Summary: Xa está no prelo o número 372 do semanario en papel Sermos Galiza, á venda na loxa a partir da noite da cuarta feira e nos quiosques a partir da quinta feira.

O mapa político da Galiza após os comicios realizados o pasado domingo, 10 de novembro, móstrase notabelmente diferente ao que ficou após as eleccións do 28 de abril. Unhas mudanzas que, en tan só seis meses de diferenza, deixan ver como se aliñaron as forzas políticas e como se anuncian cambios a tan só menos dun ano vista das eleccións ao Parlamento de Galiza. Abrimos un novo número do semanario Sermos Galiza en papel cunha reportaxe sobre o mapa político da Galiza perante a nova situación política e a que está por vir. Xa á venda na loxa e a partir da quinta feira nos quiosques. En Opinión contamos neste novo número coas plumas sempre a punto de David Otero e Marga do Val, a entrega de "A ollo nu", sección que semanalmente asina Xoán Costa, e o humor gráfico das mans de Tokio e Carlos Latuff. Nós Diario xa está cun pé na rúa. E é que faltan menos de dous meses para que Nós Diario, o novo medio de Sermos Galiza S.A., vexa a luz. O 2 de xaneiro de 2020 sairá do prelo o diario en papel e mais o diario dixital. Porén, a finais deste novembro, poderedes ter nas vosas mans o primeiro número cero. Que temáticas tratará Nós Diario? Que días se editará? Desaparecerá Sermos Galiza? En Sociedade resolvemos todas estas dúbidas, e moito máis, sobre como será Nós Diario. Alén disto, nesta sección tamén mergullamos na historia do Consello da Galiza, outro exemplo do xenio político de Castelao, aínda por rematar. En Economía mergullamos na segunda vida do lúpulo galego, tamén chamado "ouro verde", pois o seu cultivo volve gañar presenza grazas ao Centro de Investigacións Agrarias de Mabegondo e ao grupo Hijos de Rivera, que emprega a súa flor para a elaboración das súas cervexas. Xa na análise política debullamos a precaria situación da Corporación Radio Televisión de Galiza, da que hai anos, sindicatos e cadro de persoal veñen alertando do seu desmantelamento. Á parte, poñemos o foco na loita contra o extractivismo na Galiza, nas denuncias que realizan plataformas veciñais contra empresas mineiras e contra a Xunta de Galiza ao incumpriren a normativa europea. Internacional lévanos até Bolivia e o golpe de Estado que deixa Evo Morales en fóra de xogo. Tamén damos conta da liberación de Lula da Silva, cunha crónica que chega a Sermos Galiza desde o corazón de São Paulo, no Brasil. O Fóra de Serie abre cunha reportaxe sobre a exposición 'Galiza, un relato no mundo', comisariada por Manuel Gago, composta por 300 pezas, algunhas inéditas na Galiza, que contan as historias do país. Entrevistamos a actriz María Vázquez (Vigo, 1979), cando vén de recibir o Premio Cineuropa. Continúa o Fóra de Serie coas críticas semanais de cinema e literatura, da man de Mario Regueira e Andrés Castro. Ademais, non faltan as colaboracións de Pepe Barro e o seu "Botar un ollo", as letras miúdas de Xosé García, a sección "Da banda de acolá" de Xulio Carballo, a poesía "Das africanas praias", da man de Xoán Costa, e "Os campos do terror" da man de Cilia Torna. Pechamos o número cunha camiñada pola costa, de Ribeira á Pobra do Caramiñal, coas recomendacións do colectivo Xea, e o selfie co rostro de Martín Fernández Calo, historiador que vén de ser galardoado co Premio Manuel Murguía de ensaio. No Afondo, O segundo sexo de Simone de Beauvoir. O número 372 de Sermos Galiza xa está dispoñíbel na loxa e nos quiosques.


Summary: A Consellaría dá a coñecer as súas "normas propias" do Real Decreto de medidas urxentes en educación.

O conselleiro de Educación, Román Rodríguez, presentou hoxe as "normas propias" da Galiza no marco do desenvolvemento do Real Decreto de medidas urxentes da educación (denominado nalgúns sectores como o decreto de aprobado xeral) coas que se busca, afirma, "non rebaixar o nivel". Deste modo, coa resolución publicada pola Xunta vólvese aos criterios anteriores que xa rexían na Galiza antes da incidencia da pandemia, de forma que para titularse en Bacharelato haberá que aprobar todo. O conselleiro di que o decreto xeral é "moi prexudicial para unha sistema educativo como o galego", que se sitúa "en postos de referencia" Sucede o mesmo de forma xeral na ESO, "agás casos moi excepcionais" polos que se poderá obter o título con dúas materias suspensas se hai acordo do equipo docente -sempre que non sexan conxuntamente lingua e matemáticas-. En declaracións aos medios en Compostela -nunha visita ao centro Lamas de Abade-, o conselleiro cargou contra este decreto impulsado de forma "unilateral" polo Goberno español, xa que, considera, "racha a igualdade de oportunidade" e "desprestixia en gran medida o traballo de docentes e familias". O conselleiro di que o decreto xeral é "moi prexudicial para unha sistema educativo como o galego", que se sitúa "en postos de referencia".


Summary: As forzas de seguridade tramitaron 67.198 propostas de multa no país nos dous períodos nos que se estabeleceu esa ferramenta de control: do 14 de marzo ao 20 de xuño de 2020 e do 26 de outubro de 2020 ao 24 de marzo de 2021.

A Secretaría de Estado de Relacións coas Cortes e Asuntos Constitucionais vén de responder unha pregunta do PP sobre os comportamentos sancionábeis das e dos galegos durante os dous estados de alarma que impuxo o Goberno español desde que comezou a crise sanitaria. Segundo este organismo, as forzas de seguridade tiveron que facer 67.198 suxestións de multa no país entre o 14 de marzo e o 20 de xuño do ano pasado e o 26 de outubro de 2020 até o pasado 24 de marzo que decaeu a vixencia desta ferramenta de control. A Policía Nacional fixo case 20.000 dos trámites (19.749), mentres que a Garda Civil tramitou 35.122 propostas. O resto das demandas de sanción, 12.327, foron enviadas por corpos da Policía Local de distintas localidades. Por zonas, nas comarcas atlánticas do norte do país houbo máis incumprimentos por parte da cidadanía. No primeiro estado de alarma, cando comezou a notarse a pandemia, a Delegación do Goberno do Estado na Galiza contabilizou 11.659 procedementos polo que a maior parte das actitudes reprobábeis déronse no segundo período, moito máis longo en tempo e con outra sensación colectiva sobre o virus. O número total de expedientes burocráticos abertos representa practicamente o 5% do global rexistrado no Estado español.


Summary: Un bo número de antidisturbios obrigaron a abandonar as instalacións do edifico público a todas as persoas alí presentes, moitas delas menores de idade. Houbo ferid@s e danos materiais. Nesta cuarta, tres concentracións en Lugo, Compostela e na cidade das Burgas rexeitarán unha intervención policial "represora e violenta"

A Policía española disolveu esta cuarta feira, de madrugada e pola forza, o peche que oito organizacións estudantís mantiñan na biblioteca municipal de Ourense en contra dos recortes no ensino público. No peche participaban menores de idade. A máis nova é unha muller de 13 anos Segundo a información facilitada a este xornal, o encerro foi interrompido ao redor das 2.30 horas "con suma violencia" por un bo número de antidisturbios. Despois de tres avisos "que foron seguidos", unha carga policial "desproporcionada e aproveitando que se trataba dun peche de mozas e mozos" baleirou o edificio público, causando danos materiais tanto no mobiliario como nas pertenzas das persoas alí presentes. Houbo tamén danos persoais, estudantes ferid@s de diversa consideración, se ben ningunha delas está grave. No peche participaban menores de idade. A máis nova é unha muller de 13 anos. "Esnaquizaron unha mesa da biblioteca, e a un dos compañeiros arrincáronlle, literalmente, a camisola", describiron fontes dos colectivos convocantes: Galiza Nova, Xuventude Comunista, Adiante, Ami, Liga Estudantil, Liga Comunista Libertaria, 15-M Asemblea Aberta Ourense e Estudantes sen Futuro. Todas estas organizacións coinciden ao denunciar a actitude policial. Así, Saleta Chao, militante da Liga Estudantil, condenou o desaloxo e interpretouno como "máis unha mostra do que hai: aquí non se pode nin protestar polo que é noso". Diante da situación, o Partido Popular "ten que rectificar porque xa non é só un problema polo recorte de servizos públicos. É un problema para a liberdade de expresión", espetou Iria Aboi desde Galiza Nova, e engadiu que "non é de recibo tratar de boicotear as mobilizacións contra as súas políticas, sexan cidadás sexan estudantís". Saleta Chao: "A carga foi máis unha mostra do que hai: aquí non se pode nin protestar polo que é noso" E é que desde a Xunta de Galiza comezaron a remitir xa circulares aos centros de ensino para aconsellar o agrupamento de alumnado de distintos cursos; e os peches rotatorios que vén convocando a Plataforma Galega en Defensa do Ensino Público en diferentes localidades do País contra o Real Decreto dos recortes na Educación tiveron como prólogo a visita da policía española "para preguntar se todo era legal, se estaba consentido", tal e como narrou Aboi.A consellaría que dirixe Jesús Vázquez meteu man tamén o 10 de Maio, folga nacional a prol do ensino público e en galego, con "coaccións" nas aulas no IES Ollos Grandes de Lugo, IES o Perdouro de Burela, IES Xesús Taboada Chivite de Verín , IES Virxe do Mar de Noia e no Instituto Galego de Formación de Acuicultura da Illa de Arousa. Iria Aboi: "O PP ten que rectificar porque xa é un problema até para a liberdade de expresión" A Plataforma Galega finaliza a campaña de peches xustamente na cidade das Burgas. "Imaxino que aí non se atreverán a cargar", argumentou Saleta Chao, para enfatizar a convición de que o desaloxo na biblioteca pública de Ourense se produciu "porque eran simplemente estudantes". Chao, que secunda o peche que a Liga Estudantil mantén na facultade de Historia, en Compostela, viviu a carga policial "en directo", despois de recibir un aviso polo Twitter. As imaxes foron emitidas via streaming por unha web-cam que nese momento había conectada. "Non viamos nada. Só se escoitaban berros e golpes", contou, e condenou, máis unha vez, unha intervención policial "represora e violenta". As organizacións estudantís que convocaran o peche manifestaron a súa solidariedade co estudantado de Ourense, e marcaron concentracións de apoio que se realizarán nesta cuarta segundo a información que segue: Lugo: ás 19.00 diante da biblioteca IntercentrosCompostela: ás 19.00 na praza do TouralOurense: ás 20.00 diante da Subdelegación do goberno españolA Coruña: ás 20.00 no Obelisco Vigo: ás 21.00 na Farola NOTA: o video foi partillado no noso Facebook por Tirso Fernández


Summary: Celta e Deportivo volven verse as caras 18 meses despois do último enfrontamento en Primeira. Percorremos as peñas duns e doutr@s ante o partido máis agardado, mesmo alén do Padornelo.

Gol de Nolito e os berros de celebración abrouxan un bochinche de México DF. Mete tanto Fariña e un pub de Londres estoupa en aplausos. Ambas as dúas cousas poden acontecer perfectamente a partir das 22:00 horas desta terza feira (se os mencionados xogadores meten os goles, claro) pois en ambas as dúas cidades tamén se vai vivir 'O noso derbi'. Na mega-urbe centroamericana hai peña celtista de vello. Na capital británica existe unha deportivista. Dous exemplos do tecido sentimental-futbolístico que aniña alén dos lindes de Galiza. Hai por volta de 260 peñas federadas do Celta e do Deportivo. 'Somos Celtistas', Federación de Peñas do RC Celta de Vigo (FPC) confirmou a Sermos Galiza que no seu seo están rexistradas 113 peñas. Hai máis pero non están na federación e contabilizalas con exactitude é unha tarefa na que as cifras non sempre cadran. Do Deportivo hai federadas 147 peñas segundo figura nos dados da Federación de Peñas do RC Deportivo (FPD). Ao igual que acontece cos veciños celestes, hai máis peñas que as rexistradas (hai quen sinala perto de 150 só en Galiza e perto de 180 en total), mais contabilizalas con exactitude non sempre é doado. Coruña máis branqui-azul ca Vigo celeste? Os dados das dúas Federacións permiten comprobar que na cidade da Coruña hai máis peñas deportivistas que celtistas hai na de Vigo. Son algo máis de medio cento as federadas na urbe de María Pita mentres que na de Cachamuíña son 36. A distribución de peñas do Deportivo por toda Galiza complétase coas 51 que hai na provincia da Coruña, 11 na de Lugo (incluída a máis antigua das peñas federadas do Dépor, a de Vilalba), 6 na de Ourense e 4 en Pontevedra. En Vilalba están a peña máis veterana do Deportivo (1952) e do Celta (oficialmente 1969 mais existente desde os 40) De por parte, a 'armada celeste' ten 39 peñas na provincia de Pontevedra (sen contar as 36 de Vigo), 8 na provincia de Lugo (entre elas a de Vilalba, tamén a máis veterana das federadas, coma no caso do Dépor), outras tantas na da Coruña e 7 en Ourense (provincia que conta coa 'benxamina' da FPC, unha nova no Ribeiro). Feitas as sumas, Galiza acolle un cento de peñas celtistas mentres que o número das deportivistas é de por volta de 125. Embaixadas de sentimento ao longo do Estado español No Estado español tamén hai peñas dos dous principais equipos galegos. Unha ducia de agrupacións con paixón polo Celta están espalladas polos diferentes territorios: Catalunya, Andalucía, Euskadi (2, en Eibar e Bilbao), Madrid (outras 2), Valencia (2), Mallorca, Castela (3). Na conta do deportivo, 14 peñas vibran coa equipa coruñesa no Estado español: Desde Euskal Herria (3) até Canarias, pasando por Asturies, Canarias, O Bierzo, Madrid, Catalunya... Entre as peñas máis novas, a de Arbo e Ribeiro (Celta) e a de Santiago (Dépor), que colle o relevo da anterior existente na capital de Galiza Latinoamérica celtista e Europa deportivista 'Somos Celtistas' constata que na Federación hai rexistradas tres peñas de Latino-américa: Santo Domingo, Venezuela e México. O celtismo a aniñar e se expandir polo continente americano da man da forte presenza galega froito das vagas de emigrantes galeg@s que houbo a países coma o mexicano e venezolano. Ningunha peña do Dépor con presenza no outro lado do Atlántico figura na relación das rexistradas na federación. Mais as tornas cambian cando poñemos a vista en Europa. No 'vello continente' hai tres peñas deportivistas: Gran Bretaña, Suíza e Francia.Tres estados receptores de emigración galega no pasado e tamén na actualidade. Ningunha celeste nas proximidades que lles poida facer arrabear. O Celta non ten peñas federadas alén dos Pirineos. Unha illa celeste Hai peñas do Celta e Dépor que coinciden no nome ('Centolos' ou 'Fernando Vázquez') e hainas mesmo que coinciden co mesmo nome na mesma vila. É o caso de Rianxo, onde tanto a asociación d@s seareir@s celtistas como a d@s deportivistas se denominan 'Rianxeira'. A canción popular da que toman o nome, porén, semella máis ligada a Balaídos (se ben en tempos tamén sonou en Riazor), onde foi acollida como unha especie de 'We are the champions' do país. A isto, engadir que a sede d@s celtistas rianxeir@s está no Feliciano, o restaurante no que por primeira vez sonou A Rianxeira fóra de Arxentina (onde foi composta en homeaxe a Castelao por 2 rianxeiros emigrados). Castelao, porén, din os máis vellos, tiraba polo Pontevedra. E cales son as peñas máis numerosas das respectivas afeccións? Da FPD non deron resposta. Desde a Federación de Peñas do RC Celta confirmaron o que todo o mundo sabe no celtismo: Non hai outra como 'Carcamáns', da Illa de Arousa. Esta peña ten máis de 600 soci@s nun concello que anda a rozar os 5.000 habitantes. O 12% do total de habitantes da Illa están asociados a esta agrupación de seareir@s celestes.


Summary: A Comisión Europea endurece as medidas contra Rusia. Prevé vetar os seus medios de comunicación así como fechar o espazo aéreo europeo para aeroplanos rusos.

A presidenta da Comisión Europea, Ursula von der Leyen, vén de asegurar que o fechamento progresivo do espazo aéreo europeo que están a aplicar os Estados membros afectará tamén "os jets privados dos oligarcas", no marco dun endurecemento das medidas contra o Kremlin que inclúe tamén o veto aos seus medios de comunicación, Russia Today e Sputnik. "Propoñemos unha prohibición para todos os aeroplanos propiedade de rusos, rexistrados en Rusia ou baixo control ruso", dixo Von der Leyen, nunha comparecencia sen preguntas, acompañada do Alto Representante de Política Exterior da UE, Josep Borrell, para explicar o endurecemento das sancións que ultima a Comisión Europea. O obxectivo é que ningún avión propiedade dunha persoa física ou xurídica rusa poida "sobrevoar, aterrar ou despegar" en territorio da Unión Europea, un veto que se aplicará a "os jets privados de oligarcas", segundo subliñou a política alemá. Un total de 18 países europeos fecharon xa o seu espazo aéreo aos avións rusos en represalia polo conflito en Ucraína, incluídos grandes potencias como Alemaña, Italia ou Francia, que anunciaron tamén hoxe esta restrición. Bélxica, Islandia, Dinamarca, Luxemburgo, Finlandia, Irlanda, Letonia, Estonia, Lituania, República Checa, Bulgaria, Romanía, Austria, Polonia e tamén o Estado español fecharon igualmente o seu espazo aéreo, co que se suman a Reino Unido, que anunciou a medida a semana pasada. Vétanse Russia Today e Sputnik Von der Leyen destacou outro "paso sen precedentes", o veto "á máquina mediática do Kremlin", polo que quedará prohibida a difusión da televisión Russia Today e da axencia de noticias Sputnik así como as súas filiais, a quen a UE fai responsábeis de contribuír á "desinformación" difundindo "mentiras para xustificar a guerra de Putin". "Estamos a desenvolver ferramentas para prohibir a súa desinformación tóxica e daniña para Europa", apuntou a xefa do Executivo comunitario, que confirmou que se preparan máis medidas sancionadoras contra o réxime bielorruso de Lukashenko pola súa "axuda a Moscova".


Summary: A carreira polo liderado socialista quéntase no ecuador da campaña

O secretario xeral do PSdeG e aspirante nas primarias do partido a revalidar no liderado, Gonzalo Caballero, acudiu este 12 de outubro a Cedeira para manter unha xuntanza coa militancia socialista deste concello, a quen expuxo o seu proxecto para "un PSdeG gañador desde a esquerda e coa forza da militancia". O obxectivo, dixo, é "dar a Galiza, ás galegas e os galegos, a mellor alternativa de progreso" e gañar as seguintes eleccións, as municipais e estatais de 2023. O socialista afirmou querer "un PSdeG galeguista, feminista, ecoloxista e claramente de esquerdas que traballe cada día por ofrecer aos galegos e ás galegas solucións aos seus problemas e inquedanzas, amosando que somos a alternativa ao PP". Por iso, asegurou, seguirá recorrendo as agrupacións do PSdeG para trasladar á militancia "o mellor para o futuro do noso partido e da Galiza". Paralelamente, o candidato que rivaliza con Caballero polo liderado do partido, Valentín González Formoso, secretario xeral do PSdeG coruñés e presidente da Deputación da Coruña, reivindicou este 12 de outubro un socialismo "comprometido" cos intereses da Galiza que "mellora a vida de persoas". No marco dun encontro en Ortigueira, sinalou que "os feitos son máis elocuentes que as palabras", polo que apostou por "un socialismo útil". En clara referencia ao seu rival, afirmou que "está ben predicar o socialismo, pero sobre todo hai que practicalo. Nós facémolo cada día, aplicando políticas que melloran a vida das persoas desde as Administracións que están máis perto da cidadanía". Neste sentido, destacou a "batalla" levada a cabo en primeira liña polos municipios para "facer fronte ás terríbeis consecuencias da Covid-19" e asegurou que a Galiza "precisa dun PSdeG "con criterio nos asuntos de país" e "perto das persoas". A este respecto, Formoso lembrou que a Deputación da Coruña "incrementou 137% o gasto social para non deixar ninguén atrás na saída da crise" e "destinou 25 millóns de euros a axudas directas aos sectores máis afectados pola pandemia". Do mesmo modo, resaltou "a recuperación para o público" dos servizos de emerxencias, como o Consorcio Provincial de Bombeiros. "Estar á beira da xente é a nosa forma de ser, a nosa forma de gobernar", subliñou. Así, asegurou que a Galiza precisa dun PSdeG "con criterio nos asuntos de país" que se sitúe "perto das persoas e a realidade social" e que, ademais de "sinalar os problemas", propoña "solucións". "O PSOE non é un instrumento en si mesmo, senón un instrumento que mellora a vida da xente", afirmou Formoso, que apostou por un PSdeG "útil para a sociedade e comprometido cos intereses da Galiza".


Summary: Durante anos eu sostiven que había que traducir A esmorga. Era imperativo para a difusión internacional da cultura galega, así como para a normalización da propia cultura galega en Galicia. A principios de marzo de 2010 estaba dándolle os últimos retoques á tradución, cando souben da iniciativa de Xosé Manuel Dasilva, de recuperar varios fragmentos breves do texto que a censura franquista borrara. Deste modo, On a Bender vai ser a primeira tradución d'A esmorga na súa versión restaurada a calquera idioma, e neste caso tamén a primeira ao inglés.

Durante anos eu sostiven que había que traducir A esmorga. Era imperativo para a difusión internacional da cultura galega, así como para a normalización da propia cultura galega en Galicia. Ano tras ano, cada vez que contrastaba esta miña opinión, os lectores galegos afirmábanme que era a mellor novela galega, ou a súa preferida. Entón, en xaneiro de 2009, cando a Deputación de Ourense e o PEN Club de Galicia ofrecéronme a posibilidade de producir a primeira tradución da obra, non puiden rexeitar a proposta. Entablouse un diálogo entre Galaxia e Planet, a editorial galesa que xa publicara traducións de Castelao, Ferrín e Casares, e así atopamos un fogar axeitado para o proxecto. On a Bender vai ser a primeira tradución d'A esmorga na súa versión restaurada a calquera idioma, e neste caso tamén a primeira ao inglés A principios de marzo de 2010 estaba dándolle os últimos retoques á tradución, cando souben da iniciativa de Xosé Manuel Dasilva, profesor no Departamento de Tradución e Interpretación na Universidade de Vigo, de recuperar varios fragmentos breves do texto que a censura franquista borrara. De por parte, unha demora loxística permitiume engadir eses anacos á versión inglesa. Deste modo, On a Bender vai ser a primeira tradución d'A esmorga na súa versión restaurada a calquera idioma, e neste caso tamén a primeira ao inglés. Foi una tradución esixente e moi intensa, pero creo que captura os vivos diálogos e o sentido de escuridade implacable e subterránea da novela en galego. A experiencia tradutora sobranceou para min a necesidade de crear un auténtico superdicionario galego, e tamén un dicionario galego-inglés, como non. O recurso ao que tiven que recorrer con máis frecuencia foi o dos humanos, galegos nativos, para descifrar o mesto texto galego-ourensán de Blanco Amor, ademais das súas idiosincrasias sintácticas e poéticas. Comentoume o outro día Luís González Tosar que Blanco Amor lle confesara, cara ao final da súa vida, o seu soño de ver unha versión inglesa da súa novela máis sonada Comentoume o outro día Luís González Tosar que Blanco Amor lle confesara, cara ao final da súa vida, o seu soño de ver unha versión inglesa da súa novela máis sonada. Este venres, 30 de marzo damos comezo en Cardiff, a capital galesa, a unha serie de lanzamentos da tradución en inglés. Vou presentar a obra, falar co público sobre o contexto e a historia da novela, e ler os meus anacos preferidos do texto. Ao ler en galego, e logo en inglés, vou rememorar aquel soño do novelista ourensán, soño agora realizado.


Summary: O novo proxecto chamarase Chan da Pólvora e levará asociado tamén unha libraría e un espazo de creación en parcería cos tamén poetas Eduard Velasco e Alicia Fernández. En xuño sacarán do prelo os tres primeiros libros.

Chan da Pólvora "estará centrada na poesía, que será o seu eixo, o que non impide que publiquemos textos teóricos relacionados coa poesía ou outros que se movan nos lindeiros do xénero", segundo nos explicou o escritor e xornalista Antón Lopo, promotor do proxecto, xunto cos tamén poetas Eduard Velasco e Alicia Fernández, que levarán a parte da libraría. A nova editora sairá á rúa con dous poemarios este xuño. O primeiro será a opera prima de Antón Blanco, un poeta vilagarcián de 20 anos, gañador do Premio Minerva. En opinión de Lopo, "é unha das voces máis orixinais dos poetas novos. Queremos que a editorial teña unha liña de aposta por explorar o que se está construíndo e á vez ofrecer espazos a voces que xa teñen unha traxectoria consolidada". A este segundo obxectivo responde Urania, a segunda obra a publicar por Chan da Pólvora. Trátase dunha reedición do primeiro poemario de Chus Pato, publicado en 1991 nunha "edición case de autor". "É un expoñente dunha Chus Pato en ebulición, que é unha illa nova e que hoxe conserva toda esa forza primixenia", defende o monfortino. Chan da Pólvora sae á rúa con dous poemarios: a 'opera prima' de Antón Blanco e 'Urania' de Chus Pato O terceiro libro, que sairá a luz o 28 de xuño (Día Internacional do Orgullo LGBT), será a correspondencia de Eduardo Blanco Amor con Ramón Suárez Picallo dentro da colección Rabo de Egua, "que acollerá textos que non están estrictamente encadrados na poesía". Outra das coleccións será Caniveliñas, que editará plaquettes (pequenas edicións), que botará a andar coa tradución dun poema de Pere Gimferrer. Libraría en San Pedro A outra vertente do proxecto, homónima, é unha libraría que abrirá na compostelá Rúa de San Pedro número 74, tamén especializada en poesía e que inclúe espazo de creación plástica e de presentación de libros. O nome da editorial e das coleccións remiten a topónimos da illa de Ons. "Nunha casa de María Salvado -persoa vinculada ao proxecto- no lugar de Chan da Pólvora ideamos o proxecto hai agora un ano, con todo o simbólico de concebir algo así dentro dunha illa", conta Lopo. Desde aquela foron desenvolvendo un universo ao que se foron unindo persoas como o poeta Gonzalo Hermo ou o deseñador Manuel Martínez. Alianza con Papeles Mínimos Chan da Pólvora teceu unha alianza coa editorial madrileña Papeles Mínimos, dirixida por Imanol Bértolo, con quen publicará dúas coedicións ao ano bilingües. O primeiro froito desta colaboración sairá do prelo en novembro cunha antoloxía de poetas novos galegos.


Summary: A fachada consistorial iluminouse de azul para solidarizarse coas persoas que padecen este trastorno e coas súas familias

O Concello de Tomiño súmase á conmemoración este 2 de abril do Día Mundial da Concienciación sobre o Autismo. En adhesión á convocatoria lanzada pola Asociación de Pais, Nais, Familiares e Amigos de Persoas con Trastornos do Espectro Autista (TEA) "Un Máis", a Casa do Concello de Tomiño iluminouse de azul como mostra de solidariedade coas persoas que sofren este trastorno e coas súas familias, ao que se suma a colocación dunha lona na fachada do edificio consistorial na que se fai referencia a esta conmemoración. Desde a asociación traballan para dar visibilidade a esta realidade a través de diversas campañas. Baixo o lema "Podo aprender. Podo traballar", a campaña do Día Mundial da Concienciación sobre o Autismo 2020-2021 céntrase na educación e no emprego, dúas áreas fundamentais para mellorar a calidade de vida das persoas con TEA co fin de lograr a súa participación efectiva na sociedade. As persoas con TEA teñen dereito a acceder a unha educación de calidade que fomente o seu éxito académico e o seu desenvolvemento persoal, pero que tamén facilite o seu acceso ao mercado laboral, atendendo ás capacidades e necesidades específicas de cada un.


Un total de vintecinco ONG's veñen de realizar o pasado venres, 8 de xuño, o acto central da campaña SOMOS. A acción visíbel desta iniciativa era saír á rúa cunha prenda ou complemento do revés a xeito de "homenaxe ao colaborador actual" destas organizacións e un convite a novas persoas "para que se sumen ao soño de cambiar o mundo". A campaña en si é moi cuestionábel dende o momento no que ao feixe de ONG's que a impulsan se suman, en calidade de patrocinadoras ou colaboradoras, empresas de dubidosa reputación en materia de defensa dos dereitos das traballadoras A campaña en si é moi cuestionábel dende o momento no que ao feixe de ONG's que a impulsan se suman, en calidade de patrocinadoras ou colaboradoras, empresas de dubidosa reputación en materia de defensa dos dereitos das traballadoras/es, do medio natural ou dos dereitos dos pobos indíxenas. Entidades con escaso cumprimento no seu día a día, máis aló das palabras vacías que agochan os informes de RSE (Responsabilidade Social Empresarial) ou RSC (Responsabilidade Social Corporativa), dos valores que defenden as ONG's que impulsan esta acción. Na nómina de firmas que apoian a iniciativa atópanse empresas téxtiles cuxos provedores en Tánger, segundo datos da campaña Ropa limpia coordinada por Setem, someten ás súas traballadoras a condicións de vida e laborais precarias con exceso de horas de traballo, baixos salarios, obstáculos á acción sindical, non remuneración das horas extraordinarias… Entidades financeiras que invirten inxentes cantidades de diñeiro no sector armamentístico e máis en empresas contaminantes, segundo vén denunciando de xeito reiterado a campaña Banco Santander sense armes. Ou empresas eléctricas e de telecomunicacións denunciadas perante o Tribunal Permanente de los Pueblos (TPP) por xogar un papel negativo nas condicións de vida da poboación dos países do sur nos que se asentan e atentar de xeito reiterado contra os dereitos sociais e ambientais. Cuestionábel é tamén que o conselleiro da Presidencia da Xunta de Galicia, Alfonso Rueda, se sume a esta campaña, chaqueta do revés incluída, cando forma parte dun executivo que no ano 2011 aplicou un recorte do 40% nas axudas á cooperación Cuestionábel é tamén que o conselleiro da Presidencia da Xunta de Galicia, Alfonso Rueda, se sume a esta campaña, chaqueta do revés incluída, cando forma parte dun executivo que no ano 2011 aplicou un recorte do 40% nas axudas á cooperación e ao desenvolvemento, tal e como denunciou no Praza do 18 de marzo de 2012 a Coordinadora Galega de ONGD's. En galego actitudes coma esta non se denominan solidariedade senón hipocrisía. E a hipocrisía non pode ter cabida nin en quen practica a política representativa nin entre quen leva a cabo accións políticas, no sentido de transformación social, como é o caso das ONGD's. O barómetro do Centro de Investigacións Sociolóxicas (CIS) do mes de maio recolle que un 89,7% da cidadanía considera que a situación política é regular, mala ou moi mala; á pregunta de se experimentará unha melloría no prazo dun ano, a resposta dun 70,6% é que a situación será igual ou incluso peor. No relativo á confianza que inspiran os máximos responsábeis das dúas formacións maioritarias no conxunto do Estado (dos únicos dos que ofrece datos concretos o estudo do CIS do mes de abril), as cifras non deixan moito lugar ao alento: un 71,6% ten pouca ou ningunha confianza en Mariano Rajoy e un 78,8% pouca ou ningunha confianza en Alfredo Pérez Rubalcaba. Son cifras que se manteñen constantes mes tras mes o que denota que a crise de confianza é evidente. No caso das ONGD's hai tempo que, tal e como sinalan Pau Vidal e Laia Grabulosa no seu artigo Junts cap a la cultura de la transparència, escrito para o boletín do Observatori del Tercer Sector, xa non son vistas como "boas entidades por natureza", dando paso a "unha crecente visión crítica e a unha maior esixencia social" sobre as mesmas. Cómpre máis cá nunca reforzar a confianza na política e máis en quen a practica así como nas entidades que traballan en prol dunha sociedade máis xusta e mellor como debe ser o caso das ONGD's Vivimos tempos convulsos no económico, no social e no político por iso, porque precisamos referentes, cómpre máis cá nunca reforzar a confianza na política e máis en quen a practica así como nas entidades que traballan en prol dunha sociedade máis xusta e mellor como debe ser o caso das ONGD's. E isto só se consegue traballando coa honestidade, a coherencia e a sinceridade como bandeira. Do contrario, o descrédito e o afastamento coa cidadanía serán insalvábeis.


Summary: Urbaser dá vén de presentar un Expediente de regulación de Temporal de Emprego e unha modificación das condicións laborais.

Albada, a filial de Urbaser que xestiona a planta de tratamento de residuos urbanos de Nostián na Coruña, está en pé de guerra. O anuncio dun Expediente de regulación de Temporal de Emprego (ERTE) para 39 empregadas e empregados e unha modificacións substancial das condicións de traballo para outras 35 persoas non afectadas pola regulación fixo que o comité de empresa denunciara chantaxes e un ataque directo aos dereitos laborais. O calendario de mobilizacións comezará o 22 de novembro cunha concentración ás 11 horas na praza de María Pita e que terá continuidade os días 29 e 5 de decembro. De non ter solucións, as traballadoras e traballadores anunciaron que comezarían unha folga indefinida a partir do 8 de decembro. Hadrián Canosa, delegado da CIG no comité, asegura que este anuncio supón un ataque «non só ao emprego e aos dereitos laborais, senón que compromete a viabilidade futura da planta e do modelo Nostián». O comité de empresa reclama do Concello da Coruña que se poña á fronte deste conflito e proceda ao rescate inmediato e transitorio da concesión para evitar que o 1 de xaneiro Albada execute o seu programa.


Summary: Pontevedra encabeza a oposición á entrega dos remanentes municipais ao Estado e demanda autonomía para empregar os cartos que aforrou en beneficio da súa veciñanza. O seu alcalde denuncia ademais que a Lei Montoro impide aos concellos facer uso dos recursos que teñen dispoñíbeis e pide derrogala.

—De onde veñen os remanentes que Pontevedra ten e que se opón a entregar ao Estado? Nós gastamos normalmente menos do que ingresamos polo que temos superávit contábel e ademais temos remanentes debido a en anos anteriores tamén gastarmos menos do previsto. Aos concellos impídesenos practicamente incrementar o teito de gasto respecto ao investido o ano anterior. Todo o que rebase iso fainos superar o teito de gasto. Así que os cartos que non se puideron empregar por mor dese límite pasan a ser os remanentes. Estes cartos aforrados son os que agora o Goberno do Estado quere. —Non deixa de ser paradoxal que Pontevedra teña superávit e ao mesmo tempo défice... Nós o ano pasado gastamos máis do que nos permitía o teito de gasto. Utilizamos 75 millóns cando só podiamos gastar 73, e todo isto a pesar de termos case 5 millóns de superávit. Tivemos que demostrar ante as Administracións que non se trataba dun défice real e que o gasto realizado era preciso. Isto ponnos ante unha situación en que o superávit non se pode gastar e os remanentes tampouco, porque como gastemos un céntimo máis do que nos limitan polo investimento realizado no exercicio anterior, entramos en défice, mais é un "défice" irreal porque o certo é que hai máis aforro que gasto. Isto é aplicábel a todas as Administracións, mais as únicas que cumprimos somos as locais, porque tanto a autonómica como o Estado incumpren e van acumulando débeda. E agora que temos a necesidade de utilizar os remanentes para facer fronte á crise social e sanitaria, que implica máis investimento, o Estado quere incautar estes cartos dos concellos para atallar os seus propios gastos. É absolutamente inxusto. En total, en Pontevedra estamos a falar de 19 millóns de euros, unha cifra moi importante. Estamos en contra do decreto que regula esta incautación e reivindicámonos maiores de idade para gastar estes millóns no que a veciñanza precisa e non estamos de acordo con ter que darllos ao Estado para que logo este nolos reparta por tramos ao longo dos próximos anos. —Mais o presidente da Federación Española de Municipios (FEMP), Abel Caballero, di que o reparto dos remanentes que faga o Estado será beneficioso para os concellos. O presidente da FEMP é do PSOE e ten obediencia debida, pero o que realmente queren facer é resolver o défice do Estado a costa dos 14 mil millóns que temos as Administracións locais aforradas e que corresponden á veciñanza. A ministra de Facenda di que logo se nos devolverán os cartos aos poucos, até en 15 anos. Sobre todo neste contexto, nós queremos empregar os remanentes para facer investimento que xere actividade económica no propio concello e dar servizo á cidadanía. —Vostede fala de incautación mais Abel Caballero recalcou o carácter voluntario da entrega dos remanentes. Din que é voluntario mais por unha banda o Estado non permite empregar eses remanentes e por outra o concello que non os dea tampouco recibirá nada a cambio dos fondos estatais para os municipios. Por iso que reivindicamos a derrogación da Lei Montoro, levantar a regra de gasto, que se nos permita empregar os remanentes a aqueles concellos que os temos e que se defina o acceso dos concellos aos fondos europeos, posto que se coñece que o Estado recibirá 140.000 millóns de euros pero non se sabe canto van recibir as Administracións locais. Isto é precisamente o que exiximos na xuntanza que tiven con alcaldesas e alcaldes doutras nove cidades do Estado para facer fronte ao decreto da ministra de Facenda. —Precisamente a derrogación da Lei Montoro é un compromiso electoral do PSOE e Podemos. Non hai xustificación para que non a derroguen. De feito até o Partido Popular di agora que hai que derrogala, mais hai que lembrar que o Bloque Nacionalista Galego xa presentou mocións en plenos municipais a prol de tombar esa norma e o PP sempre votou en contra. A Lei Montoro e os aforros galegos A Lei Montoro, así coñecida polo ministro de Facenda que integrou o Goberno de Mariano Raxoi; afecta concellos como o de Pontevedra, que tendo recursos económicos en forma de remanentes (liquidez obtida ao final do exercicio orzamentario), non poden utilizalos en beneficio da veciñanza. A lei imposibilita isto por tes vías: coa regra de gasto que impón un teito de investimento, co concepto de défice e co de estabilidade. PSOE e UP prometeran derrogar a Lei Montoro, mais agora o Ministerio de Facenda baséase nela para pedir aos concellos que entreguen ao Estado os remanentes mediante o Real Decreto do 4 de agosto de medidas financeiras, de carácter extraordinario. A Federación Española de Municipios e Provinciais (FEMP) pactou que a entrega sexa voluntaria e que cada municipio reciba da Administración española e de maneira proporcional aos remanentes que cedan un ingreso non financeiro durante 2020 e 2021. A partir de 2022, e nun prazo de dez anos, os Gobernos locais "terán recibido a totalidade dos remanentes cedidos", dixo a FEMP. Ante isto, alcaldes como o pontevedrés exixen renegociar o decreto "porque non é un acordo de reparto de 5.000 millóns de euros [como anunciou a FEMP], senón que é unha incautación de 14 mil millóns dos concellos que se devolverán en 17 anos", di o rexedor Miguel Lores.


Summary: A Garda Civil investiga este caso, denunciado no cuartel de Cambados, e que tería sucedido o pasado 9 de decembro.

A Garda Civil investiga un caso de suposto abuso sexual na Estrada por parte dun grupo de dez mozos a unha rapaza de 19 anos de idade. A moza, de Vilagarcía de Arousa, presentou denuncia no cuartel do Instituto armado de Cambados. Os feitos que se investigan tiveron lugar o pasado 9 de decembro por volta das catro da madrugada e nas proximidades da discoteca Lennon, que reabreu a finais de 2015 após varios anos fechada. O relato desta rapaza mantén que acudiu a unha festa en compaña de varias amigas, ás que perdeu de vista. Após procuralas sen éxito no interior da discoteca decidiu saír fóra e achegarse até onde deixaran aparcado o vehículo o que viaxaran até A Estrada, por se elas estaban alí. Foi entón cando se cruzou cun grupo de dez rapaces que terían, segundo a versión, entre vinte e vinte cinco anos. Estes procederon a rodeala e a burlarse dela e, nun momento dado, un deses mozos tentou baixarlle os pantalóns e chegou a desabotoarlle un dos botóns. Os berros da moza alertaron unha parella que saíra da discoteca e que acudiu na súa axuda, momento nos que os mozos se deron á fuga. Os axentes a cargo da investigación xa se entrevistaron con algunhas testemuñas e tratan agora de identificar os atacantes.Na zona non había cámaras de vixilancia.


Summary: Laura Calvo e María Vilas están en Washington, onde este mércores puideron experimentar un voo con gravidade cero, ademais de visitar o Museo Aeroespacial da capital norteamericana. Se o seu experimento é elixido como gañador entre tres finalistas será levado á práctica nos vindeiros meses na Estación Espacial Internacional.

Laura Calvo e María Vilas, estidantes do colexio público de Dices, en Rois, e que hai unhas semanas foron escollidas como finalistas do concurso internacional YouTube Space Lab, están en Washington onde este mércores puideron experimentar un voo con gravidade cero, ademais de visitar o Museo Aeroespacial da capital norteamericana. As estudantes propuxeron experimento chamado Surfactantes en microgravedade, que estuda que ocorre cando auga, xabón e aceite se mesturan en condicións de falta de gravidade, como ocorre na Estación Espacial Internacional (ISS). O concurso consiste en deseñar experimentos que poderían ser realizados a bordo desta estación. O resultado coñecerase este xoves durante unha cerimonia no Newseum de Washington Se o seu experimento é elexido como gañador entre os tres finalistas da súa categoría, será comprobado nos vindeiros meses na ISS. O resultado coñecerase este xoves durante unha cerimonia no Newseum de Washington. O equipo gañador poderá elixir entre viaxar a Xapón para presenciar o lanzamento dos seus experimentos con destino á Estación, ou cando cumpran 18 anos poderán vivir a experiencia de formación dun astronauta no centro de preparación dos cosmonautas rusos 'Star City'.


Summary: "Nacín chairego e suceda o que suceda chairego hei morrer", dixo Xabier P. Docampo na homenaxe O escritor na súa Terra en Castro de Ribeiras de Lea, na que recibiu da AELG a Letra E e plantou unha cerdeira que forma parte xa da súa Chaira literaria,

Con só sete meses Xabier P. Docampo, nado en Rábade, foi vivir a Castro de Ribeiras de Lea de onde se sitúan as súas lembranzas da infancia, o tempo de máis importancia vital para o escritor. En Castro de Ribeiras de Lea, na Terra Chá, orixínase tamén a súa traxectoria literaria, nos relatos escoitados a seu pai e nos versos e contos que a nai transmitía á pé da súa máquina de coser, onde o cativo Xabier pasaba un feixe de horas. A ese espazo é onde Xabier P. Docampo escolleu ir para recibir a homenaxe O escritor na súa Terra que este sábado día 21 lle tributou a Asociación de Escritores e Escritoras en Lingua Galega. "O acto de amor máis sublime que coñezo é contar unha historia", dixo o escritor, referíndose tamén á herdanza recibida dos seus pais en forma de literatura oral. En Castro plantou Xabier P. Docampo unha cerdeira, a súa árbore preferida, en especial, no seu tempo florido e tamén a árbore que lembra da infancia, cando soñaba poñerse debaixo das súas ponlas a apañar as primeiras cereixas. En Castro inaugurou tamén unha avenida que leva xa o nome do escritor e recibiu a letra E, na forma de escultura de Silverio Ribas. Na Casa da Cultura recibiu o escritor o agarimo dos seus, dos compañeiros e compañeiras das letras que partillaron a memoria de infancia de Xabier P. Docampo e, en especial, do presidente da AELG, Cesáreo Sánchez e do escritor e amigo Agustín Fernández Paz, encargado da laudatio da homenaxe. En dez mandamentos En dez mandamentos resumiu Fernández Paz o labor de Xabier P. Docampo que vai desde unha traxectoria literaria recoñecida até un papel fundamental nos movementos de renovación pedagóxica e de moito compromiso en multitude de iniciativas e plataformas creadas para promover a normalización lingüística. Ademais, bo cociñeiro e excelente amigo co que compartiu, entre outras cousas, moitas películas vistas ao tempo, afección que tamén os une. Compañeiro da que Xabier P. Docampo definiu como a xeración que volveu a "soñar o país", Agustín Fernández Paz utilizou o plural para lamentar que agora lles tocara "ver que doado é derrubar todo o que levou tantos anos erguer". Malia ese pesimismo compartido, a intervención de Xabier P. Docampo transmitiu a súa vontade vital de revolta da que tanto saben quen o coñecen e quen sigue a súa traxectoria pública de compromiso permanente co país, a lingua e a cultura. "Ningún esforzo é inútil na defensa da nosa lingua", dixo, nun discurso que comezou referíndose a súa infancia, evocada pola Chaira como territorio literario creado por Manuel María -segundo defende- e como territorio vital que remite aos seus primeiros anos, ao tempo do neno da escola rural que se ía facer escritor empurrado pola lingua e as historias que escoitou naquela terra. O amor á lingua, á nación e a vida presidiron a emocionante intervención do escritor que volveu e levou canda el á República das Letras a Castro de Ribeiras de Sil onde xa medra unha cerdeira que formará parte da paisaxe da Chaira. Acompañaron no acto a Xabier P. Docampo entre outros e outras Cesáreo Sánchez Iglesias, Xosé Miranda, Manuel Bragado, Álvarez Torneiro, Marta Dacosta, Saleta Goi, David Otero, Xoán Costa, Paco Martín, Celia Torres, Mini e Mero, Carlos Negro, Marica Campo, Carmen Pérez Sanjulián, Antón Cortizas, ou Mercedes Queixas. Do mundo da política asistiron tamén o responsábel de cultura da Deputación de Lugo, Mario Outeiro e as deputadas do BNG Ana Pontón e Carme Adán ademais dos alcaldes de Rábade, onde naceu o escritor, e o de Castro de Rei que desexou que da cerdeira naceran tantas cereixas como libros escribiu e escribirá Xabier P. Docampo. O escritor desexou que foran os merlos os que se aproveitaran do gorentoso froito.


Summary: Exposición e performance. O creador Antón Lopo achéganos a Lampíricos a súa última proposta artística na que a luz, o corpo, a imaxe, a poesía e a música entran no xogo da arte total. A "dismodernidade" nunha creación de terror e acción na galería Dispara da Estrada.

A exposición estará aberta até o 20 de maio, a performance desenvolverase do 22 ao 28 ás 21.00 horas. Ambas compoñen Lampíricos, un proxecto no que o seu creador Antón Lopo expón preguntas e propón a luz da resistencia. Os textos de Lampíricos nacen dunha esadía en Essaouira, apegados á experiencia do sufismo marroquí. Trátase, segundo a presentación, dunha "paisaxe de impulsos e sentimentos que atrapa o espectador-lector nunha acción implacable". Aí está Antón Lopo, en escena, coa poesía feita corpo e expresión, nunha proposta, en certa maneira, herdeira de Prestidixitador, das novas formas de indagar deste "poeta disconforme, dismoderno", como el se define. "Máis que nunca é necesario sacar a luz que temos, que sexamos autónomos coa nosa luz para crear constelacións conxuntas" explica Lopo que, a través da iluminación -que el mesmo porta- permite ver e ser visto. Proposta híbrida a de Lopo, conxunción de linguaxes e xéneros, intervención a través da poesía que se expresa non só en palabras. "Estou aquí pola urxencia, eles están armados" comenta. E quen son eles? "Eles son os que teñen os fondos de futuro, os que estiveron especializando a especie na especulación, na violencia, os que disparan, os que saquean". O proxecto "autónomo" De novo o artista radical volve á escena poética con Lampíricos, un traballo no que as linguaxes conflúen da mesma maneira que se foron dando a man na súa traxectoria. "Formei parte dun grupo de música, fixen performance, son novelista e poeta, traballei de xornalista... este proxecto dáme a posibilidade de ser autónomo" comenta Lopo e é esa "independencia" artística a que se aprecia na performance, co protagonismo do seu corpo e a súa creación, mais tamén na exposición, na que se recolle parte do seu percorrido plástico, desde a serie Accións até a experiencia Dentro, que se expuxo na Casa da Parra. Como unha "viaxe do máis abstracto ao concreto" deste home ao que, como xornalista, lle gusta observar a sociedade, e que constrúe a través da poesía un proxecto no que se entrelazan terror e acción. "Vivimos unha época de terror, de medo tamén que compre superar, e iso require á súa vez acción" explica o poeta desde a súa "dismodernidade" na que afonda, máis unha vez, no concepto de identidade, da atomización e o individualismo dos nosos tempos que compre unir para fundar un proxecto común. Lampíricos nace para o público na galería Dispara da Estrada máis o autor deséxalle un longo percorrido no que ten idea de converter bosques, ruinas, ríos ou praias en acaído escenario para a súa performance poética. "Son independente, levo a miña luz e o material conmigo" comenta, como maneira de explicar non só conceptual senón tamén materialmente a versatilidade e autonomía do espectáculo.


Summary: Entrevistamos Ana Pontón, debullamos que foi e que fica de Nunca Máis, falamos da parte do pastel que levan empresas foráneas, da represión franquista sobre o ensino, da campaña da Xunta polo 25N e o que a mesma transloce... Todo isto, e máis, xa na nosa loxa.

Non é casual que cada vez que se fai memoria do Prestige, daquelas semanas de novembro e decembro de 2002 nas que as institucións desertaron das súas funcións e nas que o pobo se organizou fronte á catástrofe, o discurso oficial pretenda agochar un nome, Nunca Máis, que representou a dignidade e a forza dun país que empezou a mudar a súa historia arredor dunha bandeira tinguida de loito. 'Cando fomos donos dun tempo'. 'Da legalización das Irmandades da Fala á Asemblea Nacionalista de Lugo (1918-2018)'. Entre o 17 e o 18 de novembro de 1918 tiña lugar a Asemblea Nacionalista de Lugo, un episodio fundamental no avance do nacionalismo. Con motivo do 99 aniversario da histórica asemblea, o profesor da Universidade da Coruña Uxío-Breogán Diéguez achega unha análise ao respeito. A responsábel da Comisión de Convivencia de FOANPAS (Federación Olívica de Asociacións de Pais e Nais de Alumnado de Vigo e Comarca), Bertila Fernández Pérez, reflexiona ueste semanario a respeito da importancia da prevención na educación, así como dos programas vivos para contribuír entre todos os axentes a procurarlle medios axeitados ao estudantado. 'Ver o que se ten diante exixe unha loita constante'. "Feijóo é profundamente centralista" Entrevistamos a portavoz nacional do BNG, Ana Pontón. Sumar forzas arredor da idea da Galiza como nación. Evitar que o país desapareza no buraco negro da recentralización. Esas ideas bolen na cabeza de Ana Pontón. Ve o panorama con inquedanza polo reforzo dos ticks autoritarios do Estado, mais ten confianza na capacidade de reacción do pobo galego. E apela a facer política valente e sen complexos. 'Cartaces patriarcais pagos con diñeiro público'. As mulleres son o máis grande de Galiza. Son como paisaxe da que hai que termar. Son como monumentos que hai que protexer. Esas son as ideas que transmite a Xunta nos cartaces das campañas do 8 de marzo e 25 de novembro. Revelan unha concepción moi determinada das mulleres, vistas desde un paternalismo de inequívoco alento machista. Malia o Goberno español presentar o conflito aberto con Catalunya como un "asunto interno", o escenario aberto após o referendo do 1 de outubro, a declaración de independencia, a aplicación do 155 e a ofensiva xudicial contra o Govern, a cuestión catalá atinxiu un alcance mundial. O profesor de Dereito Internacional Público e Relacións Internacionais da USC Antón Martínez Puñal explica para Sermos Galiza as chaves dese proceso de internacionalización política e xudicial. 'Gure Esku Dago, acumular vontades cara ao Estado vasco'. Desde 2014 xa se realizaron 180 consultas cidadás a prol do dereito a decidir en Euskal Herria. A 'Conmemoración internacional do centenario da revolución bolxevique' é outro dos temas que neste número do semanario tratamos na sección de Internacional. Un 82% dos ingresos de industrias extractivas que actúan na Galiza vai para empresas que teñen a súa sede fóra do país. Un exemplo que fala por si propio e que serve para tomar o pulso a un elemento a ter en conta en calquera economía: quen son, e de onde son, os que levan partes gorentosas do pastel. Non só na industria, senón tamén en sectores como o comercio, o transporte ou a comunicación. 'A parte do pastel que levan firmas foráneas'. En Análise tratamos a crise do mercado inmobiliario en Galiza. Falamos con Bea Lema, a primeira muller que se fai co Premio Banda Deseñada Castelao da Deputación da Coruña. 'O corpo de Cristo', un cómic sobre patoloxías mentais'. 'Que a planta creza sa e no seu rego'. O franquismo depurou máis de dúas mil mestras e mestres republicanos nos concellos coruñeses e castigou unha cuarta parte deles. Foron expulsados, trasladadas ou suspendidos durante meses ou anos. Todo o corpo docente sufriu un proceso que empezou en 1936 e continuou nos anos corenta. Unha tese doutoral explica o proceso de destrución da escola para instaurar un modelo "que educará as novas xeracións no tradicionalismo e no autoritarismo. Ademais, neste semanario contamos coas achegas e colaboracións de Xoán Costa, Francisco Castro, Mario Regueira, Andrés Castro, David Otero, Nachortas, Tokio, Marga do Val, Distrito Xermar, Colectivo Xea, Mercedes Espiño, Navia Rivas, Olaia Ledo.


Summary: Nega o apoio á oposición para quitar adiante unha iniciativa do BNG que rexeitaba "de maneira contundente" a posibilidade de a pasteira ficar en Lourizán para alén de 2018, aínda que o Goberno español modificar a normativa

O Parlamento galego votou esta cuarta feira unha proposición non de lei para instar á Xunta de Galiza a informar "de maneira contundente" ao Goberno español de que Ence non vai poder continuar na ría de Pontevedra para alén de 2018. A nacionalista Carme da Silva, encargada de defender a iniciativa no Parlamento, destacou que a negativa do PP a apoiar o texto evidencia que "o dúo PP-empresa" segue a funcionar co "único obxectivo" de consolidárense en Lourizán. Neste sentido, destacou que hai xa máis dunha década "Ence-Fraga e Fraga-Méndez" --en referencia ao ex director xeral de Caixa Galicia-- "puxeron todos os medios ao dispor da empresa". O Goberno español, a través do ministerio que encabeza Miguel Arias Cañete, valorou unha modificación da Lei de Costas que podería abrir a posibilidade de ampliación do periodo concesional da pasteira. Segundo lembrou o BNG, as dúas últimas sentenzas do Tribunal Supremo anulan o proxecto sectorial --de decembro de 2003-- de incidencia supramunicipal de Ence, polo que emprazou ao PP a se pronunciaren en favor de que unha mudanza lexislativa non permita que a pasteira fique por máis tempo na ría. Desde as bancadas do PSOE, Carmen Gallego, cuxo grupo apoiou a proposta do BNG, reprochou a Feijóo que, ante a intención de Madrid de mudar a Lei de Costas, a súa resposta non fose "contundente", senón "vaga e imprecisa". Porén, o PP xustificou o voto contra a proposición non de lei sinalando que tanto a Xunta como a formación conservadora se opoñen "clarisimamente" a que se prorroguen os permisos de Ence. Insistiu en que esta achega aparecía contemplada no programa eleitoral de Feijóo, como aparecía tamén a intención de manter a pasteira na comarca xa que, segundo os datos que manexa Jacobo Moreira --PP--, esta xera un 11% do PIB da zona. Alén disto, dixo que Arias Cañete manifestara que "ante unha eventual prórroga será determinante a postura" da Galiza.


Summary: As Xornadas de Banda Deseñada de Ourense celebrarán nas vindeiras semanas a súa 26ª edición. Falamos con Xosé Lois Vázquez (Asociación Benito Losada) e con Ricardo Rodríguez (Libraría Sindicato do Cómic)

Durante as últimas tres décadas as Xornadas de Banda Deseñada de Ourense situaron esta cidade como un referente a nivel galego e español no mundo do cómic. A iso contribuíu, sobre todo, o impulso que lles deron Benito Losada e outras persoas dende a Casa da Xuventude, un exemplo de promoción cultural e de xestión democrática, que se atopa en fase de desmantelamento dende o falecemento de Losada en 2011. Porén, mesmo mantendo unha actividade máis reducida, as Xornadas de BD nunca deixaron de celebrarse, e este ano chegan á súa 26ª edición, coorganizadas pola Asociación Benito Losada e a libraría Sindicato do Cómic. De feito, os responsables do Sindicato do Cómic asumirán o vindeiro ano a organización das Xornadas, xunto con Anxo Losada, fillo de Benito Losada. O obxectivo, destaca Ricardo Rodríguez, é que recuperen a visibilidade e a actividade que tiveron durante anos: "as Xornadas tiñan moita importancia, eran unha referencia, cando menos a nivel galego, pero foron perdendo forza. Queremos que volvan ser o que eran". Rodríguez destaca igualmente que "no certame deste ano xa se presentou máis xente que o ano pasado, vese calidade". "As Xornadas tiñan moita importancia, eran unha referencia, cando menos a nivel galego, pero foron perdendo forza. Queremos que volvan ser o que eran" Xosé Lois Vázquez (Asociación Benito Losada) tamén se congratula deste relevo e afirma que "agora é responsabilidade deles, o único innegociable é o mantemento do premio Benito Losada, e seguro que van propoñer cousas moi interesantes, vai ser un impulso". Vázquez explica que "a familia de Benito e persoas próximas a el, coma eu mesmo ou Xavier Paz, adquirimos o compromiso de que, unha vez fóra da Casa da Xuventude, había que salvar, sobre todo, dúas cousas: o Outono Fotográfico e a Semana de BD". "Non deu tempo a organizar nada antes da súa morte, pero mantivemos o compromiso. Pensamos en crear unha estrutura que nos axudase a facelo, tanto legal como moralmente, que ía ser a Fundación Benito Losada e que finalmente decidimos crear como asociación, lanzada en réxime de autoconvocatoria de amigos e colaboradores, nomeadamente da xente que viña colaborando con Benito. Durante tres anos logramos manter as Xornadas en marcha, cunha actividade mínima, e creando o Certame Benito Losada de BD", relata. "O grande acerto de Benito é o acerto do método. Era unha persoa absolutamente creativa e desinteresada, cunha moral impecable e unha ética cidadá a proba de bombas" Xosé Lois Vázquez enxalza o labor realizado durante anos por Benito Losada, sobre todo o impulso cultural que realizaba dende a Casa da Xuventude, e a súa forma de xestionala: "As persoas nunca traballamos soas. O grande acerto de Benito é o acerto do método. Era unha persoa absolutamente creativa e desinteresada, cunha moral impecable e unha ética cidadá a proba de bombas. Era unha persoa formada na democracia como valor, a pesar de ter crecido na ditadura, e iso aplicouno de forma estrita, con prácticas asemblearias". "Por exemplo, a Casa da Xuventude de Ourense tiña un consello reitor de mozos e mozas, que agora xa non existe, co obxectivo de que os propios usuarios e usuarias da Casa tomasen as decisións na entidade", conta. "Até agora manter esta actividade era xa un deber cidadán porque situaba a Ourense no mapa galego da cultura, pero agora con moita máis razón: porque todo ese sistema está sendo desmontando" "Estamos asistindo á desmontaxe do sistema democrático. Neste momento é imprescindible que baixo ningún concepto se perdan estas ancoraxes", alerta, ao tempo que fai un chamamento a protexer as estruturas e procesos impulsados por Losada: "Manter esta actividade era xa un deber cidadán porque situaba a Ourense no mapa galego da cultura, pero agora con moita máis razón: porque todo ese sistema está sendo desmontando, estase cercenando economicamente toda a actividade cultural e atacando as vidas de millóns de persoas". "Estamos pola democracia, polos modelos abertos e por promover a cultura. Aspiramos a que o labor de Benito Losada non se perda, a que se manteña a súa memoria e a esa riqueza cultural", conclúe. Un mes de actividades As actividades dedicadas ao mundo da banda deseñada comezarán este mesmo sábado co terceiro aniversario da libraría Sindicato del Cómic As actividades dedicadas ao mundo dos cadriños comezarán este mesmo sábado co terceiro aniversario da libraría, unha festa na que dende as 18.30 horas actuará o grupo Avecrem, o Hematocrítico del Arte presentará o seu libro homónimo e que se pechará cun combate de debuxantes, semellante ás realizadas nos últimos dous anos na Coruña. O 10 e 11 de outubro, no Café Cultural El Pueblo terá lugar o AU/OU Autoedición Ourense, un encontro no que se autores e colectivos de banda deseñada de toda Galicia presentarán os seus traballos, fancines e creacións. Entre eles: Barbamigos, Ismael López, Porno, Cristian Fujón, Compota de Manatí, Sergio Covelo, Colectivo Gigante, Nuria Figueirido, Kike Díaz, Alfonso Rodríguez, Troquel ou Eres Tonto. Unha semana máis tarde, o 18 de novembro, entregaranse os premios do Certame Benito Losada de BD e o Premio Ourense á mellor iniciativa do ano de banda deseñada. O Benito Losada premiou este ano a Alicia Jaraba Abellán e a Diego Blanco López, na categoría de maiores de 17 anos; e na de menores de 17 a Cristian Fojón (gañador tamén nas dúas últimas edicións), cunha mención de honra a Ismael López. O Premio Ourense recoñecerá este ano a Enrique Torreiro, que estivo moitos anos vinculado ás Xornadas. Xosé Lois Vázquez explica que Torreiro "é unha persoa nova, pero leva moitísimos ano no mundo da BD. Era a man dereita de Benito Losada na organización das xornadas. Todo o que se facía no mundo do cómic en Ourense estaba Enrique detrás; teórico, historiador e coleccionista de cómic, cunha cultura moi vasta". O Premio Ourense recoñecerá este ano a Enrique Torreiro, que estivo moitos anos vinculado ás Xornadas Ademais, as Xornadas inclúen, como todos os anos, varias exposicións de banda deseñada, que se poderán ver ao longo do mes de outubro. Do 17 ao 30 de outubro, na antiga Casa da Xuventude (hoxe Espazo Xove) poderase ver a mostra Purín de Ortiga, de Dani Xove. E do do 6 de outubro ao 2 de novembro, no Museo Municipal, exporanse os traballos gañadores nos certames Cómic INJUVE 2013 e Benito Losada 2013.


Summary: Denuncia que responde a un plan urbanístico do 'boom' da construción.

Perto de 300 veciñas e veciños de Avión, una cifra superior ao 17% da poboación deste concello, manifestáronse esta quinta feira ás portas do Consistorio para demandar unha solución á suba das taxas do catastro, que nalgúns casos, por exemplo de fincas rústicas que pasan a ser urbanas, supoñen un verdadeiro buraco nas economías familiares. A plataforma veciñal creada á raíz do ascenso do Imposto de Bens Inmóbeis (IBI) sinala o plan urbanístico que data "de 2006 ou 2007" como un dos responsábeis deste incremento das contías a pagar polas propietarias de bens. A veciñanza reclama "un trato xusto" por parte do catastro pola nova valoración das propiedades. O presidente da comunidade de montes veciñais da parroquia de Amiudal, José Carlos Barros, afirmou que a suba dos prezos está vinculada ao Plan xeral de ordenación municipal (PXOM) de hai máis de dez anos. Atendendo a esta normativa, "moitas fincas" cambiaron o seu estado sen ter ningún servizo a maiores multiplicando até por "1.745%" o valor que tiñan, co consecuente aumento das taxas. A plataforma creada por parte da cidadanía afectada abunda nese discurso da "revalorización" que non responde á realidade. "Son cobros abusivos", din, respecto das sumas que se demandan, mais entenden que o Concello non quere axudar porque o "catastrazo" tamén implicará a chegada de fondos para compensar "as débedas municipais". Supostamente están perto dos dous millóns de euros, por cuestións tan dispares coma o "pago dunha piscina que ía asumir a responsábel dun parque eólico, que ao final reclamou o diñeiro porque non se cumpriu o contrato". En todo caso rexeitan que o incremento impositivo se apoie no PXOM feito na época do boom inmobiliario. "Está desfasado e habería que facer un novo ou emendar o que temos", resume. Mentres o alcalde da vila, o popular Antonio Montero, escudábase esta cuarta feira en que houbo un ofrecemento para "reducir as cantidades" que irían parar ás arcas municipais. Desde o punto de vista do colectivo iso non foi máis que "un pequeno truco ao dicir que rebaixan do 0,6 ao 0,5% o factor polo que se multiplica pero de nada vale porque van cobrar por algo polo que antes non se cobraba" como son determinados terreos que até o de agora tiñan moito menos valor. O grupo da oposición de CxG demanda que polo menos se reduza ao 0,4% e que as fincas cun valor de até 10.000 euros queden exentas mentres procuran solucións.


"As aulas ensinan a facer teatro, a entender o teatro e a amar o teatro a partir desa comprensión. Saíron profesionais da escena (e do audiovisual), pero sobre todo saíron grandes espectadoras e espectadores. O teatro de base". Con palabras coma estas resume o director da Aula de Teatro de Ourense, Fernando Dacosta, a función das que este ano serán as homenaxeadas co Premio de Honra dos María Casares: as aulas de teatro universitarias.A Xunta Directiva da Asociación de Actores e Actrices de Galicia (AAAG) decidiu concederlles ex aequo este galardón á Aula de Teatro Universitaria de Ourense e á Aula de Teatro da Universidade de Santiago para recoñecer o seu labor como "auténticas canteiras para a nosa escena profesional dende as súas respectivas fundacións a comezos dos anos noventa do pasado século" e o "seu gran traballo á hora de crear afeccionados, público e un tecido de interesantes iniciativas formativas ou de exhibición como son os diferentes festivais que se repiten cada ano""Oxalá sigamos aquí dentro doutros 30 anos, vós e nós, e poidamos seguir a aprender, a gozar e a crear co teatro universitario"."O teatro universitario" -explica Fernando Dacosta- "é unha terceira vía. Está a carón do teatro profesional -ao que nutre e do que se nutre- e do amador. Ten circuítos propios de exhibición, ten a posibilidade de afrontar montaxes con elencos moi numerosos, a necesidade da investigación, e está no marco dunha institución académica como é a universitaria. Coas súas mostras trae grupos dos máis diversos lugares do mundo e con linguaxes pouco habituais na escena e na cultura á que temos acceso na nosa sociedade".Mais, alén deste recoñecemento da AAAG, non todo é celebración nestes espazos de formación de futuros profesionais e de creación de públicos. Pouco despois de coñecerse a noticia do premio, a Aula de Teatro Universitaria de Ourense enviaba aos medios unha nota na que, de xeito escueto, indicaba que "é un pracer compartilo coa Aula de Santiago e gustaríanos facelo extensible a todo o teatro universitario, ás aulas de Lugo e Vigo, que continúan co seu labor, e ás da Coruña, Pontevedra e Ferrol que agardamos que retomen a súa actividade", ademais de advertir que "moitas son as cousas a mellorar, moitas as loitas que cada ano hai que ter para se manter" e desexar que "oxalá sigamos aquí dentro doutros 30 anos, vós e nós, e poidamos seguir a aprender, a gozar e a crear co teatro universitario"."No ano 1997" -lembra Dacosta- "houbo sete aulas de teatro dos sete campus das sete cidades galegas. Nunca máis houbo tal"A preguntas de Praza, Fernando Dacosta aclara o sentido destas palabras. "No ano 1997" -lembra- "houbo sete aulas de teatro dos sete campus das sete cidades galegas. Nunca máis houbo tal. Ferrol tivo actividade discontinua e desapareceu no 2014, Pontevedra no 2010 -cunha mostra exitosa nese momento- e Coruña leva dous anos sen actividade. Falamos das aulas e das mostras que organizaban. Galicia, referente no teatro universitario da península, corre o risco de perder esta xoia se non se coida desde as administracións". Cada ano -engade- "se non facemos un esforzo enorme e constante, deixariamos de existir. Esa é a loita: tratar de facer algo necesario para a cidadanía e tratar de facer comprender as administracións que iso é necesario, para ser dignos de chamarnos humanos, para ser"."Se non facemos un esforzo enorme e constante, deixariamos de existir"Ese esforzo comezou, tanto no caso da aula de Ourense como na de Santiago, nos anos 90. "No ano 91" -conta Dacosta- "a Universidade de Vigo encargou a dirección das aulas de teatro a compañías con experiencia no eido teatral e docente: Kalandraka en Pontevedra, Vagalume en Vigo e Sarabela en Ourense foron as que iniciaron esas aulas. Mediaron proxectos, informes, reunións, orzamentos …". Aínda procedendo dun mesmo contexto e respondendo ás mesmas finalidades, as aulas de teatro son diversas. "Hai moitos modelos de aula de teatro no conxunto da universidade" -salienta o director da de Santiago, Roberto Salgueiro-. "No noso caso, o obxectivo sempre estivo claro: constituírse como un espazo de formación que dea cabida ás persoas que se interesan por vez primeira na arte teatral e tamén ás que queren especializarse. Funcionar como lugar de encontro para estimular o interese e a curiosidade e animar a que os nosos alumnos abran os ollos a diversas opcións estéticas co fin de que atopen o seu propio camiño".O proxecto respondía, así, en Santiago, ao "convencemento dunha necesidade básica: a existencia dun espazo de formación teatral no seo da nosa universidade. O contexto agora é moi diferente, pero o obxectivo segue sendo o mesmo". De xeito semellante, cando Fernando Dacosta colle a relevo de Ánxeles Cuña na dirección da aula ourensá, faino coa idea de "formar as persoas nas diversas disciplinas teatrais e facer unha montaxe teatral na que aprendan o funcionamento dunha compañía de teatro.Ánxeles comezou así e organizou a primeira mostra de teatro universitario galego en Ourense. Cando entrei no curso 94/95 procurei continuar co labor iniciado. Cos anos creáronse os 3 niveis de ensino da Aula de Ourense, a Aula infantil, a MITEU e a MOTI. Cada curso estamos preto das 60 persoas matriculadas e o labor é seguido pola cidadanía".O proxecto respondía, así, en Santiago, ao "convencemento dunha necesidade básica: a existencia dun espazo de formación teatral no seo da nosa universidade"As mostras de teatro universitario poden ser, para o público de fóra da propia comunidade universitaria, o lado máis visible do labor destas aulas. Mais non é, nin moito menos, o único. "No noso programa de actuación" -sinala Roberto Salgueiro- "existe un programa de apoio ás compañías que xorden ao abeiro da nosa escola, da propia compañía e no seo da comunidade universitaria. A universidade realiza unha convocatoria de axudas á produción escénica á que calquera compañía teatral da USC, dada de alta no noso rexistro, pode presentar os seus proxectos. Ao tempo, poñemos a disposición das compañías unha sala de ensaios (Sala Luísa Cuesta) así como o acceso aos nosos fondos de préstamo e tamén asesoramento técnico e artístico. A finais de curso académico convocamos unha Mostra de Teatro Universitario de Galicia, onde programamos todas as nosas compañías e á que convidamos ás compañías das outras universidades galegas, unha cita que este ano chega á súa XX edición"."A cultura afecta ao noso ser, non sei se ten que impactar pero si debe transformar mediante a emoción, a beleza e o coñecemento"En Ourense, dende Sarabela e a Aula de Teatro organízanse a Mostra Internacional de Teatro Universitario de Ourense (MITEU) e a Mostra de Teatro Infantil de Ourense (MOTI), dúas moi importantes citas teatrais da cidade. "Coa MOTI" -subliña Fernando Dacosta- "procuramos os primeiros achegamentos das persoas ao teatro. É alfa e omega: alfa por ser ese inicio teatral con obras que poden ir dirixidas á primeira infancia ou a nenas e nenos maiores; omega por ser nos últimos días do ano. O público novo, mozo, ten na MITEU un espazo de reflexión, de coñecemento, de encontro. Cos anos a Mostra foise abrindo a todo tipo de público (público que foi medrando neste cuarto de século en idade e en cantidade). A cultura afecta ao noso ser, non sei se ten que impactar pero si debe transformar mediante a emoción, a beleza e o coñecemento".Aínda que o labor principal das aulas é, claro está, a formación do alumnado universitario. Pola aula de Santiago pasaron un total de 1.686 alumnos e alumnas polos programas de formación e a escola de teatro. No perfil do alumnado, asegura Roberto Salgueiro, "hai unha evolución clara. A demanda é crecente no tempo e o perfil cada vez máis especializado. A xente que se presenta ás probas para entrar na escola de teatro ou na compañía coñece o nivel de esixencia requirido, o que peneira xa previamente o acceso. Non é precisa experiencia previa no ámbito escénico, pero si é condición indispensable o rigor no traballo"."A demanda é crecente no tempo e o perfil cada vez máis especializado""A comezos de curso académico" -engade Salgueiro- "convocamos unha reunión aberta a todas as persoas interesadas en coñecer o funcionamento da Aula de Teatro. Despois realizamos unhas probas de acceso tanto para a escola de teatro como para a compañía, iniciando na segunda quincena do mes de setembro o traballo na compañía. Existen dous períodos de traballo na compañía: ensaios (cunha duración de dous meses e medio aproximadamente, onde se ensaia unha media de catro/cinco horas diarias -de luns a xoves-), estreándose o traballo antes das vacacións de nadal, e o período de xira, que comprende do mes de febreiro a maio, no que o traballo se presenta en diversas localidades galegas e españolas, así como en diversos festivais no estranxeiro".No caso de Ourense -sostén Dacosta- hai unha importante variedade no alumnado. Desde "persoas que queren adicarse ao teatro (menos) e persoas que queren facer teatro (as máis)". Mais tamén hai dificultades -admite-. Xa que "cada vez están máis estresadas: un mal dos nosos tempos, e é complicado poder ensaiar moitas horas seguidas, moitos días ou mesmo organizar xiras. O plan Bolonia obriga á asistencia a clases e depende do profesorado valorar ou non que alguén vaia representando á súa Universidade a Granada, a Pamplona ou a Marrocos e que non lle poña falta ou obrigue a ir a un exame final. Tamén hai persoas que traballan e deben compaxinar as xiras e ensaios cos seus labores profesionais. Debemos ser dinámicos e porosos e satisfacer as demandas de cada persoa para poder conformar un grupo e contar unha historia"."Debemos ser dinámicos e porosos e satisfacer as demandas de cada persoa para poder conformar un grupo e contar unha historia"Ademais dos cursos de teatro, de materias específicas, a aula de Ourense organiza o ensino teatral en tres niveis e unha sección infantil. "O nivel 1 (Rosaura) é o xogo, a conciencia do espazo e do corpo. Remata cun espectáculo de rúa. O nivel 2 (Cordelia) é o aprofundamento de conceptos, a voz, a precisión, a acción. Remata cunha mostra de traballo por escenas no teatro. O nivel 3 (Maricastaña) é a posta en escena, o funcionamento como grupo, a aplicación e enriquecemento do aprendido, coa estrea dun espectáculo e a xira e confrontación con públicos diversos. A Aula infantl (Geppetto) é o traballo enfocado ás cativas e cativos e remata cunha representación na MOTI", resume Dacosta.Con estes vimbios tecéronse, en Ourense, montaxes -31 desde 1992- coma o 'Hamlet' de Shakespeare no 1997, 'Vodas de sangue' de Lorca no 2001, 'Frankenstein' de M.W. Shelley no 2005, 'Hide' de Stevenson no 2009 ou 'Un novo mundo feliz' Huxley no 2012. Máis que destacar espectáculos, Dacosta prefire falar de "bloques", que serían: "o monstro (o finxido, o creado, o que está dentro): con 'Totem', 'Frankenstein' e 'Hide'; a distopía, con 'O país das últimas cousas', 'Fahrenheit' e 'Un novo mundo feliz'; as historias de sempre, con 'Hamlet', 'Conto de inverno' ou 'Vodas de sangue' e a conformación do ser humano contemporáneo, con 'Rampante', 'Demediado', 'Suicidio colectivo', 'A última cornixa', 'As ondas das pedras'... ". O texto -asegura- "adoita partir de novelas aínda que hai creación propia desde a dirección. A elección depende dos tempos que nos toca vivir, do que se sente en cada momento, do que se cre que cómpre contar. Pártese dunha estrutura inicial, despois veñen as improvisacións dos actores e actrices a partir de certos obxectivos. Estas improvisacións veñen de volta para darlle forma cunha dramaturxia do espectáculo que se concreta nun texto"."A elección depende dos tempos que nos toca vivir, do que se sente en cada momento, do que se cre que cómpre contar"A produción comezou no caso da aula de Santiago con 'A esperar a Godot', de Beckett. Despois viñeron montaxes coma 'Trufaldino, servidor de dous amos' (Goldoni, 2006), 'O Burgués xentil home' (Moliérè, 2000), 'La cabeza del dragón' (Valle-Inclán, 1999) ou 'Cando chega decembro' (Manuel Lourenzo, 1993). En confluencia con Dacosta, Roberto Salgueiro afirma que "o criterio para escoller textos -ou escribilos- depende da evolución do grupo de traballo. Nunca se pretende "montar un texto". Ao contrario, a partir do grupo establecido é que se decide que traballo afrontar. O normal é que as persoas que entran na compañía continúen nela ao longo da súa vida académica na USC, de tal maneira que a escolla do traballo a realizar está determinada, basicamente, polas súas necesidades pedagóxicas".Salgueiro admite que lle resulta "imposible" destacar montaxes. Prefire subliñar "a evolución artística das persoas que traballaron na compañía". E, falando diso, cómpre salientar nomes de alumnos e alumnas que se converteron en recoñecidos profesionais. No caso de Santiago, a AAAG lembra na súa nota de prensa a intérpretes coma César Goldi, Anabell Gago, Diego Rey, Toni Salgado, Machi Salgado, Xúlio Abonjo, Mónica Camaño, X.C. Mejuto, María Ordóñez, Marcos Correa, María Lado ou Xosé Manuel Esperante; dramaturgos coma Vanesa Sotelo, Fran Godón ou Rubén Ruibal e xestores culturais coma Paulo Rodríguez, Roberto Pascual, Diego Meizoso ou Cecilia Carballido."O que levo con máis agrado" -di Roberto Salgueiro- "é ver a sensación de pertenza a unha familia que teñen todas as persoas que pasaron pola compañía. En ocasións, cando presento a alguén que estivo na Aula de Teatro hai vinte anos a alguén que está agora, xorde inmediatamente entre eles unha complicidade fermosa, saben o que están compartindo. Si, é certo que moitas persoas que hoxe forman parte do tecido profesional deste país pasaron pola aula. Non sei en que parte medraron con nós, prefiro pensar máis en calidade humana. Se insisto en algo sempre é na necesidade de implementar no traballo escénico valores que, para algúns, son alleos á creación: a xenerosidade en escena é básica, como a escoita e a solidariedade. E desde logo o respecto: para co teu traballo e para cos espectadores"."O que levo con máis agrado" -di Roberto Salgueiro- "é ver a sensación de pertenza a unha familia que teñen todas as persoas que pasaron pola compañía"Salgueiro quixo tamén expresar a súa "lembranza agradecida a todas a persoas que botaron unha man "suplementaria" para que este proxecto fose adiante e chegase a converterse nun espazo respectado. Estou pensando nas persoas da limpeza que teñen a sala Vidal Bolaño (o noso espazo principal de traballo) sempre a punto, nos conserxes do auditorio da universidade e do Burgo das Nacións (onde está situada a sala Luísa Cuesta), na patrulla de vixilancia, os diferentes técnicos que asistiron e asisten á Aula de Teatro... Sen a súa complicidade sería máis difícil todo. E, claro, a todas as vicerreitoras e vicerreitores que tiveron responsabilidade no noso programa, porque sempre contamos coa súa implicación". Ao respecto e, preguntado polas limitacións que atopa hoxe o traballo da aula, comenta que neste momento dispoñen "dunhas infraestruturas propias que nos permiten abordar un programa con moita autonomía". Con todo -engade- "sería fantástico poder recuperar, dunha vez, o vello auditorio da universidade para termos un espazo de exhibición propio". "Gustaríanos ser a infancia na que se forma o que será a persoa adulta, o amor familiar que sempre está aí, o espertar dos sentidos, a primavera teatral"Na aula de Ourense formáronse intérpretes coma Eva Fernández, Sergio Zearreta, Nate Borrajo, Afonso Míguez, Aitor Rey, Teté García, Tito Asorey, Marta Doviro, Paloma Lugilde, membros de Trécola Teatro e A Run Run, ou técnicos coma Celso Ferreiro. Preguntado por en que sentido a aula puido poñer as bases do que despois foron e son estes profesionais da escena, Fernando Dacosta responde que "poderán contestalo elas e eles", mais lembra que "hai actrices -podes ter en conta ademais a Eva Fernández, Mónica Sueiro, Uxía Morán, Ledicia Piñeiro, actores como os que mencionas, técnicos, figurinistas ... Gustaríanos ser a infancia na que se forma o que será a persoa adulta, o amor familiar que sempre está aí, o espertar dos sentidos, a primavera teatral".


Summary: A resolución de Inspección de Traballo chega após o Tribunal de Contas sinalase presuntas irregularides nas retribucións en especie dos directivos da empresa, non porque fosen alleas aos seus contratos, senón porque non as incluíron nas súas nóminas.

Inspección de Traballo vén de sinalar que Navantia vulnera os dereitos dos traballadores que ingresaron na compañía pública despois do 20 de decembro de 2018 por non pagarlles plus de distancia. A resolución parte dunha denuncia presentada pola Confederación Xeral do Traballo (CXT) e estabelece que a empresa fixa "condicións de traballo inferiores" ás do convenio en vigor para os empregados de novo ingreso. Ferrolterra marcha polo futuro dunha comarca "traizoada" Incide en que a negativa de abonar a estes empregados o plus por distancia do centro de traballo, de 0,073 euros por quilómetro, constitúe "unha exclusión contraria aos dereitos recolleitos no artigo 4 da Lei do Estatuto dos Traballadores e unha infracción laboral". Así as cousas, o sindicato afirmou que se trata "dunha vulneración máis" por parte de Navantia, á que demanda que pague "de forma inmediata" este plus "a todos os traballadores que teñen dereito a el segundo o convenio vixente, procedan do convenio anterior ou sexan de novo ingreso, tanto senior como junior". Irregularidades nas retribucións en especie A resolución chega após o Tribunal de Contas sinalase presuntas irregularides nas retribucións en especie dos directivos da empresa, non porque fosen alleas aos seus contratos, senón porque non as incluíron nas súas nóminas. Así, estas retribucións en especie alcanzaron unha diferencia conxunta de 374.410 euros fronte aos datos declarados ante a Axencia Tributaria. Ferrolterra prepárase para a folga xeral mentres espera a que a Xunta actúe Principalmente, apunta, por dietas de viaxe e aloxamento exentas de gravame, para os cales o seu rexistro contábel aparece como gastos de servizos exteriores, non como gastos de persoal. Unha forma de proceder "inadecuada", a xuízo do fiscalizador, porque as retribucións en especie deben reflectirse nas nóminas como concepto retributivo. O Tribunal aclara que non cuestiona o rexistro contábel de gastos de locomoción, aloxamento e manutención, senón a súa inclusión no modelo de Facenda de retencións por rendementos de traballo cando non están reflectidos nas nóminas.


Summary: 'Outra Coruña posible: Domingos Merino' etrearase en setembro. Nel participan voces como Manuel Rivas, Xulio Ferreiro ou María Xosé Bravo para lembrar o primeiro alcalde nacionalista da Coruña. Trailer no interior.

Un documental a estrear en setembro deste ano quer plasmar aquela etapa de cambios e esperanzas que se vivía na Coruña de finais dos 70 e iniciosdos 80 d séulo pasado e lembrar e homenxear ao alcalde que a encarnou. 'Outra Coruña posible: Domingos Merino' é un traballo de de Lois Alcayde Dans, colaborador de Sermos Galiza, (Guión), Paula Durán (Son) e Paula Quiroga (Imaxe e edición). Entre as persoas que toman parte no documental está o escritor Manuel Rivas, o actual alcalde, Xulio Ferreiro, ou a presidenta da AC Alexandre Bóveda e exconcelleira do BNG María Xosé Bravo. Domingos Merino, nado na Coruña en 1939, faleceu a inicicios deste ano. Nas eleccións de 1979, a candidatura de Unidade Galega encabezada por Domingos Merino obtivo 5 concelleiros, un menos do que o PSdeG. A alcaldía foi para Merino, após un acordo nacional de Unidade Galega co PSOE, que obtivera en troca os bastóns de mando de Vigo e Ferrol. Unidade Galega foi a marca coa que concorreron naqueles comicios o Partido Obreiro Galego, o PSG e o Partido Galeguista. Domingos mantívose ao fronte do goberno municipal até 1981, ano en que prosperou unha moción de censura promovida pola UCD. Foi, portanto, o primeiro alcalde da Coruña no actual réxime político, após a ditadura, e tamén o primeiro alcalde nacionalista da cidade.


Summary: Entre 2001 e 2017 perdéronse nas rías galegas máis de 2.700 empregos no marisqueo a pé. Desde 2004 até agora a frota de Galiza ficou sen 1.200 embarcacións.

No sector do mar de Galiza hai unha profesión extractiva onde as mulleres son rotunda maioría: o marisqueo a pé. É un traballo duro, que pasa factura tras anos de faenar inclinadas ou coa auga polos cadrís para coller ameixa e berberecho, principalmente: reumas, lumbalxias e unha longa lista de doenzas. A comezos de século había en Galiza 6.551 persoas con Pemex, permiso de explotación, para traballar ao marisqueo a pé. Na actualidade son 3.797, o que supón unha caída de 42%. Perdemos nestes anos 2.754 postos de traballo no marisqueo a pé. Das case 3.800 mariscadoras que hai na actualidade, case a metade teñen máis de 51 anos de idade mentres que apenas 185 teñen menos de 30 anos. Unha situación que dá idea do avellentamento deste sector produtivo feminizado do mar galego. Frota Unha frota pesqueira sen parangón en Europa, como era a galega, certifica ano tras ano a súa perda de barcos e tripulacións, nun descenso constante e continuado que deixa pegada nomeadamente na frota artesanal que faena no interior das rías. No 2004, e segundo dados oficiais da propia Consellaría do Mar, había en Galiza rexistradas 5.565 embarcacións. Agora son 4.372. Iso significa 1.193 barcos menos, unha perda de máis de 20%. Cada cinco días, pois, a frota galega perdía un dos seus barcos.


Quixo a casualidade que a última parte deste Mundial a vise nun hotel de Tenerife, UK, rodeado de seareiros británicos tatuados ata o branco dos ollos e de rapaces rubicundos coa camiseta de Harry Kane. Foi toda unha montaña rusa emocional a que viviron durante a semana, ao principio ilusionados ata a histeria, repetíndose uns a outros iso de "football is coming home", deprimidos despois da eliminación. Contrastaba a miña olímpica tranquilidade, pois a selección pola que torcín nesta Copa do Mundo, a uruguaia, xogou ben pero foi eliminada bastante cedo. E non me pregunten por que animaba eu á celeste: un equipo cheo de apelidos como Campaña, Silva, Pereira, Torreira, Vecino ou mesmo Suárez fáiseme máis próximo que calquera outro. Ademais, o Uruguai futboleiro é en verdade unha quinta provincia. No equipo que gañou o primeiro Mundial, o de 1930, celebrado en Montevideo, brillaron galegos de nacemento como Lorenzo Fernández (de Redondela) e Pedro Cea (probablemente tamén redondelán) e outros de segunda xeración ou con nomes inconfundibles: Gestido Pose, Andrade, Calvo, Dorado... E sobre todo Héctor Castro, lenda do Nacional de Montevideo e gañador ademais do ouro olímpico en Amsterdam 1928 e de catro Copas América. Nacido xa en Uruguai en 1904, Castro procedía do prototipo de familia galega emigrada a Sudamérica. Con dez anos deixou a escola para dedicarse ao que facían os do país cando chegaban a ultramar: currar. E con ben mala sorte, pois tendo apenas trece anos unha serra mecánica cortoulle o brazo dereito á altura do pulso, deixándoo toco. O Uruguai futboleiro é en verdade unha quinta provincia; no equipo que gañou o Mundial de 1930 estaba Héctor Castro, lenda do Nacional de Montevideo e procedente dunha prototípica familia galega emigrada a Sudamérica Máis a Castro o que lle sobraba era peito. Volante dereito de talento, tiña polo visto gran capacidade para brillar nos momentos nos que debe aparecer un líder. Foi, de feito, o autor do último gol no 4-2 co que se pechou a final do Mundial de 1930. Nun ambiente incendiario (contan as crónicas da época que á entrada do estadio Centenario houbo que cachear aos seareiros para evitar que metesen pistolas no recinto e que o árbitro tiña un barco esperando no porto por se tiñan que evacualo), Uruguai foi quen de remontar o 1-2 co que Arxentina se adiantara no primeiro tempo. Tamén tivo que ser Castro o encargado de resolver uns anos despois o chamado "campionato máis longo do mundo". Nacional e Peñarol, rivais acérrimos, quedaran igualados a puntos na competición regular de 1933. O desempate foi convocado para maio de 1934, porque daquela non debían de ter as urxencias informativas actuais. Mediada a segunda parte, un dianteiro do Peñarol disparou fóra, o balón rebotou na maleta de madeira dun masaxista, volveu ao campo e foi novamente rematado á rede por outro xogador peñarolense. A verdade é que non se sabe se o árbitro concedeu gol ou non, pero entre os xogadores dun equipo, que se volveron tolos celebrándoo, e os do outro, que o perseguían para cascarlle, o colexiado decidiu suspender o encontro e pecharse con pestillo na caseta. Os vinte minutos restantes disputáronse en agosto, sen que mudase o 0-0 inicial, e o mesmo ocorreu no segundo desempate, en setembro. Finalmente, en novembro de 1934, case dous anos despois de que comezase a liga regular, o Nacional acabou alzando o título cun axustado 3-2 no que Castro, o "divino manco", marcou os tres do seu equipo.


Summary: Con motivo da 25 edición do Curtas de Vila do Conde, que botou a ollada ao pasado en forma de amplo ciclo e do libro 25 Anos, 25 Histórias, centrámonos no estado actual do cinema portugués da man do especialista en cinema Martin Pawley. Eis un extracto do publicado no número 255 de Sermos Galiza.

O Curtas de Vila do Conde naceu dunha decisión arroxada e quizais un pouco inconsciente: a de organizar un festival de curtametraxes nun país no que apenas se exhibían (e aínda menos se facían) curtametraxes. Detrás desa feliz arroutada estaban cinco homes por debaixo dos trinta anos que viñan de activar o cineclube local: Miguel Dias, Nuno Rodrigues, Mário Micaelo, Dario Oliveira e Rui Maia. A súa cinefilia tiña como referencia, entre outras fontes, o lendario Festival Internacional de Cinema da Figueira da Foz, oasis de modernidade fílmica que entre 1972 e 2002 dirixiu e promoveu José Vieira Marques. Mais o grupo vilacondense quería ir máis alá. No país había xa diversos festivais, mais todos eles "não chegam a constituir verdadeiros acontecimentos nacionais, nem possuem a tão desejada projecção internacional", segundo afirman no catálogo do primeiro Festival Internacional de Curtas-Metragens. O obxectivo do ousado quinteto non era pequeno: crear unha cita nova co ánimo de facerse un oco no mundo dende unha vila de vinte mil habitantes. A súa vila. Corría o ano 1993 e o correo electrónico non existía. Para ver filmes era preciso dispoñer dunha copia física e os contactos facíanse por teléfono, correo postal ou mesmo telegrama. As dificultades técnicas e loxísticas dun tempo non tan distante que agora parece prehistórico non impediron a audacia de traeren a Vila do Conde ao armenio Artavazd Pelechian ou ao estadounidense Gus van Sant en edicións temperás do festival. Nunha época na que cumprir o programa e horarios previstos xa era de seu un desafío, o Curtas optou por complicarse a vida e organizar retrospectivas laboriosas e actividades complementarias que tendían pontes con outras formas artísticas, nomeadamente a música, hoxe elemento básico da súa proposta anual. A boa resposta dos espectadores demostrou dende o inicio que a aposta tiña sentido. Devagar foi desenvolvéndose unha produción nacional de curtas alentada en parte pola convocatoria de axudas públicas e o Curtas estivo aí para celebrala como era debido. A finais dos 90 nace o sintagma "Gerações Curtas" para designar unha nova ola de autores nacidos nos 60 e 70 que non tardaron en obter recoñecemento internacional. Hoxe asociamos a Vila do Conde os nomes de João Pedro Rodrigues, Miguel Gomes, Sandro Aguilar e João Nicolau, figuras respectadas que fixeron que os cinéfilos pousásemos os ollos en Portugal, mais o asombroso é que dende eses felices anos de consolidación non deixaron de emerxer autores no país veciño. [Podes ler a peza íntegra no Sermos Galiza 255, á venda na loxa e nos quiosques e puntos habituais]


TRANSCENDENCE Ano: 2014 Duración: 119 min. Nacionalidade: Estados Unidos Director: Wally Pfister Guión: Jordan Goldberg, Jack Paglen, Alex Paraskevas e Wally Pfister Fotografía: Jess Hall Música: Mychael Danna Reparto: Rebecca Hall, Johnny Depp, Paul Bettany, Kate Mara, Morgan Freeman, Cillian Murphy, Clifton Collins Jr., Cole Hauser, Lukas Haas SINOPSE Un grupo extremista antitecnolóxico perpetra un atentado conxunto contra os investigadores máis importantes do mundo. Entre eles está o doutor Will Caster (Johnny Depp), unha das máis importantes mentes no campo da Intelixencia Artificial xunto coa súa muller Evelyn (Rebecca Hall). Os terroristas fallan no atentado pero unha bala envelenada van enfermando paulatinamente ao doutor. Evelyn, coa axuda do científico Max Waters (Paul Bettany), xa que non poden salvar a vida de Will, tratarán de dar un paso máis nas súas investigacións introducindo a mente do doutor en PINN, un prototipo de superordenador intelixente capaz de aprender e evolucionar. CRÍTICA Wally Pfister, o director de fotografía habitual de Christopher Nolan (Orixe, Memento, O cabaleiro escuro), pásase á dirección nunha ópera prima de ciencia ficción con mensaxe que bebe directamente do maxín de Nolan, que casualmente é tamén produtor executivo. Aínda que de trama diferente, Transcendence parece estar integrado nun universo que conflúe dentro do ideado por Nolan para esa obra mestra chamada Orixe, a modo da serie de A dimensión descoñecida onde os relatos eran diferentes pero a atmosfera era moi similar. Aquí a historia trata sobre o manido tema da evolución das máquinas, pero levado un punto máis alá ao integrar a historia dentro do mundo actual onde a internet tennos a todos interconectados a modo de panal de abellas. Ciencia ficción, acción e suspense ao tempo que aproveita para temas máis sesudos e profundos como o da vida eterna, o amor ou a obsesión por acadar un soño. Unha mestura entre Enxendro mecánico (1977, Donald Cammell) e Her (2013, Spike Jonze) que cando menos fará reflexionar. Que no reparto apareza Johnny Depp parece máis puro marketing que elección acertada de casting. A súa presenza aporta ben pouco máis alá da transcendencia da publicidade gratuíta que supón contar cunha star de Hollywood. O papel quédalle algo pequeno: morre ao pouco de empezar e non reaparece ata o final, sendo entremedias un holograma, conseguido holograma iso si, pero holograma á fin e ao cabo. O peso do filme lévao Rebecca Hall (Iron Man 3, Vicky Cristina Barcelona) que, entre outros, está acompañada por Morgan Freeman e Cillian Murphy, secundarios de luxo e actores fetiche de Nolan que parece herdar Pfister. A fotografía está firmada por Jess Hall (Arma fatal, O fillo de Rambow), pero ben podería ser do propio Pfister, do que seguro recibiu máis de algún consello. Transcendence nin é tan mala como din nin tan boa como podería chegar a ser. É un correcto filme de ciencia ficción que gustará aos amantes do xénero. Mais a sombra de Christopher Nolan é alargada. Pfister destapouse coma un correcto artesán especie de "marca branca" de Nolan. Sabemos que os condimentos son o mesmo, pero non sabe igual. De momento son inevitables as comparacións. Veremos a ver se en futuros traballos