Summary: Os xubilados e pensionistas propoñen equiparar a pensión mínima ao Salario Mínimo Interprofesional

O colectivo de persoas xubiladas e pensionistas da CIG mobilizouse hoxe en todas as cidades galegas e vilas como Cangas en demanda dun servizo público galego de atención ás persoas, o incremento dos orzamentos destinados á atención á dependencia e un aumento de prazas públicas de Centros de Día e Residencias. Representantes do colectivo lembraron que as pensións galegas seguen sendo as segundas máis baixas do Estado español e que, de feito, máis da metade das persoas pensionistas na Galiza cobran menos de 706 euros ao mes, unha situación que empeora no caso das mulleres, xa que a pensión media dun galego é case 300 euros superior que a dunha galega. Así pois, das persoas que teñen as pensións máis baixas, máis de 60% do total son mulleres. Diante desta situación, o colectivo de xubilados e pensionistas da CIG estará expectante para saber que medidas se deciden o próximo martes día 10 de novembro no Congreso das deputadas e deputados, onde se abordarán as recomendacións acordadas no Pacto de Toledo. O colectivo reitera que "o sistema público de pensións é viable se, con vontade política, se toman as decisións axeitadas, a comezar pola derrogación das reformas das pensións de 2011 e 2013 e das reformas laborais que tanto PSOE como PP impuxeron no seu momento". Advirte ademais que non aceptará propostas que supoñan introducir máis reformas regresivas so pretexto da crise e defende que a solución, entre outras cuestións, pasa por un mercado laboral forte, con emprego estábel e salarios dignos, "único xeito de garantir un futuro con pensións que permitan ás persoas levar unha vida digna". Entre as súas propostas figuran a supresión do Factor de sustentabilidade, a fixación por lei da pensión mínima igual ao Salario Mínimo Interprofesional (60% do salario medio) e revalorización anual como mínimo co IPC. Tamén queren a xubilación ordinaria aos 65 anos, e voluntaria a partir de ter cotizados 35 anos, reais ou por aplicación dos coeficientes redutores en determinadas profesións, a supresión das bonificacións e reducións da cotización empresarial á Seguridade Social en determinados tipos de contratos laborais, a eliminación dos topes máximos de cotización ou o traspaso á Administración galega da competencia de xestión do réxime económico da Seguridade Social prevista no Estatuto de Autonomía.


Summary: Os profesionais recibiron esta cuarta feira a carta de despedimento e a notificación de que xa se lles ingresara o importe da multa por non telos avisado cos 15 días de antelación obrigados

O grupo editorial 'El Progreso' despediu a primeira hora da tarde desta cuarta feira a 10 traballadores, entre elas a tres xornalistas con anos de traballo no xornal Ángeles Maira, redactora, levaba preto de tres décadas vencellada ao diario 'El Progreso'. O fotógrafo Pepe Álvez tiña contrato coa empresa desde 1975 e entrou en nómina en 1980. Segundo o convenio do xornal lucense, o vindeiro ano, ao cumprir 61, podería acollerse á xubilación anticipada. Alberto Teijeiro era redactor da sección de deportes. O Colexio Profesional de Xornalistas de Galicia (CPXG) lamenta o despedimento destes traballadores da información, tanto no fondo como na forma en que se produciu.


Summary: A Erregueté edita en galego As cancións que lles cantaban aos cativos, coa que Raúl Dans acadou o XXIV Premio Sgae Jardiel Poncela

A Erregueté Revista Galega de Teatro chega cargada de sorpresas no número 88, que acaba de saír á rúa. Erregueté adica o apartado Temas ao Teatro das Irmandades da Fala por mor do centenario da súa fundación. Ademais, este número conta cun avance de información sobre eventos destacados das artes escénicas dedicado ao Festival Escenas do Cambio e coa recuperación do espazo En Danza, no que destaca a colaboración co proxecto TRC Danza e a publicación en papel dos seus Pre-Textos. Na sección Escena Aberta aparecen diversos aniversarios coma os trinta anos da compañía Matarile ou os vinte e cinco que celebrou o FIOT de Carballos en 2016. Alén diso, configuran un conxunto de conversas con responsábeis de diversos proxectos escénicos co obxectivo de facer memoria en colectivo. Un dos contidos estrela deste número 88 é a edición en galego de As cancións que lles cantaban aos cativos, coa que Raúl Dans gañou o XXIV Premio Sgae de Teatro Jardiel Poncela. Por outra banda, no espazo de Espectáculos pódense atopar as análises das montaxes de Tartufo, do CDG; O tolleito de Inishmaan, de Contraproducións e Get Back, de Eme2. En Libros destaca a crítica que Afonso Becerra fai de Voaxa e Carmín, texto gañador do Premio Abrente de Textos Teatrais 2015, da autoría de Esther F. Carrodeguas. "Aínda que o outono deste 2016 deixa corazóns baleiros coa perda de creadores imprescindibles como seguen a ser, a través da súa obra, Fran Pérez «Narf» e Dorotea Bárcena, desde a Erregueté non nos resignamos á súa desaparición definitiva e escribimos coa súa lembranza as páxinas necesarias para que non esvaeza o seu amor pola escena nin o seu traballo entregado, dedicado e resistente. Un traballo que vén a ser o de dúas xeracións diferentes construíndo necesidades para ser necesarias", explica Vanesa Sotelo, directora da revista. A revista RGT é unha publicación trimestral dedicada á difusión das artes escénicas. A Asociación Cultural Entre Bambalinas é a responsábel da edición. O prezo é de 6 euros.


Summary: A Plataforma Nunca Máis de Catalunya e a Asemblea Cultural Galega de Catalunya organizan este sábado unha xornada con música, charlas e cine para lembraren a catástrofe do Prestige. Ese día entregarán á Facultade de Historia de Barcelona o fondo bibliográfico da Plataforma. Vai ser o último acto que realicen como Plataforma. Falamos cun dos seus membros máis activos.

Dez anos dan para ver o que pasou con moita perspectiva... Penso que estamos peor. A resposta a catástrofes ecolóxicas, económicas e sociais seguen sendo inadecuadas. A evolución da sociedade civil a partir daquel momento, con plataformas como Nunca Máis, fomentou que se artellasen novos movementos e novas formas de rebelarse contra esas prácticas. Temos un exemplo nos acampados do 15-M ou os grupos que protestan contra as hipotecas e os desafiuzamentos. Non houbo depuración de responsabilidades políticas nin económicas. No mesmo xuízo pola catástrofe do Prestige só temos como acusado a López Sors como cabeza de turco. Cales das actividades que se realizaron aqueles días quedaron máis na memoria? Fixéronse moitos. Elaborouse moita documentación, libros, documentais, material escolar, manifestacións nas rúas, actividades en centros sociais e de ensino, festivais, montar equipos de voluntari@s que viaxaran a Galiza para limpar o chapapote, estivemos en Bruxelas e falamos cos diferentes grupos parlamentarios para que mostrasen a súa repulsa polo que estaba pasando, aínda que a maioría non fixeron nada. "Elaborouse moita documentación, libros, documentais, material escolar, manifestacións nas rúas, actividades en centros sociais e de ensino, festivais, montar equipos de voluntari@s que viaxaran a Galiza..." Dese movemento de indignación que tamén xurdiu en Catalunya, que queda hoxe aí? En Catalunya sempre houbo unha grande estrutura no movemento civil. Daqueles movementos "Aturem la guerra", "Plataforma en defensa de l 'Ebre", "Nunca Máis de Catalunya", pasouse a outros que continúan a sair á rúa e expresan o que sinten. Agora artéllanse nunha rede de centros autoxestionados que funcionan moi ben con programacións estábeis e moito apoio social. Na Galiza bótanse de menos maís centros deste tipo e os que hai teñen problemas pola presión para que deixen de existir. É como se non interesase que a sociedade civil galega este artellada. A nivel galego en Catalunya despois de Nunca Máis xurdiron novos grupos, como Rede.cat e o Espazo Galego dos Països Catalans, e asociacións que xa existían e que se mantiveron, caso do Proxecto Galauda ou ERGAC. Hoxe temos unha rede social alternativa en Catalunya. Este movemento tentou mudar as propias entidades "tradicionais", caso do Centro Galego de Barcelona, e hoxe configuran a Asemblea Cultural Galega de Barcelona con máis de 100 soci@s nun ano de existencia. "A nivel galego en Catalunya despois de Nunca Máis xurdiron novos grupos, como Rede.cat e o Espazo Galego dos Països Catalans, e asociacións que xa existían e que se mantiveron, caso do Proxecto Galauda ou ERGAC" A xornada deste sábado vai ser como unha despedida para "Nunca Máis de Catalunya"? A laboura que realizaba a Plataforma NMC podemos considerar que rematou. Hai dignos sucesores das actividades que NMC facía e hai outras opcións máis actuais e con xente nova. Con estes actos dáselle unha despedida máis que digna e as persoas que traballamos en NMC agora continuamos noutros proxectos e actividades. En todo caso non quere dicir que desapareza a loita en Catalunya nin a visión de esquerdas e de defensa do país que temos todos. Actos polo 10º aniversario da catástrofe do Prestige Sábado, 1 de decembro, Ateneu Roig e Ateneu Popular de Nou Barris Ateneu Roig: rúa Ciutat Real, 25 (vila de Gràcia) M.Fontana (L3) Joanic (L4)12:00: Presentación da exposición "10 anos no País de Nunca Máis" do pintor Anxo Baranga, pola compañía de teatro Furafollas. Presentación con audiovisual da exposición de textos "Deu anys desprès" de Nunca Máis de Catalunya.12:30: Proxección do documental "Marea Blanca" de Isabel Coixet18:00: Proxección da montaxe audiovisual "A Plataforma Nunca Máis de Catalunya. Organización e loita pola defensa do país"18:30: Mesa Redonda "10 anys del Prestige" coa participación de Joan Zamora (Dr. de la Marina Civil, periodista, avogado e representante da Generalitat na comissión de investigación de accidentes marítimos, autor do libro 'Prestige, de l'accident a la tragèdia'), Jan Codina (director do documental: 'Prestige, el viaje a ninguna parte'), Ecològistes en Acció e Vitor Cabral de Nunca Máis de Catalunya.20:00: Entrega á facultade de Història de Barcelona do fondo bibliográfico de Nunca Máis de Catalunya.Ateneu Popular 9Barris: rúa Portlligat 11-15 M.Trinitat Nova (L3-L4)22:30: Concerto homenaxe @s voluntari@s, coa participación dos grupos "Lo Petit Comitè", "Sundanché" e DJ Nacho.Prezo: 4€ (entrada+queimada) Concerto adherido aos actos de "DésCONCERTO EXPANSIVO" organitzado polo colectivo Burla


Summary: Miguel von Hafe chegou á dirección do CGAC a través dun concurso público que impulsou o ex conselleiro Roberto Varela. Logo de máis de trinta exposicións no seu mandato, abandonará o cargo a finais de ano. Repasamos con el os seus cinco anos á fronte da institución.

Miguel von Hafe chegou á dirección do CGAC a comezos da anterior lexislatura. Fíxoo a través dun concurso público que impulsou o ex conselleiro de Cultura Roberto Varela. Durante o seu mandato, realizou máis de trinta exposicións. Entre todas elas, poden destacar pola súa relevancia ou singularidade as de Gilberto Zorio, Jeff Wall ou Antón Reixa. A finais deste ano, Von Hafe abandonará o seu cargo. Repasamos con el os seus cinco anos á fronte da institución. En decembro despedirase do Centro Galego de Arte Contemporánea (CGAC). Que balance persoal realiza do seu paso pola entidade? A circunstancia que máis marcou este período foi, e non só na cultura, a crise. Condicionounos bastante o traballo. Ti chegas á unha institución cunha serie de expectativas e atopas uns orzamentos minguantes. Ante estas circunstancias, tes dúas opcións: unha de desánimo e resignación e outra de reformularte os modos de traballo e de procurar novas estratexia. Intentamos o segundo. Basicamente, en termos globais e pasados estes anos, quedo satisfeito coa actividade expositiva, porque creo que se mantivo o nivel ao que está afeito este museo. Tamén mantivemos o nivel internacional e as coproducións internacionais. Así puidemos amosarlle ao público galego mostras de artistas internacionais como a de Gilberto Zorio ou a de Jeff Wall, valoradas moi positivamente. Por outra banda, quedo cun mal sabor de boca, porque unha parte do traballo desta institución, a diferencia do Marco de Vigo, vén polo compromiso de constituír unha colección de arte contemporánea propia. Nese sentido, non puidemos afondar o que a min me tería gustado. Non houbo medios suficientes. Agardo que tal situación se poida emendar nun futuro próximo. "Hai que dar un paso adiante, a colección de CGAC ha de asumir a súa entidade propia. Queda moito por facer" Se falamos de fondos no CGAC, cómpre referirse á colección de Arco. O CGAC almacenouna dende hai anos e agora vai marchar. Como lle afectará esta circunstancia á entidade? Hai unha dupla lectura. En realidade, levaba varios anos enriba da mesa esa marcha, mesmo antes de que eu asumise o cargo. Comentábase que os fondos de Ifema da colección Arco podían saír de Galicia. Era un depósito, para nós significaba unha obriga o coidado das obras. Os nosos almacéns non podían albergar xa as dúas coleccións, a propia e de Arco, e teríamos que alugar un novo almacén. Por un lado, a saída da colección significa un desafogo para o CGAC; porque podemos gardar a colección no noso almacén. Polo outro lado, temos que ter claro que a colección do CGAC ha de ter unha entidade propia e medrar a partir desa entidade. A colección Arco foi instrumental, porque a colección propia comezou nos anos 96-97. As pezas do Arco eran fundamentais para desenvolver mostras de calidade e crear unha discursividade con sentido. Agora creo que hai que dar un paso adiante, a colección de CGAC ha de asumir a súa entidade propia, un traballo que é continuo e diario. Queda moito por facer. Quen pediu a saída da colección? Arco ou o CGAC, ao ver que non podía almacenala xa? A decisión recaeu en Arco, pero agora para nós este feito só trae vantaxes. Sobre todo porque tiñamos unha obriga de comprar pezas cada ano e iso condicionábanos bastante. Pensa que nos últimos anos, sobre todo neste último período de crise, tiñamos que gastar uns 100.000 euros en mercar arte en Arco. E non podiamos ampliar a colección con arte galego, estabamos obrigados a comprar unicamente nas galerías galegas participantes en ARCO. E non había máis cartos para a adquisición. Por outro lado, hoxe en día a presenza case masiva e impositiva do mercado da arte obriga os museos a repensar a súa situación e a súa capacidade para chegar aos artistas, buscar alternativas a ese mercado. Hai outras fórmulas na adquisición. Por exemplo,cando traballas con artistas nas exposicións, acabas por ter relacións privilexiadas. Moitas veces os propios autores ofrecen a posibilidade de mercar pezas que están fóra do noso alcance por prezos absolutamente imposibles. Por poñer un caso, na mostra de Zorio, nese momento tivemos a posibilidade mercar unha peza histórica dos sesenta que no mercado valería medio millón de euros. O museo acabaría por aforrar preto de 400.000 euros, máis ou menos, só por traballar con el aquí. A nós interésanos esa colaboración e os artistas queren que as súas pezas se vexan por todo o mundo. "Moitos dos artistas da nosa xeración están a vivir en termos de supervivencia material" Comprar arte nestes tempos resulta complicado pola crise e pola suba do IVE. Como afecta esta circunstancia ao CGAC e á arte en xeral? Unha institución como o CGAC é a punta do Iceberg. A verdade, quen sofre máis son os artistas. Basicamente a súa capacidade para manter unha actividade continuada e digna reduciuse considerablemente. Moitos dos artistas da nosa xeración están a vivir en termos de supervivencia material. O mercado da arte en España é precario e nese sentido, claro, cando as institucións públicas se resenten, todo o sistema se resente. Todo un sistema que pasa por artistas, pero tamén polos intermediarios, galeristas e toda contorna que rodea este mercado. Todo ese tecido vese diminuído e sabemos que en termos de política pública cortar nos orzamentos de cultura é o máis sinxelo. Agora ben, hai que entender que a cultura é un dos territorios sociais onde se pode crear máis emprego a día de hoxe. A cultura é un sector importante da actividade produtiva dun país e sobre todo nun coma España. O número de visitantes do CGAC sempre significou un foco de críticas. Na actualidade, rexístranse uns 60.000 visitantes ao ano... Estas críticas son estrañamente inxustas, están baseadas na ignorancia. Adóitanse a comparar os visitantes de esta institución con outras e confrontar os números. En termos totais, non é importante nin relevante. Poño sempre neste caso un exemplo: o Wiels, museo de arte contemporánea de Bruxelas. É unha institución de referencia, situada nunha cidade dese tamaño e recibe corenta mil visitantes ao ano. Nós chegamos aos sensenta mil nunha cidade de cen mil. Non creo que esa crítica sexa xusta, pero é constante, repítese cada certo tempo e volveuse un auténtico clixé. A xente asume que non hai público. Pero se ti revisas as actividades, as mostras, os ciclos de cine, as sesións de música contemporánea... están case sempre cheos. Comparar non ten sentido. Hai que saber onde estamos e para quen traballamos. O esencial é a calidade da institución. "A noticia sobre o fallo eléctrico do CGAC foi case unha manipulación" Fai pouco, en La Voz de Galicia, lemos unha crítica cruenta sobre o fallo eléctrico que sufriu durante horas o CGAC.... Mira unha cousa, iso é totalmente extraordinario. E fíxate, inauguramos dúas exposicións importantísimas e a xente, en vez de falar delas, falou diso. Foi un domingo, un fallo externo ao CGAC. Eu creo que esa noticia foi case unha manipulación. Porque un periodista que, por certo nin se achegou ao museo, entrevistou unha persoa empregou as súas opinións para escribir a nova. E a verdade, se nos poñemos á porta dese xornal e preguntámoslle á xente que opina dese xornal, non sería difícil atopar a alguén que opinase que todos os que traballan nese medio son uns atrasados mentais. Si, estivemos pechados durante dúas horas. Ese é o feito, pero crear unha noticia dese impacto diría que é un pouco... É o que pasa aquí en xeral, está ese tema tan recorrente no imaxinario colectivo: o de Galicia Caníbal. Hai xente que intenta buscar o peor en actividades das que podemos estar orgullosos. Neste período desenvolvéronse máis de trinta mostras, algunhas con gran repercusión como a do xa citado Zorio ou a de Jeff Wall, considerada en varias publicacións culturais como a mellor do ano 2012. Con este traballo, marcha satisfeito? Si, marcho satisfeito. Para moita xente do medio, o CGAC é case a terceira institución do Estado en termos de relevancia. Cando escoitas isto e cho aseguran profesionais do sector, sabes que é unha realidade. A institución conta cunha boa imaxe e cun bo nivel internacional. Iso non ten que ver co meu traballo directamente, senón con todo o desenvolvido nos vinte anos de vida do museo. Esta consideración permite traballar con calquera museo internacional e realizar interesantes coproducións. Con que mostra quedaría se tivese que escoller. Coa de Zorio? Dígoo porque ten o cartel no seu despacho. A exposición de Zorio foi decisiva, foi a primeira exposición que eu producín como director e foi unha exposición na que o artista traballou durante tres semanas de forma intensiva e especificamente para o espazo do CGAC. Zorio é un dos grandes artistas de hoxe en día, pero é evidente que a mostra de Jeff Wall foi importantísima, porque foi unha exposición dunha dimensión enorme, ocupaba as tres plantas do museo. Iso foi un reto moi importante e... Unha vez máis, comprobando como funciona a mala leche aquí, lembro perfectamente como na presentación un xornalista preguntaba se era normal que un museo pechase durante tres semanas. Que estivese pechado tres semanas é un feito. Nós sempre intentamos montar as exposicións de forma escalonada, para que o museo estea sempre aberto. Neste caso? Non. Era unha mostra que ocupaba todo o museo. Había que baleirar as instalacións. Non se podía facer outra cousa. Esa pregunta demostra a ausencia de diálogo crítico, dun diálogo que se centre naquilo que mostramos. Supoño que esta circunstancia vén pola falta de espazo nos medios para a crítica e para a cultura. "Non tiña claro que a percepción do fenómeno Reixa fose tan... ambivalente" Repasando as exposicións que levou a cabo nos últimos anos, o balance amosa un gran desequilibrio entre exposicións de autores de fóra e artistas galegos. Gañan os primeiros con moita diferenza. Era complicado equilibrar ou había un maior interese pola importación? Eu creo que o importante non é tanto o número de exposicións de artistas galegos, senón encaixar as súas expresións nun contexto máis amplo, fomentar un diálogo artístico dos galegos con colegas doutras xeografías. Despois, tamén resultaba importante que ese diálogo se centrase en autores novos, que estudaron fóra, que viaxaron. Unha xeración nova, en contraposición cos anteriores artistas que tamén estiveron fóra doutra maneira, pero que en case todos os casos xa contaron con exposicións importantes no centro. Tamén houbo unha reflexión ao redor de artistas que faltaban por cubrir. Por exemplo, un dos personaxes que sempre considerei importante, xa como consumidor cultural e por proxección en Portugal, era o Antón Reixa, que curiosamente foi a exposición con máis polémica. Eu non estaba informado, ou non estaba o suficiente, do seu contexto actual, nin tiña claro que a percepción do fenómeno Reixa fose tan... ambivalente. En realidade, foi a exposición con máis reclamacións do público que recibimos, de persoas que se nota que teñen problemas con el. Pero en termos artísticos creo que é un referente galego e apetecíame traballar con el. Por outra banda, outra exposición importante é a de Fernando Casás. Era necesario levala a cabo, xa que estaba comprometida dende había dez anos e había que amosala de forma consistente. A parte diso, interesábame máis as perspectivas de conxunto. Xa o dixen, pero insisto en que resultaba moi importante colocar os artistas galegos en contextos de diálogo con compañeiros doutros territorios.


Summary: Perdeu entre 5% da súa superficie agraria entre 2013 e 2016: 34.000 hectáreas

Galiza perde cada vez máis terreo superficie agraria, unha perda cunhas consecuencias a curto, medio e longo prazo non só sobre o territorio, mais tamén no desenvolvemento e futuro do país. O portal Campo Galego informa que os dados do Instituto Nacional de Estatística (INE) indican que do 2013 ao 2016, Galiza perdeu 34.000 hectáreas, máis de 5% da súa superficie agraria total. A metade da superficie agrícola útil que se perdeu no conxunto do Estado español. Desde 1985 e até hai uns anos en Galiza perdéronse 265.000 hectáreas de superficie agraria útil ( Propiedade, mobilidade de terras e valorización territorial, do Laboratorio do Territorio, Universidade de Santiago). En Galiza a superficie agraria últil non chega ao 25% do territorio, o que supón unha das porcentaxes máis baixas de Europa. Europa 3,1% das explotacións agrarias existentes na Unión Europea concentran o 52 por cento da superficie agraria útil. Son 336.000 explotacións, de máis de 100 hectáreas, e que controlan máis de 91 millóns de hectáreas de superficie agraria útil (SAU), máis da metade da existente na UE. 75% das explotacións europeas (menos de 10 hectáreas) representan apenas 11% da SAU, por volta duns 19 millóns de hectáreas. Son datos ofrecidos no estudo 'Acaparamento e concentración de terras en Europa', elaborado polo TNI, Transnational Institute, en base aos datos de Eurostat, a oficina estatística europea. Os responsábeis do documento advirten de que Europa está a experimentar o que denominan "unha tremenda e rápida concentración de terras", o que se traduce, entre outras consecuencias, en que na década que vai de 2003 a 2013 desapareceron un terzo das pequenas explotacións agrícolas europeas. Responsabilidades Para o TNI, tanto a política agraria común (PAC) da Unión Europea como o sistema de axudas directas e criterios empregados supuxeron favorecer as grandesx explotacións en detrimento das medianas e pequenas. No que se refire ao estado español, o estudo recolle que desde 1990 até a actualidade desapareceron case a metade das explotacións de menos de 10 hectáreas. No 2013, o 5,4% das explotacións acaparaban no estado máis da metade da superficie agraria útil, perto de 13 millóns de hectáreas.


Summary: A actriz e xornalista María Mera protagoniza 'O sabor das margaridas', primeira serie galega publicada en Netflix que vén de estrear a segunda temporada na plataforma. A súa personaxe, Eva Mayo, rompe con moitos tópicos do audiovisual: "Non lle preocupa a estética e até semella que hai días que non se ducha", comenta a actriz en conversa con 'Nós Diario'. Mera expón as dificultades da preparación deste papel e a importancia da internacionalización das producións galegas.

A actriz e xornalista María Mera (Boqueixón, 1986), protagonista da primeira serie en galego na plataforma Netflix, O sabor das margaridas, segue rompendo clixés coa súa personaxe de Eva Mayo na segunda tempada da produción. Que supuxo para vostede interpretar o papel de Eva Mayo? Para min supuxo un antes e un despois na miña carreira porque foi un reto interpretativo e tiña ganas de demostrar que podía facer algo moi diferente ao que viña facendo e, sobre todo, rompendo moitos clixés. Ser unha única protagonista muller, sen precisar dun papel masculino que acompañe a trama, nin con historia de amor ou sexo, é algo que o espectador non está acostumado a ver. Inspireime vendo crimes parecidos, lin e informeime moito para darlle ese mundo emocional que ten Eva Mayo, que malia semellar unha muller fría, logo ves que dentro hai algo e podes pensar 'esta muller nalgún momento vai estoupar', que é o que acontece nesta segunda tempada da serie. Nesta tempada a súa personaxe sofre unha enfermidade mental. Si, cando pensei que xa non podían pórmo máis difícil, lin o guión da segunda tempada e pensei 'pero isto que é?'. Aínda que xa tiña a personaxe traballada de antes, meterlle a enfermidade da esquizofrenia a Eva Mayo foi un reto máis. Investiguei moito sobre a esquizofrenia para poder ter unha base do que podía producir na persoa, pero deixeime levar moito polo que eu sentía e contei coa axuda do director da serie, Álex Sampayo, e co resto do equipo para poder darlle esa forma. Unha vez roto o xeo das primeiras interpretacións, logo foi moi orgánico pórse no papel desta Eva Mayo. Unha Eva Mayo que tamén rompe con todos os clixés estéticos estabelecidos. Pensei que ía ser moi complicado meterme na pel da personaxe por todos os papeis que viña facendo até o de agora, non obstante, foi no que máis cómoda me sentín e o que máis me gustou facer. Polo meu físico, ás veces encáixante en certo tipo de papeis que, malia ser diversos, sempre tiñan ese punto de rapaza guapa, ben vestida e maquillada. Aquí rómpese con eses parámetros. Eva Mayo non está interesada na estética, non vai maquillada, non se preocupa de se ten olleiras, utiliza a mesma roupa e mesmo, ás veces, até semella que vai sen duchar. O sabor das margaridas foi a primeira serie en galego publicada na plataforma Netflix. A que cre que se debeu a gran repercusión que tivo? Sendo unha serie cun orzamento pequeno, nunha plataforma tan xigante onde se poden comparar con outras producións que nada teñen que ver coa nosa, a serie ten un bo guión e unha boa historia moi ben contada. Os seus xiros no argumento sorprenden a espectadora, que nin na primeira nin na segunda tempada pode chegar a adiviñar o final, e creo que aí é onde está o éxito. É algo diferente, rompemos moitos clixés nos finais das historias. Ademais tamén convidamos a espectadora a reflexionar sobre un tema tan delicado como é a prostitución da muller e das menores, tratando o punto de vista do consumidor, que non se tende a facer moito. O noso idioma é algo que enriquece a serie e forma parte do seu éxito. O idioma tamén é unha novidade na plataforma. E é algo que enriquece a serie e que forma parte do seu éxito. Para o equipo resulta un orgullo ser a primeira serie publicada en galego en Netflix e chegar a recibir moitas mensaxes polas redes sociais de xente de todas partes do mundo que queren aprender e que senten curiosidade pola nosa lingua, a súa procedencia e súas características. Poder levar o galego por todo mundo é algo do que me sinto realmente orgullosa. Realizar a serie na Galiza, no meu idioma e desde aquí transmitila desta maneira éncheme moito. Por iso tamén animo ás miñas compañeiras e compañeiros a seguir adiante polo contido en galego para todo o mundo, porque con isto demóstrase que o noso idioma non é un impedimento, senón un aliciente. Durante a produción da segunda temporada si que houbo alguén que comentou o feito de facela en castelán, pero non sería o mesmo se non fose en galego. Este feito abre unha porta para internacionalizar as producións galegas. Exacto. Moitas veces semella que somos nós mesmos os que pomos trabas á hora de lanzar as nosas producións ao mundo e con esta serie demóstrase que a nosa lingua, a paisaxe (como A Ribeira Sacra ou Monforte) e as nosas historias teñen unha grande aceptación en moitos países e dan moito de que falar. O xornal británico The Guardian destacaba do audiovisual galego un novo xénero que denominaba Galician Noir, caracterizado polas historias de crimes, a estética escura e húmida e as paisaxes galegas como parte das tramas. A isto teño que engadir que contamos con moitos máis sitios no noso territorio que poden representar esa diversidade de aspectos que se precisan para unha produción.


Summary: A voceira do PP e directora da campaña europea en Galicia non comparece ante a prensa dende que se difundiu o informe de Vixilancia Aduaneira que a implica nunha presunta rede de enchufes e irregularidades ligadas á Pokémon. "Verana en moitos actos" da campaña, di o número dous de Feijóo.

"Xa falou o secretario xeral". Xa transcorreu un mes e medio desde que a xuíza Pilar de Lara ergueu o segredo sobre o informe no que Vixilancia Aduaneira relata, ao longo de case 120 páxinas, as presuntas implicacións da voceira do PP, Paula Prado, nunha suposta arañeira de enchufes e irregularidades no marco do caso Pokémon, na que compareceu como testemuña. Dende aquela a voceira non volveu exercer de tal e, á marxe das intervencións no Parlamento, só se dirixiu á prensa nunha ocasión, por escrito e para deslizar críticas sobre a maxistrada. Este martes Prado tivo que estar ao carón dos xornalistas pero non compareceu, limitándose á devandita referencia ao número dous do partido, Alfonso Rueda, quen optou por parapetala. A considerada número tres do partido que sustenta o Goberno galego participou nunha xuntanza que serviu para facer público os plans dos conservadores para a campaña das europeas, que comeza este venres. Na quenda para a prensa gráfica Prado sentou á mesa co propio Rueda, cos candidatos galegos da lista do partido, Francisco Millán Mon e Carmen Pardo, e co vicesecretario xeral e conselleiro Agustín Hernández. Cando chegou o momento de comparecer Rueda púxose ante a prensa flanqueado polos candidatos mentres que Prado optou por quedar por tras das cámaras, evitando así as preguntas directas, que foron para o tamén vicepresidente da Xunta. Prado permaneceu tras as cámaras durante a intervención de Rueda, que asegura que a voceira participará "en moitos actos" da campaña europea, que ela dirixe Dado o mutismo da voceira, a pregunta semellaba obrigada: Participará Paula Prado na campaña que ela mesma dirixe? "Imos participar todos en todos os sitios nos que se poida estar", respondeu, nun contexto no que "a voceira, como responsable, tivo moito traballo e intervención" no deseño da campaña. "Outra cousa é que me toque a min expoñelo como secretario do partido", pero Prado "tivo moita intervención e agardo que a siga tendo na campaña". "Xa verán -engadiu- como a verán en moitos actos de campaña igual que a todos nós, é unha obriga de ir onde se nos chame", sinalou. Pero, é compatible ser voceira e non falarlle á prensa en case dous meses? Prado xa "emitiu un comunicado que creo que aclaraba moitas cousas e dende entón seguiu traballando", defendeu. Malia ao carácter rechamante da situación o número dous de Alberto Núñez Feijóo declárase "moi satisfeito do traballo que fixo para hoxe poder presentar a completa axenda que presentamos", a cal inclúe actos en Galicia con Mariano Rajoy, Miguel Arias Cañete, Soraya Sáenz de Santamaría e Esteban González Pons. Ao remate da explicación de Rueda os informadores aínda tentaron arrincarlle algunha verba á protagonista silente, que se limitou a constatar que Rueda xa falara.


Summary: O informe do Tribunal de Contas detecta "deficiencias estruturais" nas contas da Xunta de 2017, que se repiten "ano tras ano".

O Tribunal de Contas detecta "deficiencias estruturais" nas contas da Xunta de 2017, que se repiten "ano tras ano" e dan lugar a modificacións "nos mesmos programas orzamentarios" ao longo do tempo. Esta é unha das conclusións que se recollen no 'Informe global do sector público autonómico, exercicio 2017', que realiza o Tribunal de Contas do Estado. O documento apunta a que as modificacións do exercicio 2017 foron por uns 485 millóns, polo que se incrementou o orzamento inicial en 4,5%, "parámetros lixeiramente superiores" aos de 2016, aínda que por baixo dos catro anos anteriores, que "fluctuou entre 12,2% e 6,8%". Respecto diso, Contas lembra que a lei "exixe que cando se tramiten expedientes de modificacións orzamentarias débese expresar ineludibelmente o impacto que esas modificacións poden ter nos obxectivos de gasto programados". Con todo, nos expedientes de modificacións orzamentarias examinados "obsérvase que, en numerosas ocasións, ou ben non se realiza unha adecuada valoración -afirmando que este impacto non existe- ou ben indícase que a modificación contribúe positivamente á consecución dos obxectivos". E Contas afea que "esta valoración xenérica non atende á indicada exixencia normativa". Entre outros reproches, apunta "á práctica recorrente de tramitar ampliacións de crédito aludindo ao maior endebedamento ou capacidade de endebedamento en termos xenéricos, sen sinalar en cada expediente concreto a fonte específica de financiamento que o sustenta". O informe sinala que a Memoria da Conta Xeral da Galiza e dos organismos autónomos "presenta unha información insuficiente para dar cumprimento á súa función de completar, ampliar e comentar o resto de estados contábeis, limitando así a transmisión da información contábel aos seus usuarios". Tamén apunta a que nove fundacións e dous consorcios do sector público autonómico non renden contas. Neste informe de máis de 200 páxinas, outro dos avisos que se realiza a Galicia é que a Intervención Xeral, centro directivo encargado da contabilidade, "non conta cun sistema que dea cobertura específica e integral a cada un dos proxectos financiados cos Fondos de Compensación Interritorial (FCI), de tal forma que vincule as operacións de gastos efectuados, pagos materializados, peticións de fondos efectuadas, ingresos recibidos e cobranzas realizadas".


Summary: Através Editora vén de tirar do prelo 'Apelidos da Galiza, de Portugal e do Brasil. Chaves e segredos da nossa onomástica', que asina o profesor Diego Bernal Rico, un convite a abrir o "misterioso baúl dos apelidos" para coñecer mellor a nosa identidade individual e colectiva. Conversamos co autor sobre esta achega.

-A onomástica é unha disciplina que cada vez esperta máis interese entre a sociedade, quizais por sentila como unha cuestión moi persoal, incluso íntima. Que o levou a abordar esta temática a través desta tripla vertente? Desde pequeno sempre me chamaron a atención os apelidos. Todos nós convivimos con eles. Por exemplo, xa na escola eu tiña moitos compañeiros que eran chamados polos seus apelidos directamente e non polo nome. Era unha cuestión que vén de vello, mais cando realmente me centrei nesta temática de maneira máis profesional, por dicilo dalgunha forma, foi cando cheguei ao Brasil. Fun lector de lingua e cultura galegas no Río de Xaneiro e alí impartía materias para alumnado de Filoloxía portuguesa. Entón, procurando elaborar un tema que fose atractivo e que ligase o galego co brasileiro, decateime de que os apelidos eran un punto de partida moi bo, mesmo porque os propios brasileiros teñen apelidos comúns a nós. Foi así como comecei a traballar esta cuestión. -De feito, no prólogo do libro, que asina o profesor e lingüista portugués Marco Neves, este define como sorprendente a cantidade de apelidos que comparte o galego co portugués. E posibelmente moitos galegos e galegas tamén queden sorprendidas. Recibiu ese mesmo 'feedback' do Brasil? Sabes que acontece? Que no Brasil a Galiza practicamente non existe. Non é como en Portugal, sobre todo no norte, onde practicamente todo o mundo coñece a Galiza, e no sur mesmo hai intelectuais que saben da cuestión galega… Mais no Brasil, a nivel popular, a Galiza directamente non existe. Non obstante, o que si hai é unha vontade moi grande por coñecer as raíces porque practicamente todo o mundo ten antepasados na Europa, en Asia, en África… É un pobo construído coa chegada de xente das diferentes partes do mundo. Entón, hai ese interese por saber de onde proceden. É unha necesidade que senten moi diferente á que pode sentir, por exemplo, un portugués, que seguramente lle chame a atención o feito de que haxa apelidos como Oliveira ou Moreira alén do Miño. -Máis alá da información etimolóxica sobre cada apelido, tamén ofrece ás e aos lectores pequenas pílulas informativas nas que recolle curiosidades, baixo o título de "Sabías que...?" ou "Dica lingüística". O feito de traballar anteriormente a antroponimia permitiume ver esta disciplina desde outras perspectivas. É unha materia que ten moito para mostrar nunha aula de lingua porque ao final os apelidos tamén entran dentro do léxico. Pareceume importante, sobre todo para a sociedade galega que descoñece ou que ten, infelizmente, un nivel de lingua baixo, tentar achegar algo pedagóxico para mellorarmos o noso galego. Por outra banda, aproveitei as temáticas culturais para crear un diálogo coa cultura portuguesa e brasileira, por iso tamén inclúo nomes de artistas coñecidos de Portugal e do Brasil a canda nomes galegos. É un pouco ao que me gustaría que aspirase a cultura galega, a ter ese diálogo de igual a igual con Portugal e co Brasil e que iso servise tamén para mellorar o noso idioma. -Como seleccionou os apelidos? A escolla responde a dous criterios. En primeiro lugar, optei por apelidos que fosen moi comúns, que todo o mundo coñecese. Neste sentido, parecíame unha cuestión atraente que podía convidar a máis lectores e lectoras a collelo. Por iso tamén inclúo esa parte dos patronímicos, que na Galiza, en concreto, son os máis comúns. En segundo lugar, o resto dos apelidos xa foron seleccionados por un criterio máis persoal. Optei por palabras que me parecían interesantes para comentar por algún aspecto cultural ou lingüístico que me resultaba relevante. Foi máis aleatorio, pensando tamén nesa vertente máis cultural. -Que apelidos situaría entre os máis singulares? Dos que talvez poidan ser menos comúns temos o apelido Celeiro, por exemplo, moitas veces castelanizado en *Sillero, e que fai referencia posibelmente a esa vila do norte da Galiza. É un léxico interesante porque moitas persoas collen a palabra do castelán *granero e pseudogaleguízana en *graneiro, cando realmente en galego teriamos que empregar o termo celeiro. O mesmo pode acontecer con Pedreira, pois é moi común que a xente use a palabra canteira [incluída no dicionario da Real Academia Galega], para min un claro calco do castelán, que sería de onde se extrae a pedra. O bonito dos apelidos é que conservan o léxico tradicional, sen esa influencia do castelán, e, nestes dous casos, vese claramente. Non hai ninguén que se apelide *Graneiro nin ninguén que se apelide *Canteira. Aí tamén radica o interese. Unha aproximación á lusofonía Baixo o título Português do Brasil. O galego tropical (Através, 2020), Diego Bernal Rico achegouse ás relacións de parentesco e ás diferenzas entre o galego, o brasileiro e o portugués. Unha etiqueta, a de "galego tropical", que naceu cando o autor chegou ao Brasil. "Portugal é unha continuidade da Galiza, está moi próximo en todos os sentidos, mais o Brasil é un país totalmente diferente, con xente de todas as partes falando dunha forma moi próxima ao galego", conta. Preguntado polo estado das relacións entre a Galiza e a lusofonía na actualidade, Bernal Rico considera que existe unha mellora a día de hoxe, grazas á mobilidade de moitas galegas e galegos, que viaxan ao Brasil ou teñen trocas entre universidades. "Hai certo contacto", valora, mais "estamos moi lonxe do que precisamos para sobrevivir como lingua de cultura", conclúe.


Summary: A pesar desta aceptación, a representación sindical, que corresponde a UXT e CC.OO., rexeitou este procedemento, por estimar que se trata dun "proceso de deslocalización de libro"

Os traballadores da planta que a multinacional Siemens Gamesa ten nas Somozas (A Coruña) aprobaron, en asemblea e por unanimidade dos presentes, o acordo ao que chegou dirección e representantes sindicais para aplicar un ERE extintivo e con iso o fechamento das instalacións dedicadas á fabricación de pas para aeroxerador. A asemblea, desenvolvida no interior dunha nave propiedade do Concello das Somozas, contou cunha participación de 170 operarios dun censo de 214, votando todos eles a favor, é dicir 100%. Non se rexistrou ningún voto en contra, nin en branco nin nulo. A pesar desta aceptación, a representación sindical, que corresponde a UXT e CC.OO., rexeitou este procedemento, ao estimar que se trata dun "proceso de deslocalización de libro". Ao mesmo tempo, criticaron "a actual lexislación laboral" que lles deixa "atados de mans e permite que actitudes e decisións como a que tomou Siemens Gamesa póidanse efectivizar". Así mesmo, os representantes tamén criticaron o papel das administracións, ao estimar que "non se quixeron involucrar a fondo e miraron para outro lado", despois de que tanto o comité de empresa como federacións de industria reclamasen repetidamente a convocatoria dunha mesa con representantes do Goberno. Condicións do acordo En canto ás condicións ás que chegaron os representantes sindicais coa dirección de Siemens Gamesa, o acordo estabelece como data para o cesamento da actividade o 31 de marzo deste ano, cunha indemnización media de 63 días por ano traballado sen límite de mensualidades, cunha indemnización mínima asegurada de 30.000 euros para cada operario, un caso que afecta aos que levan menos anos na empresa. Tamén se acordou un plan de prexubilacións desde os 55 e até os 63 anos co 70% do salario regulador até 80%. Paralelamente, presentouse un plan de recolocacións internas de até 155 postos de traballo, dos que 104 serán vacantes en Portugal, onde existe unha planta que está a 300 quilómetros das Somozas. Estes empregados terán alí un período de catro meses de proba, tempo no que poderán decidir acollerse ao ERE no caso de que así o desexen. En caso de trasladarse á planta de Vagos, contarán co mesmo salario durante catro meses e, a partir desa data, terán o salario coas condicións de Portugal, máis baixo que o das Somozas, ademais dunha indemnización por traslado duns 8.500 euros, pagando a empresa o aloxamento durante catro meses para o traballador, así como familiares ao seu cargo e a mudanza. O acordo tamén recolle a contratación dunha empresa externa co obxectivo de buscar unha solución industrial, ofrecendo alternativas de empregabilidade aos traballadores afectados polo despedimento colectivo. Crearase unha comisión de seguimento do ERE na que estarán empresa e sindicatos asinantes, na que se establece un plan de recolocación externa durante 12 meses para o 75% dos afectados. En caso de non conseguir ese obxectivo, e que non sexa por responsabilidade do traballador, ampliarase o prazo até conseguilo.


Summary: A cita, que terá lugar entre o 6 e 9 de abril, recupera o Campamento Kamikaze con profesionais do sector.

Esta novena edición do Carballo Interplay, que terá lugar do 6 ao 9 de abril, dará protagonismo ao podcast e a creación de contidos dixitais. O énfase no sonoro do evento procura, segundo sinala a organización nun comunicado, "abrir espazos de diálogo e fomentar alianzas entre creadoras, creadores, produtoras e plataformas da Galiza e o Estado español co obxectivo de favorecer a creación de proxectos conxuntos". O Interplay mantén a súa programación profesional cunha xornada dividida en dúas partes: desde as 10 h. até as 14 h. haberá presentacións e debates e pola tarde, ás 17 h., estabelecerase un encontro para profesionais. Profesionais de contidos sonoros Abrirán as conversas da mañá Jesús Blanquiño, xefe de proxectos de Podium Podcast, Marta Salicrú, directora de Radio Primavera Sound, e Tania Fernández, da Radio Galega, falando do aumento de consumo de podcast. Posteriormente, Ana Garriga e Carmen Urbita, produtoras de podcast, Manuel Bartual, director, escritor e guionista, e Carmen Pacheco, creadora e guionista, falarán sobre as posibilidades do podcast como nova forma de difusión e narración no panel 'Novas formas de contar. Da ficción sonora á divulgación'. Ademais, o propio Manuel Bartual ofrecerá no marco desta edición do festival o obradoiro 'Escribamos ficción sonora', no que amosará o proceso de creación dos seus podcasts e analizará cos asistentes a esta formación como abordar e desenvolver en formato audio unha ficción cos medios que habitualmente a xente ten ao seu alcance. Despois falarán da industria dos festivais en torno á cultura popular e dixital persoas expertas como Edgar Riu e Maria Farràs. A última hora da mañá, haberá un encontro para falar sobre a importancia do traballo sonoro na arte e reflexionar sobre a relevancia do son e a imaxe nunha conversa con diferentes profesionais da palabra e da música. Finalmente, ás 17 h., comezará o Encontro PRO no que quen o desexe poderá presentar os seus proxectos ás produtoras de podcast asistentes. Por último, voltará o Interplay a experiencia audiovisual kamikaze no Raz Surf Camp os días 4, 5 e 6 de abril, en horario intensivo de 9h a 21h. As 24 persoas que participen terán o reto de idear, grabar e postproducir capítulos de serie Dinosauro con profesionais do sector audiovisual galego coma Xulio Abonjo, Marcos Nine, Laura Doval ou Irene Pin.


Summary: O secretario e o interventor municipais tiveron que acudir a declarar en varias ocasións para aclarar presuntas irregularidades na contratación de obras e servizos por catro millóns de euros. O PSdeG-PSOE pide unha comisión de investigación e afirma que isto confirma "sospeitas que veñen de moi atrás"

A Fiscalía provincial de Pontevedra está investigando o Concello de Porriño por presunta prevaricación e malversación de fondos públicos na contratación irregular de servizos. Segundo publica esta mañá o Atlántico Diario e veñen de confirmar fontes socialistas a Fiscalía estaría investigando "a contratación cunha serie de empresas fóra de norma por supostas obras e servizos que nunca se realizaron", todo cun importe total duns 4 millones de euros. Nas últimas semanas o secretario do Concello e ultimamente tamén o interventor municipal foron chamados a dependencias xudiciais para tentar aclarar estas situacións, que segundo o PSdeG-PSOE confirman "sospeitas que veñen de moi atrás". A voceira socialista Eva García afirma que veñen denunciando irregularidades dende que Nelson Santos se fixo co alcaldía en 2010 a través dunha moción de censura contra o rexedor nacionalista Raúl Francés. Salienta que é habitual que se encarguen obras e se realicen contratacións "con orzamentos non pechados", todo nun Concello que arrastra unha débeda moi importante. Nas últimas semanas o secretario do Concello e ultimamente tamén o interventor municipal foron chamados a dependencias xudiciais para tentar aclarar estas situacións, que segundo o PSdeG-PSOE confirman "sospeitas que veñen de moi atrás" Eva García, "dende o respecto á presunción de inocencia", reclama información aberta e pública sobre este asunto "porque os cidadáns do Porriño teñen dereito a saber que sucedeu". Para iso estableceu contactos xa co BNG para pedir a constitución dunha comisión de investigación e para que se convoque un pleno extaordinario no Concello que debata o sucedido. Polo de agora nin o alcalde Nelson Santos nin nigunha outra persoa foron imputados por este feitos. Pero no propio grupo de goberno a situación está xerando xa incomodidade e discusións abertas. O popular Nelson Santos goberna cunha ampla maioria de 10 concelleiros dun total de 17, despois de que na pasada lexislatura representara un grupo de independentes que finalmente se integrou no Partido Popular.


Summary: O Parlamento Europeo aproba que cada Estado decida sobre o uso de sementes modificadas e grupos ecoloxistas cren que as autonomías poderían vetar o seu cultivo. AGE presentou xa iniciativas para intentar prohibilos no país ante o "incumprimento" do acordo unánime da Cámara.

Europa rexeitou unificar a súa normativa respecto dos cultivos transxénicos. Este martes, o Parlamento Europeo, co apoio maioritario de populares e socialdemócratas, aprobou a reforma da directiva comunitaria que ofrece a posibilidade de que sexan os diferentes gobernos dos Estados os que veten uns cultivos que, pola contra, si poden ser admitidos noutros. O cambio supón que esas autorizacións para sementes modificadas xeneticamente, que eran aplicables en todos os países da UE, dependan agora de cada territorio. Unha postura diferenciada que abrirá máis a fenda entre os dous grandes bloques enfrontados. Europa rexeitou unificar a súa normativa e agora cada Estado decidirá sobre as autorizacións de cultivos transxénicos As consecuencias desta nova normativa non contentan a ninguén. Nin entre os partidarios dos transxénicos nin entre os que os rexeitan hai acordo sobre as posibilidades que se abren, e en ambos os dous casos ven cousas positivas e negativas na regulamentación. Tanto os principais produtores destas sementes -Monsanto é o máis importante- como o Goberno de España -destacado e principal produtor de cultivos en Europa- consideran que esta reforma ataca o mercado único e que a suposta axilización dos trámites non é tanta. Os grupos ecoloxistas, pola contra, cren que pode supor a entrada masiva de organismos xeneticamente modificados (OXM), aínda que tamén interprentan que os cambios permitirían que as comunidades autónomas que xa amosaron a súa disposición a vetalos puidesen levar a cabo esta prohibición. Esta última opción parece, non obstante, moi complicada xa que as autorizacións dependen directamente do Ministerio de Agricultura e de Madrid, que non parece disposta a aceptar as propostas que cheguen das comunidades. Grupos ecoloxistas cren que a reforma permitiría que as autonomías vetasen os transxénicos, aínda que as autorizacións son estatais Greenpeace, por exemplo, anima as comunidades autónomas a prohibir o cultivo de transxénicos no seu territorio e a seguir o exemplo do País Vasco, que manifestou a súa intención de vetalos. Cita incluso a Galicia como un dos lugares que "mostrou o rexeitamento" a estes cultivos, en alusión a un acordo parlamentario unánime de 2008 no que se "insta a Xunta a que, no ámbito das súas competencias, non contemple a produción dos cultivos transxénicos destinados ao consumo humano e animal". Non obstante, pouco ou nada se cumpriu deste pacto que acaba sendo máis simbólico de non ter detrás unha iniciativa política clara sobre un tema no que o Estado decide. O acordo pedía "incentivar as producións agrogandeiras tradicionais, de calidade e os cultivos ecolóxicos e impedir a súa hibridación e/ou polinización por outros organismos modificados xeneticamente", asi como "establecer sistemas de identificación e control", detallar ao consumidor sobre a procedencia dos produtos, a "incentivación da investigación en biotecnoloxía e enxeñería xenética" e a información e formación á cidadanía e sobre todo aos profesionais agrogandeiros de "todos os aspectos e efectos relacionados cos OXM". Un acordo unánime do Parlamento galego en 2008 instaba a Xunta a "non contemplar a produción de cultivos transxénicos" Xa o pasado mes de novembro, AGE presentara no Parlamento unha proposición, rexeitada polo PP, na que se exixía á Xunta que se comprometese coa produción agrogandeira "sostíbel, de calidade e de cercanía" e que que se cumprise e actualizase aquel acordo parlamentario "incumprido flagrantemente". O deputado que presentara aquela iniciativa, Antón Sánchez, anuncia xa que o seu grupo -e ante a reforma da normativa na UE- vén de presentar iniciativas para que o Parlamento galego debata sobre o asunto. "O combate por un modelo agrario sostíbel baseado na agricultura local e de proximidade e fóra do control das multinacionais agroindustriais", sinala Sánchez, "esixe necesariamente unha política común europea, debido ás características dos cultivos transxénicos e á posibilidade de contaminación entre Estados". O parlamentario reclama que "Galiza encabece a loita contra os alimentos transxénicos". AGE vén de presentar iniciativas para que se debata o tema e co obxectivo de que "Galiza lidere aloita contra os transxénicos" España, líder en cultivos transxénicos En todo caso, e malia que España si que destaca como principal produtor en Europa, non ten unha plantación masiva de transxénicos. Desde hai xa anos, cultívase millo transxénicos de maneira experimental en concellos como Arzúa, ARteixo, Mesía, Ribeira, Touro, Chantada, Val do Dubra, Vilalba ou Lalín, entre outros, moitas veces sen que as administracións locais saiban destas plantacións, que son autorizadas polo Estado e negociadas con propietarios por parte de empresas como Monsanto. En Galicia varios concellos acollen cultivos experimentais de transxénicos autorizados polo Estado e malia declararse 'zona libre' destes produtos De feito, algúns deses mesmos concellos que os acollen declaráronse Zona Libre de Transxénicos na iniciativa levada a cabo pola Plataforma Galega Antitransxénicos. Son 27 localidades entre as que se inclúen Val do Dubra, Lalín, Teo, Compostela, Muros, Ribadavia ou Allariz. Moi diferente é o caso do Estado, onde se cultiva esta variedade MON810 de maínzo modificado xeneticamente nun total de 13.500 hectáreas propiedades de Monsanto. Supoñen máis do 30% de todo o millo en gran que se cultiva en España e detrás, a moita distancia, viría Portugal con 8.500 hectáreas, seguido de República Checa, Eslovaquia ou Romanía, onde tamén se permiten estas plantacións. Pola contra, Francia e Alemaña lideran o bloque totalmente contrario ao desenvolvemento destes OXM. Malia as dúbidas que supón esta nova normativa europea, os colectivos que lideran a loita contra os cultivos transxénicos ven tamén nela a posibilidade de volver abrir un debate que levaba algúns anos adormecido. A postura de España é clara, xa que é a porta pola que os OXM entran en Europa e o territorio onde máis facilidades se lles dá. En Europa, Lidia Senra, eurodeputada de AGE en Europa (AGEe) e representante do grupo da Esquerda Unitaria Europea/Esquerda Verde Nórdica na Comisión de Agricultura, cualificou de "farsa" a resolución aprobada e de "delirio" que alguén poida crer "a coexistencia de cultivos ecolóxicos e transxénicos sen contaminación dos primeiros". Así, demandou unha directiva que prohiba os cultivos e alimentos transxénicos na UE e a "inmediata paralización do TTIP".


Summary: As zonas máis afectadas polas restricións anunciadas hoxe son Compostela, A Coruña e Ourense e parte das súas comarcas. O sector amósase enfadado porque se lle faga culpábel do aumento de casos. Rexeitan que os contaxios se estén a dar nos seus negocios e os concellos afectados piden axudas para estas empresas.

Escasas horas despois de que o conselleiro de Sanidade, Julio García Comesaña, dera a coñecer as novas medidas adoptadas co comité clínico para evitar unha expansión aínda maior da pandemia dada a entrada da Galiza na "terceira onda", o sector da hostalaría está a mostrar o seu descontento con que ser o principal prexudicado. As restricións que impón a Xunta afectan, basicamente, aos horarios e a capacidade destes negocios en Compostela, Ourense e A Coruña e a representación do empresariado entenden que as decisións son "desproporcionadas". As maiores limitacións, segundo indicou Sanidade, van estar en Compostela, Teo e Ames, que terán un fechamento perimetral conxunto e pasan a ser zona de risco extremo. Isto implica que os estabelecementos terán que desaloxar á clientela ás 18 horas, pero só das terrazas. O nivel escollido para esta comarca fai que o interior dos locais quede inhabilitado para atender e as terrazas poidan ter grupos dun máximo de catro participantes. A este respecto, o directivo da Asociación Hostalaría Compostelá Lois López lamenta que non lles dean "unha pequena marxe de adaptación". "Unicamente a hostalaría é a penalizada e estas restricións, desproporcionadas, non van acompañadas de medidas económicas", remarcou, lembrando que a Xunta en ningún caso está abrindo o diálogo co sector. Mesmo di que hai subvencións que aínda non chegaron, como a liña de microempresas. "Anunciouse que se ingresarían metade en decembro e metade en xaneiro pero a día de hoxe aínda non se fixo efectiva ningunha cantidade", afirma López. Desde o seu punto de vista tampouco se pode vincular o incremento dos contaxios á hostalaría porque non é a súa responsabilidade, de feito nin houbo festas nin ceas de empresas. En Compostela, ás portas do Xacobeo, padeceron "unha diminución dos ingresos dun 80%" nesa campaña especial. "Indignación" Na Coruña xa se preparan protestas por rexeitar esa mesma acusación velada do Goberno galego, que sexan "responsábeis" da evolución do coronavirus. O presidente da Asociación de Hostalaría da Coruña, Héctor Cañete, avanza que haberá unha cacerolada en María Pita a terza feira ás 19 horas. Ao ser preguntado sobre o seu parecer a respecto das prohibicións e os recortes de horarios (tamén até as 18 horas) e de capacidade, Cañete asegurou que as e os empresarios están "moi indignados". Desde o seu punto de vista, non se entende que os centros comerciais poidan estar "cheos" e levar a unha "situación límite" á hostalaría. Axilidade nas subvencións "É o enterro anticipado de moitos estabelecementos", resumiu o presidente da Federación de Hostalaría de Ourense, Ovidio Fernández, pois xunto con Barbadás tamén terán o interior ao 30% e o exterior ao 50%, como na Coruña, Culleredo, Cambre e Arteixo. Os representantes políticos destas localidades amosaron o seu respecto á decisión de Sanidade e das e dos expertos do comité, mais exixen que haxa "maiores axudas" e estas cheguen de forma "máis áxil", como sinalou a rexedora da Coruña, Inés Rey.


Summary: A xunta xeral de accionistas de Sermos Galiza, celebrada onte en Compostela, valorou como fundamental, dentro da estratexia de consolidación do medio, incrementar a base de subscricións

Así, ás campañas xa en marcha de rebaixa dun 20% no prezo das subscricións, con posibilidade de fragmentar o pagamento, súmase agora a posibilidade de as persoas subscritoras dispoñeren de balde do semanario en PDF varias horas antes da súa saída aos quiosques. Deste xeito, a partir do número 52 de Sermos Galiza, xa á venda, os subscritores e subscritoras que o desexaren, poden ter tamén acceso á versión PDF do semanario. Para iso só teñen que crear unha conta de usuario na loxa de Sermos Galiza cubrindo os datos que se solicitan no apartado CREAR CONTA . Así mesmo, nas próximas semanas ampliarase a oferta de descontos SÓ para subscritoras e subscritores a outros produtos á venda na loxa de Sermos Galiza.


Summary: O chamamento da Marcha Mundial das Mulleres contra a fin da atención aos partos no hospital de Verín espallouse por ata catorce localidades galegas. "Esquecen tamén a vulnerabilidade das familias que non posúen medio de transporte ou que a rede viaria desta provincia é deficiente e os transportes públicos, limitadísimos"

Non é habitual que un conflito que atinxe a unha única localidade galega e á súa contorna máis próxima rache os límites territoriais e se espalle polo resto do país. Menos aínda se o conflito acontece lonxe do eixo trazado pola AP-9, o que une as cidades máis poboadas. Pero co peche da sala de partos do hospital comarcal de Verín está a pasar.O chamamento da Marcha Mundial das Mulleres contra a fin da atención aos partos no hospital de Verín espallouse por ata catorce localidades galegasO movemento feminista galego convocou para este 4 de decembro, a través da Marcha Mundial das Mulleres e apoiado noutras organizacións locais, máis dunha ducia de concentracións e manifestacións contra o que este colectivo considera non só un novo recorte sanitario, senón tamén un caso de "violencia institucional" contra as mulleres. Ao chamamento responderon centos de persoas nun total de catorce concellos ao berro de "Verín non se pecha".En varias destas mobilizacións no serán do 4 de decembro, especialmente concorrida no caso de Verín apenas catro días despois da masiva manifestación na vila, foi lido o manifesto da organización Arrolos de Teta que resume o contido da reivindicación. Para estes movementos feministas, "o argumentario esgrimido polo xerente, os xefes de servizo de Xinecoloxía-Obstetricia e Pediatría e referendado por 44 profesionais, o conselleiro e o presidente responde, unicamente, ao desmantelamento da sanidade pública e do rural"."Esquecen a diferenza entre urxencia e emerxencia e, nesta última, o tempo é vital""Falan de evidencia científica", subliña o documento, pero "esquecen mencionar a relativa ás prácticas que se realizan neses servizos, hoxe en día, sen ter un nivel de evidencia alto e que poden ser prexudiciais para a saúde". Do mesmo xeito, lamentan, "esquecen a diferenza entre urxencia e emerxencia" e "nesta última, o tempo é vital". De aí o rexeitamento a que as mulleres que ata agora daban a luz en Verín teñan que desprazarse en todo caso a Ourense."Esquecen tamén a vulnerabilidade das familias que non posúen medio de transporte ou que a rede viaria desta provincia é deficiente e os transportes públicos, limitadísimos"Neste sentido, as organizacións feministas subliñan que "as recomendacións de sociedades e organizacións nacionais e internacionais non son de obrigado cumprimento", a comezar polo feito de que "a cifra dos 600 partos anuais é de calidade de xestión, non de calidade de atención". "É dicir -resumen- esquecen mencionar que o problema para garantir a seguridade non é a capacidade ou pericia" do persoal, senón "a súa pésima xestión.Alén do caso concreto de Verín, para os colectivos feministas mobilizados -na liña do manifestado por outros colectivos como as Enfermeiras Eventuais en Loita ou a CIG Saúde- o que acontece neste hospital da comarca ourensá responde a un fenómeno máis amplo: "a centralización estratéxica dos recursos sanitarios en áreas máis poboadas en detrimento das zonas rurais". "Esquecen tamén -conclúen- a vulnerabilidade das familias en situación máis precaria que non posúen medio de transporte" ou que "a rede viaria desta provincia é deficiente e os transportes públicos, limitadísimos".


Summary: Polo colectivo Patrimonio dos Ancares e na zona de Becerreá.

O colectivo Patrimonio dos Ancares vén de documentar dúas novas mámoas nesta zona, en concreto no Concello de Becerreá. Un achádego feito grazas á información facilitada por unha veciña. "Foi na serra de San Pedro, na parroquia de Cascallá, a 795 metros de altitude, próximas a unha ruta sinalizada polo Concello entre as aldeas de Todón e San Pedro", indica o colectivo. O primeiro enterramento ten unhas medidas de 18 metros de diámetro e unha altura de 0,80 metros. "Sobre o túmulo hai gran cantidade de pedras de lousa e cuarzo que formaban parte da coiraza que o recubría. Entre a maleza vense dúas pedras de considerables dimensións que puideron formar parte do dolmen que agochaba no seu interior". A segunda medora, explican é de menores dimensións, ten un diámetro de 12 metros e unha altura de 0,30 metros, perdendo gran parte da masa tumular ao ampliar un camiño. A súa antigüidade ronda os 6.000 anos, afirman desde o colectivo. "Segundo informacións, nesta penichaira había, no mínimo, outras tres mámoas que foron destruídas hai décadas polos labores agrícolas e forestais". Por outra parte, informa Patrimonio dos Ancares, desde o Servizo de Xestión Cultural da Consellería de Cultura comunicáronlles que, despois da comprobación efectuada polos seus arqueólogos, xa catalogaron tres mámoas que o colectivo documentara no Monte Brueiras, na parroquia de Guilfrei, e outra máis no sitio da Pena da Leira, na parroquia de Ferreirós de Valboa, todas no concello de Becerreá. "A localización desta última foi posible grazas á documentación antiga, no presente caso aos Interrogatorios do Catastro de Ensenada levados a cabo no ano 1752".


Summary: Marga do Val é escritora, crítica literaria e profesora de Lingua e literatura. Preparou para Nós Diario o fascículo seis do coleccionábel Aí vén o maio!. Falamos con ela sobre o libro Cousas.

Cousas nace moi ligada á prensa ... As narracións breves e as súas correspondentes ilustracións, unha non vai sen a outra, que configuran o libro de Cousas, chegaron ao público a través da prensa, foron publicadas en xornais como A Nosa Terra, Galicia ou El Pueblo Gallego e en revistas como Nós e Céltiga. A prensa tiña e ten un labor fundamental en achegar arte, neste caso literatura e ilustración ao público en xeral, que a arte entre nas casas, nos lugares de reunión e que sexa materia de conversa. Contribúe a prensa a normalizar unha lingua e a visibilizar a literatura. ... e agora fai parte dun coleccionábel sobre libros galegos do único xornal en galego que existe na Galiza... Considero unha feliz idea que Nós Diario, dalgunha maneira, recolla ese testemuño. Que é, que son, as Cousas?f É un libro singular na literatura galega, excepcional. O seu propio autor compila eses textos que foi publicando na prensa, cos que crea un xénero literario propio dentro da narrativa, que se caracteriza pola simbiose entre a narracióm e a ilustración, pola brevidade e pola linguaxe clara, que foxe da artificialidade formal. O ilustrador e o escritor que conviven en Castelao, traballan xuntos: pinta con palabras o que a imaxe conta. Son breves relatos e todos, todos emocionantes. Que supón Cousas no sistema literario galego? Cousas significa un paso adiante na narrativa galega, nese proceso de renovación que iniciaron os autores de Nós. Cousas é un pano que nos mostra a sociedade galega de inicios do século XX, ese mundo de cambios sociais coa desaparición da fidalguía e onde as clases populares son fundamentalmente as protagonistas. Esa voz, pensamento, esa forma de entender o mundo e actuar das personaxes é a cerna da obra. Cousas mostra a dignidade do pobo galego, neste sentido, como en Cantares gallegos de Rosalía de Castro, é a voz dese pobo a cerna da obra. Como convencería alguén para ler, ou reler, as Cousas? Sen dúbida a beleza das historias, a emoción que se transmite en cada "Cousa", desde o lirismo da nena á que chaman a Marquesiña, desde a memoria do pobo que vai gardando a Siña Sinforosa até os anceios e as arelas de ser nais de dona Micaela ou de dona Florinda. Sen dúbida a actualidade da mensaxe que podemos atopar na "cousa" que fala do pai de Migueliño, hai moitos Migueliños e moitos pais coma ese nestes tempos; tamén hai moitos Panchitos que chegan a este país e constrúen aquí a súa identidade, a de ser galegos... Cousas tan actuais que nos lembran que na paisaxe sempre hai algo máis. Cousas é un libro co que está ben crecer, como con Cantares Gallegos ou Follas novas, unha obra en que cada lectura é unha nova lectura, unha nova descuberta. Unha obra que, insisto, emociona. Escrita tamén para que as persoas aprendan a emocionarse. Subscríbete As subscritoras e subscritores recibirán as entregas do coleccionábel, de terzas a sextas feiras, cada día con Nós Diario, ben en papel ben para a lectura na nube, en función da modalidade elixida. Se non es asinante, podes sumarte en nosdiario.gal, ou ben podes reservar o diario en papel nos quioscos.


Summary: A ida como locais da eliminatoria decisiva para o ascenso a Segunda B deixou ao Compostela moi preto do éxito (2-0), ao Fabril con boa vantaxe (4-2) e con máis problemas para o filial do Celta (0-0), que aínda así mantén opcións.

O pleno de ascensos galegos a Segunda B aínda é posíbel e mesmo probábel após a disputa do partido de ida da eliminatoria final do play-off que busca aos conxuntos do país que acompañen ao Racing de Ferrol na suba de categoría. Os tres en liza contan con claras opcións, posto que nesta fin de semana o Compos gañou 2-0, o Fabril 4-2 e o Celta B empatou a cero, todos eles como locais . O primeiro en disputar o seu partido foi o Compostela, que o sábado obtivo un magnífico resultado ante o Cieza en San Lázaro. Os santiagueses foron moi superiores durante todo o encontro, demostrando máis unha vez a súa fortaleza como local, xa que en toda a promoción de ascenso nin sequera recibiron un tanto en contra no seu estadio, que rexistrou unha asistencia de algo máis de 4.000 persoas. Aos dous minutos de comezar a segunda metade, Manu puxo por diante ao Compos, que ampliou a renda no 85, por medio de Yahvé. O pleno de ascensos galegos a Segunda B aínda é posíbel e mesmo probábel Milleiros de persoas acompañaron tamén ao filial do Dépor en Riazor, estadio que pisaban por vez primeira nesta campaña, feito que encheu de ánimo a saída dos xogadores branquiazuis, que xa contaban cun dous a cero ao seu favor en só seis minutos. Os erros defensivos cederon o empate para os andaluces de El Palo, que malia os dous tantos acadados xogarán a volta en inferioridade na eliminatoria logo de que o burelán Luís completase un hat-trick no 3-2 e Lemos asinase o 4-2 definitivo. Pola súa parte, o Celta B foi o que peor resultado sacou dos tres equipos galegos, se ben o seu empate sen goles en casa fronte a un histórico como o Arenas de Getxo deixa moi aberta a eliminatoria e con grandes opcións para os vigueses se son capaces de marcar na volta ante un equipo moi defensivo mais que no encontro decisivo terá que abrir liñas.


Summary: O xefe do Goberno galego pide intervención estatal en ámbitos centrais das competencias autonómicas, como educación e sanidade, tras a reapertura do debate sucesorio no PP e en pleno rexurdimento das voces que apuntan cara ao seu paso á política estatal HEMEROTECA | O veto a transferir a AP-9 culmina o maior período sen novas competencias da historia da autonomía

HEMEROTECA | O veto a transferir a AP-9 culmina o maior período sen novas competencias da historia da autonomía Co comezo do ano o PPdeG puxo en marcha a súa estratexia política e de comunicación cara ás eleccións municipais co obxectivo fundamental de tentar erosionar os gobernos da esquerda -moi especialmente os das cidades, onde os populares só gobernan en Ourense- e 'vender' á cidadanía logros da Xunta para tentar captar votos municipais. No entanto, a situación política estatal, inevitablemente condicionada polos acontecementos en Catalunya, provocou o enésimo rexurdimento do ruxerruxe sobre a eventual incorporación de Alberto Núñez Feijóo ao Goberno de España é a dirección central do PP, debate que o presidente da Xunta contribuíu a alimentar ratificando en varias intervencións en medios de Madrid a súa intención de non optar a un cuarto mandato, os mesmos nos que reiterou a súa aposta por unha maior intervención do Estado nas autonomías. Con este pano de fondo o xefe do Goberno galego dedicou o pasado sábado a cerna do seu discurso ante a Xunta Directiva do PPdeG non a cargar contra as mareas municipais, o PSdeG e o BNG ou a arengar os seus cara ao reto de 2019. A intervención estivo centrada en frear o debate sucesorio -o seu e o de Rajoy- e en atacar a Ciudadanos, partido do que se esforzou en salientar o seu carácter residual en Galicia. Ambos argumentos estiveron presentes tamén nas devanditas intervencións mediáticas, nas que o actual xefe dos populares galegos considerou necesario máis peso do Goberno de España en áreas de competencia autonómica. Feijóo reclama máis control ás autonomías en pleno rexurdimento do debate sobre a súa posible marcha a Madrid e tras reiterar que non volverá optar presidencia da Xunta O primeiro destes chamamentos lanzouno Feijóo durante o seu discurso nun evento ligado á feira turística Fitur, onde reclamou "un marco regulatorio común sobre as vivendas de uso turístico" xusto despois de que o decreto galego na materia entrase en vigor e, malia ser modificado para atender esixencias estatais e avalado pola Xustiza, fose levado aos tribunais tamén a instancias dunha entidade dependente do Goberno de España. Segundo o presidente, a intervención do Estado cómpre para "evitar disparidades entre comunidades" e "inseguridade xurídica". Ao día seguinte o presidente concedeu unha entrevista a Televisión Española na que foi cuestionado a respecto da situación política catalá. Un dos problemas que di percibir en Catalunya é o que denomina "retirda da presenza do Estado" en territorio catalán. Alí "o Estado ten os carteiros, a Axencia Tributaria e pare de contar", asegura, sinalando como "problema serio" que a Generalitat, "cando é desleal", conte con competencias sobre a Policía -as mesmas para ás que daría soporte a Lei da Policía de Galicia, incumprida dende hai unha década-. "A presenza do Estado nas comunidades autónomas é importante e o Esatdo non pode dimitir das súas responsabilidades", sinalou, nun contexto no que acordos entre "os partidos que cremos nun proxecto para o noso país" podería "solucionar" a cuestión, dixo. O xefe do Goberno galego pide intervención estatal en ámbitos centrais das competencias autonómicas, como educación e sanidade Este mesmo argumentario despregouno este domingo noutra entrevista, a ofrecida polo xornal La Razón. Segundo Feijóo, igual que non é "razoable" que "as Cortes Xerais aproben leis que acaban pagando as comunidades autónomas", "non pode haber comunidades que sosteñan Administracións que sexan réplicas do Estado". Neste sentido, exemplifica, "eu son partidario de que se reforce, por exemplo, a inspección educativa do Estado ou a inspección sanitaria", o que incrementaría a influencia do Estado en dous ámbitos de competencia da Xunta. "Non é tanto devolver [competencias] como coordinar mellor", agregou Feijóo, a cuxo xuízo "hai materias que se xestionan con dificultade tal e como están", caso da Xustiza, eido no que "non axuda", ao seu xuízo, "que unha parte sexa do Estado e outra das comunidades" -no caso galego, a Xunta ten competencias en materia de infraestrutura xudicial- mentres "haxa autonomías que non asumiron a competencia". Tampouco é do seu agrado, asegura agora, que no ámbito educativo "cada comunidade fraccione as súas ofertas" de emprego para "nomear profesores que despois non poden moverse dunha autonomía a outra". Galicia non suma competencias dende 2008 Estas declaracións do presidente da Xunta en clave recentralizadora chegan, ademais de no contexto da que semella ser a súa recta final na política galega, despois de que Galicia acumule unha década sen novas competencias por primeira vez na historia da autonomía. As últimas competencias novas chegaron á Xunta en 2008, na etapa do Executivo de coalición de PSdeG e BNG, e aínda que ao retornar ao poder o PP asegurou que seguiría defendendo os traspasos de competencias pendentes, non chegou ningunha. O vicepresidente galego, Alfonso Rueda, admitiu recentemente que este bloqueo se debeu a que o Goberno de Rajoy considerou que "non se podía" dotar de máis competencias a Galicia. No entanto, no mesmo período outros territorios si recibiron traspasos.


Summary: Se Xunta e Ministerio non pagan as súas débedas, o centro atopará grandes dificultades para continuar. De momento, o MARCO segue coa súa actividade, e a partir de novembro celebrará ademais os seus 10 anos de traxectoria, desde aquel acto de inauguración do 13 de novembro de 2002 que coincidou, ademais, coa data do afundimento do Prestige.

O Padroado da Fundación MARCO acordou no verán a renovación de Iñaki Martínez no cargo de director do museo durante cinco anos máis. Nesa mesma reunión aprobáronse as contas do exercicio anterior, e a memoria de peche, cun déficit de 63.500 euros, evidenciou o que xa se advertira: se Xunta e Ministerio non pagan as súas débedas, o centro atopará grandes dificultades para continuar. Mais, polo menos de momento, o MARCO segue coa súa actividade, e a partir de novembro celebrará ademais os seus 10 anos de traxectoria, desde aquel acto de inauguración do 13 de novembro de 2002 que coincidou, ademais, coa data do afundimento do Prestige. "Esta mostra colectiva reflexiona sobre esta catástrofe e sobre outras similares en Galicia e noutros puntos do planeta" En outubro o MARCO inaugurará a mostra colectiva de produción propia A Balea Negra, que pon en relación o afundimento do Prestige coa inauguración do Museo nesa mesma data... A Balea Negra non é unicamente unha exposición sobre o Prestige; é unha mostra que nos leva dez anos atrás, á data de inauguración do MARCO, que coincidiu exactamente co día no que afundiu o Prestige, mentres se estaba inaugurando o museo o 13 de novembro de 2002. Partindo deste feito, esta mostra colectiva reflexiona sobre esta catástrofe e sobre outras similares en Galicia e noutros puntos do planeta, mostrando as diferentes realidades, tratando outros temas como a explotación da natureza, as guerras, os movementos cidadáns, sempre co petróleo como tema de fondo. É un tipo de mostra inédita en Galicia e está comisariada por Pedro de Llano Neira, que levou a cabo un traballo de investigación rigorosísimo. Penso que ademais será moi atractiva para o público: reúne pinturas, esculturas, instalacións, fotografías, vídeos, cine, documentais, viñetas xornalísticas... ata un fragmento -creemos que o único que se conserva- do propio Prestige. A partir de novembro comezará a celebración dos 10 anos do MARCO. Que balance pode facer deses anos? Cales son os principais retos aínda por cumprir? Penso que o balance é moi positivo. Podemos dicir que o MARCO, malia as dificultades -sobre todo relacionadas con temas económicos- conseguiu manterse cunha programación máis reducida pero sen renunciar á calidade. Destacaría a fidelidade do público, que non deixou de aumentar ano tras ano desde a inauguración, froito do traballo de todos estes anos e do interese que esperta a nosa programación. Nestes momentos o principal reto é conseguir manter o museo aberto, e continuar facendo proxectos que resulten de interese para o público. "Sen cultura non somos nada. Precisamos referentes, conservar o que temos, estimular a produción de obras, apoiar a novos artistas e recuperar o traballo doutros con menos recoñecemento. E máis nestes momentos tan convulsos nos que vemos como se están a destruír logros que custou décadas poñer en pé" Un dos problemas que están a ter, precisamente, é o do financiamento. A Deputación de Pontevedra deixou a Fundación, a Xunta debe ao MARCO 160.000 euros e o Ministerio de Cultura 127.000. Que opina, en xeral, sobre o discurso co que se está a tentar xustificar os recortes en Cultura? Sen cultura non somos nada. Precisamos referentes, conservar o que temos, estimular a produción de obras, apoiar a novos artistas e recuperar o traballo doutros con menos recoñecemento. E máis nestes momentos tan convulsos nos que vemos como se están a destruír logros que custou décadas poñer en pé. Cando se fala de cultura parece que falamos de algo abstracto, intanxible, inmaterial e prescindible. É todo o contrario. Ademais do seu valor patrimonial -no máis amplo sentido do termo- a cultura é investigación, formación, e tamén creación de postos de traballo. Dende a Asociación de Directores de Centros de Arte non nos cansamos de reivindicar o valor da cultura como sector produtivo. O seu orzamento para 2012 é dun millón de euros, 31 por cento menos que no ano anterior. É o mesmo que a Xunta gasta nunha campaña publicitaria para transmitir "optimismo" fronte á crise. Que lle parece? O certo é que nin sequera vin ou ouvín falar desa campaña... o que xa di algo sobre o seu grao de repercusión. Un investimento desa contía teríase que medir en termos de produtividade ou resultados. Se é así, entendo que sería unha mala inversión. A performance e a instalación centran Presencia activa, a exposición que estivo aberta no MARCO ata setembro. Os museos de arte contemporánea galegos foron facendo un esforzo por incorporar estas disciplinas. Cales son os resultados? Efectivamente, Presenza activa clausurouse a principios de setembro nas salas da planta baixa. Quedamos realmente satisfeitos co resultado, tanto dende o punto de vista da convocatoria de público como do traballo realizado polos artistas e da análise teórica sobre a relación entre performance e instalación. Diría que con esta exposición se conseguiu un achegamento a persoas de distintas idades ou intereses, ademais de servir como laboratorio de ideas para proxectos futuros. "Un museo ten a obriga de coñecer que é o que está sucedendo especialmente no seu entorno máis próximo, pero non pode absorber estes colectivos alternativos ou auto-xestionados xa que perderían a súa razón de ser" Nun encontro celebrado hai uns meses no Consello da Cultura debateuse sobre o papel dos museos en relación aos colectivos artísticos "alternativos". Vostede defendeu que non era certo que os museos se estivesen "aproveitando" do seu traballo. Como mellorar, de todos os xeitos, o intercambio dos museos con estes colectivos? Un museo ten a obriga de coñecer que é o que está sucedendo especialmente no seu entorno máis próximo, pero non pode absorber estes colectivos alternativos ou auto-xestionados xa que perderían a súa razón de ser. Non obstante, hai moitas fórmulas de colaboración desde as institucións. Son moi necesarios estes espazos -digamos intermedios- para visibilizar a novos artistas, comisarios, e por suposto, para axudar á súa profesionalización. Un dos proxectos máis interesantes dos desenvolvidos no MARCO foi Entrar na obra, que serviu para reflexionar sobre a mirada do espectador. Como se poden aplicar as conclusións desta mostra para atraer aos museos a un público máis activo? En xeral, está contento co grao de integración do MARCO na vida cultural da cidade? A verdade é que a integración no tecido da cidade é un dos nosos principais obxectivos. Cada día traballamos neste sentido e periodicamente ensaiamos novas liñas de actuación que axuden a conseguir unha relación fluída co contorno máis próximo. A Agrupación de Amigos é fundamental neste sentido, así como o programa educativo, o servizo de socios da Biblioteca-Centro de documentación, e os cursos de iniciación. Precisamente nesta tempada poñemos en marcha dúas novas propostas, sobre historia da arte en Galicia e sobre historia do cine, que esperamos teñan a mesma resposta que en edicións anteriores. "A integración no tecido da cidade é un dos nosos principais obxectivos" 89 Km reuniu obras propiedade do CGAC. Varias das exposicións máis importantes do museo son froito da colaboración con outras institucións. (A Gulbenkian, ArtAids...). Seguirán sendo unha prioridade esas colaboracións? A colaboración -ou máis exactamente a coprodución- é unha base fundamental e unha prioridade na programación expositiva do MARCO desde o inicio, e máis agora que as cuestións económicas poden botar por terra proxectos realmente interesantes. A coprodución ten ademais outras vantaxes no que atinxe a intercambio de coñecementos, análises, traballo en rede... Por suposto tivemos e seguiremos tendo colaboracións con museos e centros de Galicia, buscando sempre unha complementariedade e evitando repeticións que non terían moito sentido. Para o ano 2013 temos un proxecto de exposición moi atractivo, titulado O boceto do mundo comisariado por Ángel Cerviño e Alberto González-Alegre que coproducimos co Auditorio de Galicia de Santiago e a Fundación Luís Seoane de A Coruña. Virxilio Viéitez, Jorge Barbi, Suso Fandiño... son algúns dos artistas galegos que tiveron unha exposición dedicada á súa obra no MARCO. Que outros proxectos teñen pensados para seguir a dar a coñecer a arte galega? (É certo que o museo fai moitas exposicións colectivas, e que nelas hai artistas galegos). Estamos traballando en varios proxectos para os próximos meses pero prefiro non adiantar nada xa que, coa situación actual, é probable que algúns non se poidan levar a cabo por cuestións orzamentarias. Ademais dos proxectos individuais que mencionas, e moitos outros, a presenza nas mostras non se activa só mediante o traballo dos artistas, senón tamén do comisariado, por exemplo, ou das distintas persoas implicadas nun proxecto expositivo. Temos bos exemplos deste labor e pensamos continuar nesa liña. Estamos moi satisfeitos tamén de que a mostra de Jorge Barbi viaxara á Fundação Gulbenkian de Lisboa, ou que a de Virxilio Viéitez, outra produción do MARCO, se mostre proximamente en Madrid nas salas de Fundación Telefónica. Intentamos que haxa presenza galega -sexan artistas ou comisarios- en case todos os proxectos que producimos; un labor lento pero que vai dando os seus froitos. E hai moitos exemplos, como Jorge Perianes participando en 7+1 Project Rooms ao carón de artistas como Thomas Hirschhorn, Tania Bruguera ou Monica Bonvicini; Carlos Rodríguez-Méndez xunto a Gary Hill ou John Bock; Loreto Martínez Troncoso, Amaya González Reyes ou Rubén Grilo no mesmo ciclo que Wilfredo Prieto ou Karmelo Bermejo; Manuel Eirís e Nicolás Combarro xunto a José Dávila, Carlos Bunga ou Pedro Barateiro; rvr arquitectos traballando no proxecto Hotel MARCO con Michael Lin, só por citar algúns dos exemplos máis recentes. "Obviamente cando produces obras pensadas especificamente para un lugar o risco é moito maior que se traes obras xa feitas: en xeral estamos máis que satisfeitos dos resultados" Tamén traballaron bastante en obras creadas especificamente para o espazo do MARCO. Cales foron os resultados, neste sentido? O mesmo que a colaboración con outros museos e centros de arte, a énfase na produción propia é tamén un dos leitmotiv do MARCO. Os resultados non son comparables aos dunha exposición de produción allea, xa que supón unha total implicación en todo o proceso, dende a primeira idea de proxecto ata a montaxe en salas e a recepción por parte do público. Obviamente cando produces obras pensadas especificamente para un lugar o risco é moito maior que se traes obras xa feitas: en xeral estamos máis que satisfeitos dos resultados. Tanto os artistas como os comisarios ou estudantes en prácticas cos que temos traballado souberon aproveitar a oportunidade que supoñen estes proxectos, non só polos espazos do MARCO, senón tamén polo contacto con toda a equipa do Museo, por participar en todo o proceso que supón sacar adiante unha mostra nunha institución, colaborando na planificación, na produción, na montaxe, na comunicación... "Exposicións en principio máis conceptuais como A mostra invisible ou a de Martin Creed tiveron unha recepción moito mellor da que podiamos esperar" A fotografía, o deseño e a ilustración, a animación... tiveron o seu espazo no museo. Xa dixo vostede máis dunha vez que non hai que obsesionarse coas cifras de visitantes pero, axuda a atraelos levar ao museo esa tipo de linguaxes máis populares? Efectivamente, penso que as cifras non son significativas, ou non máis que outros factores igualmente importantes e que teñen pouco que ver co número de visitantes. Á hora de programar, os obxectivos e destinatarios varían moito en función do tipo de actividade, e non están necesariamente relacionados cun soporte ou forma de expresión determinada. A fotografía é un bo exemplo; fronte á grande repercusión de público dunha exposición como a de Virxilio Viéitez, temos feito mostras de fotografía realmente minoritarias. De todos os xeitos, outras exposicións en principio máis conceptuais como A mostra invisible (do ano 2006, na que só había pezas de son) ou a de Martin Creed (que encheu de globos os espazos do museo) tiveron unha recepción moito mellor da que podiamos esperar. Nos últimos anos cada vez temos un público máis novo que vén pola súa conta, quero dicir, sen profesores nin acompañados por adultos, e que dalgún xeito inclúen o MARCO nos seus plans para pasar a tarde. Isto para nós é moi satisfactorio; que lles resulte atractivo entrar no museo a visitar ás exposicións. A isto axuda obviamente a entrada gratuíta, que espero poidamos manter sempre; tamén a proximidade dalgunhas linguaxes da arte contemporánea, e por suposto tamén é resultado do labor dos nosos obradoiros didácticos, nos que levamos anos traballando cos centros educativos e cos rapaces para que a visita ao museo lles resulte interesante, divertida e memorable. Para que teñan ganas de volver.


Summary: A veciñanza e os alcaldes de varias localidades de Ferrolterra, Ortegal e A Mariña mobilízanse polas eivas na atención pediátrica, que deixan centos de nenos sen atención especializada ou obrigan as familias a desprazarse decenas de quilómetros para seren atendidas

O déficit de pediatras aséntase como un grave problema (outro máis) da sanidade en Galicia. Xa nos últimos meses, a ausencia de especialistas provocou protestas en diferentes localidades e barrios das cidades. Lonxe de arranxarse, as queixas pola deficiente atención espállanse, tamén con relatos como o daquela familia da Costa da Morte que percorreu 140 quilómetros na procura dunha correcta asistencia pediátrica no Nadal. Nos últimos días, as denuncias concéntranse no norte do país: concellos e cidadanía de Ferrolterra, Ortegal e A Mariña mobilízanse ante unha situación que cualifican de "penosa" e "triste". Falta de médicos, longos desprazamentos, demoras nas citas... E unha resposta común e sen resultado inmediato por parte do Sergas: non hai profesionais para contratar e as prazas cubriranse cando aparezan. E así seguen. A deficiencia na atención pediátrica provoca protestas constantes; no norte de Galicia, concellos e veciñanza mobilízanse ante a ausencia de especialistas"O que non houbo foi previsión por parte da Xunta nin condicións laborais decentes para que os médicos non marchen fóra. É un problema de lonxe que estoupa agora en moitos sitios porque afecta a toda Galicia", explica Víctor Vila, voceiro da Plataforma na Defensa da Sanidade Publica da Mariña, impulsora de mocións reclamando melloras na atención pediátrica aprobadas nos últimos días nos plenos dos concellos do Valadouro, Barreiros ou Ribadeo e que serán debatidas noutros da zona. As eivas en pediatría son constantes. A metade das prazas de toda a Mariña están cubertas por médicos de familia habilitados, non especialistas. En Galicia, un 60% dos concellos carecen de pediatra e 78 deles perderon o único que tiñan desde 2004. O cadro de persoal é escaso e, ante unha baixa, vacacións ou marcha definitiva, as familias quedan desamparadas. Pasa arestora coa pediatra que comparten Mondoñedo, Barreiros e Lourenzá. Dá asistencia a máis de 700 cativos pero unha ausencia prolongada deixounos sen doutora. A praza non se cobre e substitúese, como se pode, por horas e só algúns días, tal e como recoñece o Sergas. Hai "atrasos nas vacinas, na atención e nos tratamentos", denuncia o alcalde barreirego, Alfonso Fuente Parga, que causou baixa no PP en 2015. Moitos pequenos son levados a médicos de cabeceira, que autorizan as vacinas que son postas por ATS. Mondoñedo, Barreiros e Lourenzá comparten unha pediatra agora ausente. Dous profesionais prestan atención a 2.000 pequenos en Viveiro, O Vicedo e Ourol; se falta un, o outro encárgase de todosA só uns poucos quilómetros, a situación non é mellor. Dous pediatras atenden uns 2.000 nenos de Viveiro, O Vicedo e Ourol. Desde hai xa anos, as mobilizacións veciñais reclamando máis persoal e medios son constantes. Cando un dos dous profesionais está de baixa, "o outro asume un cupo elevadísimo, alonga as xornadas até as 4 ou 5 da tarde e con consultas rápidas para tirar cara adiante", como destaca Víctor Vila. Non hai substitutos. "Non dan feito e están saturados, mesmo indo por urxencias tivemos problemas para que nos atendesen... Veciñanza e alcaldes fixeron forza para pedir substitutos cando houbese baixas, pero os problemas seguen", explica unha nai do Vicedo. Recoller testemuños sobre as deficiencias na atención pediátrica é doado. As queixas son comúns, repetitivas e constantes. Tamén algo máis ao oeste. Moeche, Cerdido e San Sadurniño teñen fixado para este xoves e á mesma hora (20) cadanseu pleno extraordinario no que demandarán á Xunta o "inmediato restablecemento" do servizo de pediatría que se prestaba nestes tres concellos e no das Somozas. Pais e nais levan días mobilizados ante a "precaria" situación da pediatría na área. A atención sanitaria infantil prestábase cunha pediatra con base en San Sadurniño que se desprazaba en itinerancia durante parte da súa xornada a Cerdido, Moeche e As Somozas. A especialista marchou tras aprobar unhas oposicións –algo sabido hai tempo-- e o servizo é atendido agora por un médico puericultor tres días á semana e por médicos de familia outros dous. En todos os casos, as familias teñen que se desprazar a San Sadurniño, a 15-20 minutos e entre 16 e 20 quilómetros de distancia para calquera das combinacións. San Sadurniño, Moeche, Cerdido e As Somozas quedaron sen pediatra; a súa ausencia é cuberta co esforzo "voluntario" doutros médicos e centralizado nunha única localidadeSon máis de 320 nenos os afectados. Malia a problemática que supón, a Xunta non é quen de poñer data para a solución e recoñece que as deficiencias son minguadas grazas a "outros profesionais que se presentan voluntarios para prolongar os seus horarios". Recoñeceuno así Ángel Facio, responsable da Xerencia Integrada de Ferrol, durante a xuntanza que mantivo este martes cos alcaldes de Moeche, Cerdido e San Sadurniño. "Non hai profesionais de pediatría para contratar; en canto haxa un dispoñible, será contratado", destacou tras aclarar que a praza non está en cuestión. Con todo, non hai data para recuperala e os alcaldes apelan á presión. "Estamos como entramos, sen novidade e sen garantía ningunha de que se solucione o problema de xeito inmediato", explica Beatriz Bascoy, rexedora de Moeche, moi crítica con que a xuntanza tardase once días en celebrarse desde que se solicitou e que o xerente do Sergas se reunise antes co alcalde das Somozas "e alcaldables" do PP. Ademais, insiste na "falta de previsión" que agora "pagan" os habitantes destes tres municipios. "A cousa, por desgraza, vai para longo", asumiu o seu homólogo en Cerdido, Benigno Galego. Todos asumen que, polo menos en febreiro, os atrancos para as familias seguirán.Tamén no Ortegal. Alí, Cariño, Mañón e Ortigueira comparten unha doutora (non é pediatra) que presta atención sanitaria a uns 800 pequenos. Os luns, martes, mércores e venres atende de 9 a 12 na capital comarcal e de 12 a 14 horas en Cariño. Os venres tócalle toda a mañá no Barqueiro. "Se non está por baixa ou por días libres, non temos médica", explica unha nai do municipio cariñés. Nese caso, a opción que lles dan é acudir ao centro de saúde de Cedeira. A media hora en coche do centro de Cariño e a 40 minutos do Barqueiro e Ortigueira. "A outra opción é ir directamente por Urxencias a Ferrol". A unha hora de camiño se hai sorte co tráfico. Cariño, Mañón e Ortigueira comparten unha doutora que non é pediatra para 800 pequenos; na súa ausencia, as familias deben desprazarse a Cedeira ou ir por Urxencias a FerrolO problema, que parecía solucionado tras unha baixa laboral da doutora asignada na zona, volveu. Xa non hai cita para a atención pediátrica dun pequeno de Cariño ata a semana que vén. Se ten que ir ao médico, deberá ir a Cedeira. Neste caso, como en todos os anteriores, engádese un problema máis: a imposibilidade dos profesionais de facer un seguimento continuo e constante do paciente. "Levamos con estes problemas tempo. Conformámonos co pouco que nos dan, cunha miseria e quen o paga son os cativos. Se non nos unimos e reclamamos, así nos irá", insiste unha nai farta dunha situación que se repite cada pouco. Ao tempo, no pleno do Parlamento galego, Núñez Feijóo era inquirido sobre as continuas problemáticas do sistema sanitario. "A sanidade galega nunca estivo mellor. Está infinitamente mellor valorada que a oposición; é mellorable, pero boa. A oposición é mala", resumiu o presidente da Xunta entre os aplausos dos seus compañeiros de bancada.


Summary: Dúas denuncias por parte das Asociacións Veciñais de Atochas-Monte Alto-torre de Hércules e de Oza-Gaiteira-Os Castros volven facer público o enfrontamento do goberno municipal da Coruña co movemento veciñal. Acusan ao PP no Concello da Coruña de continuar a acrecentar unha traxectoria de "deriva antidemocrática"

A semana comezaba na Coruña, no ámbito dos movementos sociais, con dúas denuncias que, por distintos motivos, realizaban as Asociacións Veciñais de Atochas-Monte Alto-Torre de Hércules e de Oza-Gaiteira-Os Castros. A primeira delas comparecía xunto cun grupo de veciñ@s de Durmideiras para denunciar a imputación do Presidente da entidade veciñal e de varios veciños, os cales están á espera de celebración dun xuízo de Faltas previsto para o vindeiro día 23 de maio no Xulgado de Instrucción número 7 da Coruña. Segundo informa o colectivo veciñal, todo parte dun atestado policial no que se lles imputa a presunta "alteración da orde" no pleno celebrado no Concello da Coruña o 6 de agosto no que se trataba a problemática urbanística que pesa sobre o Polígono de Durmideiras. Desde a A VV de Monte Alto denunciouse o tono do atestado policial, "máis propio de épocas pasadas, preconstitucional", no que se detalla que se estaba reunindo un "grupo ao que parecía estárselle dando consignas". Na referida comparecencia @s veciñ@s afectad@s criticaron o talante autoritario do goberno municipal, o intento de amordazalos, ao tempo que manifestaron a súa intención de seguir denunciando a especulación urbanística que se dá en Durmideiras.Por outra banda, desde a A VV de Oza-Gaiteira-Os Castros dirixiuse un escrito ao Valedor do Pobo solicitando amparo ante a actuación do Concello da Coruña, o cal o pasado 6 de decembro requisou, a través de efectivos policiais e do Corpo de bombeiros, unha faixa que denunciaba a reforma que se pretende acometer na Gaiteira.Ao igual que no caso de Monte Alto, desde o colectivo veciñal de Oza criticouse a deriva totalitaria do goberno municipal coruñés, o cal "non repara en medios para tentar amordazar ao tecido asociativo que cuestiona o seu modelo de xestión dos asuntos públicos."