Summary: ENTREVISTA | Pablo Valeiras, portavoz da plataforma de unidade sindical que lidera as protestas do persoal da Administración de Xustiza, é pesimista respecto dos avances este mércores na negociación coa Xunta nun conflito que vai camiño da folga indefinida desde o 7 de febreiro A Consellería prohibe os días de asuntos propios e as vacacións aos funcionarios de Xustiza no mes da prevista folga indefinida

A Consellería prohibe os días de asuntos propios e as vacacións aos funcionarios de Xustiza no mes da prevista folga indefinida O persoal galego da Administración de Xustiza paralizou de novo os xulgados o pasado xoves e saíu masivamente á rúa en demanda de melloras que compensen a discriminación que din sufrir tanto no aspecto salarial coma nos seus dereitos laborais con respecto aos traballadores do resto do Estado. Cunha unidade laboral e sindical total -todas as centrais (SPJ-USO, AXG-CUT, UGT, CSIF, STAJ, CIG e CCOO) apoian as mobilizacións-, as negociacións que se mantiñan coa Xunta racharon hai máis dunha semana e a convocatoria de folga indefinida a partir do vindeiro 7 de febreiro segue vixente. Logo de días de silencio, o Goberno galego convocou o comité de folga para este mércores nun intento de chegar a un acordo que parece lonxe. Falamos con Pablo Valeiras, de Alternativas na Xustiza-CUT, voceiro da plataforma que xunta toda a representación sindical. Houbo algún avance coa Xunta nos últimos días? Desde o día 25 non falara con nós nin o agardabamos. É indignante porque en moitos medios de comunicación deuse a entender que somos nós os que non queremos negociar cando a realidade era que eles non presentaran convocatoria de reunión ningunha nin nada que se lle parecese. É unha falsidade absoluta que sexamos nós os que non queremos negociar. "Deuse a entender que eramos nós os que non queríamos negociar e iso é unha falsidade absoluta" A Xunta vén de convocar o comité de folga para este mércores. Que agardan desta nova reunión? Somos bastante pesimistas con esa convocatoria porque non hai orde do día, aínda están pendentes de negociar os servizos mínimos de cara á folga e non sabemos para que é a xuntanza. Tendo en conta as declaracións constantes que escoitamos do presidente da Xunta e do propio Goberno, non temos moita esperanza. Pediron este luns que nas negociacións estivese presente a presidenta do Consello Galego de Relacións Laborais. Si, presentamos un escrito coa solicitude porque foi coa súa presenza cando se avanzou algo na negociación, pero non tivemos noticia ningunha. Agora, no texto da Xunta na que nos convoca para a nova reunión tampouco aparece por ningures esa posibilidade. Non somos nada positivos. "Non temos moita esperanza para a xuntanza deste mércores; non somos nada positivos" Quen decide se está presente? Depende da Xunta. Foi a propia presidenta quen quixo mediar logo de que nas dúas primeiras xornadas de folga se producise a paralización da xustiza e ante a paralización completa dos xulgados que prevía no caso de que se oficializase a folga indefinida. Foi ela quen convocou as dúas partes e desde aquela empezamos a avanzar, pero a partir do 9 de xaneiro, a Xunta pediu tempo para ver se podía aceptar a nosa oferta e ata aí. Tan só tivemos unha xuntanza máis e listo. Segue enriba da mesa esa folga indefinida? A folga indefinida, por cuestión de prazo, foi convocada o mesmo día que a última folga do 25 de xaneiro, tamén porque xa temiamos as poucas intencións da Xunta a negociar. Segue adiante, claro que si. "A folga indefinida prexudicaría os traballadores pero, sobre todo, a cidadanía; o prexuízo vai ser brutal" As consecuencias, como xa advirten, poden ser moi graves. Canto? Nós, como traballadores, imos ser moi prexudicados, tanto polos descontos que se nos apliquen como pola carga de traballo que se nos vai acumular e que teremos que sacar no futuro. Con todo, evidentemente, o gran prexudicado vai ser o cidadán de a pé. Facendo contas así por riba, habería centos de xuízos suspendidos por cada día de folga, ademais de declaracións, actos de conciliación... Ademais, cos servizos mínimos aplicados agora, tamén se verían afectados os xulgados de familia, temas de menores a non ser que sexan moi urxentes... Vaise paralizar e o prexuízo vai ser brutal nun sector que, por desgraza xa sae nos medios de comunicación pola súa lentitude... Despois dunha folga indefinida, non me quero imaxinar o que vai pasar. "A Xunta terxiversa as cousas e insiste no tema económico, pero ese só é unha das nosas cinco reivindicacións" A Xunta insiste e repite que é "inasumible para as arcas públicas" un aumento salarial, que cifran entre o 12% e o 16%. Que lles parece esa resposta ás súas reivindicacións? O que demostra esa reacción é como a Xunta terxiversa as cousas. Entre as nosas reivindicacións, o tema económico só é un dos cinco puntos e non hai acordo en ningún deles. Todos, ademais, incluído o económico, están baseados na discriminación que sofren os traballadores da Administración de Xustiza en Galicia con respecto aos do resto do Estado. Por exemplo, o resto de funcionarios en España non teñen descontos por estar de baixa por enfermidades infecciosas como a gripe, o sarampelo, a hepatite, varicela... Pero nós si. Se iso non fose suficiente, no mesmo xulgado estamos discriminados neste ámbito respecto de maxistrados, fiscais e letrados xudiciais cos que traballamos diariamente. A Xunta mesmo emprega unha lista de territorios na que xustifica que non hai tanta diferenza salarial... Ofrece unhas táboas económicas onde se inclúen os territorios non transferidos, todos eles dentro do territorio do Ministerio, desglosados para facer a media e terxiversar as cifras. Na última convocatoria de reunión asegura que chegaron a consenso en varios puntos pero vostedes insisten en que non é así. A Xunta pode dicir o que considere oportuno. O problema é que esta é unha reclamación coral, non hai un punto máis importante que outro. Sempre falan da reivindicación económica pero nós denunciamos cinco tipos de discriminacións que van xuntas. Falan e insisten en centrar todo no tema económico, pero iso non é o único. Por exemplo, nunca falan da discriminación sanitaria que sufrimos, algo que consideramos gravísimo. "Non somos comparables a outros traballadores do Estado porque fomos os únicos que sufrimos recortes durante catro anos" E no aspecto económico? Nós fomos os únicos traballadores de Xustiza no Estado que durante catro anos sufrimos recortes, entre 10.000 e 3.500 euros anuais. Por iso non somos comparables ao resto. Estamos reclamando por algo que non aconteceu en ningures, tan só aquí en Galicia. Pero hai máis. Tampouco se deu a amortización de prazas, que agocha algo máis grave: de 106 prazas que a Xunta amortizou de facto, moitas son ilegais porque para poder facelo precisas o visto e prace do Ministerio de Xustiza e só o recibiron para dez. Que pasa con eses cartos que reciben do Ministerio? En que cre que basea a Xunta esa discriminación que denuncian e o mantemento dos recortes aplicados hai anos? Entendemos que son varias as razóns. Unha maneira de xustificar que a economía galega vai ben e de presumir dela no Estado baséase no ataque aos servizos públicos. Ademais, na Xustiza, un dos tres poderes do Estado, non hai un investimento real en informatización, medios ou persoal, iso repercute negativamente nela e acaba servindo de escusa para privatizala, de maneira directa ou indirecta, completamente ou a través de concesionarias. Por desgraza, este Goberno está moi afeito a facelo así. Hai unha motivación económica, pero detrás dela tamén unha xustificación privatizadora e externalizadora. "Se o público non funciona, a Xunta pode xustificar a privatización; esa é a súa forma de actuar, a súa política" O discurso do seu colectivo coincide moito co dos traballadores da sanidade pública... Totalmente. Na sanidade as externalizacións son constantes, desde o propio edificio do Hospital Álvaro Cunqueiro ata o servizo de limpeza, por poñer un exemplo que tamén está externalizado case ao 100% na Xustiza. En definitiva, se o público non funciona é a maneira que teñen de desacreditalo e por iso o fan. Cando deixa de funcionar algo que antes funcionaba ben, cando o servizo é malo, a xente enfádase e o que quere é que funcione ben e dálle igual se é privatizado ou non. Se como público non funciona, é aí cando poden xustificar a privatización. É unha forma de actuar, unha forma de política dun goberno que sempre defendeu a empresa privada por riba do público. Nós defendemos que servizos esenciais como a sanidade, a educación e a xustiza non poden ser servidos desde o prisma do beneficio económico, senón, no noso caso, na busca da eficacia e da axilidade. "A única solución é a folga indefinida; a indignación dos traballadores coa actitude da Xunta é total" Ten esperanzas? Cre que non haberá folga indefinida? Tal e como están as cousas, e sobre todo despois do apoio unánime dos traballadores nas últimas mobilizacións, entendemos que a única solución é a folga indefinida. Os propios traballadores, na última manifestacións, dicíannos que agora había que ir ata o final. A indignación coa actitude da Xunta é total por negarse a negociar e non recoñecer todo o que nos roubaron ou confiscaron durante estes anos.


Summary: Un mestre republicano vítima da memoria.

En conversa con Timothy Snyder, o finado historiador británico Tony Judt argallaba un símil entre historia e memoria como se fosen dúas medias irmás. Esta última é fermosa, pándega, faladora e sedutora; pola contra a outra, a historia, é unha cara de pau vellouqueira e pouco comunicativa. A pesar diso e da súa eterna disputa, non poden vivir a unha sen a outra. Sendo tan distintas, as persoas tenden, coa mellor das intencións, a confundilas e non son quen de distinguir entre o "deber de recordar o pasado" e o "pasado" mesmo. Tan impropio como non diferenciar con precisión os matices, sería, advírtenos Enzo Traverso, contrapoñelas de xeito irreconciliábel. Sebastián Pena López, o mestre republicano de Parada, nada ten que ver co xefe dos represores no Val de Miñor, Manuel González Pena As dúas medias irmás comparten a elaboración do pasado. Mais a "experiencia vivida", en termos de Benjamin, sempre vai cargada de subxectividade de quen lembra "acontecementos vividos" aínda que semellen moi afastados da testemuña, e pode, tras o proceso de amplificación social, converterse en "experiencia transmitida" e consolidar un relato parcial do pasado. O mestre Sebastián Pena A leda irmá nova, coa súa facilidade para engaiolar, deixarse engaiolar e transmitirse, foi especialmente inxusta con Sebastián Pena López. Este mestre, natural de Tabeirós, desenvolveu a súa "experiencia vivida" no Val de Miñor, entre as parroquias nigranesas de Parada, onde exerceu o maxisterio moitos anos, e o lugar de Vilariño, na parroquia de San Pedro da Ramallosa, onde fixo niño tras casar con Virginia Fernández Núñez. A Sebastián Pena López poderiámolo considerar como o prototipo daqueles mestres que chegaron a converterse en símbolo da propia República. Activo na aula, comprometido na vida social e cultural. Os anos vinte foron tempos de reivindicacións laborais, pedagóxicas, culturais e de asociacionismo profesional á beira dalgúns asasinados (Vázquez Grela, Víctor Fraiz, Apolinar Torres...) ou castigados (Luís Pascual Villegas, Benedicto Crespo, José Cribeiro...) polos sublevados. Desde a proclamación da República amosou o seu compromiso: encabezou, en Vigo, a "xunta civil de defensa dos poderes republicanos" para evitar a parálise dunha administración baixo o control dos monárquicos; presidiu o consello escolar local; dinamizou as "misións pedagóxicas" e desenvolveu unha intensa actividade cultural desde a sociedade agraria de Parada. Participou directamente na vida política, como moitos outros republicanos de vello, a través do emilianismo-lerruxista con forte presenza no Val de Miñor. O seu desencanto cos radicais achegouno, como a moitos outros, ao novo agrarismo que andaba a callar derredor da Federación Provincial Agraria, impulsada desde Lavadores por Ramón Alonso Martínez. Constituída en xuño de 1932, aos poucos meses do congreso agrario no que Sebastián Pena ocupou mesa presidencial, converteuse nunha poderosa forza política que se achegaba, sen moito disimulo, ao ideario galeguista, como se comprobou coa elección de Antón Alonso Ríos para representala nas Cortes, en febreiro de 1936. Até que chegou o horror. O cabo da Garda Civil Manuel González Pena A coincidencia no apelido Pena, entre Sebastián Pena López e o cabo da Garda Civil de Baiona Manuel González Pena, coñecido como "cabo Pena", provocou unha confusión na transmisión oral da "experiencia vivida", que ameaza con converterse en "experiencia transmitida" e así nunha falsidade histórica. Sen dúbida é un erro non intencionado, resultado tanto da popularidade do mestre, orador nos grandes mitins agrarios e republicanos, como do descoñecemento do escorregadizo cabo Manuel González Pena, prototipo de represor, de asasino. Non hai causa militar aberta contra as xentes de Nigrán e Baiona na que non estea presente a súa sinatura ao pé dos atestados dos interrogatorios ou dos informes condenatorios; mais, sen dúbida, a acción que estabeleceu o símil entre "horror" e "cabo Pena" foi cando, para vingar a morte dun colega falanxista, apañou nove veciños do Miñor e matounos na coñecida desde aquela como Volta dos Nove. Sebastián Pena López temeu pola súa vida; ao seu irmán José María furtoulla o pelotón de fusilamento. Sancionárono sen emprego e soldo e, cando lle devolveron a escola, afastárono da casa familiar durante seis anos; mandárono a Pontecesures. Pretenden estas poucas liñas emendar certa "experiencia vivida", escoiteille a varias testemuñas referirse ao cabo co nome do mestre, e, en especial, rectificar unha "experiencia transmitida", en fase inicial e polo tanto corrixíbel, pois nalgunhas publicacións de carácter memorialista ou literario reproducen a subxectividade traizoeira da memoria. Sebastián Pena López, o mestre republicano de Parada, castigado polos sublevados, nada ten que ver co xefe dos represores no Val de Miñor, Manuel González Pena.


Summary: @s galeg@s tiñamos en depósitos bancarios a finais de 2013 máis de 56.200 millóns de euros. Por contra, os bancos prestaron no noso país pouco máis de 53.000 millóns. A diferenza, 4.000 millóns, foi para créditos noutros territorios.

Galiza é a despensa de aforro que os banos utilizan para aprovisionar de liñas de préstamos outros territorios do Estado español. Ou, por dicilo en palabras do analista Carlos Neira Cortizas, "os galegos somos fornecedores netos de crédito para outras comunidades autónomas". Vitimismo ou realidade? Os dados sinalan que nos últimos anos, e malia o contexto da forte crise económica, na Galiza houbo un desfase máis que considerábel entre o aforro depositado pol@s galeg@s en contas bancarias e os préstamos e créditos que estas entidades concederon no noso país. Os propios dados do Banco de España avalan esta afirmación: a finais de 2013 os depósitos d@s galeg@s en bancos superaron os 56.200 millóns de euros. Mais os créditos concedidos a esa altura no noso país andaban polos 53.000 millóns. Hai, pois, un desfase de máis de tres mil millóns de euros, uns cartos que, como sinalan os analistas e economistas, "non fican no limbo, van a algures". E a onde? A resposta é clara: van en forma de créditos a outros territorios do Estado. Tendencia preocupante A parlamentar do Bloque no Congreso español, Olaia Fernández Davila, expuxo no Debate sobre o Estado este problema. "Afirmei que durante o periodo de crise económica e reestruturación bancaria aumentaron os depósitos en Galiza, mais lonxe de se traducir isto nun incremento do crédito, este reduciuse fortemente". Unha afirmación que avala o profesor de Economía financeira na Universidade de Vigo, Francisco Xavier Martínez, cando afirma que "Galiza é a autonomía onde se destruiu máis crédito na crise". Malia que foron aumentando os depósitos. Desigualdade A mediados de 2013, segundo os dados do Banco de España, Galiza representaba 4,59% dos depósitos bancarios de todo o Estado español. Malia o noso país só supoñer 3,4 por cento no crédito concedido polas entidades bancarias. Unha fenda para nada insignificante. De feito, Galiza é a terceira autonomía con peor balance neste sentido. "Este país, Galiza, sé tradicionalmente aforrador. E fornece así ás entidades bancarias duns depósitos que empregan para subministrar créditos a outros territorios do Estado, principalmente Andalucía e a fachada Mediterránea". Non pode haber recuperación económica sen fluxo de créditos e préstamos ao tecido produtivo. "Non deberiamos esquecer iso", salienta Martínez. Esta reportaxe apareceu no Sermos87, publicado a 6 de marzo de 2014


Summary: Unha cousa é o investimento previsto nos orzamento do Estado é outra o gasto real. Os dados da Intervención do Estado destes últimos anos certifican que Madrid é a comunidade máis beneficiada polos presupostos do Estado, até o punto de recibir en 2020 1.229 millóns de euros das contas públicas.

A presidenta da comunidade madrileña, Isabel Díaz Ayuso foi das primeiras en denunciar o trato discriminatoria a Madrid nos orzamentos xerais do Estado de 2022. Segundo a mandataria popular, a capital estatal é unha das grandes prexudicadas nas contas públicas e contrapón a súa situación aos investimentos en Catalunya ou Euskadi. A esa mesma liña argumental apúntanse nos anos de Goberno de Sánchez os voceiros das formacións de dereita, quen critican un trato de favor a aqueles territorios dirixidos polas forzas nacionalistas que apoian desde o lexislativo o Executivo de coalición entre PSOE e Unidas Podemos. As liquidacións dos orzamentos elaboradas pola Intervención do Estado desmenten eses argumentos. Así no seu informe de fiscalización do grao de execución dos investimentos do Executivo e dos seus organismos autónomos demostran que no exercicio 2020 Madrid é o territorio máis favorecido polas achegas do Estado, sumando 1.229 millóns de euros, isto é 272 millóns máis que Catalunya, a segunda comunidade en investimento estatal. Atrás, destes dous territorios colócanse Castela e León con 765 millóns, Castela- A Mancha con 760 millóns, Andalucía con 746 e Murcia con 546 millóns. Galiza é un caso paradigmático de diverxencia entre o investimento previsto e o executado. Segundo os dados do informe de fiscalización Intervención do Estado, en 2020 as contas públicas recollían 895 millóns de euros para Galiza porén so sé gastaron 516 millóns de euros, situándose o nivel de execución en 57,5%. O acontecido nesa anualidade repetiuse de xeito sistemático nos últimos cinco exercicios onde as partidas previstas para Galiza nos presupostos acadaron os 6.262 millóns de euros, investíndose unicamente 4.885 millóns de euros, isto é 22% menos do inicialmente presupostado. O trato de favor a Madrid Os orzamentos do Estado son outra mostra máis do trato de favor a Madrid. A este respecto, o Laboratorio de Análise de Políticas Públicas do Instituto Valenciano de Investigacións Económicas (IVIE), un dos máis prestixiosos centros de estudos económicos europeos, ten sinalado nun traballado titulado "Madrid, capitalidade, economía do coñecemento e competencia fiscal" que o apoio público á capital do Estado "reforza a tendencia á diverxencia entre Madrid e boa parte das rexións españolas, en lugar de actuar para compensar o proceso de polarización entre Madrid e boa parte das rexións españolas". O estudo do IVIE denuncia que o efecto capitalidade "inclina a actuación das autoridades centrais a favor das empresas localizadas nun territorio que conta cun nivel de renda por habitante moi por riba da media, ao celebrar moitos máis contratos con elas en lugar de amosar a neutralidade territorial que sería esixíbel con todo o tecido empresarial". Asemade, advirte que "o efecto esterno negativo sobre outras comunidades da competencia fiscal de Madrid reforza a tendencia á diverxencia rexional e xustificaría limitar as competencias, sobre todo por basearse nun aproveitamento das vantaxes derivadas dunha interpretación da capitalidade que non é territorialmente neutral". A situación de Madrid non se explica sen os beneficios da capitalidade. Neste sentido, a investigación do IVIE debruzase no seu papel como núcleo de comunicacións terrestres, aéreas e por camiños de ferro grazas ao deseño radial do Estado desde o século XVIII, nos efectos da concentración das institucións públicas, na súa capacidade para subtraer capital das áreas próximas, nos beneficios dos contratos públicos e na súa función, na opinión dos autores como "paraíso fiscal". Así as cousas, enténdese que o presidente do Goberno valenciano, o socialista Ximo Puig chégase a cualificar nas Cortes do País Valencià a Madrid como "unha aspiradora que xera desigualdades en España".


Summary: A Xunta da Galiza somete a consulta o plano de conservación do Monumento Natural da Fraga de Catasós (Lalín), mais faino 21 anos despois da súa declaración. "O texto volta a esquecer as demandas de ecoloxistas e concellos para ampliar e dotar de coherencia a este espazo", lamenta Adega.

A asociación ecoloxista Adega anunciou esta sexta feira que alega ao decreto do Plan de xestión da Fraga de Catasós para demandar a ampliación da protección aos bosques veciños. Adega lembra que en decembro de 2017 respondera ás consultas sobre o citado plan para crear "unha caste de burbulla ecolóxica" coa que ofrecer "as mellores condicións de protección para os castiñeiros senlleiros deste monumento". A superficie da fraga é reducida, de 4,5 hectáreas, a ollos de Adega "insuficiente para garantir a protección dos procesos ecolóxicos e ambientais que nel teñen lugar, dado que estes non son independentes aos condicionantes ambientais do seu arredor". "Transcorridos catro anos desde que a Consellaría iniciara consultas para a aprobación do devandito Plan, esta non tivo a ben contestar sequera ás catro alegacións presentadas no procedemento e agora pretende concluír o expediente sen ter considerado as propostas nin dado resposta ás cuestións formuladas nas alegacións", lamenta Adega. O Plano de conservación fora presentado pola Xunta xusto despois de desestimar a declaración como Espazo Natural de Interese Local para a Fraga de Casas Vellas, ameazada polo paso dunha liña eléctrica. Nas novas alegacións formuladas por Adega, advírtese que a Consellería "opta polo mínimo legal posíbel" en canto á protección do monumento, cun plan "pouco ambicioso", unhas "mínimas garantías de dotalo da protección ecolóxica que precisan os castiñeiros senlleiros presentes, elementos altamente fráxiles e vulnerábeis", e "unha nula dinamización de promoción do Monumento". "Preocupa que con este plan o bosque circundante fóra do espazo non teña garantida a súa protección, nin ante o paso de liñas eléctricas ou outro tipo de infraestrutura, nin ante actuacións silvícolas duras e intensivas", poñen de manifesto as persoas ecoloxistas. Nas alegacións, entre outras demandas, Adega reclama ampliar a superficie de protección ás 180 hectáreas, cunha zona de "protección total", que comprendería o espazo público que ocupa o actual monumento, e a restante superficie de "usos moderados", de titularidade privada, para a que continuarían autorizándose os mesmos aproveitamentos e usos estabelecidos no Plan xeral de ordenación municipal de Lalín e na Lei do solo, "prohibíndose definitivamente os referidos ao paso de infraestruturas, liñas eléctricas, edificacións, ou cambios de uso de solo". O conxunto do espazo que chama a protexer Adega acubilla unha ampla variedade de vida silvestre, algunha dela ameazada. Así, están presentes máis de 470 especies de plantas, 74 de fungos, 45 de invertebrados de interese, catro de peixes, 11 de anfibios, 10 réptiles, 68 de aves, e 32 especies de mamíferos.


Summary: Arríscanse a suspender a proba por responder na súa lingua, e lingua propia de Bretaña, e non en francés, como é obrigatorio. Son estudantes da vila de Karaez, no departamento de Fisterra.

Facer as probas de bacharelato de matemáticas en bretón é un acto de desobediencia civil que pode implicar que o teu exame non sexa nin sequera corrixido e suspendas a materia. Porque na Bretaña esa proba ten que facerse en francés. Algo ao que se negaron o ano pasado quince estudantes de Karaez, una pequena vila de 10.000 habitantes no departamento de Fisterra, e cuxo testemuño recollen este ano outras 14 alumnas e alumnos da mesma localidade. Fixeron a proba en bretón contra o consello expreso do Reitorado de que a fixesen en francés. Segundo recollen diversos medios como France 3 Bretagne, un dos estudantes, Sterenn Cueff, explicou que "non é normal" que non se poida facer ese exame en bretón. Lembrou que no País vasco francés "os estudantes educados en euskera poden facer ese exame en vasco. Nós, non". Son estudantes da rede Diwan, escolas onde hai inmersión lingüística en bretón e que levan funcionando máis de 40 anos. Desde crianzas estudiaron en bretón mais non poden empregar a súa lingua neste exame, una barreira que optaron por desafiar. Había convocada unha manifestación de apoio e solidariedade para con estes e estas estudantes para este sábado mais tivo que ser desconvocada por cuestións organizativas. Estase procurando nova data para a mobilización.


Summary: As nenas e nenos trasladaran a súa preocupación sobre as consecuencias do parque eólico de Pena do Corvo ás súas mestras. Así iniciaron unha campaña de protesta dentro das súas posibilidades.

Despois de trasladar ás súas mestras mensaxes de preocupación como "Non quero ser unha nena Iberdrola" ou "Iberdrola vai quedar coa casa", que callaron fondamente no persoal do CEIP Virxe da Cela do Xestal e o levaron a montar unha campaña de protesta en colaboración coas crianzas, as e os estudantes fecharon hoxe o curso loitando á súa maneira contra a multinacional enerxética. Se ben é certo que as nenas e nenos de Monfero pouco poden facer contra un xigante como Iberdrola, que ten en proxecto a chegada de numerosos muíños á localidade, o certo é que esta terza feira no canto da tradicional festa preferiron despedir a actividade lectivo botándolle un pulso -dentro das súas posibilidades- á empresa. Ademais de lanzar as protestas, colocaron nos valados do centro educativo as pancartas que fixeron nas últimas semanas con lemas tales como "Non aos viraventos sen fundamentos" ou "Iberdrola vai poñer 13 eólicos de 200 metros en Monfero. E non os queremos", entre outros. A xornada tamén foi aproveitada para repartir follas coas que presentar alegacións particulares ao polígono eólico de Pena do Corvo entre as nais e pais que se achegaron até a escola. A rapazada mesmo preparou unha carta para a ministra galega Yolanda Díaz, para intentar que poña freo á iniciativa empresarial. Cabe destacar que esta afecta a tres das parroquias que concentran maior poboación no municipio de Monfero. En 35 núcleos habitados Os aeroxeradores están programados para ficar en Vilachá, Queixeiro e San Fiz, afectando polo menos a "35 núcleos habitados". Estes serían: Viñas, Vilafaíl, O Castro, A Cabana, Primoi, Valoi, Os Campos, Vite, O Casal de Riba, As Corveiras, A Corveira, O Piñeiro, O Candedo, A Louseira, Nebras, O Cotillón, Casalbito, As Lamelas, A Visura, Rego do Eixo, A Pila da Leña, Montelongo, A Bouza Maior, A Bocha, O Mascoto, Taboada, Pazos, Vilarxestoso, Santo André da Ribeira, Os Gotes, San Xiá de Arca, As Cortizas, O Redondo, As Leguas e O Rodeiro. Tamén incluiría dous lugares do concello da Capela. Esta ameaza que xa levara á mobilización de boa parte da veciñanza baixo a plataforma Monfero di non. De feito, este colectivo vén de estrear un sitio web no que, entre outras cousas, van deixando toda a información que van obtendo dos diferentes plans que se tramitan para o entorno e que están a procurar polos seus propios medios, ante a falta de transparencia das eléctricas e das Administracións que xestionan os permisos, como xa viñan denunciando.


Summary: A concentración decorrerá esta quinta feira ás 20.30 na Praza Maior da cidade.

O Comité de Defensa do Monte Galego vén de convocar unha concentración para esta quinta feira, ás 20.30 horas, na Praza Maior de Ourense, pola vaga de incendios que está a afectar a Galiza desde a pasada quinta feira. Cartaz da convocatoria A asociación, a través da plataforma SOS Ourense, fixo un chamamento á participación cidadá na manifestación "ante a situación desbordada dos numerosos lumes, algúns aínda activos, e ante a situación de abandono, imprevisión e caos por parte da administración responsábel". Neste sentido, o Comité de Defensa do Monte Galego estende o seu chamamento a ·todos os colectivos e organizacións da contorna da cidade e dos concellos veciños. A Galiza segue ardendo: 22.500 hectáreas calcinadas xa O obxectivo é concentrarse "pola defensa dos nosos montes, das nosas aldeas, do noso medio". "Desleixo e incompetencia" da Xunta A convocatoria desta nova concentración, despois da organizada na terza feira por Adega en Ourense e Lugo, vén dada pola "situación de emerxencia pola vaga de incendios que están calcinando os montes, os ecosistemas de máis valor do país, casas, aldeas, instalacións, a desfeita económica, ecolóxica e social da Galiza". A Xunta ten despregados nos concellos máis afectados polo lume 538 brigadistas dos 7.000 dispoñíbeis O colectivo denuncia "o desleixo e a incompetencia da Xunta da Galiza, que abandonou as súas obrigas ao non ter os medios materiais, técnicos e humanos precisos, ao non ter realizados os traballos de prevención". 25 veciños e un brigadista con motobomba evitan que o lume arrase a parroquia de Folgoso Para o comité, o Goberno galego mostrouse "incapaz de xestionar os montes de maneira axeitada", polo que chama a todas as persoas e colectivos para sumar as forzas precisas que permitan "mudar a situación de extrema gravidade que está sufrindo o país".


Summary: A líder do Bloque Nacionalista Galego asume o reto "coa aspiración de liderar o Goberno que abra un tempo novo en Galiza tras a cita coas urnas."

Co apoio case unánime da militancia, expresado nas asembleas comarcais celebradas por todo o país e na da emigración, o Consello Nacional do Bloque Nacionalista Galego (BNG) proclamou Ana Pontón candidata á Presidencia da Xunta, que asume o reto "coa aspiración de que o BNG lidere o Goberno que abra un tempo novo en Galiza tras a cita coas urnas." "O cambio pasa por ter unha presidenta do BNG", afirmou entre aplausos. Na súa intervención alegou que "non chega con mudar as caras nin con retoques cosméticos, é necesario un proxecto sen complexos que confíe no potencial do país, capaz de defender os intereses dos sectores produtivos, das empresas, da clase traballadora, os servizos públicos, capaz de sacar adiante as medidas que precisa Galiza sen ter que mirar a Madrid para pedir permiso. E para iso, o BNG ten que levar o temón do Goberno que abra ese tempo novo que Galiza merece". Pontón agradeceu a confianza da militancia pero destacou que "mudar o rumbo do país é un reto colectivo, como organización e como sociedade". Con ese obxectivo, o BNG "vai traballar desde xa para acadar o apoio da maioría social que quere dar carpetazo á década de recortes, submisión e irrelevancia política de Feixoo". "Hoxe hai unha maioría social que, elección tras elección, está expresando os seus desexos de cambio e son cada vez máis os galegos e as galegas que miran ao BNG como a mellor ferramenta para conseguilo. Temos que dirixirnos a esa maioría que non se resigna a ver como o país se nos escapa entre os dedos, que sabe que outra Galiza é posible e quere empezar a construíla da man do BNG nas próximas eleccións galegas", animou Pontón. A proclamación de Ana Pontón como candidata ven precedida dun proceso de participación e votación por parte de máis de 2.000 persoas nas 25 asembleas comarcais por todo o país e tamén desde a emigración. Un proceso que se saldou sen un só voto en contra e cunha apoio case unánime e masivo das bases á actual portavoz nacional. "Darei o mellor de min mesma e traballarei con humildade e entusiasmo para conseguir que o BNG lidere o cambio político que este país necesita", recalcou. A líder nacionalista tamén dedicou unha parte da súa intervención ao acordo de investidura asinado por tres razóns fundamentais: "Galiza, Galiza, Galiza". E deixa ben ás claras a importancia de "ter unha forza política propia capaz de facer valer os intereses dos galegos e das galegas ante o Estado, sen ataduras nin submisións", un acordo co que o Bloque tamén "logrou transmitir que o cambio de ciclo político xa está en marcha". "Firmeza e capacidade negociadora" De feito, recalcou, "rachamos coa irrelevancia política que alimentou o PP desde a Xunta e o conxunto das forzas estatais desde Madrid e conseguimos que Galiza volva existir politicamente no Estado, volva ser un país co que negociar, acordar e ao que hai que respectar". "Basta ver a reacción do xefe do Executivo -ironizou Pontón- para constatar a importancia do pacto. Quedou tan descolocado que sigue en modo pataleta ao ver que nun mes o Bloque conseguiu máis para Galiza que el en dez anos, quedou retratado como o que é: un presidente ausente, incompetente e desleal", sintetizou, un Feixóo "que está nas últimas horas do seu tempo político, como un boxeador ao borde do KO". A candidata á Presidencia considera que o éxito é tamén mérito de todas as persoa que confiaron na formación nacionalista para facer valer os intereses dos e das galegas no Estado, e fixo un recoñecemento expreso ás persoas que participaron directamente na negociación, -"con firmeza e capacidade"-, citando a Goretti Sanmartín, Rubén Cela e, particularmente, ao deputado, Nestor Rego, "quen recolle da mellor maneira o legado do BNG no Congreso". "Cumprir a palabra dada" Pontón tamén destacou algúns dos "logros que dan solución á cuestións urxentes en materia de infraestruturas, sector industrial, benestar social e igualdade e que permiten avanzar en autogoberno". Entre elas "o abaratamento das peaxes para 22.000 persoas que usan a diario a AP9, o incremento de recursos para atender ás persoas dependentes, ou novas dotacións para loitar contra a violencia de xénero coa creación de xulgados específicos en Santiago, Lugo e Ourense". "Supón un boa nova para as comarcas afectadas por procesos de transición enerxética, pois compromete convenios para unha transición xusta e inclúe a Galiza en todos os fondos para a descarbonización, acabando cunha discriminación aberta por Raxoi en 2011", dixo. Recalca tamén a "aposta pola modernización da rede ferroviaria interior e polo coidado do territorio, con compromisos no saneamento das rías ou a reubicación de ENCE". "Cumprimos a palabra dada cando dixemos que os votos ao BNG servirían para defender os intereses dos galegos e das galegas", concluíu.


Summary: Os profesionais amosan o seu malestar coas críticas dos xefes de servizo, que chegaron a cualificar de "traumáticos" os efectos dunha protesta que se limita a concentracións e que ten o apoio de todos os sindicatos

O pasado domingo, os xefes de servizo do Complexo Hospitalario Universitario de Santiago (CHUS) criticaron a folga que desde hai sete semanas se leva a cabo nas Urxencias do Clínico. Foi un destes xefes, Julián Álvarez, quen difundiu un escrito no que se advertía da prolongación excesiva e innecesaria no tempo da protesta e nas molestias e problemas que estaría a crear no funcionamento do hospital, malia que os servizos mínimos decretados son do 100%.Os xefes de servizo critican os problemas que provoca a folga malia que os servizos mínimos son do 100%A indignación é patente entre o persoal convocante da folga, que apoian todos os sindicatos con representación no Clínico (CIG, CCOO, UGT, Sagap, CSIF, SAE, CESM e O'Mega). Tanto a comisión de centro como o persoal médico advertiron de que o comunicado dos xefes de servizo só conta coa sinatura dun deles e insisten en lembrar que os servizos mínimos son totais.Os xefes de servizo chegaron a falar dunha folga "traumática para os enfermos e o persoal sanitario". "As críticas son inexplicables, non teñen explicación lóxica nin obedecen a nada obxectivable; Urxencias é o único espazo onde sempre hai un 100% de servizos minimos e non se pode facer folga, síntoma de que o cadro de persoal non é o axeitado, polo que toda a xente traballa", di Camilo Agulleiro, presidente da comisión de centro. "O que teñen que facer os xefes de servizo é facer o seu traballo, reclamando o persoal que precisan para unha correcta asistencia en tempo e forma", di Fátima Nercellas, do sindicato O'Mega, que amosa o enfado do colectivo médico. "Este servizo non é un almacén, necesitamos o espazo para facer o noso troballo, que non é outro que a demanda de cada día", engade.Ademais, naquel comunicado afirmábase tamén que a dirección do centro estaba realizando un esforzo na busca de solucións" e que "realizou algunhas propostas para solucionar o conflito" dunha folga que consideran "anómala".Pero a proposta da xerencia de aumento dun lixeiro aumento de persoal e de medios continúa a ser considerada insuficiente polo persoal sanitario e médico das Urxencias. Desde a dirección considérase definitiva, pero desde a comisión de centro din manter "abertas" as negociacións sobre unha oferta que será sometida a votación o vindeiro día 14, "sexa a última ou outra nova que se faga". A data elixida tamén foi criticada polos xefes de servizo, que agardaban que a consulta fose antes.O persoal de Urxencias votará o día 14 sobre a proposta de mellora que presente SanidadeRespecto das críticas á folga, Agulleiro responde lembrando que nas Urxencias recolléronse 2.000 sinaturas de pacientes e usuarios en apoio das protestas, apañadas desde o peche levado a cabo o pasado día 19. Á marxe das mobilizacións de cada luns, que se repetiron nesta semana, tamén está prevista unha manifestación para o vindeiro 9 de xaneiro."A este paso, estaremos en folga toda a vida", din fontes do persoal médico, que reclama máis profesionais e que critica que a xerencia non ofreza xa nada máis nin negocie e que reclaman que sexa a Consellería de Sanidade quen negocie directamente sobre as súas demandas.


Summary: Serguei Lavrov, ministro de Asuntos Exteriores de Rusia, salienta que nese combate contra o goberno sirio houbo "apoio dos nosos colegas de Occidente". Moscova é un aliado do goberno de Bashar al-Asad.

O Ministro de Exteriores de Rusia, Serguéi Lavrov, afirmou que o ataque terrorista contra a revista 'Charlie Hebdo' en París foi executado por persoas que combateron en Siria para derrocar o presidente Bashar al-Asad, segundo informa RT citando a axencia TASS. Segundo Lavrov, os terroristas esténdese por todo o mundo. "Eses dous irmáns que atacaron a oficina editorial da revista en París dominaron a 'arte do terror' en Siria, loitando, a propósito, a carón dos que intentaban resolver o problema, co apoio dos nosos colegas de Occidente, co obxectivo de derrocar a Bashar al-Asad", afirmou o chanceler ruso.


Summary: Cobre San Rafael alega para non recuperar un río contaminado pola mina de Touro a presenza de organismos "de interese científico" para as "posibilidades de vida extraterrestre".

A explotación durante anos dunha mina de cobre en Touro deixou importantes consecuencias ambientais na zona, os "pasivos ambientais" que, como afirma o colectivo Adega, a propia empresa mineira recoñeceu que non se subsanaron. A Asociación para a defensa ecolóxica de Galiza chama a atención sobre algún dos argumentos dados pola firma, Cobre San Rafael, para non acometer estas tarefas e traballos de restauración e restitución de zonas afectadas como o río Portapego. Os ambientalistas indican que nunha resposta á administración, esta empresa recoñecía que "nas augas do Portapego non se fixeron labores de recuperación", argumentando para iso a presenza de "organismos extremófilos con maior diversidades descoñecida para a ciencia que no río Tinto". A firma asegura que "a corrección deste sistema podería supoñer a eliminación dunha biodiversidade de elevado interese científico para aspectos como a orixe da vida, as posibilidades de vida extraterrestre…". "Semella que case debemos agradecer a Cobre San Rafael o ácido e os metais pesados vertidos durante anos dende a explotación mineira, porque deste xeito hoxe podemos investigar bacterias primitivas e contribuír ao estudo da vida extraterrestre", ironiza Adega. "Se as augas están tan contaminadas pola mina que só poden sobrevivir bacterias primitivas onde antes nadaban insectos, peixes, anfibios... pois facemos un parque temático de bacterias estremófilas para estudar a vida extraterrestre!". A propia Adega recoñece a 'rareza' destes argumentos e por iso recalca que, embora dar esa noticia 28 de decembro, non se trata dunha 'inocentada' (a diferenza da maior parte de países europeos, tamén Galiza, que o fan o 1 de abril o día de enganos e brincadeiras; en España é o 28 de


Summary: Máis do 80% das e dos militantes de ETA respaldan como estratéxico o abandono da violencia, de acordo cun documento asinado polo Comité Executivo da organización e que foi incautado polo Garda Civil na súa recente operación contra @s avogad@s d@s presos.

Tal e como con meridiana clareza afirmaron este domingo os dirixentes de EH Bildu Pello Urizar y Bakartxo Ruiz, o proceso de pacificación aberto en Euskadi pola decisión de ETA de pór fin ás súas accións armadas "non ten volta atrás", porque é estratéxica a súa aposta nas vías exclusivamente políticas. De acordo cunha comunicación interna da organización armada, a liña a favor da loita política ten o respaldo do 80% das e dos seus militantes. Menos dun 5% dos membros de ETA, en concreto o 4,2%, non darían respaldo á ponencia formulada polo Comité Executivo. Fin ás especulacións O documento pon fin ás especulacións desatadas por axentes do unionismo, basicamente a imprensa direitista con matriz en Madrid, durante os días posteriores á detención d@s avogad@s d@s pres@s, de acordo con as cais a aposta na pacificación estaría baixo a cuestión no colectivo militante de ETA. Esta cuestión fica clarisimamente desmentida, até o ponto de que, remarca o documento do comité executivo, a renuncia definitiva da violencia é unha decisión que non se fai depender dunha dialéctica negociadora co Estado. ETA ten tomado a determinación inequívoca e irreversíbel, enfatiza o seu Comité Executivo, de non voltar a levantar ningunha estrutura de carácter militar. Aliás, ETA fai unha leitura política do cenario criado en Euskal Herria apartir da súa "histórica decisión" do abandono das accións armadas. Felicítase dos avanzos rexistados na "correlación de forzas", en alusión ao crecimento eleitoral de EH Bildu, mas constata ao tempo "o bloqueo e involución dos Estados", cunha clara crítica á "actitude obstrucionista das sucursais que as forzas estatais teñen en Euskal Herria", cuxo proxecto é dinamitar o que chaman proceso de transición suxeitando do seu lado "a burguesía basca e o autonomismo". Fotografía tirada de Naiz.Com


Summary: A compañía de teleoperadoras Bosch anuncia un Expediente de Regulación Temporal de Emprego de seis meses para máis de 1.300 traballadoras de Vigo. O comité de empresa espera coñecer nas próximas horas os detalles da súa proposta para iniciar a negociación.

Bosch Service Solutions propón a realización dun Expediente de Regulación Temporal de Emprego (ERTE) a máis de 1.300 traballadores durante seis meses. A suspensión afectaríalle ao cadro de persoal co que a compañía conta na área de Vigo. Así o confirmou a presidenta do comité de empresa, Laura Pérez, quen explicou, ademais, que se espera que a compañía convoque a mesa de negociación do ERTE entre esta sexta feira e a segunda feira da semana que vén para trasladar a súa proposta de forma detallada ás organizacións sindicais. Servizos mínimos De momento, sinalou, Bosch informou ao comité de empresa de que conta con que unhas 240 teleoperadoras presten os servizos mínimos, así como que parte desas traballadoras desempeñen as súas funcións a distancia. Deste modo, o traballo dalgúns grupos paralizarase por completo, e o doutros, de forma parcial. La presidenta do comité de empresa tamén asegurou que Bosch atribúe a toma desta decisión a cuestiones "organizativas" e non a causas de "forza maior", como, ao seu xuízo, correspondería, dada a crise sanitaria actual. Así, Laura Pérez criticou que se propoña o ERTE para un período maior do que se espera que se estenda a situación de alerta, o que xera numerosas "incertezas" entre o persoal. "Critican que a proposta de BOSCH sexa para un período maior do que se espera que se estenda a situación de alerta". Ademais, a representante sindical advertiu de que Bosch tamén lle trasladou ao comité de empresa que é posíbel que non se poida garantir o mantemento da "carga de traballo" habitual após esta situación, que prexudicou algúns servizos prestados aos seus clientes. Neste sentido, Pérez indicou, por exemplo, que a suspensión das portabilidades entre compañías telefónicas afectou aos servizos comerciais prestados por parte das teleoperadoras de Vigo.


Summary: 27.947 en Facebook (líder absoluto entre os dixitais nativos galegos) e 22.067 en Twitter. Total: 50.014. A cifra mostra o crecimento sostido deste diario dixital.

Sermos é o primeiro dos diarios nativos dixitais galegos (por nativo enténdese aquel xornal que naceu on line e que non é unha réplica dun meio impreso) que ultrapasa a fronteira das 50 mil persoas seguidoras. Faino sendo o líder absoluto en Facebook (por diante de GaliciaConfidencial) e segundo en Twitter (por detrás de Praza). A progresión deste diario debuxa desde o principio unha liña claramente ascendente, tendo en conta que é o máis novo dos tres principais dixitais galegos: apareceu on line en abril de 2012, meses despois de Praza e 9 anos após de GaliciaConfidencial. 50.014. Ese é o número de persoas amigas de Sermos nas redes. En Facebook son un total de 27.947, cifra que o sitúa por diante de GaliciaConfidencial (27.791) e Praza (18.589). En Twitter este diario ten 22.067 followers, en tanto que a Praza o seguen 23.335 e a GaliciaConfidencial 21.718. No cómputo global —na suma de Facebook e Twiter—, Sermos é o líder nas redes con 50.014 seguidoras, con GaliciaConfidencial na segunda praza (49.509) e Praza na terceira (41.924). O salto cara adiante nas redes non deixa de ser unha manifestación do crecimento sostido da audiencia deste diario. Destarte, no que vai de ano 2018, e segundo os dados de Google Analytics, Sermos experimentou un aumento de 24,4 por cento das visitas, até alcanzar as 1,3 millóns. Tamén houbo un incremento moi significativo, 18,1 por cento, no que atinxe ao número de usuarias e usuarios únicos, ao totalizar 449.798, fronte as 380.719 do mesmo período de 2017.


A sucesión de Juan Carlos de Borbón polo seu fillo Felipe está a mostrar en toda a súa clareza –e crueza– os límites do pacto de reforma política que culminou na aprobación da Constitución Española de 1978. A despeito da opinión xeneralizada sobre a obsolescencia dun modelo que supuxo importantes avanzos pero que xa hai tempo dá síntomas inequívocos de estar esgotado e necesitado dun novo impulso que profundice na democratización e na redefinición territorial, as principais institucións do Estado español seguen o roteiro escrito hai case catro décadas como se nada tivese mudado. Así, este xoves os altos poderes do Estado español convocan unha gran festa en Madrid, blindada por hiperbólico dispositivo policial, para celebrar a proclamación de Felipe de Borbón como Xefe do Estado. No mesmo día, só unhas horas despois –por aquilo de que a cidadanía de sangue vermello ten obrigacións laborais, estudantís, familiares e de todo tipo–, en ducias de cidades españolas celebraranse concentracións a prol do dereito a decidir a forma de Estado, evidenciando que daquel consenso presuntamente exemplar do cal se nos falou durante tanto tempo só fican xa os retallos. Nun territorio no que calquera cambio político ou xurídico se presenta como un complicadísimo trámite, abondan apenas quince días para –cunha velocidade semellante á da reforma que en 2011 puxo a Constitución ao servizo da débeda– sentar no trono quen se nos presenta como "preparado" para o cargo pero cuxo único mérito a ter en conta para a alta misión que desempeñará é ser fillo do seu pai, a quen pola súa vez o ditador fascista Francisco Franco lle traspasara o báculo de mando en forma de coroa. Reducir a cidadanía a un papel de espectador mediático e de súbdito político non semella a mellor receita para rexenerar a situación, por máis que o novo monarca in pectore proclame eses bos desexos. Cabe preguntarse que sentido ten que o xefe dun Estado que se di democrático acceda ao cargo sen contar coa opinión da cidadanía máis alá do ineludible trámite parlamentario, por certo realizado de xeito moi conveniente tras as primeiras eleccións –as europeas do pasado día 25 de maio– que mostraron a vulnerabilidade do bipartidismo no que se apoia o réxime e durante a última lexislatura na cal previsiblemente haxa maiorías absolutas a nivel estatal en moito tempo, polo menos no que tarde en estabilizarse o novo mapa de partidos agora sometido a fortes convulsións. Reducir a cidadanía a un papel de espectador mediático e de súbdito político non semella a mellor receita para rexenerar a situación, por máis que o novo monarca in pectore proclame eses bos desexos. O pack constitucional votado en 1978 –a Monarquía vendíase conxunta e inseparablemente co resto do lote, baixo a tutela militar e co pano de fondo do temor a unha nova guerra civil– preséntase como aval ad vitam aeternam da institución monárquica e de todo o que implica. Porén, nunha sociedade madura como a española, na que tantas cousas evolucionaron desde aquela, non é aceptable o discurso do Goberno de España apelando constantemente á "normalidade" nunha tentativa de revestir de modernidade o que é vetusto e de democrático o que non se vota. Votar, precisamente, é a normalidade en calquera Estado democrático. Votar é, nin máis nin menos, o que reclama a cidadanía diversa e plural que saíu á rúa polo dereito a decidir e pola república ou polas repúblicas. Votar, segundo os inquéritos máis recentes, é o que prefire a maioría da poboación, mesmo boa parte da que quere seguir tendo rei. Resulta dificilmente xustificable someter a cidadanía a unha operación de propaganda masiva e de negación do debate democrático co único obxectivo de xustificar a permanencia dunha atribulada pero millonaria familia por riba de todas as demais Resulta dificilmente xustificable someter a cidadanía a unha operación de propaganda masiva e de negación do debate democrático sobre o modo en que deben organizarse as institucións que a gobernan co único obxectivo de xustificar a permanencia dunha atribulada pero millonaria familia por riba de todas as demais, co único argumento do sangue que lle corre polas veas ao seu fillo varón. E resulta máis inxustificable aínda nun contexto como o actual, de profunda crise económica, de cambios estruturais no sistema de partidos e de casos xeneralizados de corrupción, cando as prioridades sociais na resolución deses desafíos non semella que vaian ser satisfeitas pola presunta simpatía nin mesmo pola proverbial campechanía que se atribúe aos Borbóns. O propio traspaso da Coroa dá claros sinais da hierarquía institucional do Estado español e da súa falta de sintonía cos valores democráticos: realízase primeiro no ámbito familiar, despois é refrendado polo exército e só en última instancia polo Parlamento, baixo presenza dos altos mandos militares e cos máximos representantes das dúas cámaras lexislativas recibindo e rendendo honras a quen aínda non foi investido polos representantes da vontade popular. Se esa é a mellor democracia que as elites que dominan o entramado institucional do Estado español poden ofrecer, non é de estrañar que crezan a desafección e as pulsións rupturistas, sexa no plano social sexa no territorial. A negativa a atender a vontade das persoas e dos pobos destilan medo ao que queiran, libremente, decidir. Medo, en síntese, á democracia.


Summary: A escrita de Marica Campo (Val do Mao, O Incio, 1948) non exclúe ningún territorio: poesía, teatro, libros para a infancia, novela, narración curta. Está a piques de publicar Unha misión para Clara, dirixido a lectoras e lectores a partir dos dez anos, "un libro moi ecoloxista". A plataforma de crítica literaria feminista A Sega acaba de outorgarlle a distinción de Galega nas Letras que antes recibiran Dorothe Schubarth, María Vitoria Moreno, María Xosé Queizán e Patricia A. Janeiro. "Cheguei a unha idade en que os recoñecementos non me preocupan", confesa a Sermos Galiza, "pero agradézoos, por suposto, como se agradece calquera agasallo que che fagan". Eis un extracto da conversa publicada no número 306 de Sermos Galiza.

É a quinta escritora, intelectual, distinguida como Galega nas Letras. É aínda preciso recoñecer o papel da muller na literatura e na cultura? Non o sei. O oficio de escribir é solitario e sempre cheo de dúbidas. Que te recoñezan é positivo. Pero eu intelectual non me considero, que conste. Dicía intelectual porque en 2014 a distinción levouna a musicóloga Dorothé Schubarth. Non todas foron escritoras. Si, é certo. Eu agradézoo, por suposto, como se agradecen todos os recoñecementos ou calquera agasallo que che fagan. De todas as maneiras, creo que cheguei a unha idade en que non me preocupan. Danme igual. Neste caso trátase dun recoñecemento con pegada feminista. Si. Ademais é un premio só para mulleres. E quizais aínda é necesario. Porque miras a historia e xa sabes o que hai. No momento actual sempre se pon máis en dúbida o que facemos as mulleres. Iso segue acontecendo. Aínda que en moitos casos non é politicamente correcto dicilo, no fondo segue a existir moito machismo. Hai como unha pátina de feminismo, pero se afondas, atopas o que atopas. De feito, o debate sobre o Día das Letras Galegas 2019 arredor de Carvalho Calero acabou por opacar unha reivindicación da Sega, que propuña a poeta Xela Arias. Reclamaba o recoñecemento de escritoras. Xela Arias, Luísa Villalta, e outras que aínda non levan dez anos no outro lado. Pero estas, as dúas, para min teñen que ser recoñecidas. [Podes ler a entrevista íntegra no número 306 de Sermos Galiza, á venda na loxa e nos quiosques]


Summary: Tras case dous meses de información regular sobre positivos activos, altas e falecementos, a Xunta introduciu bruscas modificacións na estatística do coronavirus ata facer imposible comparar os datos previos ao día 28 con todos os posteriores. Feijóo ratifica, non obstante, que o Goberno galego non prevé divulgar os datos completos

O Servizo Galego de Saúde ofrece datos a diario sobre o impacto do coronavirus en Galicia dende que, nos primeiros días de marzo, se confirmou o primeiro positivo pola covid-19 no país. Tras uns primeiros días de actualizacións irregulares, a activación do estado de alarma e a aprobación, por parte do Ministerio de Sanidade, da obriga de actualizar datos só unha vez ao día, regularizou en boa medida a información en Galicia. Permitiu, deste xeito, construír dende aquela unha estatística para observar a tendencia da pandemia en Galicia ata a pasada semana, cando varias bruscas modificacións a fixeron saltar polos aires sen que o Goberno galego contemple facer pública unha estatística completa sobre a covid-19.Tras case dous meses de información regular sobre positivos activos, altas e falecementos, a Xunta introduciu bruscas modificacións na estatística do coronavirus ata facer imposible comparar os datos previos ao día 28 con todos os posterioresCon independencia de que o presidente da Xunta, Alberto Núñez Feijóo, obviase en diversas ocasións o protocolo para actualizar verbalmente os datos en rolda de prensa ou achegar información nunca publicada -caso do número de concellos nos que non se rexistraron contaxios-, durante máis dun mes a Consellería de Sanidade actualizou con regularidade os seus indicadores con tres referencias sobre a tendencia xeral da pandemia: positivos activos, altas hospitalarias e falecementos. O número de mortes non incluíu ata principios de abril as rexistradas en residencias de maiores e dependentes cando, despois de que o Ministerio as reclamase, pasaron a figurar tamén nos partes do Sergas.A estes tres indicadores, o Goberno galego viña engadindo outros tres sobre o tipo de atención das persoas infectadas -ingreso en UCI ou en unidade hospitalaria ordinaria, ou ben atención domiciliaria- e a cifra de positivos activos por área sanitaria. Estes foron os números que serviron para observar a tendencia da covid-19 no país ata esta semana.O pasado 17 de abril o Ministerio concretou e ampliou os datos sobre o coronavirus que as autonomías deben remitir, con novidades como a petición de información sobre o número de test de anticorpos que estaban a realizar, e non unicamente as probas PCR. Ese indicador, o do total de PCR feitas, veu sendo manexado e feito público polo Sergas dende practicamente o comezo- da crise sanitaria. A Xunta deu en declarar que se adaptaría decontado ás novas esixencias pero, mentres a información diaria do Estado comezaba a mudar, a do Sergas mantíñase inalterada, ofrecendo cada día os devanditos indicadores de positivos activos, altas hospitalarias e falecementos e as demais cifras sobre tipo de atención e áreas sanitarias.Nun só día, Sanidade introduciu 3.552 "curacións" sen referencia temporal ningunha e outras mudanzas estatísticas que alteraron toda a serie; de aí en diante, o número de novos casos acumulados publicados cada día por Xunta e Ministerio deixou de cadrarPero todo mudou o pasado día 29, case dúas semanas despois da devandita instrución do Ministerio. A Consellería de Sanidade introduciu dun golpe 3.552 "curacións" sen referencia temporal ningunha e, como efecto de tal distorsión, o número de positivos activos caeu á metade -de 6.947 a 3.526- mentres o número de recuperacións se triplicaba, pasando de reflectir 1.841 altas hospitalarias a 5.493 "curacións". Segundo o presidente da Xunta, esa suma produciuse porque viña de rematar o proceso de revisión de "case 5.000 historias clínicas"."Non hai máis interese que dar os datos o máis precisos posible", agregou Feijóo no día en que o total de casos acumulados para Galicia pasou, no estatística do Ministerio de Sanidade, de 9.328 a 8.675 porque a Xunta, por primeira vez, distinguiu os positivos detectados mediante probas PCR -os que reflicte a actualización diaria do Estado- e os casos que abrollaron mediante test de anticorpos.Pero ao día seguinte, o 30 de abril, continuaron as alteracións. Os datos oficiais do Sergas reflectían 180 recuperacións adicionais sen referencia temporal -como as 3.552 do día previo-. Dende ese día, ademais, o cálculo de casos novos diarios a partir dos datos fornecidos polo Goberno galego deixou de cadrar coa estatística de positivos novos ofrecida polo Ministerio -o cal viña sucedendo agás variacións menores. Ademais, as hospitalizacións comezaron a experimentar baixadas moito máis pronunciadas. Preguntado ao respecto, Feijóo asegurou que todas as distorsións eran produto da vontade de "cumprir o protocolo do Ministerio" e do "encaixe do noso sistema informático coas instrucións" do Estado para, por exemplo, facer que deixe de constar como caso positivo de covid-19 unha persoa ingresada na UCI por mor do coronavirus, pero que pasa a dar negativo na doenza aínda que continúe hospitalizada por outras patoloxías asociadas ou previas.Non haberá serie estatística completa e pública en Galicia"Nós temos esa serie e entendemos que a damos todos os días", afirma Feijóo a respecto dos partes diarios do Sergas, que non fixo pública ata o momento estatística completa ningunhaMalia todas estas distorsións, o presidente da Xunta confirmaba este domingo que o Goberno galego non contempla a publicación dunha serie estatística completa sobre o impacto do coronavirus en Galicia. Esta permitiría observar a evolución da pandemia no país dende o seu inicio, toda vez que tras a ruptura da serie nos últimos días, todos os datos previos ao 28 de abril son incomparables cos divulgados dende esa data.Preguntado ao respecto en rolda de prensa telemática por Praza.gal, Feijóo sinalou que "nós temos esa serie e entendemos que a damos todos os días", en referencia aos comunicados e datos que a Consellería de Sanidade remite á prensa e publica para o público xeral a través do seu sitio web. Como en días anteriores, o titular do Executivo galego reitera que a única intención das mudanzas vén sendo "acomodarnos aos protocolos" do Goberno central e a cambios como os relativos aos falecementos en residencias, os positivos con probas PCR ou de anticorpos ou á causa de cada morte.Outras autonomías, como Asturias, si ofrecen unha estatística completa con datos abertos e reutilizables sobre a pandemiaAs publicacións diarias de Sanidade non só non constitúen unha serie estatística completa e comparable, senón que tampouco constan de datos abertos e reutilizables polos medios de comunicación ou pola cidadanía en xeral. Esta práctica é notablemente diferente á doutros gobernos autonómicos, caso de Asturias, territorio que Xunta e PP veñen sinalando como referencia para o desconfinamento nos últimos días.O Goberno do Principado actualiza cada día a serie estatística completa da covid-19 no seu territorio con datos abertos e reutilizables e criterios homoxéneos que permiten observar a evolución completa. Tamén ofrece mapas do número de casos positivos por concellos, información que a Xunta admite ter para Galicia, pero non publica.


Summary: O 4 de nadal de 1977 ao redor de medio millón de persoas manifestáronse demandando un autogoberno equiparable ao catalán ou ao vasco.

O motor de todo o proceso autonómico durante a Transición foron as reivindicacións catalás. Catro meses despois da celebración das primeiras eleccións, ao berro de libertat, amnistía i estatut de autonomía faltáballe aínda o terceiro pé. O sentimento identitario catalán, demostrado en multitudinarias mobilizacións (na celebración da Diada, o 11 de setembro de 1977, máis dun millón e medio de persoas se manifestaron en Barcelona reivindicando a autonomía), obrigou o goberno de UCD a acelerar a reinstauración da Generalitat, algo que finalmente se produciu o 29 de setembro dese ano co famoso ja soc aqui. Deste xeito o punto partida das preautonomías foi a Operación Tarradellas, unha intelixente xogada de Suárez consistente no restabelecemento da Generalitat na figura do seu presidente no exilio. A medida efectuouse a través dun Decreto-Lei baseado no Artigo 13 da lei de Cortes franquista, e ademais de constituír un efectivo acto simbólico, servía de contrapeso ao poder da esquerda (PSC-PSOE e PSUC) na Asemblea de Parlamentarios catalá.Para a instauración do poder galego preautonómico pensouse tamén nunha personalidade galeguista que aportase lexitimidade histórica ao nomeamento (como se fixera con Tarradellas en Catalunya e se intentou facer con Leizaola en Euskadi). Soaron moito García-Sabell, Emilio González López, Paz Andrade ou Iglesias Corral e chegou a haber contactos serios con Bibiano Fernández Osorio-Tafall, que fora presidente da Comisión encargada do Estatuto de Autonomía de 1936, pero a iniciativa non foi adiante. Do mesmo xeito, o PSOE chegou a propoñer oficialmente a Ramón Piñeiro: Rosón e a UCD de Lugo simpatizaban coa idea, ao igual que Rivas Fontán ou Víctor Moro, e de feito, un xornalista galego chegou a facer de correo de UCD e propúxolle abertamente a Piñeiro a posibilidade de ser presidente.Máis aló de que non houbese unha figura tan representativa ou que asegurase de xeito simbólico unha continuidade histórica coas institucións republicanas como Tarradellas, o gran problema é que 1977 avanzaba a preautonomía galega atrasábasePorén, máis aló de que non houbese unha figura tan representativa ou que asegurase de xeito simbólico unha continuidade histórica coas institucións republicanas como Tarradellas, o gran problema é que 1977 avanzaba a preautonomía galega atrasábase. Dende comezos de novembro empezou a falarse nos medios da organización de grandes manifestacións pro-autonomía para o 4 de decembro. O grande obxectivo da mobilización era presionar o goberno central nas negociacións para outorgar a Galicia un réxime de preautonomía, que cada día se vían menos claras. Entre os parlamentarios galegos elixidos nas eleccións de xuño de 1977 existía un crecente malestar pola lenta negociación.O 4 de nadalA participación nas manifestacións superou todas as expectativas previasChegou a data. Ese 4 de decembro o Faro dedicáballe á Xornada pola Autonomía toda a súa portada, titulada a cinco columnas Adhesión de Galicia a la Xornada pola Autonomía e ilustrada por un dos carteis da manifestación, no que figuraba un dos lemas da marcha: Pra que non sigan decidindo por nós. Pra que a nosa terra escomence a ser nosa. Por unha autonomía que poda solucionar realmente os nosos problemas. Porén, na páxina tres do mesmo xornal, X. L. Franco Grande ofrecía unha visión menos optimista, un contraste, nun artigo titulado Autonomía sin foguetes, no que avisaba de que "ninguén pense que vai ser a autonomía unha panacea" pero tamén afirmaba que "é un paso adiante" e que "por iso mesmo debemos tomala moi en serio" pois "ímonos dispoñer a facer a nosa historia".Ese mesmo 4 de nadal Xosé Antón Gaciño publicaba en El Ideal Gallego un informe titulado La larga marcha por la autonomía no que o xornalista afirmaba que coas manifestacións dese día podía iniciarse "un novo camiño no nacionalismo galego". Gaciño auguraba que "en las fuerzas nacionalistas, incluído el recientemente creado POG, (...) se considera que las circunstancias y la correlación de fuerzas no aconsejan desentenderse de la reivindicación autonómica y dejarla sólo en manos de la derecha y de los españolistas, y dan el paso al frente en favor de la autonomía, con la intención de presionar lo más posible en su contenido y tratar de transformarla en algo más profundo, que pudiera abrir las posibilidades a ese futuro federalismo".Blanco Amor: "Os líderes están de máis cando a moitedume se convirte en protagonista"Finalmente, a participación nas manifestacións superou todas as expectativas previas. A este respecto, o 6 de decembro La Voz titulaba ocupando toda a súa portada: Galicia clamó por la autonomía e subtitulaba Gigantesca movilización popular: 100.000 manifestantes en La Coruña y 300.000 en Vigo e Es la mayor que ha habido en la historia gallega. Na mesma portada, o xornal salientaba que se chegara a un acordo total entre los negociadores y el ministro para a preautonomía de Galicia. No interior, o xornal dedicáballe sete páxinas completas ás manifestacións, baixo o epígrafe común de El domingo, Galicia pidió en la calle su autonomía. Mentres, nas páxinas dedicadas a Vigo, La Voz destacaba as declaracións de Paz Andrade, quen sinalaba que "Esto tiene que influír en las negociaciones con el gobierno", así coma as de Víctor Moro: "Clara vontade autonomista do pobo", Carlos Barros: "Salto histórico na conciencia nacional de Galicia" e Blanco Amor: "Os líderes están de máis cando a moitedume se convirte en protagonista"."Su autonomía, en suma, no es creación artificial, y, a más, viene amparada por un idioma y una Cultura de las que integran la Península. Que nadie pierda de vista el carácter popular del autonomismo galaico, que avanza pausada, pero severamente"Pola súa banda, o Faro abría a súa portada cunha inmensa foto da multitudinaria manifestación celebrada en Vigo, baixo un titular a cinco columnas que dicía: Testimonio unánime de Galicia por la autonomía. Tamén na portada, un texto informaba da participación de centos de milleiros de galegos nas marchas, que discorreran "pacifica e democraticamente" polas rúas. Asemade, o Faro concluía que "la fecha del 4 de diciembre se incorporará a la historia de Galicia". En catro páxinas interiores o Faro destacaba a participación de trescentas mil persoas en Vigo, que superaran amplamente os cálculos da organización; nun ladiño, ademais, o xornal salientaba que Galicia tiña "concencia de pobo diferenciado". Finalmente, El Pais cualificaba de Exito sorprendente o resultado das manifestacións celebradas en Galicia e salientaba que nelas participaran cerca de 400 mil persoas. Mentres, o editorial do xornal madrileño, titulado Las autonomías, salientaba que "Galicia tenía su estatuto autonómico ultimado y al borde de las Cortes republicanas el mismo día del estallido de la guerra civil. Su autonomía, en suma, no es creación artificial, y, a más, viene amparada por un idioma y una Cultura de las que integran la Península. Que nadie pierda de vista el carácter popular del autonomismo galaico, que avanza pausada, pero severamente". Este editorial contrastaba cou outro publicado o 25 de outubro no que afirmaba que (fóra de Catalunya e Euskadi) "el régimen provisional de esas autonomías (...) sólo se justifica allí donde sea una exigencia popular mayoritaria y la solución de una situación potencialmente explosiva. Tal vez Canarias sea, fuera de Cataluña y Euskadi, la zona más conflictiva y más necesitada de una fórmula provisional de urgencia".O impacto das manifestaciónsPara Xavier Navaza, a manifestación "influíu sobre todo en UCD. A partir daquel momento, non lle quedou outro remedio que concederlles aos seus (á UCD galega) a apertura dun debate autonómico en Galicia"Quedaba por saber se a xigantesca mobilización popular ía ter algunha influencia nas negociacións para acadar un réxime autonómico. Para Xavier Navaza, a manifestación "influíu sobre todo en UCD. A partir daquel momento, non lle quedou outro remedio que concederlles aos seus (á UCD galega) a apertura dun debate autonómico en Galicia. E iso abriu unha terceira vía: os cataláns e os vascos por un lado, o resto de España polo outro, e no medio outra vía, que levou a pensar en Galicia como un tapón". Vintecatro horas despois das mobilizacións o ministro Clavero Arévalo e os parlamentarios galegos chegaron a un primeiro acordo en Madrid sobre o texto do decreto preautonómico. Os xornalistas Gaciño e Rivas critican, con todo, a "ambigüidade" da convocatoria, da que din que "non se soubo enmarcar nun proxecto máis ambicioso (...) Faltou perspectiva nuns, e vontade noutros, para artellar aquel potencial que en pasos posteriores aportaría a presión necesaria nas probas de forza co poder central".Ao longo de 1978 o ministro para as Rexións no primeiro goberno democrático, o andaluz Clavero Arévalo, embarcouse nunha operación de sementar o Estado de réximes provisionais de autonomía (o que o propio Clavero denominou café para todos)Ao longo de 1978 o ministro para as Rexións no primeiro goberno democrático, o andaluz Clavero Arévalo, embarcouse nunha operación de sementar o Estado de réximes provisionais de autonomía (o que o propio Clavero denominou café para todos), nun intento de evitar que a reinstauración das autonomías catalá e vasca parecese un privilexio outorgado ás zonas máis ricas do Estado. Neste senso, Juan Luis Cebrián foi moi crítico coa forma en que UCD construíu o Estado das Autonomías: "el Gobierno debería darse cuenta de que Catalunya, Euskadi, Galicia y el archipiélago canario eran, de hecho, las cuatro únicas autonomías que urgían ser resueltas a corto plazo y civilizadamente. Hablar de privilegios en este punto resultaba tan alocado como inoperante". Para Soledad Gallego e B. de la Cuadra, Suárez utilizou, no tocante á cuestión autonómica, tácticas cambiantes pero axustadas a unha estratexia coherente, e pasou do café para todos, efectivo para frear o hipotético descontento polas concesións feitas a Catalunya e Euskadi, ao parón autonómico, unha vez que lle tocou a quenda a Galicia, que funcionaría como tope para as restantes autonomías.Nos primeiros meses de 1978 e malia a presión popular, o decreto que tiña que permitir a creación do réxime de preautonomía se atrasaba e entre os parlamentarios galegos de UCD callou o temor a ficar descolgados do pelotón de cabeza das outras dúas nacionalidades históricas. Daquela, os deputados galegos ameazaron a Suárez con votar en contra do vital proxecto de Lei de Eleccións Locais se Galicia non era sacada do segundo paquete, que compartía con Aragón, País Valenciano e Canarias. Suárez cedeu, e así Galicia obtivo a súa preautonomía un día antes (o 10 de marzo de 1978) que as outras tres comunidades. Porén, no BOE do 18 de marzo de 1978 publicouse o texto do Real Decreto Lei de preautonomía de Galicia xunto cos das tres rexións.Para Gaciño e Rivas, Galicia foi considerada durante todo o período da Transición como unha autonomía de segunda clase: "Os manexos dos políticos centralistas priváronlle do dereito que, a pesares de todo, tiña a ser tratada como as outras dúas nacionalidades históricas do Estado"Para Gaciño e Rivas, Galicia foi considerada durante todo o período da Transición como unha autonomía de segunda clase: "Os manexos dos políticos centralistas priváronlle do dereito que, a pesares de todo, tiña a ser tratada como as outras dúas nacionalidades históricas do Estado. Sen necesidade de chegar ás reaccións case espontáneas do 22 de novembro e 4 de nadal de 1979 había datos abondo para considerar que o pobo galego ten unha conciencia elemental da súa personalidade colectiva, pero os sociólogos oficiais (...) non tiveron en conta eses datos, e Galicia continuou, ao longo de todo o proceso de consolidación da democracia controlada, encasillada no capítulo de pobos susceptíbeis de ser sometidos a discriminación".


Trátase de que a música regrese ao seu medio natural: o escenario. O rexistro sonoro permitiu a complexidade, a depuración dos erros, a entrada da electrónica no universo musical. Sen dúbida, a música do século XX débelle moito ao continuo perfeccionamento dos medios de gravación. Mais en tempos de pandemia, co contacto humano restrinxido, apréciase máis que nunca o corpo a corpo do directo, o diálogo franco entre músicos que desfrutan tocando para o público e para si mesmos. Vol. 2 / Vatapá / Inquedanzas sonoras / 2021 / Once pezas / 11,95 euros O segundo disco de Vatapá constitúe unha especie de terceira vía: "música de estudio en directo", podería dicirse. É, claro, un disco producido, gravado, traballado nos seus detalles sonoros. Mais a escoita evoca un directo alegre e un tanto canalla, como de club nocturno no que a banda loita por facerse coa atención do público con todas as ferramentas ao seu alcance. Nesa batalla, o quinteto de Vigo ten o pulso gañado: a mestura de jazz, bossa nova e blues -sempre pasados polo filtro da moi persoal voz de Bea Míguez- recupera esa vía do jazz que se preocupa máis de ser música que de servir a unha etiqueta. A improvisación sobre temas máis ou menos coñecidos ofrece a posibilidade de adquirir unha personalidade que vén máis da práctica dos músicos que dun concepto previo ao que axustarse e, nese terreo, Vatapá logra estabelecer unhas regras propias que a confirman como unha banda asentada e ateigada de sorpresas. A versión do "Love in Vain" de Robert Johnson, por exemplo, transfórmase en algo completamente novo sen traizoar as súas orixes na música negra máis descarnada. E o clásico de Duke Ellington "In a Mellow Tone" adquire unha lixeireza que permite entrar no disco con expectativa e ganas de divertirse. Os músicos lúcense sen esquecer que forman parte dun colectivo, e iso deixa sitio para que quen escoita atope o lugar seguro desde onde gozar de temas limpos e funcionais nos que a melodía, o encadramento harmónico e, sobre todo, a atmosfera definen o marco. Déixase á improvisación a argumentación, os factores emocionais que achega cada músico. A paleta expresiva vai desde o intimismo de "Samba em Prelúdio" até a paixón contida de "Stormy Monday", desde o clasicismo aveludado de club sofisticado de "On the Sunny Side of the Street" até a calidez tropical de "Vou te Contar". E esa abordaxe fresca que non confía máis que na complicidade dos músicos converte o álbum nun recordatorio de que o jazz precisa do alento dos escenarios e do atrevemento do directo.


O referendo grego do pasado día 5 foi unha boa proba para medir a solvencia democrática dos dirixentes políticos que administran as institucións da UE e dos Estados que forman parte do club da moeda única. Comprobadas as reaccións rexistradas antes e despois da consulta, a conclusión é preocupante:a case totalidade dos implicados non superan o test de calidade que cabe esixir ás persoas que ostentan semellantes responsabilidades. Existe, sen dúbida, unha diverxencia no eido económico:o goberno alemán e a troika defenden a persistencia dun modelo que, ademais de provocar graves desfeitas no tecido social, non é quen de modificar os parámetros nos que se están movendo as economías periféricas. Se a diverxencia fose estritamente técnica, a solución sería doada:abondaría con analizar o sucedido en Grecia nos últimos cinco anos para concluír que os dogmas ditados dende Berlín e Bruxelas non resolveron os graves desequilibrios existentes senón que os agravaron profundamente. Porén, o cerne do problema está colocado noutro escenario: os poderes que hexemonizan a construción da UE non queren aceptar que o goberno de Syriza pretenda aplicar os compromisos programáticos que propiciaron o seu triunfo nas eleccións de xaneiro. Non admiten que haxa un goberno disidente no club. E por iso tratan de conseguir a súa derrota por terra mar e aire. Os poderes que hexemonizan a construción da UE non queren aceptar que o goberno de Syriza pretenda aplicar os compromisos programáticos que propiciaron o seu triunfo nas eleccións de xaneiro. Non admiten que haxa un goberno disidente no club Pódese discutir a táctica negociadora seguida polo goberno grego nos últimos meses, ou as formas exhibidas polo ex -ministro Varoufakis ou o momento elixido por Tsipras para convocar o referendo. Pero, dende unha óptica democrática, resulta imposíbel non concordar coa decisión de someter á consulta da sociedade grega a liña que se debe seguir nas relacións coas autoridades europeas. O contrario sería repetir o que se fixo no Estado español no ano 2010:daquela, Zapatero decidiu –pola presión da troika- cambiar radicalmente o seu programa electoral e mesmo chegou a un pacto co PP para modificar apresuradamente a Constitución para garantir o pago do débeda por riba de calquera outro gasto de carácter social ou produtivo.Velaí a grande diferenza entre ambos casos:as prácticas democráticas non son pezas accesorias que se deben subordinar, sempre, aos supremos designios dos mercados. Certamente, hai un conflito de lexitimidades democráticas porque a UE é un espazo de soberanías compartidas. A pelota estaba no tellado dos gobernos mais poderosos da Unión (e, por suposto, das súas respectivas sociedades): desexan que Grecia siga formando parte do proceso de construción europea ou prefiren que fique fora? A primeira opción esixía importantes concesións da troika para garantir unhas condicións de vida dignas para a poboación grega. A outra alternativa, abría un camiño descoñecido que pode ferir de morte os plans que figuran nos actuais tratados europeos. A decisión final dos poderes fácticos encabezados polo goberno alemán foi a materialización dunha obscena chantaxe:ou as autoridades gregas aceitaban un conxunto de medidas mais duras das que xa se programaran anteriormente ou deberían abandonar inmediatamente a zona euro. A decisión de Tsipras abre graves interrogantes sobre o futuro de Syriza e sobre a propia viabilidade da pertenza de Grecia á moeda común en semellantes condicións. A crise grega está certificando, mais unha vez, a desaparición da socialdemocracia tradicional como alternativa diferenciada no seo da UE A crise grega está certificando, mais unha vez, a desaparición da socialdemocracia tradicional como alternativa diferenciada no seo da UE. As graves descualificacións e ameazas emitidas polo presidente do Parlamento europeo -Martin Schulz- e outros membros do SPD que conforman a coalición gobernante en Alemaña ou polo presidente do Eurogrupo (o socialista holandés Dijsselbloem) demostran os niveis de identificación desta corrente política coas decisións que ven adoptando A. Merkel. As declaracións públicas de Pedro Sánchez permitiron visualizar a descolocación patética de quen pretende ser unha alternativa a Rajoy pero non pode agachar unha coincidencia básica no xuízo sobre o goberno de Syriza. Semella realista concluír que a condición necesaria para facer realidade un novo modelo de construción europea é o xurdimento de alternativas gobernamentais –polo menos nos Estados periféricos- que cuestionen as actuais lóxicas dominantes O desenlace da batalla desenvolvida nos últimos seis meses entre o goberno grego e os organismos da "troika" permite considerar que, polo momento, non existen marxes suficientes para negociar e acordar políticas significativamente diferentes das que emanan dos despachos de Berlín e Bruxelas. Mentres non se rexistren cambios nos comportamentos electorais das sociedades do centro e do norte de Europa, a relación de forzas non semella que vaia ser distinta da que hoxe coñecemos. Lembrando unha vella consigna dos anos setenta do pasado século ("Hai que criar un, dous, tres.. Vietnam") semella realista concluír que a condición necesaria para facer realidade un novo modelo de construción europea é o xurdimento de alternativas gobernamentais –polo menos nos Estados periféricos- que cuestionen as actuais lóxicas dominantes.


Summary: Vermudo III foi un monarca galego de vida breve pero intensa. Tocoulle suceder moi novo ao seu pai no trono e rematou convertido nos seus primeiros tempos nun refén do partido castelán e navarro, liderado na corte pola segunda esposa de seu pai, a infanta navarra Urraca Garcés. Os seus maiores apoios estiveron sempre na Galiza nuclear, onde pasou a súa infancia e recibiu educación na liña do acontecido cos seus antecesores. Morreu con 20 anos no campo de batalla, loitando nas proximidades de Burgos contra unha coalición de tropas castelás e navarras. Porén, o seu proxecto político, o do partido galego, tivo continuidade na súa irmá, a raíña Sancha, filla de Afonso V e de Elvira Mendes.

A morte de Afonso V puxo remate a un período de desenvolvemento e benestar do Reino da Galiza. A un tempo, retornou a inestabilidade interna, como consecuencia dos choques entre as faccións representativas das diversas realidades territoriais da coroa, e paralizouse o proceso de reforma administrativa e reforzo da institucionalidade comezado con Vermudo II e consolidado polo seu fillo. Asemade, a alianza do partido castelán coa monarquía navarra, convertida nunha sorte de árbitro da situación peninsular, tentou dobregar a hexemonía galega no espazo cristián peninsular.Os fillos de Afonso V souberon da morte do seu pai na Galiza nuclear. Mentres a súa filla Sancha se criaba na parroquia betanceira de Piadela, a carón de Fronilde Gundemáriz, filla do antigo aio de Vermudo II, Sueiro Gundemáriz, curmá de Rodrigo Romáriz, o seu primoxénito e herdeiro, Vermudo, era educado na área galega portuguesa, probabelmente por algún dos parentes da súa nai, Elvira Mendes. Neste sentido, o núcleo familiar do novo monarca foi o clan dos Goterres, co que estivo emparentado por liña paterna e materna. Un rei galego Vermudo III (1017-1037) foi un rei galego de comezo a fin. A maiores das súas ligazóns coa Galiza nuclear, onde residiu boa parte da súa vida, o seu círculo de confianza conformárono os cabezaleiros das principais familias da oligarquía galega. Nesta dirección, ocuparon as responsabilidades mais importantes no seu reinado Rodrigo Romáriz, Paio Mendes e Nuno Mendes, irmáns da súa nai, a raíña Elvira Mendes, ou Froila Mendes, neto de Mendo Gonzales. Asemade, xogaron un papel importante as autoridades relixiosas, como aconteceu nun primeiro momento co bispo compostelán Vistriario. O reinado de Vermudo III estivo cheo de complicacións O ensaísta Francisco Rodríguez lembra no primeiro tomo da súa obra Unha etapa estelar e conflitiva da Galiza como o historiador castelán-leonés José María Fernández del Pozo sinala deste monarca que "até a subida ao trono, Vermudo pasou a súa vida na Galiza e no norte de Portugal. Dentro do reino astur-leonés non hai dúbida de que esta rexión tiña unha personalidade tan forte que os seus magnates chegan a protagonizar rebelións dun alcance que quitan e poñen reis. Vermudo é un produto dos nobres galegos e, porén, cando subiu ao trono, estes mesmos magnates creáronlle innumerábeis problemas ao ver que os seus intereses particulares non eran debidamente defendidos". O reinado de Vermudo III estivo cheo de complicacións. Após acceder ao trono en 1028, a rexencia ocupouna a segunda esposa do seu pai, a infanta navarra Urraca Garcés, filla do rei pirenaico García Sánchez II e da súa muller, a nobre castelá Jimena Fernández, filla do conde de Cea, Fernando Vermúdez, e neta do conde de Saldaña, Diego Muñoz, outro nome dos Banu Gómez. Neste sentido, actuou como un instrumento dos intereses de Nafarroa e Castela na corte leonesa, entregando o control da xestión do reino galego ao seu irmán, Sancho Garcés III. Sancho Garcés III chegou a intitularse en diversa documentación como rei de León ou de Astorga. A este respecto, unha parte da historiografía chegou a formular que durante estes primeiros tempos a área galega portuguesa, canda a asturiana, ficou baixo o control de Vermudo e o resto do reino galego, en mans do monarca navarro. Malia que a historiografía españolista e leonesista negan a existencia dun conflito armado entre o rei galego e o navarro, a documentación galega contemporánea dá conta de diversos enfrontamentos, como acontecido en Castro Labio (Lugo) en 1032. Sexa como for, Sancho Garcés III aproveitouse das circunstancias do rei galego para gañar influencia no espazo ibérico. O control efectivo de todo o reino Vermudo III non conseguiu o control efectivo da totalidade dos territorios do reino galego até 1034. Neste momento, desapareceu calquera referencia a Sancho Garcés III como rei galego, sendo o único monarca citado como tal pola chancelería real Vermudo III. Asemade, as terras entre o Cea e o Pisuerga, cuxo condado herdara o rei navarro, pasaron a recoñecer a autoridade real do galego, que en febreiro de 1035 casara con Jimenez Sánchez, filla de Sancho Garcés III e da súa esposa, a condesa castelá Mumadona. Vermudo III e Jimena Sánchez foron pais dun neno, Afonso, excluído da liña de sucesión do trono tras a coroación da súa tía Sancha. O asasinato en 1029 do conde de Castela representou un duro golpe para a táctica galega A tensión entre Galiza e Castela volveu pairar durante todo o reinado de Vermudo III. A este respecto, as tentativas de achegamento promovidas polo rei galego pola vía matrimonial non tiveron os resultados agardados. Neste sentido, o asasinato en 1029 do conde de Castela, García Sánchez, cando se atopaba en León para contraer matrimonio coa irmá do monarca, a futura raíña Sancha, representou un duro golpe para a táctica galega. A situación complicouse aínda máis tras herdar o condado castelán a irmá do defunto, a raíña navarra Mumadona, pasando a dirixir este territorio o propio Sancho Garcés III. A altura de 1029, o rei navarro reparte as súas posesións entre os seus fillos. Así, o condado de Aragón pasou a mans de Ramiro, froito dunha relación extramatrimonial con Sancha de Aibar. O reino de Nafarroa herdouno García, primoxénito do seu matrimonio con Mumadona, coroado co nome de García Sánchez III. As terras de Sobrarbe e Ribagorza quedaron para o outro descendente, Gonzalo, ficando para o seu irmán Fernando o revoltoso condado de Castela, que conformaba a área máis oriental do reino galego. Precisamente, Sancha, a irmá de Vermudo III, rematou casando con este conde en 1032, nun matrimonio impulsado e aprobado polo rei galego. A historiografía españolista tentou situar neste momento o nacemento do reino de Castela. A isto contribuíu de modo fundamental a revisión do pasado nunha chave galegófoba comezada polo arcebispo de Toledo e chanceler de Fernando III, Jiménez de Rada e continuada até hoxe pola tradición maioritaria no conxunto estatal. Neste sentido, o punto de partida para esta tese xorde dun texto do arcebispo, onde afirma que "após o rei Sancho ter o condado de Castela, ensanchou tanto o condado de Burgos que de alí en adiante non lle chamaban 'condado' senón reino, con todas as da lei". O nacemento do Reino de Castela A documentación contemporánea desmente a posición enunciada por De Rada e seguida até a actualidade. Nesta liña, o investigador leonés Ricardo Chao lembra que "Fernando rubrica a documentación de San Millán da Cogolla, de San Juan de la Peña, San Pedro de Cardeña ou do Infantazgo de Covarrubias como conde baixo a autoridade de Vermudo III". Ao tempo, destaca que "a realidade é que Fernando só gobernaba unha cuarta parte do antigo condado castelán, porque o núcleo Castella Vetula correspondéralle a García, o primoxénito, así como Araba, a Bureba, a Trasmiera e a comarca de Oca". Na mesma dirección, Anselmo López Carreira apunta que "en puridade o Reino de Castela só inicia a súa andaina en 1157, tras a morte de Afonso VII". Malia que as circunstancias da batalla foron recollidas en diversas crónicas, as razóns concretas deste choque entre galegos e casteláns fican por precisar Francisco Rodríguez explica que "na realidade, un reino de Castela con entidade política, definido como tal, aparece co Afonso que a historiografía española chama VIII". Na mesma orientación, defende que até 1157 "fora só un ou varios condados dependentes vasalaticamente do rei da Galiza e León ou de Nafarroa-Aragón. Certo que Fernando I comezou a considerar que era unha das entidades territoriais que, en calquera división feudal, habería que contemplar como outro reino, aínda que de rango menor, como así fixo, entregándollo ao seu fillo Sancho, que non deixou de sentirse marxinado". Vermudo III morreu o 20 de agosto de 1037 en Tamarón (Burgos) loitando contra unha alianza das tropas castelás e navarras. Malia que as circunstancias da batalla foron recollidas en diversas crónicas, a maioría delas con versións contraditorias, as razóns concretas deste choque entre galegos e casteláns fican por precisar. Neste sentido, todo apunta a un novo conflito entre o partido galego e o castelán-navarro pola hexemonía no espazo cristián peninsular, na liña do acontecido ao longo do século X e nas seguintes centurias. A morte deste monarca situouse tradicionalmente como a fin dun ciclo político e o comezo doutro. Neste argumento, caeu o propio Benito Vicetto, quen afirmou que co falecemento de Vermudo III rematou a dinastía galega, sendo esta tese sustentada polo groso da historiografía. Sen ir máis lonxe, Sánchez Albornoz considerou que coa batalla de Tamarón "inaugurouse en verdade unha nova etapa na historia de España", pronunciándose nunha orientación semellante o seu par Americo Castro. Anselmo López Carreira afirma que "foi no final do reinado de Vermudo III onde tradicionalmente se colocou a bisagra entre dúas épocas. Isto viña desde logo xustificado pola conclusión violenta -mesmo épica- da súa vida e reinado mais tamén en moi boa medida porque entón se quixo ver o remate dunha dinastía (galego-leonesa) e o inicio doutra entendida como castelá e, por ende, do propio reino de Castela. Mais estes supostos sepáranse por completo da realidade: Tamarón foi un suceso brusco e provocou cambios, mais nin se extinguiu a dinastía galega nin se impuxo outra castelá". Ulf, un viquingo ao servizo de Vermudo III As relacións entre os galegos e os nórdicos precisan de novas focaxes e liñas de interpretación. Até agora a maior parte das investigacións e publicacións teñen posto o acento nas expedicións de saqueo levadas adiante polas xentes do norte, esquecendo o marco de relacións que se puidera ter estabelecido entre un e outro pobo e mesmo o asentamento, durante períodos máis ou menos longos, dos viquingos na Galiza, cuestión que ofrece poucas dúbidas. Ulf apoiou a Vermudo III na súa loita contra o partido castelán e navarro Un caso paradigmático disto dáse con Jarl Galizu-Úlfr, Ulv Galiciefarer ou Galicieulf, 'O galego' ou 'O lobo galego'. Segundo anota para 1028 a famosa Knytlinga Saga, "… marchou nunha expedición viquinga a Occidente e conquistou Galiza, que arrasou e saqueou conseguindo un gran botín; e por iso era chamado Ulf 'O Galego'. Neste sentido, a documentación coñecida sobre Ulf situouno como un membro dunha familia nobre, probabelmente fillo de Ulf Thorgilsson, un sueco que casou coa filla do rei danés Svend I. Na mesma dirección, a saga de Santo Olaf referiuse a Ulf como un lugartenente de Canuto O Mozo. Ulf apoiou a Vermudo III na súa loita contra o partido castelán e navarro. A este respecto, un documento galego de 1032, recollido por Flórez na España Sagrada, certificou o asalto, por parte dun exército galego e viquingo mandado polo conde Rodrigo Romariz, un dos nobres do núcleo duro de Vermudo III, do Castro Labio, unha fortificación situada perto da igrexa lucense de Santa Mariña, onde se refuxiaban "tropas vascas" enviadas polo rei navarro, enfrontado na altura os galegos. Precisamente, as fontes contemporáneas árabes, europeas e peninsulares adoitan referirse os habitantes do reino de Nafarroa como vascóns. A batalla de Castro Labio enmárcase na loita entre Sancho Garcés III de Navarra e o partido castelán contra os galegos encabezados por Vermudo. Nesta dirección, o combate sitúase historicamente no momento en que o rei navarro asinaba diplomas como monarca de León ou de Astorga. Nesa liña, o referido combate en terras luguesas non foi o único rexistrado neste período entre os seguidores de Vermudo e as tropas de Sancho Garcés III de Navarra, documentándose numerosas choques en diversos puntos do reino, como o Bierzo, Astorga ou Saldaña. A súa presenza na Galiza alongouse arredor de vinte anos A marcha de Ulf do Reino da Galiza asóciase maioritariamente á súa derrota a finais da década de 1040 polos exércitos do bispo compostelán Cresconio, nun contexto que lle sería desfavorábel polo acceso ao trono galego do seu antigo inimigo Fernando I. A esta opinión téñense sumado autores como González López, pero tamén en épocas recentes Vicente Almazán, ou Sánchez Pardo, manifestándose máis escéptico Helio Pires, ao negar a existencia de documentos que confirmen a data ou a propia batalla. Sexa como for, a súa presenza na Galiza alongouse arredor de vinte anos. A redescuberta da tumba de Ulf en Dinamarca a finais de 2016, atopada inicialmente á volta de 1951 con motivo das obras dunha estrada, espertou de novo a atención sobre o personaxe. Neste sentido, recentes investigacións indican que unha neta del, Ulf Bothild Thorgunnsdatter, casou co rei danés Eurico I, morrendo nunha viaxe a Xerusalén. Desa relación naceu Canuto Lavard, santo da Igrexa católica, cuxo fillo Valdemar, tataraneto de Ulf, reinou co sobrenome do 'Grande', vinculando a súa estirpe, por medio dunha activa política matrimonial, coas familias reais suecas, francesas ou saxoas.


Summary: Ser testemuña é entender. Alicia Martínez entende moi ben os factores de tempo e distancia, así presenta esta serie enmarcada na tradición da fotoreportaxe.

A cámara de Alicia viaxou a Montevideo no ano 2015, onde comezou este proxecto, cunha temática revisitada numerosas veces, máis viva do que nunca. A migración, a identidade, a lembranza. Os protagonistas en concreto, galegos que xa hai tempo dividiron as súas raíces. Que nos une a todos nós, habitantes do mundo? Que nos empuxa a, nun momento dado, abandoar a terra que máis queremos? O traballo céntranse en tres elementos, a persoa, o lugar e o seu recordo, na forma dun obxecto. É un baile de imaxes na que a fotógrafa tenta asumir a súa posición obxectiva de rexistro, pero sempre, inevitable, exponse unha maneira de ollar. O traballo céntranse en tres elementos, a persoa, o lugar e o seu recordo, na forma dun obxecto Neste caso a auga é para Alicia un elemento metáforico indispensable. O elemento líquido que permite o fluír da memoria, a conexión dun lado e doutro do Atlántico, tamén conecta a artista coa obra. Ela viaxou, eles tamén viaxaron. Os dous diferentes tipos de movemento, e diferentes experiencias vitais. Tamén, en "Memorias de Auga" hai un proceso de coñecemento, de exploración da propia orixe que se traslada á fotografía. Non se espía, escóitase ao que vai ser retratado e viceversa. As previas conversas de Alicia e a súa atención con estes galegos quedan latentes, en contraste con outros traballos no campo da fotoreportaxe. As imaxes son directas e contemplativas , presentan a escena con naturalidade, cun chisco de intimidade en cada unha, por facer do obxecto querido o centro de atención, e contar así quen é o suxeito. O lugar dos encontros, no ámbito ambiguo entre o público e o privado dun bar, sitúa a historia. Convida ao espectador a pesquisar sobre un mapa nun acto case involuntario. As imaxes son directas e contemplativas , presentan a escena con naturalidade, cun chisco de intimidade en cada unha Perseguindo unha historia única, Alicia presenta estas "doces atmosferas que intentan levar a contraria á distancia"- nas súas propias verbas. O concepto: a migración e as súas bifurcacións; o modus operandi: un ollar próximo e honesto. Sorprende moi gratamente esta primeira exposición individual dunha fotógrafa que aínda ten moito por contar. Estaremos atentos, do seu devir neste ámbito maioritariamente copado por aventureiros. Polo momento, temos a sorte de desfrutar o seu estreo na casa Museo de María Pita.