos significa coidar de nós mesmos", explica Víctor Manuel Torrado Oubiña, quen anima as profesionais sanitarias a seguir coa súa vida fóra do hospital, "máis aló do traballo extraordinario que fan". Mais tamén incide en dous tópicos. Dunha banda, o risco cero. "Non existe por moito que nos protexamos. Non vaiamos descoidar aspectos importantes por prestar toda a atención á prevención". E doutra, di, "é importante tolerar certo grao de tensión e non pretender que o traballo sexa como era antes. Hai que contar con dificultades e carestías derivadas desta situación excepcional".


Summary: A media no conxunto do Estado é do 22,2%. Destes hábitats naturais non protexidos, un 92,3% son recoñecidos como de interese e un 32,7% están catalogados como prioritarios para a súa conservación pola UE, segundo o informe A toda costa, publicado por Greenpeace

Greenpeace presentou esta semana o informe A Toda Costa, que advirte da fraxilidade e das ameazas que sofre unha parte importante do litoral de todo o Estado español, tamén en Galicia. O noso país, de feito, é a terceira comunidade autónoma cunha maior porcentaxe de hábitats naturais costeiros desprotexidos, pois máis do 41,1% da zona costeira en Galicia non dispón de ningunha figura de protección da natureza. A media no conxunto do Estado é do 22,2%.Destes hábitats naturais non protexidos, un 92,3% son recoñecidos como de interese e un 32,7% están catalogados como prioritarios para a súa conservación pola UEDestes hábitats naturais non protexidos, un 92,3% son recoñecidos como de interese e un 32,7% están catalogados como prioritarios para a súa conservación pola Unión Europea. A costa galega ten 1.498 quilómetros de lonxitude, nas cales atopamos 694 quilómetros de praias.Afortunadamente, Galicia é unha das comunidades con menor superficie costeira ocupada pola construción urbanística, con só o 8,4% da superficie, unha porcentaxe moi inferior á que se dá en todo o Mediterráneo. Porén, o índice de presión humana sobre os ecosistemas vulnerábeis da costa sitúaa como a sexta de todo o Estado e a segunda da costa norte, despois de Euskadi. A presión humana concéntrase de forma moi intensiva no interior das rías, mentres que a costa aberta directamente ao océano mantén unha densidade de poboación máis baixa.Entre as moitas zonas da costa galega "vulnerábeis ao impacto humano ligado á urbanización" Greenpeace pon como exemplo a Praia de Liméns (Cangas)Entre as moitas zonas da costa galega "vulnerábeis ao impacto humano ligado á urbanización" Greenpeace pon como exemplo a Praia de Liméns (Cangas). "Esta praia é un marabilloso enclave natural que acolle un sistema de dunas de gran valor, o complexo de dunas de Limens e Dunas do Frondoal, co hábitat natural vexetación anual sobre argazos, amieiros e carballeiras, mais está cercada por urbanizacións turístico-residenciais que incumpren a Lei de Costas por estaren asentadas demasiado achegadas ao mar", sinala a organización, que explica que invaden a servidume de protección do dominio público marítimo-terrestre.


Summary: Convocan ANC, Òmnium Cultural e OmplimBrux.

A convocatoria anunciouna no seu discurso de clausura da marcha a prol da liberdade dos presos políticos Marcel Mauri, vicepresident de Omnium Cultural. A marcha na capital europea insírese na estratexia do soberanismo catalán de internacionalizar o conflito, reforzada desde o momento en que aterraron na capital da UE Carles Puigdemont e os catro consellers que o acompañan.


Summary: Impúxose na contra reloxo de Mera, onde tomaron parte unha decena de embarcacións.

Ares impúxose na regata contra reloxo de traiñeiras que esta fin de semana tivo lugar en Mera, marcando un tempo de 20:57:56. É o segundo título que Ares, vixente campioa da Liga Galega e que conquistou ascenso á ACT, logra esta pre-tempada. O anterior foi o Memorial Lagar. Na regata de Mera, a embarcación de Mecos acadou o segundo posto e Vilaxoán foi terceiro, completando o podio. Esta é a última regata desta pre-tempada pois este sábado comeza no Grove a liga Galega de Traiñeiras. As diferentes regatas da pre-tempada deixaron diferentes vencedores. Meira impúxose na 'Paco Fenosa', Cabo de Cruz na 'Pepe O Riso' e contra reloxo de Cabo, e Tirán gañou a contra reloxo de Pedras Negras.