Summary: Superan as persoas no paro que perciben algunha prestación.

Das case 212.000 persoas que en febreiro estaban rexistradas no paro, perto de 110.000 fican fóra da cobertura de desemprego mentres que 102.800 si perciben a prestación. As beneficiarias de prestacións son agora 10.863 persoas menos que en febreiro de 2016, o que indica o grao de desprotección que se estende entre as persoas que están en situación de desemprego e nas que a bolsa do paro de longa duración faise cada vez máis grande. Desde a CIG advirten que esa escasa duración do emprego, xunto a alta rotación e a permanencia en situación de paro por tempo elevado, "fai que moitos desempregados aínda que perdan o traballo non teña dereito a prestación". Subliña o feito de que no mes de febreiro unicamente o 48,5% das persoas desempregadas cobraban algunha prestación, un punto menos que no mes anterior. Desde CCOO lembran que as prestacións contributivas, as de máis calidade, só representaban o 42,39 % do total, mentres que no caso dos subsidios por desemprego a porcentaxe sobe ata o 46,17 %. En cifras absolutas, a repartición por modalidades era a seguinte: 47 476 percibían un subsidio por desemprego, 43 589 contributivas, 11 052 a renda activa de inserción e 717 correspondían ao programa de activación de emprego. "A protección social debe garantirse mellorando a cobertura e reforzando as prestacións por desemprego. E, acompañando esta medida, é fundamental potenciar as políticas activas de emprego desde a Xunta", afirman desde UXT.


Summary: A administración concursal lanza un ultimato e dá quince días para asinar un convenio, o que deixa en mans de Facenda e a Banca o futuro do club branquiazul, que xa está a piques de alcanzar os 15.000 socios

Sabido era que xullo sería o mes decisivo para a supervivencia do Dépor. Mais os prazos están a se acurtar. A administración concursal do Dépor, que está en mans da sociedade AD Cyrezx, instou á directiva do club e aos acredores a chegar a un acordo para asinar un convenio nos próximos quince días baixo a ameaza de que, de non facelo, solicitarán ao xuíz a liquidación da entidade. Polo tanto, o futuro do Deportivo quedará resolto en dúas semanas por unha imposición que deixa en mans dos acredores -principalmente a Axencia Tributaria, Novagalicia Banco e Banco Gallego- o resultado final, logo de que o presidente Augusto César Lendoiro -baixo cuxa xestión o Dépor sumou 156 millóns de débeda- tampouco fose capaz de chegar a un acordo nos últimos seis meses, algo que agora intenta co apoio da Liga de Fútbol Profesional, mentres que a administración concursal e algúns acredores seguen recibindo presións de carácter case político para que aceleren o proceso que podería resolverse coa desaparición do histórico club galego. Os administradores remitiron un correo electrónico ás partes co seu ultimato, que foi recibido con contrariedade pola directiva de Lendoiro, que afirma non ter "ningunha dúbida" de que o club resolverá a súa situación actual e lamenta que este tipo de accións poidan danar a imaxe do Deportivo agora que busca fichaxes para completar un equipo que volve ao traballo esta mesma semana. Namentres, a afección mantén o seu alento e xa camiña cara os 15.000 socios cando resta máis de mes e medio para o comezo da competición, en Segunda no mellor dos casos, xa que tamén podería ser en Segunda B se hai denuncias de impago por parte de futbolistas e mesmo en ningunha categoría se non hai un acordo cos acredores e a entidade desaparece, algo complicado de imaxinar dada a súa ampla base social.


Summary: Contra o Real Madrid. O Obradoiro xoga este domingo día 16 contra o Real Madrid e para as 12.30 está convocada unha concentración diante do Fontes do Sar con bandeiras da patria para desafiar o veto nos partidos do equipo de baloncesto da capital galega.

A Candidatura do Povo é quen está a promover a convocatoria para o domingo diante do Multiusos Fontes do Sar co fin de facerlle fronte á prohibición de mostrar no campo bandeiras galegas coa estrela. A convocatoria estase a desenvolver a través das redes sociais e busca concentrar para o partido contra o Real Madrid un visíbel número de bandeiras da patria co fin de conseguir vencer o veto imposto no campo. Os concelleiros do BNG de Compostela xa anunciaron que non volverán pisar o Fontes do Sar para asistiren aos partidos do Obradoiro mentres non se retire a prohibición de levar ás bancadas as bandeiras galegas coa estrela.


Summary: O recén estreado presidente da RAG prometera un encontro co presidente da Xunta para achegar posicións, logo de anos de distancia por mor do Decreto de Bilingüismo. E tivo lugar onte, quinta-feira.

A Xunta non deu máis que conta fotográfica do encontro, ao que asistiron, ademais dos dous presidentes, o conselleiro de Educación e Cultura, Román Rodríguez, e os membros da executiva da RAG, Fina Casalderrey, Henrique Monteagudo e Andrés Torres Queiruga. O orzamento anual da RAG é notablemente inferior aos da Euskaltzaindia ou do Institut d'Estudis Catalans, din desde Tabernas Quen si achegou detalles da xuntanza foi a Academia quen definiu a reunión como "cordial" e na que se falou de "defensa da lingua e da posibilidade de desenvolver proxectos concretos a prol do seu estudo, uso e difusión". O novo presidente tamén aproveitou a Xuntanza para reivindicar un maior apoio público da RAG, dado que, explicou, o seu orzamento anual é notablemente inferior aos da Euskaltzaindia, a Real Academia da Lingua Vasca, e o Institut d'Estudis Catalans. E tamén lembrou que para que a Academia poida desenvolver o seu labor a prol da lingua e da cultura galegas o seu orzamento "necesita reforzarse, con axudas públicas e con apoios da sociedade civil".


Summary: Os últimos datos do IGE ratifican que Galicia descendeu en 2019 dos 4.000 nacementos por trimestre, o que non sucedera en toda a serie histórica. Certifican ademais que o saldo vexetativo do 2018 foi o peor dende que hai datos mentres segue a aumentar a idade media das mulleres que teñen fillos e fillas

O pasado xoves o Consello da Xunta aprobaba a lei de impulso demográfico, a norma na que o Goberno galego pretende condensar todas as súas medidas nesta materia e que nace entre críticas pola súa escasa concreción, que o presidente xustifica para non "hipotecar" vindeiros Executivos. Ao día seguinte o Instituto Galego de Estatística actualizaba os seus datos de movemento natural da poboación do segundo trimestre de 2019, confirmando que o ano que vén de rematar vai camiño de marcar un novo mínimo histórico de nacementos, afondando nos malos datos de 2018 que, tras un primeiro avance, o propio IGE vén de confirmar.Ata 2019 Galicia non baixara dos 4.000 nacementos por trimestreA tendencia á baixa do número de nacementos en Galicia é unha constante dende o estourido da crise económica de 2008, cando finalizou a lixeira melloría dos anos da considerada como bonanza económica. Así e todo, a información avanzada polo IGE apunta a que o país vai marcar un novo fito negativo cando o balance de 2019 sexa definitivo. O pasado ano encadeáronse por primeira vez dous trimestres consecutivos con menos de 4.000 nacementos e o segundo trimestre de 2019 é, con 3.841 nenas e nenas nacidas -dato provisional-, o trimestre con menos nacementos da historia da autonomía.Os datos do IGE demostran non só unha tendencia á baixa no número de nacementos que no canto de frearse, acelera. Tamén acreditan que a natalidade en Galicia xa descende ata máis abaixo do que o fixera nos anos 90 do século pasado. Daquela, non obstante, o devalo fora máis rápido porque Galicia pasou de case 10.000 nacementos por trimestre, segundo as bases de datos do INE, a menos de 5.000 cadra tres meses en apenas década e media.O peor saldo vexetativo, bebés a idades máis tardíasAdemais de adiantar os datos demográficos do segundo trimestre de 2019, a oficina estatística galega ratificou, con moi escasas variacións, as principais cifras do 2018. Ese ano Galicia finalizou co peor saldo vexetativo da serie histórica, que neste caso comeza en 1975: 15.839 falecementos máis que nacementos, toda vez que faleceron unhas 32.400 persoas e naceron apenas 16.500. En 2017 naceran algo máis de 18.000 nenas e nenos.Como no caso do cómputo trimestral, os totais anuais de nacementos xa están por baixo dos niveis dos anos 90 do século pasado, cando o número de falecementos non superaba as 30.000 persoas ao ano. Deste xeito, Galicia xa vai camiño dos trinta e cinco anos con saldo vexetativo negativo.A idade máis habitual das mulleres que teñen fillas e fillos en Galicia é xa de entre 35 e 39 anosAlén das grandes cifras, os datos ratificados para o 2018 tamén confirman a tendencia do incremento da idade das nais en Galicia. Unha ollada á base de datos permite comprobar como hai apenas unha década a franxade idade máis habitual para ter fillos e fillas en Galicia era de entre 30 e 34 anos e agora xa se desprazou ao intervalo de entre os 35 e os 39. Ademais, a evolución tamén amosa como a franxa de idade de 25 a 29 anos perde cada vez máis peso entre as mulleres galegas que teñen fillas e fillos."Ás mulleres fáisenos responsables da baixa natalidade, pero despois non se escoitan as nosas demandas",Cuestións como o incremento da idade da maternidade foron abordadas recentemente polo grupo de Maternidades Feministas en Compostela no inicio dos traballos Observatorio das violencias machistas cotiás que afectan á maternidade e ás súas crianzas. "Ás mulleres fáisenos responsables da baixa natalidade, pero despois non se escoitan as nosas demandas", destacaban as súas impulsoras nunha entrevista con Praza.gal.Sobre este asunto pronunciábase tamén neste xornal o catedrático de Historia da USC Isidro Dubert, coordinador da obra A morte de Galicia . "Non se fala da emigración, prefírese poñer o foco en que as mulleres non teñen fillos e en culpar os vellos", destacaba, nun contexto no que subliñaba que "agardar que unha muller teña fillos cando a maternidade compromete a súa carreira e a súa permanencia no mercado laboral é un contrasenso".


Summary: O país non poderá presentar unha outra candidatura sen submeter a cuestión a referendo.

Esta sexta feira (13 de marzo) o goberno islandés comunicou formalmente á Comisión europea a decisión adoptada a pasada terza feira polo executivo. Islandia retirou a súa solicitude de adhesión á UE que negociaban coas institucións comunitarias desde 2009. A decisión foi comunicada através dunha carta e do encontro desenvolvido entre o ministro de asuntos exteriores islandés, Gunnar Bragi Sveinsson, e o letón Edgars Rinkevics, cuxo país ostenta a presidencia temporal da UE. As razóns polas que Islandia retira a solicitude, explicou Sveinsson, débense ao interese do goberno --actualmente conservador-- por defender os intereses nacionais. Un feito, dixo, que dificultaría a incorporación do país á Unión Europea. Porén, as negociacións xa arrefriaran en 2013 froito do conflito xerado en dous puntos concretos dos capítulos de negociación: a pesca e a agricultura. Aliás, após a crise de 2009 e a decisión de Islandia de deixar quebrar o banco Icesave, xurdiron conflitos con algúns dos estados membros da Unión que reclamaban indemnizacións para os aforradores estranxeiros prexudicados. Pesca e agricultura supuñan dous puntos de desencontro entre os intereses nacionais islandeses e os da UE Neste senso, no mes de febreiro o goberno islandés aprobou unha moción parlamentar a favor da retirada da candidatura que, finalmente, se formalizou esta sexta feira. Así as cousas, o acordo adoptado polo executivo exixe que calquera nova solicitude de adhesión á UE deberá ser consultada en referendo popular. Ora ben, o goberno islandés --en ton diplomático-- asegurou que o seu obxectivo é continuar a desenvolver as estreitas relacións que o unen coa UE. Islandia pertence ao Espazo Único Europeo desde o 1993 e está integrada no acordo de Schengen que fixa a libre circulación de persoas entre os distintos territorios que asinaron o devandito convenio.


Summary: O presidente estadounidense ameazou con usar o Exército para frear as protestas desencadeadas pola morte de George Floyd, que chegan ao sétimo día, en caso de que os gobernadores dos Estados non fagan uso da competencia deles para activaren o despregue da Garda Nacional, o corpo de reservistas.

Manifestantes saíron ás rúas de cidades de todo os Estados Unidos máis unha noite para protestaren pola morte do cidadán negro George Floyd a mans da Policía cando estaba a ser detido. Mais non só, o racismo institucional e as disparidades sociais e económicas existentes na sociedade estadounidense están a levar as mobilizacións a un nivel máis profundo. Segundo informan os medios do país, a tensión foi máxima nos arredores da Casa Branca, onde as forzas de seguridade fixeron uso de gases lacrimóxenos e balas de goma para dispersaren a multitude, co obxectivo de que o presidente, Donald Trump, puidese visitar a igrexa de Saint John. A alcaldesa de Washington, Muriel Bowser, cualificou como "vergoñenta" e "sen provocación" a actuación policial. Para chegar ao templo cómpre atravesar a praza Lafayette, que albergou as protestas dos últimos días. Trump abandonou a residencia oficial e atravesouna camiñando. Xa fronte a coñecida igrexa da capital posou cunha biblia na man. Na segunda feira celebrouse a Pascua de Pentecostés, e o mandatario quixo facer unha chiscadela á súa base de votantes evanxelistas. Trump recomendou "encarecidamente" aos gobernadores dos Estados ─que teñen a competencia─ despregaren a Garda Nacional "en cantidades suficientes". En caso contrario "despregarei o Exército e rapidamente resolverei o problema por eles", indicou nun discurso pronunciado desde a Casa Branca. O candidato demócrata á Presidencia, Joe Biden, acusouno no Twitter de "usar" o Exército "contra o pobo", "por unha foto". "Polas nosas crianzas, polo espírito do noso país, temos que derrotalo. Mais falo en serio cando digo isto: só o podemos facer xuntos", engadiu. Pola súa banda, Barack Obama, primeiro e único presidente negro do país (2009-2017) e con quen Biden foi vicepresidente os oito anos, condenou a violencia e pediu canalizar a ira con pacifismo e política. Fíxoo a través dun ensaio publicado no blog Medium. Manifestacións globais En Nova York, aínda que na súa maioría as marchas foron pacíficas, producíronse disturbios esporádicos nalgunhas partes de Manhattan. O alcalde, Bill de Blasio, estendeu o toque de queda a medida que a violencia medraba. Eric Garcetti, rexedor de Los Angeles, onde tendas e edificios foron saqueados, pediu manifestacións sen violencia, para non prexudicar os avances logrados polo movemento Black Lives Matter. A morte de Floyd ─dixo─ foi "inhumana" e reclamou que se fixese "xustiza". En Dallas, a Policía tamén utilizou gases lacrimóxenos. Houbo varias detencións malia que, segundo a CNN, as protestas eran pacíficas. En Atlanta, onde se despregou a Garda Nacional, producíronse 52 arrestos tras enfrontamentos cos manifestantes concentrados. Tamén en Richmond usáronse gases lacrimóxenos. Tamén arredor do mundo as protestas van a máis. En Rio de Janeiro, Amsterdam, París ou Londres houbo manifestacións convocadas por organizacións de loita contra o racismo. Tamén en Australia, Alemaña, Irlanda ou Grecia hai previstas máis marchas. No Reino Unido, exixiuse que o Goberno suspenda a exportación de material antidisturbio aos EUA, en cumprimento da lei que obriga a o facer en casos de represión interna. Autopsia Nas últimas horas, ademais, fixéronse públicas a autopsia oficial e a encargada pola familia de George Floyd. Ambas as dúas contradín á versión das autoridades. Sinalan que faleceu "por asfixia producida por compresión do pescozo e as costas, que desencadeou a suspensión do rego de sangue ao cerebro". Como consecuencia, segundo os documentos, a causa da morte é "homicidio". A autopsia da familia foi dirixida por Michael Baden, ex director de Patoloxía Forense de Nova York e asesor científico do comité do Congreso que investigou o asasinato do presidente John Fitzgerald Kennedy. A versión oficial das autoridades do condado de Hennepin, en Minnesota, sosteñen que "non hai achados que apoien un diagnóstico de asfixia traumática ou estrangulamento", e que o falecemento de Floyd foi causado por enfermidades coronarias, hipertensión e polo uso de substancias ─que non especifica se son legais ou non─ que lle causaron unha "intoxicación". Deportistas Cada día son máis os atletas profesionais nos EUA, onde os xogadores negros son maioría nas grandes ligas, nomeadamente no fútbol americano e no baloncesto, que mostran a súa solidariedade coas protestas. Entre estas están estrelas históricas da NBA, como Michael Jordan e Magic Johnson, ou actuais, como LeBron James. Tamén o golfista Tiger Woods emitiu onte un comunicado neste sentido. Ademais, o campión de boxeo Floyd Mayweather ofreceuse a pagar o funeral de George Floyd.


Summary: Comunidades de Montes, colectivos ecoloxistas, agrupacións culturais, a Universidade da Coruña e diversos proxectos de custodia do territorio organizan nesta xornada de xoves e o vindeiro sábado, 23 de marzo, máis dunha decena de accións de eliminación de eucaliptos e doutras plantas exóticas invasoras, como as acacias. Promovida pola plataforma a prol do bosque galego, Cousa de Raíces, o obxectivo desta iniciativa é chamar a atención sobre a urxencia de favorecer e conservar os bosques galegos

Comunidades de Montes, colectivos ecoloxistas, agrupacións culturais, a Universidade da Coruña e diversos proxectos de custodia do territorio organizan nesta xornada e o vindeiro sábado, 23 de marzo, máis dunha decena de accións de eliminación de eucaliptos e doutras plantas exóticas invasoras, como as acacias.Estes colectivos responden así ao chamado da plataforma a prol do bosque galego, Cousa de Raíces, para sumarse ao que supón a primeira deseucaliptización simultánea en Galiza, con motivo do Día Mundial Forestal ou dos Bosques. "Trátase dunha acción pioneira que organizamos para darlle continuidade a todo o traballo feito para presentar a ILP en defensa do bosque autóctono no Parlamento", explica Ramsés Pérez, desde Cousa de Raíces.O obxectivo desta iniciativa de Cousa de Raíces é chamar a atención sobre a urxencia de favorecer e conservar os bosques galegos fronte o impacto negativo e a expansión descontrolada de especies e plantas exóticas invasoras no país, como é o caso do eucalipto ou da acacia. Cousa de Raíces apela nesta semana forestal a distinguir entre o que é un bosque, que constitúe un ecosistema natural complexo no que as especies arbóreas, a vexetación acompañante, os animais, fungos e microorganismos establecen relacións perdurables no tempo; fronte a unha plantación forestal, que é un conxunto de árbores uniformes que se plantan cun único interese comercial e que adoita estar formada por especies alóctonas que desprazan as especies autóctonas.O obxectivo desta iniciativa de Cousa de Raíces é chamar a atención sobre a urxencia de favorecer e conservar os bosques galegos fronte o impacto negativo e a expansión descontrolada de especies e plantas exóticas invasoras no país, como é o caso do eucalipto ou da acaciaAs especies foráneas, como o eucalipto ou a acacia, causan un impacto negativo sobre as especies forestais propias, o solo, os cauces fluviais, a biodiversidade, ocupan solos de cultivo e compiten coas especies propias, ademais de contribuír a favorecer os incendios forestais. Pola contra, os bosques ou formacións arbóreas de especies autóctonas achegan múltiples beneficios á sociedade: mitigan o cambio climático, reteñen carbono, favorecen a provisión de auga, xean biodiversidade e paisaxe, son fundamentais para a conservación da natureza e son fundamentais para a vida.Eliminación de eucaliptos e acaciasAs accións de deseucaliptización comenzan hoxe, no propio Día Internacional dos Bosques, na cidade da Coruña, cunha actividade de eliminación de flora exótica invasora, especialmente da acacia negra, organizada no Monte da Fraga pola Oficina de Medio Ambiente da Universidade da Coruña, coa colaboración de Adega. Terá lugar desde as 16.00 h e contará con tres quendas de 40 persoas para os traballos.As demais accións de eliminación de eucaliptos e outra flora exótica desenvolveranse o sábado, 23 de marzo. Nos montes de Ramil de Agolada, a Fundación Eira e Adega darán continuidade aos labores previos de eliminación de eucalipto nunha parcela custodiada, na que haberá que eliminar os gromos que rebentaron nos tocóns. Tamén o colectivo ecoloxista, xunto co Proxecto Ríos, acudirán ao río Tea, en Mondariz, para eliminar especies exóticas invasoras, nomeadamente a acacia, no marco do Campo de voluntariado ambiental do Tea.A tarefa principal do colectivo A Rente de Chan e Pladever (plataforma na defensa do Verdugo) será a deseucaliptización nunhas parcelas de experimentación, situadas nos montes de Gradín de Pontecaldelas. A Asociación pola Defensa da Ría de Pontevedra (APDR) eliminará eucaliptos no monte do Regueiriño, na parroquia de Lourizán, na que se sitúa tamén a fábrica de celulosas de Ence, unha das principais causas da eucaliptización masiva de Galiza nos últimos 30 anos.A comunidade de montes de Ponteareas está a substituír o eucalipto dos seus montes por especies forestais autóctonas, tarefa na que está inmersa desde a vaga de lumes de 2017. O sábado 23 continuará con este labor nos "Chans da Picaraña", lugar no que se celebra a Romaría da Picaraña o 1 de maioA proposta de deseucaliptización simultánea de Cousa de Raíces foi tamén secundada polas comunidades de montes veciñais en man común. A comunidade de Montes de Rebordelo, de Cerdedo-Cotobade, coa colaboración de ADEGA-Vigo, aproveitará esta ocasión para eliminar eucaliptos e promover un roteiro interpretativo polo Couto da Eiriña, lugar no que se está a promover un proxecto de custodia e de promoción dunha xestión forestal sostible.A comunidade de montes de Tourón, no concello de Melón, aposta tamén pola retirada de eucaliptos dos seus montes. Participarán nesta actividades outras entidades como Amigos da Terra e a Asociación Vergasta.Pola súa banda, a comunidade de montes de Ponteareas está a substituír o eucalipto dos seus montes por especies forestais autóctonas, tarefa na que está inmersa desde a vaga de lumes de 2017. O sábado 23 continuará con este labor nos "Chans da Picaraña", lugar no que se celebra a Romaría da Picaraña o 1 de maio.O mesmo pretenden facer os comuneiros e comuneiras de Carracedo, de Caldas de Reis, e de Teis en Vigo. Os primeiros eliminarán gromos de eucalipto de tocóns, e os segundos tamén eliminarán exemplares máis grandes coa axuda de maquinaria. A agrupación Arlequín tamén colaborará na deseucaliptización da Madroa, en Teis, onde tamén se plantarán árbores autóctonas.Na provincia da Coruña as accións terán lugar nos Montes de Froxán de Lousame, no "Campo de Lamas". Nesta zona húmida a comunidade de montes, xunto con Verdegaia e as brigadas deseucaliptizadoras levan tempo promovendo a recuperación do bosque nativo.


Summary: Piden que se desbloquee a Lei de Seguridade do Paciente.

O Sindicato de Enfermería (Satse) anunciou nun comunicado que persoal de enfermería e fisioterapia concentraranse na cuarta feira ante a sede do Servizo Galego de Saúde (Sergas) en Santiago de Compostela para "exixir solucións que acaben co grave deterioro e precariedade que viven os hospitais, centros de saúde e outros centros sanitarios e sociosanitarios da Galiza". Non é a primeira vez que o persoal sanitario destes ámbitos maniféstase para exixir "condicións laborais dignas" á Xunta. Este mesmo ano tiveron lugar dúas concentracións o 10 e o 22 de febreiro ante os centros de saúde e hospitais galegos. "Exiximos respecto e dignidade, tanto para os profesionais como para cidadanía", sinala o sindicato, que pon o foco nas promesas incumpridas polo Goberno galego. "Pese ao comprometido no peor da crise sanitaria da Covid-19, non incrementou o seu orzamento de maneira adecuada e suficiente". Satse lamenta que a Xunta tampouco incrementou "os recursos e medios necesarios para prestar unha atención e coidados con claridade e seguridade". Denuncias do persoal sanitario O sindicato enumera as numerosas denuncias do persoal sanitario "a través das redes sociais e outras vías de comunicación, todo tipo de mobilizacións e accións de presión social", dunha "crítica realidade" que afecta aos profesionais sanitarios. Pese ao comprometido no peor da crise sanitaria da Covid-19, (a Xunta) non incrementou o seu orzamento de maneira adecuada e suficiente No seu chamamento á concentración, Satse tamén inclúe o estudantado de Enfermería e Fisioterapia, familiares e achegados do persoal sanitario e asociacións de pacientes, usuarios e consumidores que "queiran tamén manifestar o seu fartazgo e profundo malestar pola situación actual". Os profesionais destes dous ámbitos sanitarios reivindican que se desbloquee a Lei de Seguridade do Paciente, a fin de contar cunha "lei de ratios enfermeira-paciente que, sen dúbida, vai repercutir na mellora da calidade e seguridade da sanidade para todos e todas".


As escasas precipitacións dos últimos meses están deixando situacións atípicas no país. Entre elas, o baixo nivel das augas dos éncoros para esta época do ano, o que levou á Xunta de Galicia a activar recentemente a prealerta por risco de seca. Un dos encoros máis grande de Galiza, o encoro de Belesar, inaugurado no 1963 polas autoridades franquistas como unha das mostras máis maxestuosas da súa política de "desarrollismo económico", tamén está sufrindo esta situación de seca, e como consecuencia, moitas das construccións que no seu día foron asulagadas polas augas do río Miño saen de novo á superficie. A construcción do encoro de Belesar supuxo, como en moitas outras zonas do Estado español, o desprazamento forzoso dos veciños e veciñas dos pobos próximos ao río na zona na que se proxectara o encoro. Pobos como Abideira, Santa Marta, Pincelo, Ponte Fortes, A Samugueira, San Paio, Mourulle, Portomeñe, A Hermida, Ribó, por exemplo, foron asulagados trala construcción da presa de formigón, e os seus veciños, ante o crecemento do nivel das augas do río Miño tiveron que fuxir deixando tras de sí todo canto tiñan para comezar de cero. Hoxe, por mor da excepcional situación meteorolóxica que vimos sufrindo nos últimos meses, esas construccións emerxen como pantasmas de entre as augas. Emerxen como o recordo dunha inxustiza, como o recordo da morte de máis dunha ducia de pobos como consecuencia da política económica de "Paquito el de los Pantanos", como o recordo dun espazo sepultado por unha fría lousa azul no que os veciños e veciñas de todos eses pobos vivian, e do que vivían. Canda os restos das paredes das casas, os restos dos cortellos, os muros das hortas, a memoria dos veciños que as habitaron, que gargaron neles os seus animais, e que as traballaron, ficou sumerxida. Canda aos restos que agora emerxen das augas por unha cuestión climática, así tamén ten que emerxer a memoria deses que un día tiveron que marchar das súas casas para non morrer afogados, e ten que emerxer por unha cuestión de xustiza.


Summary: O Brexit entrou con forza no último día de campaña na Galiza. O BNG pide un "debate a fondo" sobre o que "está significando" a UE para Europa. Anova fixo un comunicado como partido, non como En Marea.

En twitter, a portavoz nacional do BNG avaliou o Brexit como un "duro golpe" para a UE. #brexit @anaponton O resultado do referendo é un pau para as políticas da UE e é o momento de reflexionar e facer outro tipo de políticas.— BNG (@obloque) 24 xuño 2016 A expresión "duro golpe" utilizouna tamén Ana Pontón para expresar o que, baixo o seu ponto de vista, ten significado a UE para "a nosa economía produtiva". A UE, enfatizou, é "un deses actores da Troika" que "claramente estaba actuando para impor recortes en materia de dereitos sociais e políticas neoliberais". Após o Brexit, que con toda probabilidade abocara a UE a unha profunda crise, o BNG pide un "debate de fondo" arredor do que "está significando" esta Unión Europea "canto aos dereitos sociais e políticos, canto á negación das nacións sen Estado que nela estamos vivindo". Un debate de "futuro" visando "deixar atrás estas políticas de recortes da UE". Pontón salientou que "este modelo" [da UE], "avalado pola dereita e pola socialdemocracia europeas", sempre foi un "modelo falido" e contrario "aos intereses das maiorías sociais". Por súa parte, Anova emitiu un comunicado como partido e non como membro da coligazón de Podemos. Nel recóllense declaracións contundentes de Beiras sobre a relevancia histórica do Brexit, estabelecendo un parangón co confronto bélico entre a Inglaterra de Churchill e a Alemaña nazi: "A UE é como o IV Reich. A hexemonía do III Reich comezou a rachar cando Inglaterra lle declarou a guerra. Co IV Comezamos a vivir unha situación análoga". Nun ton moi distinto, o seu compañeiro de coligazón eleitoral, Pablo Iglesias, cualificou este de "día triste para Europa" e alegou que dunha "Europa xusta e solidaria" ninguén querería irse. Día triste para Europa. Debemos cambiar de rumbo. De una Europa justa y solidaria nadie querría irse. Tenemos que cambiar Europa— Pablo Iglesias (@Pablo_Iglesias_) 24 xuño 2016 De volta na Galiza, o presidente do PPdeG, Alberto Núñez Feijóo, en campaña atribuíu o triunfo do Brexit á conxunción da extrema dereita e da extrema esquerda (esta última absolutamente testemuñal no Reino Unido) e, na liña de Rajoy, chamou a evitar as solucións populistas que, din, traen inestabilidade. Por súa parte, o secretario xeral do PSdeG-PSOE, Xaquín Fernández Leiceaga, aproveitou a conxuntura para cargar contra Podemos, a quen lle imputa ambigüidade a respeito do seu respaldo ao proxecto da UE.


Summary: ENTREVISTA Unha muller que quere rebelarse contra unha vida imposta máis pola convención social e cultural que polos seus propios desexos e as súas decisións. Así é a protagonista de O rebumbio dos vagalumes, (Laiovento), a primeira novela de Alberte Santos.

Paula é unha muller que non atura que o rumbo da súa vida non sexa produto das súas propias decisións. Non atura que a súa contorna decida por ela. Mais ten medo de rebelarse. De dar o paso que precisa para deixar de interpretar un papel que non é o dela. Ese é o conflito da protagonista de O rebumbio dos vagalumes, a primeira novela de Alberte Santos Ledo, que vén de editar Laiovento. É a túa primeira novela. Levabas moito tempo escribindo? -Ficción e non xornalismo, quero dicir-. Decidícheste a publicala por algún motivo especial? Esta novela comecei a escribila hai máis de dez anos. Pero a fronteira entre a escrita e a publicación é moito máis grande do que dende fóra se pensa. Así que decidín metela no caixón e agardar a que a novela estivese máis madura. Relina moitas veces e reescribina moitas máis. Decidín publicala porque logo de rematar O rebumbio dos vagalumes, empecei outra e, cando estaba no derradeiro terzo da novela, deume mágoa acabar estragando os dous textos no caixón. A partir desa decisión, e sobre todo da crenza que a novela cumpría co que eu, como lector, cría que tiña que dar, o proceso foi moito máis fluído. Paula, a protagonista, sente que interpreta un papel que non é o seu. Como se se lle impuxese un destino que non desexa. A orixe do seu conflito é a crise co seu home mais, por que se sente unha muller "fracasada" por iso? A orixe do conflito de Paula está dentro dela e dende antes do emparellamento co seu home. Paula non atura que o que lle aconteza non proceda das súas propias decisións. Ela non se sente satisfeita porque sente que moitas das circunstancias que condicionan a súa vida non proceden das súas decisións senón das decisións doutros. Ela quere máis e non atura deixar que a contorna social e cultural na que vive de cara aos demais acaben por apagar, por agochar, o que ela sente e quere. O seu fracaso procede do medo que lle dá rachar con todo o que tería que deixar atrás para dar un paso adiante. O que lle quedaría, de non enfrontarse ao risco, é o acubillo da soidade e diso xa está chea. "Paula sente que moitas das circunstancias que condicionan a súa vida non proceden das súas decisións senón das decisións doutros" Nese sentido, é como se fose buscando acubillo ante a soidade e o medo á separación nas relacións con outros homes. Nunha dinámica que nalgún momento me fixo pensar nunha interpretación da promiscuidade como algo que parece que hai que xustificar por algún tipo de carencia -emocional neste caso-. Pode haber algo diso na construción deste personaxe? Paula sente que precisa, como un mandado que está por riba dela, xustificarse constantemente. Ela non vive a promiscuidade como un destino senón como un escenario pasadío e efémero que lle deixa fuxir do que ten -a súa soidade- e poder entreterse. Pero ela pensa que non cumpre con entreter as súas carencias, agochalas un cachiño. Aínda que lle dá medo, quere rebelarse. Paula tenta atopar algo que malia que sabe o que é non é quen de enfrontarse ao cambio que lle supón. Ela é un personaxe que vive máis para dentro que para fóra. En que sentido é, para ti, este personaxe, mostra da "traxedia muda de moitas mulleres que no tempo actual, pola asfixia emocional do medio no que vive, non enfían a vida pola cara que lles convén". Habería, na novela, ademais, outros exemplos disto, como se cadra Kristina, submisa ante o seu compañeiro. Así é! Pero Kristina é máis conformista que Paula. Creo que a submisión de Kristina, pola que sinto moito afecto, é consecuencia da dificultade que ten para ollar de fronte o que ten diante -o arredamento da súa parella- e da súa capacidade para rebelarse. Pero tamén estamos falando dunha muller que vive nunha contorna social moi concreta como era a vella Checoslovaquia -un país do leste de Europa cunha cultura das relacións sociais e de parella que a novela tenta esbozar-. "A submisión de Kristina é consecuencia da dificultade que ten para rebelarse" Xaime, o financeiro, o marido de Paula, podería representar ben un tipo de vida ao que tende a levar o mundo laboral actual, non só sendo un gran executivo. A escolla entre a vida e o traballo. Máis importante, dende o meu punto de vista, que do seu traballo de financeiro de éxito é a ambición coa que o desenvolve. El esquece todo o demais e non lle dá folgo ningún ao resto da súa vida. A única prioridade que ten é a ambición polo seu propio devir. Iso, sen dúbida, lévao a descoidar a súa familia, aos seus amigos, a súa orixe vital que finalmente acaba redescubrindo. El semella vítima da súa propia cobiza. Hai un contraste entre os outros personaxes masculinos: o farmacéutico, -que queda mirando, celoso do xornalista-, o médico Uxío -que Paula ve pouco decidido ou resistente-, e o médico Raúl, ao que ela rexeita polo medo que lle dá o que lle esperta. Que diferencia a Raúl dos outros dous? A súa capacidade de apostar por ela e, sen dúbida, a súa valentía. Pero entre os dous agroman espazos de complicidade que a Paula lle fan debuxar unha vida máis pobre socialmente pero moito máis chea. O sentido do humor e a ilusión de Raúl supera ao resto dos personaxes masculinos que, para ela, carecen da delicadeza, entrega, imaxinación e forza que amosa el. O seu personaxe é o dun exiliado permanente. "O sentido do humor e a ilusión de Raúl supera ao resto dos personaxes masculinos" A historia vainos sendo contada polos seus diferentes protagonistas, que a ven cada un desde a súa perspectiva. E a voz de Paula non sae ata ben avanzada a historia, de xeito que a vemos primeiro polos ollos dos demais. Por que? Porque Paula ten máis vida que unha. A vida que vemos superficialmente é a que conta o narrador en terceira persoa que podería sen calquera que coñecese socialmente a vida dela. As outras vidas de Paula, e polas que tanto sofre, non poden ser contadas máis que a través dos testemuños do resto de personaxes e ela. O personaxe de Paula non acaba de descubrirse até o final. Eu creo que a estrutura da novela responde á historia. A novela precisaba, dende o meu punto de vista, rachar os tempos e as perspectivas para que fose o lector o dono final da historia. O final parece unha saída fácil para ela, malia o desgusto inicial. Por que optaches por este final? A cuestión é que ela recupera o control da súa vida, non si? Ela recupera o control da súa vida pero non tanto polo final como polo que antes é quen de decidir. Pero non cumpría con ese final. Eu quería, sen desvelar agora nin o que nin o motivo, que o valor do tempo estivera moi presente na novela. O que fai que a vida sexa como é, é que ten un principio e un final. Sabemos cando empeza pero non cando acaba. Iso fai máis urxente que non adiemos a rebeldía para mañá... "Eu quería que o valor do tempo estivera moi presente na novela" Como está a ser a recepción da novela? (Xa fixeches máis presentacións). As críticas están sendo boas. Este Nadal Laiovento, a quen estou moi agradecido pola confianza e axuda para sacar adiante este proxecto, lanzou a segunda edición d'O rebumbio dos vagalumes. Creo que temos que estar ledos e esperanzados. Pero sen dúbida a vida dunha novela non remata en tres meses que é o tempo que leva nos andeis das librarías. NA TENDA DE PRAZA O rebumbio dos vagalumes, á venda na Tenda de Praza


Roberto Varela tomará posesión o próximo 23 de abril como embaixador en Uruguai. O ex conselleiro de Cultura e Turismo, que apura as súas últimas semanas en Galicia, bota a vista atrás para Praza nunha ampla entrevista na que revisa a súa xestión, responde as críticas e as polémicas que o rodearon, fura na Cidade da Cultura e opina sobre os sectores culturais. Unhas horas antes do seu cese oficial como conselleiro de Cultura, tiña unha cara que estaba a medio camiño entre a nostalxia e o alivio... Foi unha experiencia difícil. É unha mestura de sentimentos. Profesionalmente, para min, foi un importante ascenso. Na carreira dun diplomático, chegar a embaixador é o máximo. Hai nostalxia porque marcho para un país moi lonxe, deixo Galicia, deixo a miña casa. Eu afíxenme a vivir aquí, despois duns comezos que, como vostede sabe, foron complicados. É unha mestura agridoce de sensacións. "Eu non tería vido se non crese que a nosa cultura é algo esencial, un dos nosos focos de identidade xunto coa lingua, que vai directamente relacionada coa cultura" Os principios foron duros, houbo fortes polémicas. Nese sentido hai que preguntarlle se se sentiu "ensimesmado" ou "limitado" sendo conselleiro? Esas frases téñenme un pouco farto. Foron sacadas de contexto, díxeno mil veces. Hai que escoitar a gravación. Estábame a referir a que a cultura galega precisaba saír fóra, recoñecerse a si mesma con máis estima. O problema principal daquela historia é que se puxo en dúbida o meu aprecio pola nosa cultura. A miña resposta foi sempre a mesma: Eu non tería vido se non crese que a nosa cultura é algo esencial, un dos nosos focos de identidade xunto coa lingua, que vai directamente relacionada coa cultura. Eu quero reiterar que creo na cultura galega e seguirei crendo sempre nela. Foron uns comezos duros, si. Pero creo que fixen un traballo moi importante de achegamento ao mundo da cultura. "Pensouse que eu chegaba con ese sistema ultraliberal de "aquí, que se salve quen poida". Eu sempre apostei por un sistema mixto para seguir adiante" Foi o conselleiro de Cultura nun momento de crise, de austeridade e recortes. Pareceu que a mensaxe que se foi mandando -non só dende as administración, tamén dende as caixas, por exemplo- é que non nos podemos permitir a cultura en tempos de crise. Non, iso non é así. O que pasa é que debemos buscar outros mecanismos. Evidentemente, neste contexto de crise, toda inversión pública, cando non hai cartos, acaba por se reducir. Pero hai alternativas. Está a participación privada e hai produtos que se seguen a venderse. Non vai ser o mesmo, non van ser as alegrías de antes, pero o que non pode pasar é que se fagan películas que nunca se estrean ou obras teatrais que non están pensadas para o público. Despois hai outra cuestión que o público ten que entender: estase a pagar moi pouco pola cultura. E polo fútbol páganse moitos cartos... É que non resiste ningunha comparación. Non hai dereito a que a xente pague 60, 70 ou 150 euros por un partido e que pague cinco euros por unha obra de teatro. É unha contradición incrible. Iso non o podo cambiar e non vai cambiar nun día. Os problemas que arrastra a cultura deben solucionarse a longo prazo. Eu quero que quede claro que o sistema ultraliberal a min non me gusta e cando cheguei á consellería confundiuse. Pensouse que eu chegaba con ese sistema ultraliberal de "aquí, que se salve quen poida". Eu sempre apostei por un sistema mixto para seguir adiante. Penso que a administración ten que chegar a onde non chega a iniciativa privada, pero tamén hai contar coas empresas privadas. Ademais, hai que priorizar e iso, agora, está nas mans do novo conselleiro. "Dá igual de que consellería dependa, o importante é como se xestione" A Consellaría de Cultura desapareceu e no sector recibiuse con preocupación. Lembro unha frase que me dixeran dende o sector ao respecto: "Parece incrible que non haxa unha cadeira no consello da Xunta reservada a alguén que se encargue da cultura en exclusiva" Si que hai unha persoa no Consello da Xunta. Non hai exclusividade, pero tampouco a hai en Madrid. Pero non é un modelo novo. Penso que neste momento é importante transmitir sinais de que se reduce a administración, de que se aforra para chegar a un determinado déficit. Eu son absolutamente partidario diso. É unha operación lóxica e coido que non ten que ir en detrimento da cultura. Cultura estaba asociada antes a Turismo e agora esta ligada a Educación. En xeral, a cultura ten máis que ver coa educación que co turismo. Dá igual de que consellería dependa, o importante é como se xestione. Cando o presidente me formulou esta posibilidade, comprendino. Pareceume ben. Foi duro, como tamén foron duros os comezos. Neses principios na consellería pecou de inexperiencia, de torpeza política, de inxenuidade? Non foi torpeza política, foi inocencia. Cheguei do mundo cultural dende unha posición que non era política. Eu xestionaba estritamente unha serie de actividades e unha Consellería de Cultura é moito máis. Hai xente que sempre está en contra do que fas, que te critica e mesmo que te insulta. Levo mellor as críticas que os insultos. "Nós non desmantelamos nada. Houbo reducións de orzamentos, non desmantelamento" Se falamos de críticas, pásanme pola cabeza expresións que se escoitaron moito durante estes anos que se referían ao goberno do que vostede formou parte. "Brigada de demolición", "desmantelamento da cultura galega"... Iso é un despropósito. Nós non desmantelamos nada. Houbo reducións de orzamentos, non desmantelamento. O termo desmantelamento é unha maneira de expresar cousas totalmente inapropiadas e que ademais non me gusta. Que vin eu a desmantelar aquí? Eu cheguei para facer o mellor que sei facer: xestionar recursos. Creo que se xestionaron ben. Imos ver... Fitos do meu mandato? Creo que houbo varios. Fixemos un Xacobeo moi decente co pouco tempo do que dispuxemos. No CGAC escollemos un director por concurso público e internacional por vez primeira. Fixemos no Centro Dramático A ópera dos tres reás, con Luís Tosar como protagonista e que percorreu toda España. Só por poñer uns exemplos... Estou moi orgullo do que fixemos, non me gusta nada iso do desmantelamento. A expresión de desmantelamento non se refería só a consellaría de Cultura, tamén se refería a asuntos tan delicados como a lingua no ensino... Non me quero meter moito nese tema, non era un tema meu. Tal e como está concibido é un bo sistema. A miña lingua natal é o galego e tiven que aprender o castelán un pouco máis tarde. Penso que os nenos teñen que aprender os dous idiomas. A presenza do inglés tamén é fundamental. Chócame que se critique que os nenos aprendan tres idiomas. Eu estou a favor do plurilingüísmo. Nunca entendín as críticas sobre o suposto desmantelamento da lingua. Iso non é certo. E se falamos da cultura... Mire, collamos a programación de actividades da miña xestión. Se hai aí demolición, que baixe deus e o vexa. "O que fixemos na Cidade da Cultura era a o que había que facer. Non había outra saída. Todo iso nacera nun momento de vacas gordas" Falemos da Cidade da Cultura. Non sei se viu o programa de 'Salvados'... Non, non quixen velo. É que eu lle collín moito cariño á Cidade da Cultura... A miña posición foi sempre que había que manter o que estaba feito e paralizar o que non estaba feito. Os críticos da Cidade da Cultura que opcións dan? Dígame vostede. Oficinas? Custaría o triplo facelas no museo. Segunda opción? Tirala! Non, iso non. Terceira opción: deixalo abandonado. Iso non se pode, abandonar o Gaiás lembraría constantemente a historia do fracaso. O que fixemos era a o que había que facer. Non había outra saída. Todo iso nacera nun momento de vacas gordas. Foi irresponsable facela nesa época de vacas gordas? Non, non foi irresponsable e non vou entrar a criticar os meus antecesores. O que si digo e xa dixen e que non se formulou con suficiente cálculo de tempo. Houbo un problema de planificación. Quizais o erro foi abrir primeiro edificios como o Arquivo ou a Biblioteca que non tiñan tanto tirón como un museo. Pero penso que a obra sairá gañadora. Gustaríame algún día ver iso rematado e que os galegos o sentiran como algo propio. Se chegamos a querer a Cidade da Cultura sairá adiante. Está aí e non se pode cambiar. Eu o programa de Salvados non o quixen ver porque iría polo plano negativo. "Para que triunfe o Gaiás o importante é o ocio. Parques infantís, bares..." Sentiu logo alivio ao ser Anxo Lorenzo e non vostede quen defendeu o Gaiás nese programa? Non, non me alegro das... [Pausa] Penso que Anxo Lorenzo defenderá co mesmo entusiasmo ca min a Cidade da Cultura. Pero eu teño que recoñecer que cando vin por vez primeira o Gaiás, asusteime. Saía do coche e vía aquilo... E dixen: Iso hai que enchelo. E pregunteime: Como se enche isto? Pois a verdade, creo que o ocio é a clave. Cultura, pero tamén ocio. Dígoo a título persoal: Para que triunfe o Gaiás o importante é o ocio. Parques infantís, bares... Alá arriba? Si, que a xente teña máis que facer que ver unha mostra. Que poida pasar a tarde alí, ver o anoitecer, ir a concertos... Esa era a liña que queríamos seguir. Queda por presentar o plan estratéxico da Cidade da Cultura... O plan está feito, deixeino eu rematado e nese documento está absolutamente todo. E non habería que telo ideado con máis tempo. Hai cinco anos, hai dous. Houbo tempo para iso, non? O proxecto foi mudando, o bipartito tamén o cambiou. Para moitos foi unha pataca quente. Penso que temos que aproveitalo como está agora. Non se pode abandonar un edificio de millóns de euros e que é unha xoia. Sería unha barbaridade. "A miña maior dor de cabeza non foi o Gaiás, foron os orzamentos" Foi o Gaiás a súa gran dor de cabeza como conselleiro? Non. A miña maior dor de cabeza non foi o Gaiás, foron os orzamentos. Pelexeinos moito, pero non podía atender a todo o mundo Esa foi a miña gran dor de cabeza.


Summary: A portavoz nacional lamenta o que considera "excusas de mal pagador". O Congreso ten que debater a proposta aprobada por unanimidade no Parlamento de Galiza pedindo ese traspaso.

O Ministerio de Fomento volverá, máis unha vez, dicir non á transferencia da AP9 a Galiza, rexeitando así a demanda unánime do Parlamento galego. A portavoz nacional do BNG, Ana Pontón, revelou esta sexta feira que recibiu unha chamada de Fomento na que lle comunicaron de parte da ministra. Ana Pastor, que se volverá negar a transferencia da AP9. Pontón lamenta o que cualifica de "excusas de mal pagador". O pasado mes de marzo todos os grupos parlamentares galegos, incluído PP, aprobaran pedir ese traspaso. Ser unha vía de interese xeral que comunica con Portugal é o argumento exposto polo Ministerio, dixo a portavoz nacionalista, lembrando que iso mesmo foi o que se xustificou desde o Estado para negar en ocasións anteriores a transferencia da titularidade. Un voceiro de Fomento púxose en contacto con Ana Pontón para confirmarlle que a petición do parlamento galego ía ser rexeitada no Congreso, onde se ten que votar a proposición de lei que saiu da Cámara galega como proposta de Galiza. Pontón non deixou de sinalar que unha ministra que vai sr cabeza de cartaz do PP por Pontevedra, Ana Pastor, sexa quen adiante a negativa do goberno español ao traspaso.


Summary: Xoán Costa, presidente do Consello de Administración de Sermos Galiza S.A e coordinador da publicación especial de Sermos Galiza dedicada á figura de Carvalho Calero, reflexiona sobre a figura do homenaxeado no Día das Letras Galegas 2020 e sobre os contidos do monográfico de 48 páxinas a cor, nunha coidada edición, que acompañará este sábado, día 16 de maio, Nós Diario. Un total de 80 páxinas por só 3 euros.

Este sábado sae do prelo un número de Sermos Galiza moi especial. Con máis páxinas das habituais (48), unha gran tirada de 4.000 exemplares e convertido nun monográfico sobre don Ricardo Carvalho Calero. Vostede está a cargo da coordinación, cal é a intención da publicación? Ofrécese coa intención de que unha cantidade suficiente de exemplares, nestas circunstancias de incertezas, poida achegar ás lectoras e lectores unha información especial sobre Carvalho, independentemente de se a Real Academia decide prolongar ou non o ano Carvalho. Dentro deste semanario rexístranse oito colaboracións distintas, protagonizadas por nomes como María Pilar García Negro, Aurora Marco, Francisco Rodríguez ou Margarida e María Victoria, fillas de Carvalho Calero. Cada unha afonda nun dos distintos eidos que conformaban a súa poliédrica personalidade, no Carvalho profesor, lingüista, poeta, pai... Queda algunha faceta por tocar neste suplemento? Con certeza. Neste suplemento o que intentamos é ofrecer aqueles aspectos que son máis configuradores, por dicilo dalgunha maneira, da personalidade de Carvalho Calero. Uns desde o punto de vista da súa actividade social e política, como pode ser o texto de Aurora Marco; outros desde un punto de vista máis globalizante, como pode ser o texto de María Pilar García Negro, onde se ofrecen unha serie de razóns que xustifican a aproximación á obra de Carvalho con independencia de que se celebrase ou non o Día das Letras, pois estamos ante unha personalidade central do século XX galego. E logo hai outros temas que inciden en aspectos máis ou menos coñecidos da obra ou a personalidade de Carvalho Calero, como poden ser o artigo de Freixeiro Mato, que afonda no debate entre reintegracionismo ou non reintegracionismo; ou o texto de Pilar Pallarés, que bota luz sobre a importancia da poesía de Carvalho Calero, tendo en conta que ademais el se consideraba a si mesmo predominantemente como un poeta. Sen esquecernos das dúas entrevistas coas súas fillas, Margarida e María Victoria, que nos ofrecen unha perspectiva máis familiar sobre o que se facía dentro da casa, pero que tiña a súa proxección fóra. Resultou moi complicado o exercicio de condensación de todas esas facetas en 48 páxinas? Nesas 48 páxinas só recollemos algunhas das facetas de Carvalho, que complementan o esforzo que está facendo Nós Diario cada día con esa dupla páxina da sección de Cultura, que durante o mes de maio segue afondando noutros aspectos da obra de Carvalho Calero que non están recollidos no semanario porque había que pór un coto, pero que realmente calquera deses traballos que están aí poderían figurar neste Sermos Galiza. Sen esquecermos unha novidade absoluta en todo o mundo editorial galego, centrar as páxinas de lecer, os pasatempos, na figura de Carvalho Calero. Entón eu diría todo conforma unha unidade, por moito que a parte máis visíbel sexa a que sae publicada este sábado e que leva por título Carvalho Calero: Vivir con autenticidade. Precisamente no artigo de presentación do semanario, asinado por vostede mesmo, reflicte unha anécdota de cando Carvalho Calero acepta o posto de catedrático, que el define como "unha aventura tardía impropia dos meus anos". Esta homenaxe por parte xa non só da Real Academia Galega, senón de todo o mundo da cultura deste país, chega tamén tardiamente ou, como se adoita dicir, mellor tarde que nunca? Si, chegou tardiamente. O máis vale tarde que nunca non é unha boa opción. Nunhas circunstancias normais, posibelmente tivera recibido esta homenaxe nun período que podería ter sido moito antes ao longo destes últimos 20 anos. Foron circunstancias moi alleas ao que é a súa obra, a súa produción, incluso a súa vida e o seu compromiso coa Galiza as que impediron que se puidese dar antes, e aínda por enriba engádeselle estas circunstancias tan especiais que estamos a vivir que impiden que se lle renda plena homenaxe. Como se dicía nun editorial de Nós Diario facendo unha comparación cos partidos de fútbol que se suspenden por calquera circunstancia que impida o normal desenvolvemento do mesmo, logo retómanse no punto en que foron interrompidos. Xa que logo, consideramos que o ano Carvalho debería continuar cando as circunstancias o permitan. [O especial Sermos Galiza sobre Carvalho Calero, unha coidada edición de 48 páxinas a cor, grampadas e guillotinadas, venderase con Nós Diario este sábado, día 16. Un total de 80 páxinas por tan só 3 euros]


Summary: Celebraranse en Teo e contarán coa presenza de 196 atletas en representación de varios movementos sociais galegos

A segunda edición das Olimpíadas Populares Galegas arrinca o vindeiro sábado 16. Co traslado por relevos do facho olímpico desde A Ramallosa até aponte romana de Pontevea (Teo) darase inicio a estes xogos olímpicos dos movementos sociais galegos nos que participan 196 atletas, en 17 equipos, nun total de 14 probas: salto de lonxitude, pentasalto, carreiras de 100 m, 4x100 m e 5.000 m, triatlón, tiro con arco, tiro de sacho, billarda, voleibol, brilé, tiro de corda e chave. Son os 'xogos olímpicos' dos movementos sociais galegos, con 196 atletas participantes As inscricións para a edición deste ano duplican as do ano pasado, o que, segundo os organizadores, "confirma o sucesso deste projeto de lazer e convívio autogestionado sem nengum tipo de subvençom surgido no seu dos movimentos sociais". O obxectivo é que a fin de semana sexa un punto "de encontro em torno ao desporto, exaltando os seus valores, desfrutando das suas virtudes e promovendo-o como ferramenta de transformaçom individual e social". Os organizadores aseguran tamén que a xornada servirá para "ceder um espaço importante para o conhecimento e financiamento de coletivos e campanhas anti-repressivas, assi como à Escola de Ensino Galego Semente".


Summary: Veteranas e consagradas protagonizan a reentrada literaria da histórica editorial Galaxia para este outono. Antoloxías poéticas de María do Cebreiro e Fiz Vergara Vilariño, as novas obras narrativas de Xabier López ou Berta Dávila, e unha surtida nómina de libros dirixidos ao lectorado novo, entre eles un de Bernardino Graña, fan parte da oferta.

Herba de namorar é o título co que María do Cebreiro (Compostela, 1976) repasa 21 anos de poesía publicada desde que, en 1998, dese á luz O estadio do espello. Polo camiño deixou pezas fundamentais e inevitábeis da poesía galega recente como (nós, as inadaptadas) (2002), Os hemisferios (2006), Os inocentes (2014), O deserto (2015) ou o último Soños. Arquivos. Cartas (2018). Acompáñaa na colección Dombate Non deixes que a tardiña me sorprenda, escolma de versos de Fiz Vergara Vilariño (Samos, 1953-1997), poeta que se deu a coñecer entre Os novisimos da poesía galega (1973) -editado por María Victoria Moreno e no seu día extremdamente polémico- e logo transitou un particular e danado camiño propio con pezas como Poeta muiñeiro á deriva (1982) ou Nos eidos da bremanza (1990), talvez o seu volume máis acabado. No campo narrativo, Xabier López (Betanzos, 1974) achega 900, "novela río dunha saga familiar" segundo a definiu o xurado do premio Torrente Ballester 2018, outorgado pola Deputación da Coruña. Outro premio, o García Barros do Concello da Estrada, recoñeceu Carrusel, na que a autora Berta Dávila (Compostela, 1987) adéntrase no territorio da autoficción. Memoria dunha experiencia asemblearia, do histórico dirixente socialista galego e despois militante de Compromiso por Galicia Miguel Barros (Cerdedo-Cotobade, 1944), Historia da vida cotiá en Galicia, de Xavier Castro (Cangas, 1954), A lingua das cantigas, de Pär Larson (Küngsangen, Suecia, 1959), O latexo dunha aula infantil, das Irmás Abelleira, e Ler en violeta, de Monste Pena Presas (Sada, 1981) son as propostas en ensaio. Para as crianzasA literatura infantil e xuvenil ocupa boa parte da alternativa da editorial para o derradeiro trimestre de 2019. Bernardino Graña (Cangas, 1932), cuxo labor como poeta foi crucial no século XX, entrega Lobísimo do saco. De Antonio García Teijeiro (Vigo, 1952), premio Nacional do Ministerio de Cultura en 2017 por Poemar o mar, chega Bicos e non balas. Outro poeta, Baldo Ramos (Celanova, 1971), intérnase nos libros para crianzas con Porque te quero. E Paco Martín (Lugo, 1940), a quen a literatura galega debe o célebre Das cousas de Ramón Lamote (1985), publicará O home que mercou un libro. Haberá ademais títulos de María Canosa (Cee, 1978) -Candorcas e unicornios-, Xoán Babarro (Maceda, 1947) -Teño oito anos e quero ser youtuber-, Jordi Sierra i Fabra -O caso da cacatúa que falaba de máis-, Alberte Momán (Ferrol, 1976) -A viaxe de Ana-, Mar Guerra (Madrid, 1963) -Rimaletras- e Manuel Núñez Singala (Lugo, 1963) -Atranco no banco. A serie Sonárbore de libro-discos para pequenos e pequenas botará A fraga do meu avó de Mamá Cabra. E Najla Shami canta en galego, árabe e castelán en Ela sabe a sol, o seu novo disco.


Summary: A Deputación de Pontevedra presentou hoxe a súa programación para conmemorar as Letras Galegas 2021, unha serie de eventos reunidos baixo o lema "365 días en galego" e que inclúe actividades dirixidas principal á xente nova e que se desenvolverán durante todo o ano.

A Deputación de Pontevedra presentou esta sexta feira a súa programación para conmemorar as Letras Galegas 2021, unha serie de eventos reunidos baixo o lema "365 días en galego" e que inclúe actividades dirixidas principal á xente nova e que se desenvolverán durante todo o ano. A presidente da Deputación, Carmela Silva, a deputada de Lingua, María Ortega, e a de Cultura, Victoria Alonso, foron as encargadas de presentar a iniciativa, acompañadas pola poeta Tamara Andrés, e o fotógrafo Xulio Gil. "365 días en galego" ten por obxectivo "reivindicar a lingua como identidade e espertar a responsabilidade cidadá para que non deixe de falar en galego, así como das institucións para que asuman o deber de fomentalo", comentaron. A programación bota a andar os días 13 e 14 de maio, co espectáculo multidisciplinar X Xela, onde todo xirará arredor da autora mesturando a música da Banda da Loba, a poesía da propia Xela Arias e a fotografía, coas imaxes de Xulio Gil. O evento terá lugar en Vigo e Pontevedra ás 19.30 horas. En canto ao recital, Tamara Andrés informou de que se contará coas tamén poetas Helena Salgueiro, Estíbaliz Espinosa, Nuria Vile e Vanesa Glemsel, escritoras que comparten con Arias "a forza e a linguaxe poética". En colaboración coa Asociación de Escritoras e Escritores en Lingua Galega (AELG), "365 días en galego" inclúe 20 obradoiros que decorrerán en diferentes centros de ensino. A xornalista Lara Dopazo vaise encargar do alumnado de 3º e 4º da ESO e para 4º, 5º e 6º de Primaria, o escritor Xesús Castro desenvolverá o taller "Xelapalabra", co formato dun concurso. Por último, levarase ao Castelo de Soutomaior o concerto "Vencerse é cousa de se tratar" para vincular as autoras Xela Arias e María Vinyals. Exposicións e libros "Lebres como gacelas" é a mostra fotográfica de Eva Díaz e Fran Herbello, combinada con poemas de autoras como Olga Novo, Alba Cid, Lara Dopazo, Lorena Conde, Antía Otero, Tamara Andrés e Miriam Ferradáns. Outra exposición será a nomeada "Xela Arias, a poesía do retrato", en colaboración co Concello de Vigo, que reunirá poemas da autora e retratos feitos por Xulio Gil nos 80 e 90. A Deputación tamén colabora coas editoras no lanzamento de Darío a diario, Poesía reunida e Intempériome, e nos libros realizados sobre a poeta, Xela Arias. Poeta e tradutora, de Anxo Raxó e Xela quixo ser ela de Yolanda Castaño.


Summary: O PP perdeu a maioría absoluta nas eleccións do domingo, abrindo a porta a un goberno de coalición PSdeG-BNG-CxG, que impediría a celebración do espectáculo taurino previsto para este 28 de xuño.

Sarria é un dos escasos lugares que en Galicia acollen touradas, xunto con Pontevedra, A Coruña, Muíños e Valga. A vila lucense adoita incorporar ás celebracións de San Xoán un espectáculo taurino, previsto este ano para o vindeiro 28 de xuño. Porén, nas eleccións do pasado domingo o PP perdeu a maioría absoluta que acadou en 2011, pasando de 9 a 7 edís; gobernará previsiblemente o PSdeG-PSOE, co apoio de CxG e BNG, forzas que manifestaron a súa oposición ás touradas. A corrida deste ano ía ser protagonizada por Finito de Córdoba, xunto con Miguel Abellá e Andy Cartagena, e en círculos taurinos xa se comeza a dar por feita a imposibilidade de contar con estes matadores, ao non estar -a un mes exacto da súa celebración- en absoluto asegurada a celebración do espectáculo, para o que necesitan unha autorización municipal. A fin das touradas semella estar moi cerca en Sarria e tamén na Coruña, uníndose estas dúas localidades a unha tendencia semella que imparable de devalo destes actos de tortura animal en Galicia. O pasado ano celebráronse, por exemplo, só catro touradas, a metade que cinco anos antes, así coma outros catro espectáculos taurinos (rejoneos, festas populares...), tamén en regresión, segundo os datos ofrecidos polo Ministerio de Cultura. Esta mesma semana o PP volveu negarse no Parlamento galego a prohibir a celebración destes espectáculos en Galicia, botando man unha vez máis do argumento da "tradición". 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 Corridas 6 7 7 8 7 7 7 4 Total espectáculos 12 12 15 10 9 10 10 8 Espectáculos taurinos totais e touradas celebradas en Galicia. Fonte: Ministerio de Cultura A Coruña e Pontevedra As candidaturas que rexeitan as touradas na Coruña sumaron o domingo 17 dos 27 concelleiros en xogo Nos últimos días, Galicia, Mellor Sen Touradas destacou que as candidaturas que rexeitan as touradas na Coruña sumaron o domingo 17 dos 27 concelleiros en xogo, unha ampla maioría que "debería rexeitar dun xeito moi contundente o posible rescate da feira taurina dos vindeiros anos" e que "deixa no aire a edición deste mesmo ano". A entidade abolicionista lembrou que o Goberno municipal do PP subsidiou dende 2011 as touradas cuns 700.000 euros, incluindo a adaptación e cesión gratuita do Coliseum, e mesmo de traballadores municipais. O seu voceiro, Rubén Pérez, sinalou que "esperamos a fin das touradas subsidiadas e a fin de que os cartos de todas e de todos se continúen a empregar nun evento de tortura e violencia, para construir unha verdadeira programación cultural e festiva que pense na cidadanía, non nos lobbies". Touradas fóra de Pontevedra "confía" en que a nova corporación municipal "continúe camiñando cara posicións abolicionistas Por outra banda, dende Pontevedra, a outra localidade galega que aínda acolle espectáculos taurinos, Touradas fóra de Pontevedra felicitouse polos resultados electorais do pasado domingo na cidade, xa que "por primeira vez na historia de Pontevedra o Concello contará con maioría abolicionista -14 concelleiras/os do BNG e Marea Pontevedra fronte a 11 do PP, PSOE e Ciudadanos". A entidade sinalou que "confía" en que a nova corporación municipal "continúe camiñando cara posicións abolicionistas e poidamos contar nesta lexislatura co fin do convenio e dos circos con animais así como a declaración simbólica de cidade antitouradas e amiga dos animais". O colectivo tamén se parabenizou pola "fin do mandato do Partido Popular de Louzán na Deputación de Pontevedra, principal financiador das touradas en Pontevedra e sostén das mesmas durante décadas". Sinala que "contando co compromiso do Bloque Nacionalista Galego e do PSOE de rematar coas subvencións públicas ás touradas agardamos que este sexa o principio do fin dunhas axudas que mantiveron en pé non so ao empresariado da praza senón ás actividades da Coordinadora de Peñas Taurinas de Pontevedra". 51 eurodeputados asinan un manifesto contra as touradas 51 eurodeputadas e eurodeputados presentaron este mércores un manifesto en defensa da abolición das axudas comunitarias ao entramado taurino, nun texto liderado pola representante Lidia Senra e a plataforma Galicia, Mellor Sen Touradas, xunto coa Fondation Franz Weber e que contou co apoio dos representantes de Podemo, Izquierda Unida, Compromís, Bloco de Esquerda e Groenlinks. O texto denuncia que a Comisión Europea financia cada ano con 130 millóns de euros aos gandeiros de touro de lidia a través da Política Agraria Común O documento reclama a supresión dos subsidios europeos ao entramado taurino en España, Francia e Portugal e advirte de que a Comisión Europea financia cada ano con aproximadamente 130 millóns de euros aos gandeiros de touro de lidia a través da Política Agraria Común, o que nos últimos cinco anos supuxo un desembolso de 650 millóns de euros. O asinantes salientan que os subsidios non rematan só nas axudas da PAC, senón que tamén se teñen financiado con fondos de cooperación rexional e de axuda ao desenvolvemento a rehabilitación de prazas de touros, axudas para empresas e fundacións protouradas e mesmo cursos para aprender a torturar animais. Rubén Pérez: "As touradas teñen os días contados, e en Galicia imos ver nos vindeiros meses a caída das mesmas en vilas como Sarria e na Coruña" Lembran a este respecto que o Tratado de Lisboa inclúe unha disposición que considera aos animais como "seres sentintes", valorizando por primeira vez nun texto da UE o benestar animal e polo tanto poñendo sobre a mesa a capacidade para desenvolver políticas comunitarias na materia. "Con este manifesto queremos chamar a atención sobre as incríbles diferencias de acceso a fondos europeos que teñen empresas socialmente responsables e o agro galego, por exemplo, fronte a un lobby que é capaz de percibir millóns de euros de Europa para fomentar o maltrato animal", destacou o voceiro da plataforma Galicia, Mellor Sen Touradas, Rubén Pérez, que concluíu que "as touradas teñen os días contados, e en Galicia imos ver nos vindeiros meses a caída das mesmas en vilas como Sarria e na Coruña".


"Cecais se secarían as fontes dos teus versos, miserable. Por eso cantas, inzas de verborrea sin sentido as rúas e prazas do teu imperio de xoguete". (Xoguetes pra un tempo prohibido, Carlos Casares.) Aínda que pensemos o contrario, os almanaqueiros eclesiásticos suman ao revés para calcular cando toca a Coresma. E para botar as contas non teñen reparo en acudir aos deuses pagáns: o sol e a lúa. E así, declaran domingo de Ramos o primeiro posterior á primeira noite de lúa chea que cae na soleada primavera setentrional. Despois só hai que contar corenta días cara atrás e atopamos o primeiro día da Coresma: o mércores de Cinsa. E, obviamente, os laicos de por aquí chámanlle martes de entroido ao día anterior. E ata aí, festa rachada. De maneira que, seguramente foi a partir diso, cando descubrimos que as cousas nunca son como acontecen. Sempre acaban sendo como queren que as percibamos os fabricantes da verdade. Malia existir incautos que coidamos que a verdade é un concepto inmutable, non hai que madrugar moito para comprender que a verdade é unha especie de crenza talmente mudable. É, nin máis nin menos, iso que os incrédulos practicantes lle chaman "depende". Os fabricantes da verdade, primeiro deciden o que lles convén, despois planean o que vai pasar, e cando pasa iso que eles mesmos argallan, entón a culpa é dos macacos que nunca fan nada distinto do que lle ordenan. Mais, non pasa nada. Urdangarín, Rato, Blesa, a muller do cuñado do monarca, a cuadrilla da Gürtel, os da caixa de aquí, os do caixón de acolá, os da caixa B, os enchufados e ben pagados da redes eléctricas manuais, incapaces de cambiar unha bombilla ..., aínda que sexa tarde mal e nunca, sempre rematan sendo responsables, todos acaban sendo condenados. Mais esa é a verdade que nós tragamos. A auténtica verdade, a real, é que ningún acaba entrando no caldeiro e ningún devolve o que levou mal levado, porque sempre son insolventes. Vaia, irresponsables! Hai que "goderse" con esta verdadeira verdade tan pándega! Así que, nestes tempos tan atoldados e tan cheos de bulleiro, malia a escaseza de chuvia, o que nos permite gozar coma bobos despreocupados, é a abundancia de verdade. Ah! E con todo isto, o meu tío Lisardo observa estupefacto como o tal Trump incrementa o orzamento das escopetas en 54.000 millóns de dólares, mentres o noso Presidente, no canto de mandalo ao nabo, limítase a rirlle as grazas e a ofrecérselle para desbrozar cadabullos, nesta coresma insoportable que sempre comeza e nunca acaba. Pois como dixo Abrahan, a propósito do mércores de Cinsa: "Aínda que soamente son po e cinsa, atrévome a falarlle ao meu Señor". Pois iso. Que gran vasalo, se houbese gran señor!


Summary: Nun pleno extraordinario, os grupos municipais aprobaron este xoves unha moción que "repudia" o seu cese como mestre en 1969 por motivos políticos e que supuxo, na práctica, a súa "expulsión da localidade".

En 1969 Carlos Casares foi contratado como mestre auxiliar no Instituto de Viana do Bolo. Casares contaba daquela 28 anos e tras rematar a carreira de Filosofía e Letras na Universidade de Santiago (e publicar en 1967 a súa primeira obra, Vento Ferido, que coincidiu coa súa detención), comezaba a súa experiencia docente. Mentres agardaba pola convocatoria de oposicións, aceptou a proposta para dar clase no daquela coñecido como Colexio Libre Adoptado St. Tomás de Aquino, que dependía do Concello. Porén, xa dende a súa chegada á vila, Casares foi recibido con desconfianza por parte das autoridades locais. "O seu labor foi comprometido dende o primeiro día coa ensinanza e coas inxustizas que sufrían os mais desfavorecidos. A equipa directiva tentaba estender a educación á maioría das familias vianesas; en contra da opinión do alcalde do concello", destaca Secundino Fernández, actual alcalde de Viana do Bolo, que destaca que "a autoridade municipal non deixou escapar a ocasión de expulsalo de Viana na primeira ocasión que se lle presentou". Coincidindo coa festividade de Santo Tomás de Aquino, representouse no instituto unha obra de teatro á que foron convidadas as familias e as autoridades da vila e na que que se facían referencias a "caciques" e "señores feudais do século XX". A obra, realizada polo profesor Manuel Ramos Castromil, foi cualificada como "subversiva". O Concello atribuíulle a Casares a súa autoría e finalmente, "nunha acción totalmente inxusta cun marcado carácter de represalia política", foi cesado como mestre, nunha caste de expulsión da localidade. Ademais, segundo algunhas fontes "debido á intervención de Manuel García Garrido, reitor da USC", foille prohibido exercer a docencia en toda Galicia. Casares marchou de inmediato a Bilbao a ocupar un posto de mestre que lle ofreceran por medio dun amigo. Un posto que estaba libre porque fora expulsada unha profesora, tamén por razóns políticas. Ao rematar o curso, a Casares tampouco lle foi renovado o contrato. Case 50 anos despois daqueles feitos, este xoves o Concello de Viana do Bolo ofreceulle a Casares as súas desculpas e nun pleno extraordinario aprobou unha moción de desagravio e homenaxe ao autor. O texto, proposto polo propio alcalde, "repudia publicamente as accións que lamentablemente conduciron á expulsión desta vila de Carlos Casares". Ademais, "restitúe a súa memoria no tocante a estes feitos que non expresaron nin expresan o sentir das veciñas e veciños de Viana do Bolo" e "fai pública homenaxe e agradece a súa contribución á educación da mocidade do noso Concello", trasladando o acordo á Fundación Carlos Casares. "Falar de Carlos Casares é falar dun recoñecido escritor cunha extensa obra literaria; é falar dun escritor que utilizou e axudou a dignificar a nosa lingua, o galego; é falar dun grande persoeiro das nosas letras", di Secundino Fernández. "É de xustiza acordarse deses lamentábeis feitos, é de xustiza facer un acto de desagravio á súa figura e rexeitar publicamente a inxustiza a que foi sometido na nosa vila, tendo en conta sempre que o pobo de Viana do Bolo non compartía semellante inxustiza", destaca o rexedor, que subliña que en 1969 Casares coñeceu de primeira man en Viana "a opresión existente por parte das autoridades". "Estabamos nun momento que o sanguinario ditador Francisco Franco e os seus representantes reaccionaban actuando con maior represión ante un posíbel e próximo cambio, impulsado polos desexos democráticos da sociedade", di. Cómpre salientar que xa en 2004 o mesmo instituto no que dera clase e do que fora expulsado decidiu mudar o seu nome para pasar a chamarse IES Carlos Casares tras un acordo unánime do Claustro e o Consello Escolar do centro.


Summary: A cadea comprometeuse a ofrecer 1,5 céntimos máis por litro aos gandeiros da Terra Cha. O sindicato denuncia que as explotacións están recibindo 27 céntimos por litro (un 5,5% menos que a media española), con custes de produción de 37 céntimos.

Iparlat, provedora de Mercadona, mantivo contactos nos últimos días con gandeiros da Terra Cha e comprometeuse a ofrecerlles no próximo pagamento 1,5 céntimos máis por litro. O Sindicato Labrego Galego (SLG) pídelle a Mercadona que cumpra a súa promesa e ao resto dos distribuidores que imiten o exemplo para "evitar a ruína de miles de familias que en Galiza de xeito directo e indirecto viven do sector lácteo". O SLG esíxelles ás grandes cadeas que deixen de utilizar o leite como produto reclamo, "impoñéndolles aos produtores e produtoras de leite prezos moi inferiores aos custos de produción, como está a acontecer na actualidade". O sindicato lembra que ao redor de 66 mil persoas dependen de xeito directo ou indirecto da produción leiteira en Galicia O SLG denuncia unha vez máis o estado no que se atopan os produtores de leite en Galicia, que en maio e xuño recibiron 29 céntimos de media por litro, e que na actualidade o prezo pagado aínda descendeu máis, até os 27 céntimos. Os custes de produción, por mor do incremento dos prezos do combustible e dos cereais, están xa en 37 céntimos, o que fai insostible esta situación. O SLG salienta que os produtores galegos reciben un 5,5% menos que a media estatal, e até un 15,61% menos do que se lles paga ás explotacións valenciás. Ademais, o prezo percibido polas gandeiras e gandeiros galegos é un 5,48% inferior ao de Portugal, un 1,10% inferior ao de Francia, un 5,65% inferior ao de Alemaña e un 12,16% inferior ao de Holanda. O sindicato lembra que ao redor de 66 mil persoas dependen de xeito directo ou indirecto da produción leiteira en Galicia.


Summary: Xan Cejudo pertencía a esa xeración de pioneiros que construíron os alicerces do teatro profesional galego. Nado na Coruña, os seus primeiros pasos na escena deunos co grupo O Facho, nos anos sesenta. Exerceu como actor, director, autor. E morreu onte, aos 71 anos.

"É un nome fundamental no desenvolvemento profesional do mundo da escena en Galiza", sinalou a Asociación de Actores e Actrices nun comunicado, "grazas a persoas como Xan Cejudo abriuse o camiño polo cal a profesioón naceu, medrou e consolidouse no noso país". Cejudo fixo parte do elenco da primeira obra do Centro Dramático Galego (CDG). Foi o Woyzec, de Georg Büchner, e foi en 1984. A súa ligazón coa compañía pública -como autor- estendeuse a O incerto señor Don Hamlet (1991), de Cunqueiro, A fiestra baldeira (1994), de Rafael Dieste, Seis personaxes á procura de autor (2005), de Pirandello, ou Noite de Reis (2008), de Shakespeare. Pero o actor tamén traballou como director para o CDG. Fíxoo á fronte da Pousadeira, de Carlo Goldoni, e da Burla do Galo, de Roberto Vidal Bolaño. "Sempre deixou unha forte pegada entre os compañeiros e compañeiras de oficio", engade a asociación, "mais tamén no público". Non só demostrou o seu oficio na institución pública. Compañías como Teatro Circo, Teatro Tranco ou Matarile requeriron os seus servizos. Como o fixeron realizadores e cineastas en series como Pratos combinados, Mareas Vivas e Rías Baixas ou Matachín, de Jorge Coira. A profesión recoñeceu a súa valía con dous premios María Casares, un ao mellor actor en 2006 e outro ao mellor secundario en 2008. En 2011, acadou o Premio de Honra Marisa Soto da Asociación de Actores de Actrices de Galiza.


A Real Academia Galega (RAG) vén de estrear esta quinta feira o cuarto episodio da serie documental sobre o poeta Florencio Delgado Gurriarán, homenaxeado polo Día das Letras Galegas 2022. Esta entrega de 'O soño da Galiza infinda', "descobre unha traxectoria poliédrica", que abarca desde "unha sensualidade unida á paisaxe do viño da súa terra, Valdeorras, até a poesía satírica antifranquista e, xa desde o exilio, un feixe de poemas singulares". A Academia estrea novo capítulo da serie web sobre Florencio Delgado Gurriarán A cuarta entrega da webserie, ao igual que as anteriores, pode verse na páxina web e na canle de Youtube da Real Academia Galega . Segundo detalla a Academia nun comunicado, o crítico literario e escritor Miro Villar, autor de 'Florencio Delgado Gurriarán. Vida e obra dun poeta non exilio mexicano', divide en tres etapas a produción poética de Florencio Delgado Gurriarán: a da poesía de preguerra, "debedora do hilozoísmo" de Amado Carballo e na que destaca o seu primeiro libro, Bebedeira (1934); a da poesía de combate, "con composicións moi belixerantes e satíricas contra os golpistas, algunha delas sobre o propio Franco; "e a do poeta que emerxe décadas despois", o Florencio de Galiza infinda, "o seu mellor libro", segundo Miro Villar. Iniciativas da RAG Con motivo do Día dás Letras Galegas, a RAG está a traballar noutros contidos sobre Delgado Gurriarán, como unha serie de micropiezas audiovisuais, 'Polos camiños de Florencio', que reúne voces de distintos ámbitos para ofrecer diversas olladas á figura do autor e á súa obra. Tamén contidos para redes sociais, como 'Palabras de Florencio', "que une a divulgación da poesía do homenaxeado coa difusión do léxico galego". Máis de 150 iniciativas lembrarán a Florencio Delgado Gurriarán Para o público máis novo a academia tamén convoca á comunidade escolar ao redor de Primavera dás Letras, páxina web na que se pode descargar a biografía de Florencio dirixida ao público infantil, asinada por Ledicia Costas e ilustrada por Branca Millán. Tamén se poden atopar fichas para colorear, actividades interactivas e vídeos con homenaxes ao poeta do alumnado da comarca de Valdeorras.


Summary: Os refachos de vento e as fortes precipitacións por mor da borrasca "Hortensia" deixan no país unhas 200 incidencias.

O temporal deixa na Galiza grandes refachos de vento e centos de incidencias ao seu paso. A borrasca Hortensia superou os 110 quilómetros por hora durante a madrugada da sexta feira tanto en puntos da costa como no interior do país, segundo os medidores de Meteogalicia. O refacho máximo rexistrouse en Xares, no concello da Veiga, con 139,2 quilómetros por hora, seguidos polos 134 alcanzados en Cabeza de Manzaneda. Acompañados de fortes precipitacións, os ventos produciron unhas 200 incidencias, a maioría relacionadas coa caída de árbores e pólas nas estradas. No suroeste da Galiza producíronse 133 incidentes, sendo o territorio máis afectado polo temporal. O Centro Integrado de Atención de Emerxencias (CIAE) 112 da Galiza notificou que 85 dos avisos xestionados foron por caídas de árbores e pólas que afectaron as vías de circulación e destacan os catro cortes en distintos puntos da autovía A-55, debido a troncos que caeron na estrada. No concello de Soutomaior varios vehículos sufriron danos debido á caída de tellas provocada polos fortes ventos, que tamén levantaron un tellado de uralita en Redondela ou mesmo un panel de obra que tirou parte dun muro dunha casa en Tomiño. Ademais do vento, a choiva tamén deixou incidencias que afectaron a fogares e estradas que se anegaron. O CIAE 112 resaltou o acontecido no concello de Padrón, onde os efectivos de Protección Civil tiveron que cortar a pista local que une Cambelas con Lamego polo aumento do río Sar. Dúas decenas de incidencias en Vigo A cidade de Vigo sufriu boa parte das incidencias durante a pasada madrugada da sexta feira, cun total de 23, que provocaron diversos danos materiais. Na zona de Jenaro de la Fuente produciuse a caída dunha antena e tamén de chapas dos tellados de tres edificios na rúa Camelias. Os bombeiros tiveron que desprazarse até a rúa Pinor Colmeiro tras a alerta polo desprendemento dun toldo nunha panadaría, que comezara a bater na cristaleira exterior do local. Ademais, unha árbore caeu sobre os cables eléctricos na parroquia de Zamáns e un poste caeu na estrada da Madroa.


Summary: Desde agora, a aplicación Radar Covid, posta en marcha desde o Goberno estatal para facilitar o rastrexo de contactos para controlar os contaxios, pode descargarse na súa versión en galego

A aplicación amplía así os idiomas dispoñíbeis, despois da mobilización social desatada para reclamar que a ferramenta poida ser empregada en todas as linguas oficiais do Estado español. Desde hoxe, tamén é posíbel descargar Radar Covid en euskera, ademais de en galego. Até a data, a app só daba a posibilidade de empregarse en castelán, catalán e inglés. A exclusión do galego motivou, o pasado mes de agosto, unha iniciativa parlamentaria do deputado do BNG Néstor Rego, na que se apelaba aos dereitos lingüísticos das persoas galegofalantes a recibir a información sanitaria na súa propia lingua.


Summary: Comeza o trámite parlamentar a Lei do patrimonio cultural de Galiza após a súa aprobación polo goberno. A nova norma quer actualizar a vixente desde 1995.

O proxecto de Lei do Patrimonio Cultural de Galiza comeza o seu trámite parlamentar logo de ser aprobada polo goberno galego. Desde as bancadas da oposición xa se avogou porque durante este proceso a Xunta aposte en aceptar achegas e teña vontade de consenso. Así o manifestou o deputado socialista Emilio Vázquez, que incidiu en que a nova norma determina a "perda de consideración xurídica dos bens inventariados", co risco que pode supor esta decisión para a protección do patrimonio. Sinalou nesta liña que "o patrimonio galego non ten un problema de cambio de Lei, senón que fallou o seu desenvolvemento", ademais da "falla de vontade política" para a proteción dos bens culturais galegos. Afirmou que na actualidade o 30 por cento dos Bens de Interese Cultural atópanse nun estado de conservación "lamentábel", e "mesmo algúns deles están desaparecidos". "Un paso atrás" Para Ana Pontón (BNG), a nova lei supón "un paso atrás" na protección do patrimonio e "unha desgaleguización da `propia norma", que vai "trasladar a normativa estatal á galega". Para o deputado Xesús Ron (AGE), estamos fronte a unha "fuxida de responsabilidades patrimoniais das Xunta". Categorías Na presentación do ante-proxecto, o pasado mes de xuño, o conselleiro destacou que a norma reduce a dúas as categorías de bens do patrimonio cultural de Galicia: Bens de interese cultural e Bens catalogados, que contarán con cadanseu instrumento de rexistro independente: o Rexistro de Bens de Interese Cultural de Galicia e o Catálogo do Patrimonio Cultural de Galicia. Na proposta, os Bens de Interese Cultural incluirán os BICs por declaración singular e diversos BICs que o son 'ope legis' – é dicir, por imperativo legal-. De xeito análogo, a categoría de Bens catalogados abranguerá a todos os bens que figuren no Inventario Xeral do Patrimonio Cultural de Galicia; aqueles que estean contidos individualmente nos catálogos urbanísticos e os catalogados ope legis. A maiores o anteproxecto de lei crea o Censo de Bens Culturais de Galicia, un instrumento de divulgación que será periodicamente actualizado pola Consellaría, visando converterse nunha ferramenta para a protección do patrimonio. Lista vermella Precisamente para coñecer e protexer os bens culturais de Galiza naceu 'Patrimonio Galego', unha ferramenta para poder ter un Catálogo Social do patrimonio cultural galego, "unha especie de Wikipedia do Patrimonio", como resumen con retranca os seus promotores. Como ten recoñecido un deles, Manuel Gago, xornalista e experto en patrimonio, 'son todos os que están mais non están todos os que son'. Patrimonio Galego leva catalogados máis de 7.500 bens culturais ao longo e ancho de toda Galiza. Na súa 'lista vermella' (definición empregada a nivel internacional para se referir a aqueles en estado de abandono ou risco) había 40 a principios de 2015, cifra que vai aumentando coas denuncias e avisos de catalogador@s. De feito, na actualidade son xa medio cento os bens incluídos nesta clasificación.


Summary: Tras dous meses de folga co 100% dos servizos mínimos e en vésperas de votar a proposta do Sergas o persoal das Urxencias do CHUS reitera que "non pide cartos", senón o "mínimo necesario" para unha atención "digna"

Levan dous meses en folga cuns servizos mínimos do 100% que, ao seu xuízo, son a primeira evidencia de que as súas reivindicacións están no certo: falta persoal no servizo de Urxencias do Hospital Clínico de Santiago, que dá servizo a boa parte do centro do país. Diante da imposibilidade de facer visible a súa reivindicación mediante paros efectivos, o persoal de Urxencias do CHUS botou man nas últimas semanas da creatividade; dende concentracións ao uso ata composicións musicais e, este 9 de xaneiro, dunha masiva manifestación que levou as súas reivindicacións ao centro da capital galega.Tras dous meses de folga co 100% dos servizos mínimos e en vésperas de votar a proposta do Sergas o persoal das Urxencias do CHUS reitera que "non pide cartos", senón máis mediosEntre unha presión crecente por parte da Xunta e de xefes doutros servizos do propio hospital para que a folga indefinida remate e a menos dunha semana do día fixado para a votación das propostas de mellor que formule o Sergas -o luns 14-, o persoal mobilizado fixo unha demostración de forza nas rúas compostelás. "Non pedimos cartos", reiterou a comitiva que iniciou a súa marcha na Praza Roxa para rematar nunha ateigada Praza das Praterías. O que queren, afirman, é máis persoal e medios. Se continúa a escaseza de mans e os equipamentos seguen a ser "obsoletos", advirten, de nada servirá que o espazo do hospital destinado ás urxencias sexa "cada día máis grande", subliñan, en referencia ás continuas referencias á ampliación do servizo por parte de diferentes cargos da Xunta, a comezar polo propio presidente, Alberto Núñez Feijóo.O presidente, o conselleiro Vázquez Almuíña e a xerente da área sanitaria de Santiago, Eloína Núñez, foron o albo de boa parte das consignas dunha manifestación que foi secundada tamén polo alcalde da cidade, Martiño Noriega, así como polos líderes de PSdeG e BNG, Gonzalo Caballero e Ana Pontón, e membros do grupo parlamentario de En Marea como Antón Sánchez ou Eva Solla. Co aval de todos os sindicatos con representación no Clínico (CIG, CCOO, UGT, Sagap, CSIF, SAE, CESM e O'Mega), a manifestación rematou nas Praterías co atleta Pedro Nimo a lle poñer voz ás reivindicacións.O atleta Pedro Nimo puxo voz ás reivindicacións ao remate da protesta: "Piden o mínimo necesario para estar ao servizo dos demais con garantías; falamos de saúde, de vidas" "A sanidade pública foi un dos grandes logros" da sociedade ata chegar "ao máis alto nivel", subliñou Nimo, se ben nos últimos anos, "lonxe de facilitar o traballo, respectar e valorar" o persoal, as restricións no Sergas provoca "unha presión asistencial que pode causar erros e pode custar vidas". Esa presión, advirte, é a que está por tras de que en momentos de colapso "teñan que chegar a atender pacientes nos corredores".El, afirma, pon voz a esta protesta porque o persoal non está a pedir "privilexios", senón "exercer o seu traballo dunha maneira digna e segura". Nin sequera piden "incrementos salariais", senón "o mínimo necesario para estar ao servizo dos demais con garantías". "Falamos de saúde e de vidas", concluíu entre aplausos.


Summary: A dirixente do PP fixo un chamamento a C's, PSC, Unió e UpyD para "enfrontarse xuntos" ao soberanismo, pero as forzas interpeladas non responderon de xeito afirmativo á proposta, que desvela a preocupación da dereita española.

A secretaria xeral do PP, María Dolores de Cospedal, ofreceu este venres formar unha "gran coalición" a C's, UPyD, UDC e PSC para opoñerse e construír unha alternativa ao desexo soberanista que ten agora mesmo a maioría tanto electoral como social en Catalunya. "Non é o momento de frontes, senón de pontes" , di o PSC; Unió lembra que está a favor da consulta "Temos que defender a todos aqueles que pensamos que podemos ser cataláns e españois porque iso fainos máis grandes. Entre todos podemos ofrecerlles aos cataláns un goberno que é o que os cataláns necesitan", afirmou na apertura da conferencia política do PP catalán, nunha manobra que proba a grande preocupación que existe na dereita española ante a magnitude da aposta da sociedade catalá polo dereito a decidir, que volverá reflectirse este 11 de setembro, con outra multitudinaria Diada. Porén, a luva que lanzou Cospedal non foi recollida. Malia que Ciudadanos ou UpyD amosaron certa sintonía de fondo coa idea, rexeitaron polo de agora participar desa idea aínda que teimando no diálogo co Goberno español de Rajoy. Pola súa parte, Unió -malia non estar coa independencia- negouse xa que di apoiar a consulta do 9 de novembro. Por parte do PSC, aseguraron que "é o momento de tender pontes, non crear frontes".


Summary: O tribunal condénao por un delito de incendio forestal por imprudencia grave e aclara que non se pode esclarecer se prendeu lume por asar un chourizo, pero que todo apunta a que queimaba maleza. O condenado pasara cinco semanas en prisión incondicional.

No outono de 2017, días despois da vaga de incendios que arrasou nunha fin de semana case 50.000 hectáreas en Galicia e provocou tres mortes, foron postos a disposición xudicial tres persoas como presuntas responsables de focos que afectaran 5 das hectáreas queimadas. O primeiro detido, Miguel M., botou cinco semanas en prisión preventiva logo de asegurar que provocara o lume que afectou 1,20 hectáreas nos Blancos (Ourense) ao intentar asar un chourizo nunha leira da súa muller, que intentara apagalo e que el mesmo deixara os seus datos á Garda Civil. Feijóo, que naquela altura centrara a responsabilidade da catástrofe no "terrorismo incendiario" que xa quedou demostrado que non existiu, advertira que aquela área queimada non fora só causa de intentar asar uns chourizos, senón que se trataba "dalgunha cousa máis" ca unha imprudencia.O tribunal condénao por un delito de incendio forestal por imprudencia grave e aclara que non se pode esclarecer se prendeu lume por asar un chourizo, pero que todo apunta a que queimaba malezaO acusado saíu do cárcere tras pagar unha fianza de 2.500 euros pero enfrontábase a unha petición de penas de prisión de un a cinco anos por incendiar montes ou masas forestais e polos posibles riscos para vivendas. Neste mércores, a Audiencia Provincial de Ourense condenouno a nove meses de cárcere e a unha multa de 1.620 euros. O tribunal relata que o home prendeu lume "por causas non esclarecidas e con omisión das máis elementais normas de coidado, dadas as condicións climatolóxicas existentes e a falta dunha limpeza adecuada da leira para evitar a propagación" e tamén que os xuíces tiveron en conta a atenuante de reparación do dano logo de que el mesmo se encargase de pagar os gastos de extinción do lume. O tribunal, que o condenou por un delito de incendio forestal por imprudencia grave, indica na sentenza que as vivendas estaban situadas "a uns 350 metros" e que non se probou que existise "un grave perigo para a vida das persoas". Ademais, explica que non se puido esclarecer se prendeu lume porque estaba a asar un chourizo, tal e como sostivo o condenado, pois "non se acharon evidencias físicas no lugar" ou porque se dispoñía a queimar maleza, tal e como apunta a segunda inspección ocular. Os maxistrados destacan que omitiu "as normas máis elementais de coidado" e que ese día o risco de incendio era "extremo".Desde que fora detido, a súa familia e amigos denunciaron a desproporción das medidas adoptadas contra el, estendendo a prisión incondicional durante cinco semanas e sendo identificado como terrorista incendiario.Ademais, unha quincena de grupos ecoloxistas, entre eles Adega, Verdegaia e MEL e tamén a ducia de entidades que conforman a Federación Ecoloxista Galega, difundiran un comunicado de apoio ao detido, militante en organizacións ambientalistas dende os anos 80. Salientaban que se tentaba converter a Miguel "nun chibo expiatorio" da catástrofe ecolóxica provocada polos incendio, nun intento de "desviar a atención criminalizando o movemento ecoloxista e así eximir das súas responsabilidades a quen ten as competencias".A contorna do detido criticar a desproporción da prisión incondicional durante cinco meses e que fose identificado como terrorista incendiarioO propio acusado, nunha pequena entrevista en Radio Cerna, amosárase "indignado" coa súa reclusión e sinalaba que foira "a peor experiencia" da súa vida. "Aválame a miña historia: Teño estado apagando moitos lumes e levo no movemento ecoloxista da Limia dende os 18 anos, teño agora 58", subliñaba.Sobre o sucedido aquel domingo de outubro, simplemente comentaba que fixo "borralla para prender un pequeno lume para quentar un chourizo" e que nunca imaxinou "que puidera pasar todo isto"."O outono para min sempre fora unha época de chuvia. Estaba ademais nunha zona de carballeira, que normalmente non arde tanto como pode arder unha zona de eucaliptos", comentaba, ao igual que a súa contorna, que sostivo sempre que tentou apagar o lume que se estendera por unha imprudencia, que foi na procura de axuda e que mesmo deixou os seus datos no cuartel da Garda Civil para facerse responsable do sucedido.


Summary: Abel Caballero afirmou que o estadio do Celta "está na carreira para ser unha das sedes".

A eleccións dos estadios para a candidatura dun hipotético Mundial ibérico en 2030, organizado conxuntamente por Portugal e o Estado español, está a ser motivo de debate na Galiza. Riazor e Balaídos preséntanse como posíbeis escenarios e, segundo a prensa española, só as instalacións do Deportivo da Coruña pasarían a primeira peneira para acoller algún dos encontros entre os 14 estadios que participarían por parte da organización española. Segundo a prensa estatal, os estadios escollidos serían o Camp Nou e Cornellà, en Barcelona; Bernabéu e Metropolitano, en Madrid; A Cartuxa en Sevilla; A Nova Condomina, en Murcia; o Estadio Gran Canaria, en Gran Canaria; A Rosaleda, en Málaga; Mestalla, en Valencia; San Mamés, en Bilbo; Anoeta, en Donosti; A Romareda, en Zaragoza; O Molinón, en Xixón e Riazor, na Coruña. Os requisitos incluían un mínimo de 40.000 espectadores para a fase de grupos e primeiras eliminatorias, 60.000 para as semifinais e 80.000 para a final. Quen foi o primeiro galego en marcar nun mundial? Caballero afirma que "Vigo pode ser sede" O alcalde de Vigo, Abel Caballero, asegurou esta segunda feira en rolda de prensa que a cidade "está na carreira para ser unha das sedes do Mundial do Fútbol 2030". O rexedor afirmou que non son certas as informacións publicadas sobre a ausencia de Balaídos na relación de estadios que optan a ser sedes no Mundial e explicou que a Xunta comunicou ao Concello o pasado 7 de xullo que propuxera como sedes, por parte da Galiza, Vigo e A Coruña, en resposta á demanda do Goberno español para que expuxera as alternativas galegas.


Summary: A Plataforma Veciñal de Touro-O Pino Mina Non e a Irmandade Moncho Valcarce homenaxearon no Museo do Pobo Galego a memoria do crego e activista.

25 anos despois do seu pasamento, Mocho Valcarce segue vivo. O seu compromiso e loita contra as inxustizas e na defensa do territorio e do país continúa a ser un testemuño collido por colectivos e plataformas que se opoñen a unha explotación de Galiza que implique danos ambientais e sociais para a veciñanza e beneficios para accionistas moi afastados deste país. Seguimos na homenaxe a Moncho Valcarce, o cura das Encrobas, escoitando a música de Leo Arremecághona.#MinaTouroOPinoNon#MonchoValcarce #OCuraDasEncrobas#LeoArremecághona pic.twitter.com/okCjX1O2Bp— Mina Touro - O Pino NON (@minatouropinono) 4 de setembro de 2018 A Plataforma Veciñal Mina Touro -O Pino Non e a Irmandade Moncho Valcarce, productora da exposición "Moncho Valcarce: Unha vida de compromiso con Galiza",que permanecerá no Museo do Pobo Galego ate o 16 de setembro, organizaron un acto de homenaxe ao coñecido como "Cura das Encrobas". Houbo visitas guiadas, música, poesía, intervencións de representantes sociais e políticos. Un acto no que estiveron presentes representantes doutras plataformas que loitan na defensa do territorio, como a Plataforma de afectados polo vertedoiro Santiago de Compostela - Miramontes, Non eólicos en Ordes, Contra o vertedoiro de Lesta, Plataforma Casalonga Limpa de Residuos ou Salvemos as fragas de Catasós..Todas elas subliñaron a importancia do exemplo de Moncho Valcarce nun acto que, como dixo Campaña Ferro, membro da Irmandade Moncho Valcarce: "Moncho estaría aquí hoxe aquí, berrando Mina Non".